Interpelacja w sprawie finansowania przygotowań państwa do zagrożeń bezpieczeństwa oraz skuteczności rozliczania wydatków na ochronę obywateli
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 20311
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie finansowania przygotowań państwa do zagrożeń bezpieczeństwa oraz skuteczności rozliczania wydatków na ochronę obywateli
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 09-10-2026
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora kieruję do Pana Ministra interpelację w sprawie zapewnienia środków na przygotowanie państwa do zagrożeń bezpieczeństwa oraz oceny wykonania wydatków służących ochronie obywateli.
Przygotowanie państwa do zagrożeń wymaga stabilnego finansowania. Dotyczy to ochrony ludności, bezpiecznej łączności, cyberbezpieczeństwa, zapasów, szkoleń i utrzymania gotowości służb. Ogłoszenie wysokości planowanych nakładów nie przesądza jednak, że potrzebne środki dotarły na czas do wykonawców zadań i pozwoliły osiągnąć zakładane rezultaty.
Nie do przyjęcia byłaby sytuacja, w której administracja powierza zadania bez wystarczającego finansowania, a następnie przypisuje odpowiedzialność za brak przygotowania ich wykonawcom. Równie poważnym problemem byłoby niewykorzystanie dostępnych środków z powodu opóźnionych decyzji, niejasnych zasad lub braku zdolności organizacyjnej.
Rozliczenie wydatków powinno pozwalać ustalić, czy zakupione zasoby są dostępne i czy zapewniono środki na ich eksploatację, szkolenia oraz utrzymanie. Sprzęt bez przeszkolonej obsługi albo infrastruktura bez finansowania bieżącego działania nie tworzą pełnej zdolności do reagowania.
Oczekuję przedstawienia, jak resort finansów wspiera terminową realizację przygotowań oraz jakie informacje otrzymuje o przeszkodach finansowych. Ocena efektów powinna opierać się na współpracy z resortami odpowiedzialnymi merytorycznie za poszczególne zadania.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Jakie środki zaplanowano, uruchomiono i faktycznie wydano na ochronę ludności, przygotowanie kryzysowe oraz cyberbezpieczeństwo w ostatnich trzech latach?
Czy istnieje zestawienie tych wydatków pozwalające ograniczyć wielokrotne liczenie środków wykazywanych w różnych programach i funduszach?
Jakie istotne potrzeby finansowe zgłoszone przez właściwe resorty lub wojewodów nie zostały pokryte? Jakie były przyczyny i konsekwencje tych decyzji?
Czy stwierdzono opóźnienia w przekazywaniu środków wpływające na wykonanie zadań związanych z bezpieczeństwem? Jakie działania podjęto?
Jaka część dostępnych środków pozostała niewykorzystana? Czy ustalono, czy przyczyną były zbędne nakłady, opóźnienia czy bariery organizacyjne?
Jak zapewniono możliwość finansowania przedsięwzięć wymagających realizacji w kilku latach i uniknięcia przerwania prac na przełomie okresów budżetowych?
Czy przy finansowaniu zakupów uwzględnia się koszty obsługi, serwisu, szkoleń, aktualizacji i odtworzenia zasobów? Jak weryfikuje się zabezpieczenie tych kosztów?
Jak oceniono adekwatność finansowania zadań powierzanych samorządom i innym podmiotom? Czy analizowano różnice między przyznaną kwotą a rzeczywistym kosztem wykonania?
Czy procedury uruchamiania rezerw pozwalają szybko reagować na pilne zagrożenia? Jakie opóźnienia ujawniła praktyka i jakie usprawnienia wprowadzono?
Jak zapewniono finansowanie działań wymagających współpracy kilku resortów, aby spory o źródło środków nie blokowały realizacji?
Jakie informacje o osiągniętych efektach otrzymuje resort od wykonawców zadań? Czy odróżnia się zakup zasobów od uzyskania gotowości do ich użycia?
Czy analizy i kontrole wykazały niegospodarne wydatki, dublowanie zakupów lub finansowanie zasobów, których nie można wykorzystać zgodnie z przeznaczeniem?
Jakie działania podjęto wobec ujawnionych nieprawidłowości, w tym w zakresie odzyskania środków i zawiadomienia właściwych organów?
Jak zabezpieczono finansowanie usunięcia najpilniejszych braków zgłoszonych przez instytucje odpowiedzialne za bezpieczeństwo? Jak ustalono kolejność potrzeb?
Czy zostanie przedstawione jawne zestawienie wykonania wydatków i osiągniętych efektów, przygotowane wspólnie z właściwymi resortami? Kiedy i według jakich mierników?
Proszę o odpowiedź oddzielnie na każde pytanie. Dane finansowe proszę przedstawić z rozróżnieniem środków planowanych, przekazanych, wydanych i rozliczonych oraz ze wskazaniem okresu i źródła danych.
Z poważaniem Olga Semeniuk-Patkowska
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10686 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 27 października 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację
Znak sprawy: FS7.054.3.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na Interpelację Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej nr 20311
w sprawie finansowania przygotowań państwa do zagrożeń bezpieczeństwa oraz
skuteczności rozliczania wydatków na ochronę obywateli, uprzejmie informuję,
że przedstawiam następujące stanowisko.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej
minister kierujący danym działem jest właściwy w sprawach określonych w ustawie,
z uwzględnieniem kompetencji zastrzeżonych dla innych organów. W ramach tego
podziału poszczególni dysponenci realizują m.in. zadania związane z zapewnieniem
bezpieczeństwa, stosownie do zakresu swojej właściwości. W konsekwencji
odpowiadają oni za rozpoznanie potrzeb w tym zakresie i zaplanowanie
niezbędnych środków finansowych, zgodnie z zasadami gospodarowania środkami
publicznymi określonymi w art. 44 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach
publicznych, a także za prawidłowe, celowe i oszczędne ich wykorzystanie
oraz realizację zadań w ramach planu finansowego. Odpowiedzialność ta, stosownie
do art. 53 ustawy, wiąże się z zapewnieniem prawidłowej gospodarki finansowej
jednostki, natomiast zgodnie z art. 68 tej ustawy obejmuje również działania
w ramach kontroli zarządczej.
Podział ten potwierdzają również przepisy szczególne, w tym ustawa z dnia
26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym oraz ustawa z dnia 5 grudnia 2024 r.
o ochronie ludności i obronie cywilnej, które określają zadania i właściwość
poszczególnych podmiotów w obszarze bezpieczeństwa. W konsekwencji podmioty
-- 1 of 3 --
2/3
te odpowiadają za identyfikację potrzeb, planowanie działań oraz zapewnienie
środków finansowych niezbędnych do realizacji przypisanych im zadań.
Należy również wskazać, że informacje dotyczące realizacji zadań i finansowania
działań w obszarze bezpieczeństwa są przedstawiane Sejmowi w ramach
sprawozdań i informacji, których opracowywanie i przedkładanie wynika
z obowiązujących przepisów prawa. Przykładem może być Sprawozdanie Rady
Ministrów z wykonania ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej1, a także Informacja
o realizacji w 2025 r. Programu modernizacji Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży
Pożarnej i Służby Ochrony Państwa w latach 2022–20252. Dokumenty te służą
przedstawieniu stanu realizacji ustawowych zadań, podejmowanych działań oraz
wykorzystania środków publicznych, a tym samym mogą być wykorzystane przy
analizie zagadnień poruszonych w przedmiotowej interpelacji.
Z uwagi na powyższe, informacje dotyczące wydatków, zgłaszanych potrzeb
finansowych oraz wykorzystania przyznanych środków pozostają
w dyspozycji poszczególnych ministrów i podległych im jednostek, które
odpowiadają za realizację zadań w tym zakresie, sporządzanie planów finansowych
oraz monitorowanie ich wykonania.
Jednocześnie należy podkreślić szczególną rolę Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji, którego właściwość obejmuje istotne obszary bezpieczeństwa
wewnętrznego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o działach administracji rządowej dział
sprawy wewnętrzne obejmuje m.in. ochronę bezpieczeństwa i porządku
publicznego, zarządzanie kryzysowe, ochronę ludności i obronę cywilną oraz
ochronę przeciwpożarową. Minister właściwy do spraw wewnętrznych sprawuje
również nadzór nad niektórymi służbami mundurowymi, w tym Policją, Strażą
Graniczną i Państwową Strażą Pożarną. Z uwagi na powyższe, resort ten powinien
dysponować szczególną wiedzą na temat podejmowanych przedsięwzięć,
identyfikowanych potrzeb oraz środków przeznaczanych na ich realizację.
Niezależnie od powyższego, w odniesieniu do mechanizmu uruchamiania rezerw
celowych zakłada się dotychczasową weryfikację zasadności zgłaszanych potrzeb
oraz wysokości wnioskowanych środków, z zachowaniem wymogów określonych
w ustawie o finansach publicznych. Jednocześnie, w sytuacjach kryzysowych
wymagających niezwłocznej reakcji (np. powódź) podejmowane są intensywne
i skoordynowane działania, ukierunkowane na jak najszybsze uruchomienie
niezbędnych środków, przy jednoczesnym zachowaniu obowiązujących wymogów
formalnych oraz zasad prawidłowego i przejrzystego gospodarowania środkami
publicznymi. W tym miejscu należy zwrócić szczególną uwagę na wprowadzone3
w 2026 r. systemowe rozwiązania w ustawie o finansach publicznych (art. 177a),
które zakładają możliwość tworzenia nowej rezerwy celowej i przeniesienia do tej
rezerwy kwot wydatków zablokowanych na podstawie art. 177 ust. 1 w celu
1 druk sejmowy nr 2625
2 druk sejmowy nr 2831
3 ustawą z dnia 27.02.2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 426)
-- 2 of 3 --
3/3
realizacji zadań związanych z przeciwdziałaniem klęskom żywiołowym i usuwaniem
ich skutków, przeciwdziałaniem i usuwaniem skutków epidemii, przeciwdziałaniem
zdarzeniom bezpośrednio zagrażającym bezpieczeństwu państwa związanym
z sytuacją geopolityczną oraz usuwaniem ich skutków.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 27 października 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację
Znak sprawy: FS7.054.3.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na Interpelację Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej nr 20311
w sprawie finansowania przygotowań państwa do zagrożeń bezpieczeństwa oraz
skuteczności rozliczania wydatków na ochronę obywateli, uprzejmie informuję,
że przedstawiam następujące stanowisko.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej
minister kierujący danym działem jest właściwy w sprawach określonych w ustawie,
z uwzględnieniem kompetencji zastrzeżonych dla innych organów. W ramach tego
podziału poszczególni dysponenci realizują m.in. zadania związane z zapewnieniem
bezpieczeństwa, stosownie do zakresu swojej właściwości. W konsekwencji
odpowiadają oni za rozpoznanie potrzeb w tym zakresie i zaplanowanie
niezbędnych środków finansowych, zgodnie z zasadami gospodarowania środkami
publicznymi określonymi w art. 44 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach
publicznych, a także za prawidłowe, celowe i oszczędne ich wykorzystanie
oraz realizację zadań w ramach planu finansowego. Odpowiedzialność ta, stosownie
do art. 53 ustawy, wiąże się z zapewnieniem prawidłowej gospodarki finansowej
jednostki, natomiast zgodnie z art. 68 tej ustawy obejmuje również działania
w ramach kontroli zarządczej.
Podział ten potwierdzają również przepisy szczególne, w tym ustawa z dnia
26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym oraz ustawa z dnia 5 grudnia 2024 r.
o ochronie ludności i obronie cywilnej, które określają zadania i właściwość
poszczególnych podmiotów w obszarze bezpieczeństwa. W konsekwencji podmioty
-- 1 of 3 --
2/3
te odpowiadają za identyfikację potrzeb, planowanie działań oraz zapewnienie
środków finansowych niezbędnych do realizacji przypisanych im zadań.
Należy również wskazać, że informacje dotyczące realizacji zadań i finansowania
działań w obszarze bezpieczeństwa są przedstawiane Sejmowi w ramach
sprawozdań i informacji, których opracowywanie i przedkładanie wynika
z obowiązujących przepisów prawa. Przykładem może być Sprawozdanie Rady
Ministrów z wykonania ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej1, a także Informacja
o realizacji w 2025 r. Programu modernizacji Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży
Pożarnej i Służby Ochrony Państwa w latach 2022–20252. Dokumenty te służą
przedstawieniu stanu realizacji ustawowych zadań, podejmowanych działań oraz
wykorzystania środków publicznych, a tym samym mogą być wykorzystane przy
analizie zagadnień poruszonych w przedmiotowej interpelacji.
Z uwagi na powyższe, informacje dotyczące wydatków, zgłaszanych potrzeb
finansowych oraz wykorzystania przyznanych środków pozostają
w dyspozycji poszczególnych ministrów i podległych im jednostek, które
odpowiadają za realizację zadań w tym zakresie, sporządzanie planów finansowych
oraz monitorowanie ich wykonania.
Jednocześnie należy podkreślić szczególną rolę Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji, którego właściwość obejmuje istotne obszary bezpieczeństwa
wewnętrznego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o działach administracji rządowej dział
sprawy wewnętrzne obejmuje m.in. ochronę bezpieczeństwa i porządku
publicznego, zarządzanie kryzysowe, ochronę ludności i obronę cywilną oraz
ochronę przeciwpożarową. Minister właściwy do spraw wewnętrznych sprawuje
również nadzór nad niektórymi służbami mundurowymi, w tym Policją, Strażą
Graniczną i Państwową Strażą Pożarną. Z uwagi na powyższe, resort ten powinien
dysponować szczególną wiedzą na temat podejmowanych przedsięwzięć,
identyfikowanych potrzeb oraz środków przeznaczanych na ich realizację.
Niezależnie od powyższego, w odniesieniu do mechanizmu uruchamiania rezerw
celowych zakłada się dotychczasową weryfikację zasadności zgłaszanych potrzeb
oraz wysokości wnioskowanych środków, z zachowaniem wymogów określonych
w ustawie o finansach publicznych. Jednocześnie, w sytuacjach kryzysowych
wymagających niezwłocznej reakcji (np. powódź) podejmowane są intensywne
i skoordynowane działania, ukierunkowane na jak najszybsze uruchomienie
niezbędnych środków, przy jednoczesnym zachowaniu obowiązujących wymogów
formalnych oraz zasad prawidłowego i przejrzystego gospodarowania środkami
publicznymi. W tym miejscu należy zwrócić szczególną uwagę na wprowadzone3
w 2026 r. systemowe rozwiązania w ustawie o finansach publicznych (art. 177a),
które zakładają możliwość tworzenia nowej rezerwy celowej i przeniesienia do tej
rezerwy kwot wydatków zablokowanych na podstawie art. 177 ust. 1 w celu
1 druk sejmowy nr 2625
2 druk sejmowy nr 2831
3 ustawą z dnia 27.02.2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 426)
-- 2 of 3 --
3/3
realizacji zadań związanych z przeciwdziałaniem klęskom żywiołowym i usuwaniem
ich skutków, przeciwdziałaniem i usuwaniem skutków epidemii, przeciwdziałaniem
zdarzeniom bezpośrednio zagrażającym bezpieczeństwu państwa związanym
z sytuacją geopolityczną oraz usuwaniem ich skutków.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --