Interpelacja w sprawie skutków wprowadzenia nowych zasad żywienia dzieci i młodzieży w szkołach oraz skali marnowania posiłków
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 20192
do ministra zdrowia
w sprawie skutków wprowadzenia nowych zasad żywienia dzieci i młodzieży w szkołach oraz skali marnowania posiłków
Zgłaszający: Magdalena Filipek-Sobczak, Agnieszka Górska, Patryk Wicher
Data wpływu: 02-10-2026
Szanowna Pani Minister,
od 1 września 2026 r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 lutego 2026 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach.
Nowe regulacje wprowadzają m.in. obowiązek podawania co najmniej raz w tygodniu w ramach obiadu potrawy przygotowanej na bazie nasion roślin strączkowych, bez dodatku produktów odzwierzęcych, a także określają częstotliwość podawania mięsa i ryb.
Choć celem zmian jest poprawa jakości żywienia dzieci i młodzieży, już w pierwszych tygodniach obowiązywania nowych regulacji pojawiają się sygnały rodziców oraz pracowników stołówek szkolnych wskazujące na istotny problem: część dzieci nie akceptuje niektórych nowych dań roślinnych, w szczególności potraw przygotowywanych na bazie roślin strączkowych.
Media opisują przypadki uczniów pozostawiających niemal całe porcje obiadowe oraz znacznych ilości przygotowanego jedzenia trafiającego do odpadów. Pojawiają się również relacje rodziców, którzy pomimo opłacania szkolnych obiadów muszą przygotowywać dzieciom kolejny posiłek po ich powrocie do domu.
Szczególny niepokój budzą relacje pracowników stołówek wskazujące, że w niektórych placówkach znaczna część przygotowywanych dań roślinnych jest wyrzucana. Jeżeli takie zjawisko występuje na większą skalę, oznaczałoby to, że rozwiązanie mające służyć między innymi zdrowiu dzieci i racjonalnemu gospodarowaniu żywnością może w praktyce prowadzić do zwiększenia ilości marnowanego jedzenia.
Zdrowe żywienie dzieci jest niezwykle istotnym zadaniem państwa i jednostek samorządu terytorialnego. Jednak równie istotne jest, aby przygotowywane posiłki były przez dzieci faktycznie spożywane. Najbardziej wartościowy pod względem dietetycznym obiad nie spełnia swojej funkcji, jeżeli pozostaje na talerzu i trafia do kosza.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi monitoring skutków obowiązywania od 1 września 2026 r. nowych zasad żywienia dzieci i młodzieży w szkołach i przedszkolach?
Czy ministerstwo posiada dane dotyczące ilości odpadów żywnościowych powstających w szkolnych stołówkach po wejściu w życie nowych regulacji, w szczególności w odniesieniu do obowiązkowych potraw przygotowywanych na bazie nasion roślin strączkowych?
Czy przed wprowadzeniem nowych przepisów przeprowadzono badania dotyczące akceptacji przez dzieci i młodzież posiłków roślinnych, które obecnie są obowiązkowym elementem szkolnych jadłospisów? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie wyników tych badań.
Czy ministerstwo analizuje, ilu uczniów rezygnuje ze szkolnych obiadów lub nie spożywa całych posiłków w dniach, w których podawane są dania roślinne wymagane rozporządzeniem?
Czy ministerstwo zamierza przeprowadzić ogólnopolskie badanie wśród szkół, rodziców, uczniów oraz pracowników stołówek dotyczące funkcjonowania nowych regulacji?
Czy przy opracowywaniu rozporządzenia analizowano ryzyko zwiększenia skali marnowania żywności? Jeżeli tak, jakie wnioski wynikły z tej analizy?
Czy ministerstwo rozważa zmianę przepisów w taki sposób, aby szkoły miały większą możliwość dostosowania jadłospisu do rzeczywistych preferencji żywieniowych dzieci przy jednoczesnym zachowaniu wymaganych norm żywieniowych?
Czy rozważane jest umożliwienie szkołom oferowania uczniom wyboru pomiędzy kilkoma pełnowartościowymi posiłkami spełniającymi normy żywieniowe, zamiast narzucania jednego rodzaju dania wszystkim korzystającym ze stołówki?
Czy ministerstwo posiada informacje, o ile wzrosły lub zmieniły się koszty przygotowania posiłków w szkołach po wejściu w życie nowych regulacji?
Czy w przypadku potwierdzenia, że znaczna część obowiązkowych posiłków roślinnych trafia do kosza, Ministerstwo Zdrowia przewiduje dokonanie przeglądu i ewentualnej korekty obowiązujących przepisów?
Po jakim okresie obowiązywania rozporządzenia ministerstwo planuje przeprowadzenie jego kompleksowej ewaluacji oraz przedstawienie opinii publicznej informacji o skutkach nowych zasad żywienia?
Wprowadzając regulacje dotyczące żywienia dzieci, należy brać pod uwagę nie tylko teoretyczne założenia dietetyczne, ale również ich praktyczne funkcjonowanie w szkolnych stołówkach. Celem systemu powinno być zapewnienie dzieciom zdrowego i pełnowartościowego posiłku, który zostanie przez nie zjedzony, a nie zwiększanie ilości żywności trafiającej do odpadów.
Magdalena Filipek-Sobczak
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Bardzo krótka odpowiedź w stosunku do liczby pytań poselskich
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
19376 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.54.2026.KM
Warszawa, 16 października 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 20192, złożoną przez Panią Poseł Magdalenę Filipek-Sobczak,
Panią Poseł Agnieszkę Górską, Pana Posła Patryka Wichera, w sprawie skutków
wprowadzenia nowych zasad żywienia dzieci i młodzieży w szkołach oraz skali marnowania
posiłków, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Na wstępie pragnę wyjaśnić, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 lutego 2026 r.
w
sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w
jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze
stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach1 określa
zasady przygotowania posiłków w oparciu o zasady prawidłowego żywienia oraz normy
żywienia dla populacji polskiej. Oznacza to, że jadłospisy podlegają bilansowaniu tak, aby
pokryć zapotrzebowanie na energię i podstawowe składniki odżywcze dla danej grupy
wiekowej. Rozporządzenie nie reguluje jednak kwestii technicznej organizacji żywienia.
Ponadto, zasady zdrowego żywienia dzieci i młodzieży, które uwzględniono w zapisach
rozporządzenia, podkreślają konieczność urozmaicania żywienia poprzez dobór produktów
z różnych grup produktów spożywczych, co sprzyja mniejszemu ryzyku niedoborów
makroskładników, witamin i składników mineralnych. Należy zwrócić również uwagę, że w
przypadku przedszkoli żywienie uwzględnia kilka posiłków (z reguły trzy), zaś w przypadku
szkół zazwyczaj jeden posiłek (obiad). Składniki pokarmowe w całodziennej diecie dziecka
1 Dz. U. poz. 197
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
są więc dostarczane z żywnością oferowaną zarówno w jednostkach systemu oświaty, jak
również przez posiłki oferowane w domu. Odpowiednie żywienie zabezpiecza potrzeby
żywieniowe dziecka, zarówno energetyczne, jak i na składniki odżywcze.
Wytyczne odnoszące się do posiłków wydawanych w ramach obiadu w tygodniu, tj. od
poniedziałku do piątku, umożliwiają zróżnicowanie źródeł białka, a tym samym zwiększenie
różnorodności produktów spożywczych w codziennej diecie dzieci. Przy opracowywaniu
jadłospisów zasadne jest uwzględnianie preferencji smakowych podopiecznych oraz
odpowiednie modyfikowanie receptur potraw z uwzględnieniem oczekiwań dzieci i
młodzieży, przy jednoczesnym zachowaniu zgodności z przepisami prawa regulującymi
żywienie zbiorowe. Wielokrotne wprowadzanie nowych smaków, produktów spożywczych
i potraw połączone z edukacją w zakresie zasad zdrowego żywienia, może zwiększać
stopień ich akceptacji przez dzieci. Pomocne może być również stopniowe włączanie do
jadłospisu nowych potraw czy też już znanych, ale ze zmienioną recepturą.
Niewątpliwie nieocenionym wsparciem dla akceptacji nowych produktów w żywieniu dzieci
w placówkach jest współpraca z rodzicami. Środowisko domowe jest miejscem, gdzie
również warto proponować dzieciom potrawy z uwzględnieniem nasion roślin
strączkowych tak, aby oswajać je z nowymi smakami.
Odnosząc się zaś do kwestii nowelizacji nowego rozporządzenia „sklepikowego”, uprzejmie
wyjaśniam, że rozporządzenie obowiązuje od 1 września 2026 r., a więc zbyt krótko, aby
możliwa była rzetelna ocena jego sposobu i skutków wprowadzania zmian legislacyjnych. W
pierwszej kolejności konieczne jest zebranie doświadczeń związanych z jego stosowaniem
oraz wyników kontroli prowadzonych przez właściwe organy urzędowej kontroli żywności.
Jeżeli praktyka stosowania przepisów lub wyniki kontroli wykażą istnienie luk, niejasności
lub rozwiązań wymagających korekty, Ministerstwo będzie rozważało podjęcie stosownych
działań legislacyjnych. Warto jednocześnie zaznaczyć, że celem rozporządzenia jest
promowanie zdrowych nawyków żywieniowych oraz odpowiedniego urozmaicenia
jadłospisów dzieci i młodzieży. Należy pamiętać, że przepisy określają ramowe wymagania
dotyczące żywienia zbiorowego, natomiast nie regulują sposobu przygotowania posiłków
ani ich walorów smakowych. Za jakość kulinarną potraw, dobór receptur oraz sposób ich
wykonania odpowiadają podmioty prowadzące żywienie zbiorowe i zatrudniony personel.
Aby wspierać placówki we wdrażaniu nowych zasad żywienia, na stronie Narodowego
Centrum Edukacji Żywieniowej udostępniane są przepisy, jadłospisy oraz inspiracje
kulinarne opracowane przez ekspertów. Materiały te mają pomóc w przygotowywaniu
posiłków, które będą nie tylko zgodne z wymaganiami żywieniowymi, ale również
atrakcyjne i akceptowane przez dzieci i młodzież. Dodatkowo, przy Narodowym Centrum
Edukacji Żywieniowej funkcjonuje dedykowana skrzynka kontaktowa dla realizatorów
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
żywienia zbiorowego. Za jej pośrednictwem osoby odpowiedzialne za organizację żywienia
w szkołach i przedszkolach mogą uzyskać wyjaśnienia dotyczące stosowania przepisów,
planowania jadłospisów oraz praktycznej realizacji wymagań określonych w
rozporządzeniu.
W tym miejscu należy również podkreślić, że rozporządzenie nie wprowadza rewolucyjnych
zmian w sposobie organizacji żywienia zbiorowego w szkołach i przedszkolach. Zasadnicza
nowość polega jedynie na obowiązku uwzględnienia co najmniej jednej, obiadowej potrawy
roślinnej w tygodniu, opartej na nasionach roślin strączkowych. Zapis dotyczy jednej
potrawy, a nie całego obiadu, dlatego tę na bazie nasion roślin strączkowych na początku
można zaproponować np. w formie zupy, uwzględniając w tym samym dniu drugie danie,
które będzie bazowało na sprawdzonych, lubianych przed dzieci smakach.
W praktyce wiele placówek już wcześniej serwowało potrawy przygotowywane z
wykorzystaniem roślin strączkowych, dlatego dla znacznej części szkół i przedszkoli
rozwiązanie to nie stanowi całkowicie nowego wymogu, lecz usystematyzowanie dobrych
praktyk żywieniowych.
Resort zdrowia będzie nadal analizował doświadczenia związane ze stosowaniem nowych
przepisów, jednak obecnie jest zbyt wcześnie, aby przesądzać o potrzebie ich nowelizacji.
Priorytetem pozostaje zapewnienie dzieciom dostępu do bezpiecznych, wartościowych i
urozmaiconych posiłków oraz wsparcie placówek w prawidłowej realizacji nowych
standardów żywienia. Na koniec pragnę poinformować, że przed wydaniem rozporządzenia
dotyczącego żywienia dzieci i młodzieży w jednostkach systemu oświaty w 2026 r. nie
realizowano odrębnego programu/badania pilotażowego w placówkach oświatowych.
Należy podkreślić, że przepisy regulujące sposób żywienia dzieci i młodzieży oraz
asortyment produktów oferowanych na terenie jednostek systemu oświaty nie stanowią
nowego rozwiązania prawnego. Regulacje w tym zakresie funkcjonują już od 2015 r., a
projektowane zmiany mają charakter zmiany ewolucyjnej, uwzględniającej aktualną wiedzę
naukową, rekomendacje ekspertów oraz doświadczenia związane ze stosowaniem
dotychczasowych regulacji.
Zwiększenie udziału żywności pochodzenia roślinnego, w tym nasion roślin strączkowych i
ich przetworów w diecie zarówno dzieci, jak i dorosłych jest zgodne z rekomendacjami
krajowych i międzynarodowych instytucji zdrowia publicznego, takich jak Światowa
Organizacja Zdrowia (WHO), Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i
Rolnictwa (FAO) oraz z wytycznymi krajowych i międzynarodowych, w tym europejskich
towarzystw naukowych. W zaleceniach tych podkreśla się rolę nasion roślin strączkowych
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
jako źródła białka, błonnika pokarmowego, witamin, składników mineralnych i
fitozwiązków, a także ich znaczenie w prewencji chorób dietozależnych.
Analiza resztek talerzowych, proponowanie zróżnicowanych wielkości porcji czy
dostosowywanie receptur posiłków do oczekiwań dzieci może w znaczący sposób
ograniczyć marnowanie żywności. Ponadto Instytut w ramach działania Narodowego
Centrum Edukacji Żywieniowej prowadzi obecnie kolejną edycją bezpłatnych warsztatów
kulinarnych „Lekcja Zdrowia 2026” przeznaczoną zarówno do uczniów, jak i realizatorów
żywienia zbiorowego. Program warsztatów uwzględnia zagadnienia dotyczące m.in. zasad
komponowania jadłospisów zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia 2026 oraz
wspólne gotowanie potraw na bazie nasion roślin strączkowych.
Należy podkreślić, że aktualnie obowiązujące rozporządzenie w większym stopniu
uwzględnia zasady zdrowego żywienia, których systematyczne promowanie jest niezbędne
do tworzenia prozdrowotnego środowiska, stanowiąc tym samym element profilaktyki
zdrowotnej. Nowe rozporządzenie szczególnie promuje spożycie warzyw, pełnoziarnistych
produktów zbożowych, urozmaicenie źródeł białka tj. mięso, ryby, jaja, nasiona roślin
strączkowych, mleko i produkty mleczne oraz wodę jako preferowany napój. Promowanie
zachowań prozdrowotnych szczególnie wśród dzieci i młodzieży, w tym uczniów, powinno
być realizowane na różnych poziomach - zarówno w środowisku rodzinnym, jak i w
placówkach oświatowych.
Na koniec pragnę poinformować, że Ministerstwo Zdrowia nie posiada danych
pozwalających na ocenę wpływu nowych przepisów na liczbę dzieci korzystających z
obiadów szkolnych. Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi także centralnej ewidencji liczby
dzieci rezygnujących z obiadów szkolnych ani ilości pozostawianych przez nie
niezjedzonych posiłków.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.54.2026.KM
Warszawa, 16 października 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 20192, złożoną przez Panią Poseł Magdalenę Filipek-Sobczak,
Panią Poseł Agnieszkę Górską, Pana Posła Patryka Wichera, w sprawie skutków
wprowadzenia nowych zasad żywienia dzieci i młodzieży w szkołach oraz skali marnowania
posiłków, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Na wstępie pragnę wyjaśnić, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 lutego 2026 r.
w
sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w
jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze
stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach1 określa
zasady przygotowania posiłków w oparciu o zasady prawidłowego żywienia oraz normy
żywienia dla populacji polskiej. Oznacza to, że jadłospisy podlegają bilansowaniu tak, aby
pokryć zapotrzebowanie na energię i podstawowe składniki odżywcze dla danej grupy
wiekowej. Rozporządzenie nie reguluje jednak kwestii technicznej organizacji żywienia.
Ponadto, zasady zdrowego żywienia dzieci i młodzieży, które uwzględniono w zapisach
rozporządzenia, podkreślają konieczność urozmaicania żywienia poprzez dobór produktów
z różnych grup produktów spożywczych, co sprzyja mniejszemu ryzyku niedoborów
makroskładników, witamin i składników mineralnych. Należy zwrócić również uwagę, że w
przypadku przedszkoli żywienie uwzględnia kilka posiłków (z reguły trzy), zaś w przypadku
szkół zazwyczaj jeden posiłek (obiad). Składniki pokarmowe w całodziennej diecie dziecka
1 Dz. U. poz. 197
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
są więc dostarczane z żywnością oferowaną zarówno w jednostkach systemu oświaty, jak
również przez posiłki oferowane w domu. Odpowiednie żywienie zabezpiecza potrzeby
żywieniowe dziecka, zarówno energetyczne, jak i na składniki odżywcze.
Wytyczne odnoszące się do posiłków wydawanych w ramach obiadu w tygodniu, tj. od
poniedziałku do piątku, umożliwiają zróżnicowanie źródeł białka, a tym samym zwiększenie
różnorodności produktów spożywczych w codziennej diecie dzieci. Przy opracowywaniu
jadłospisów zasadne jest uwzględnianie preferencji smakowych podopiecznych oraz
odpowiednie modyfikowanie receptur potraw z uwzględnieniem oczekiwań dzieci i
młodzieży, przy jednoczesnym zachowaniu zgodności z przepisami prawa regulującymi
żywienie zbiorowe. Wielokrotne wprowadzanie nowych smaków, produktów spożywczych
i potraw połączone z edukacją w zakresie zasad zdrowego żywienia, może zwiększać
stopień ich akceptacji przez dzieci. Pomocne może być również stopniowe włączanie do
jadłospisu nowych potraw czy też już znanych, ale ze zmienioną recepturą.
Niewątpliwie nieocenionym wsparciem dla akceptacji nowych produktów w żywieniu dzieci
w placówkach jest współpraca z rodzicami. Środowisko domowe jest miejscem, gdzie
również warto proponować dzieciom potrawy z uwzględnieniem nasion roślin
strączkowych tak, aby oswajać je z nowymi smakami.
Odnosząc się zaś do kwestii nowelizacji nowego rozporządzenia „sklepikowego”, uprzejmie
wyjaśniam, że rozporządzenie obowiązuje od 1 września 2026 r., a więc zbyt krótko, aby
możliwa była rzetelna ocena jego sposobu i skutków wprowadzania zmian legislacyjnych. W
pierwszej kolejności konieczne jest zebranie doświadczeń związanych z jego stosowaniem
oraz wyników kontroli prowadzonych przez właściwe organy urzędowej kontroli żywności.
Jeżeli praktyka stosowania przepisów lub wyniki kontroli wykażą istnienie luk, niejasności
lub rozwiązań wymagających korekty, Ministerstwo będzie rozważało podjęcie stosownych
działań legislacyjnych. Warto jednocześnie zaznaczyć, że celem rozporządzenia jest
promowanie zdrowych nawyków żywieniowych oraz odpowiedniego urozmaicenia
jadłospisów dzieci i młodzieży. Należy pamiętać, że przepisy określają ramowe wymagania
dotyczące żywienia zbiorowego, natomiast nie regulują sposobu przygotowania posiłków
ani ich walorów smakowych. Za jakość kulinarną potraw, dobór receptur oraz sposób ich
wykonania odpowiadają podmioty prowadzące żywienie zbiorowe i zatrudniony personel.
Aby wspierać placówki we wdrażaniu nowych zasad żywienia, na stronie Narodowego
Centrum Edukacji Żywieniowej udostępniane są przepisy, jadłospisy oraz inspiracje
kulinarne opracowane przez ekspertów. Materiały te mają pomóc w przygotowywaniu
posiłków, które będą nie tylko zgodne z wymaganiami żywieniowymi, ale również
atrakcyjne i akceptowane przez dzieci i młodzież. Dodatkowo, przy Narodowym Centrum
Edukacji Żywieniowej funkcjonuje dedykowana skrzynka kontaktowa dla realizatorów
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
żywienia zbiorowego. Za jej pośrednictwem osoby odpowiedzialne za organizację żywienia
w szkołach i przedszkolach mogą uzyskać wyjaśnienia dotyczące stosowania przepisów,
planowania jadłospisów oraz praktycznej realizacji wymagań określonych w
rozporządzeniu.
W tym miejscu należy również podkreślić, że rozporządzenie nie wprowadza rewolucyjnych
zmian w sposobie organizacji żywienia zbiorowego w szkołach i przedszkolach. Zasadnicza
nowość polega jedynie na obowiązku uwzględnienia co najmniej jednej, obiadowej potrawy
roślinnej w tygodniu, opartej na nasionach roślin strączkowych. Zapis dotyczy jednej
potrawy, a nie całego obiadu, dlatego tę na bazie nasion roślin strączkowych na początku
można zaproponować np. w formie zupy, uwzględniając w tym samym dniu drugie danie,
które będzie bazowało na sprawdzonych, lubianych przed dzieci smakach.
W praktyce wiele placówek już wcześniej serwowało potrawy przygotowywane z
wykorzystaniem roślin strączkowych, dlatego dla znacznej części szkół i przedszkoli
rozwiązanie to nie stanowi całkowicie nowego wymogu, lecz usystematyzowanie dobrych
praktyk żywieniowych.
Resort zdrowia będzie nadal analizował doświadczenia związane ze stosowaniem nowych
przepisów, jednak obecnie jest zbyt wcześnie, aby przesądzać o potrzebie ich nowelizacji.
Priorytetem pozostaje zapewnienie dzieciom dostępu do bezpiecznych, wartościowych i
urozmaiconych posiłków oraz wsparcie placówek w prawidłowej realizacji nowych
standardów żywienia. Na koniec pragnę poinformować, że przed wydaniem rozporządzenia
dotyczącego żywienia dzieci i młodzieży w jednostkach systemu oświaty w 2026 r. nie
realizowano odrębnego programu/badania pilotażowego w placówkach oświatowych.
Należy podkreślić, że przepisy regulujące sposób żywienia dzieci i młodzieży oraz
asortyment produktów oferowanych na terenie jednostek systemu oświaty nie stanowią
nowego rozwiązania prawnego. Regulacje w tym zakresie funkcjonują już od 2015 r., a
projektowane zmiany mają charakter zmiany ewolucyjnej, uwzględniającej aktualną wiedzę
naukową, rekomendacje ekspertów oraz doświadczenia związane ze stosowaniem
dotychczasowych regulacji.
Zwiększenie udziału żywności pochodzenia roślinnego, w tym nasion roślin strączkowych i
ich przetworów w diecie zarówno dzieci, jak i dorosłych jest zgodne z rekomendacjami
krajowych i międzynarodowych instytucji zdrowia publicznego, takich jak Światowa
Organizacja Zdrowia (WHO), Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i
Rolnictwa (FAO) oraz z wytycznymi krajowych i międzynarodowych, w tym europejskich
towarzystw naukowych. W zaleceniach tych podkreśla się rolę nasion roślin strączkowych
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
jako źródła białka, błonnika pokarmowego, witamin, składników mineralnych i
fitozwiązków, a także ich znaczenie w prewencji chorób dietozależnych.
Analiza resztek talerzowych, proponowanie zróżnicowanych wielkości porcji czy
dostosowywanie receptur posiłków do oczekiwań dzieci może w znaczący sposób
ograniczyć marnowanie żywności. Ponadto Instytut w ramach działania Narodowego
Centrum Edukacji Żywieniowej prowadzi obecnie kolejną edycją bezpłatnych warsztatów
kulinarnych „Lekcja Zdrowia 2026” przeznaczoną zarówno do uczniów, jak i realizatorów
żywienia zbiorowego. Program warsztatów uwzględnia zagadnienia dotyczące m.in. zasad
komponowania jadłospisów zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia 2026 oraz
wspólne gotowanie potraw na bazie nasion roślin strączkowych.
Należy podkreślić, że aktualnie obowiązujące rozporządzenie w większym stopniu
uwzględnia zasady zdrowego żywienia, których systematyczne promowanie jest niezbędne
do tworzenia prozdrowotnego środowiska, stanowiąc tym samym element profilaktyki
zdrowotnej. Nowe rozporządzenie szczególnie promuje spożycie warzyw, pełnoziarnistych
produktów zbożowych, urozmaicenie źródeł białka tj. mięso, ryby, jaja, nasiona roślin
strączkowych, mleko i produkty mleczne oraz wodę jako preferowany napój. Promowanie
zachowań prozdrowotnych szczególnie wśród dzieci i młodzieży, w tym uczniów, powinno
być realizowane na różnych poziomach - zarówno w środowisku rodzinnym, jak i w
placówkach oświatowych.
Na koniec pragnę poinformować, że Ministerstwo Zdrowia nie posiada danych
pozwalających na ocenę wpływu nowych przepisów na liczbę dzieci korzystających z
obiadów szkolnych. Ministerstwo Zdrowia nie prowadzi także centralnej ewidencji liczby
dzieci rezygnujących z obiadów szkolnych ani ilości pozostawianych przez nie
niezjedzonych posiłków.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --