Interpelacja w sprawie uwzględnienia Jeziora Rożnowskiego w krajowej polityce retencyjnej, programach adaptacji do zmian klimatu oraz działaniach służących odbudowie funkcji środowiskowych i retencyjnych zbiornika
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19935
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie uwzględnienia Jeziora Rożnowskiego w krajowej polityce retencyjnej, programach adaptacji do zmian klimatu oraz działaniach służących odbudowie funkcji środowiskowych i retencyjnych zbiornika
Zgłaszający: Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 21-09-2026
Szanowna Pani Minister,
Jezioro Rożnowskie jest jednym z największych i najważniejszych sztucznych zbiorników wodnych w południowej Polsce. Od chwili jego utworzenia pełni funkcje retencyjne, przeciwpowodziowe, środowiskowe, krajobrazowe i gospodarcze. Stanowi również istotny element lokalnych ekosystemów oraz ważny zasób wodny dla regionu Sądecczyzny.
Jednocześnie od wielu lat podnoszony jest problem postępującego zamulania zbiornika i wynikającego z tego ograniczania jego pojemności retencyjnej. Zjawisko to budzi uzasadnione obawy mieszkańców, samorządów i organizacji społecznych, zwłaszcza w kontekście coraz częściej występujących zjawisk ekstremalnych związanych ze zmianami klimatu, takich jak susze, gwałtowne opady oraz zwiększone ryzyko powodzi.
Odtwarzanie i utrzymywanie zdolności retencyjnych istniejących zbiorników wodnych coraz częściej wskazywane jest jako jeden z podstawowych instrumentów adaptacji do zmian klimatu oraz zwiększania bezpieczeństwa wodnego państwa.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Retencja i adaptacja do zmian klimatu
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada analizy dotyczące wpływu postępującego zamulenia Jeziora Rożnowskiego na zdolność retencyjną zbiornika?
2. Czy odbudowa pojemności retencyjnej istniejących zbiorników zaporowych, w tym Jeziora Rożnowskiego, jest traktowana przez ministerstwo jako element działań adaptacyjnych do zmian klimatu?
3. Czy Jezioro Rożnowskie zostało uwzględnione w krajowych dokumentach strategicznych dotyczących:
adaptacji do zmian klimatu,
gospodarowania zasobami wodnymi,
ochrony przed skutkami suszy,
zwiększania retencji?
4. Czy ministerstwo posiada ocenę wpływu utraty pojemności retencyjnej Jeziora Rożnowskiego na lokalne i regionalne bezpieczeństwo wodne?
5. Czy planowane jest przygotowanie krajowego programu odbudowy zdolności retencyjnych istniejących zbiorników wodnych, których funkcje zostały ograniczone wskutek wieloletniego odkładania się osadów?
Ochrona środowiska i stan ekosystemu jeziora
1. Czy ministerstwo dysponuje ocenami dotyczącymi wpływu zamulenia Jeziora Rożnowskiego na stan środowiska przyrodniczego zbiornika?
2. Czy prowadzone są badania dotyczące zmian jakości wód, bioróżnorodności lub kondycji ekosystemów związanych z Jeziorem Rożnowskim?
3. Czy stwierdzono negatywne skutki środowiskowe wynikające z postępującego ograniczania pojemności zbiornika?
4. Czy ministerstwo planuje działania wspierające poprawę stanu środowiska wodnego Jeziora Rożnowskiego?
5. Czy rozważane jest objęcie Jeziora Rożnowskiego dodatkowymi programami monitoringu środowiskowego?
Możliwości finansowania działań rewitalizacyjnych
1. Jakie programy krajowe pozostające w dyspozycji resortu klimatu i środowiska mogą stanowić źródło finansowania działań związanych z:
odmulaniem zbiornika,
poprawą jakości wód,
odbudową funkcji środowiskowych,
zwiększaniem retencji?
2. Czy działania związane z odtwarzaniem pojemności retencyjnej Jeziora Rożnowskiego mogłyby uzyskać wsparcie ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej?
3. Czy możliwe jest finansowanie takich przedsięwzięć ze środków europejskich przeznaczonych na:
adaptację do zmian klimatu,
ochronę środowiska,
gospodarkę wodną,
zwiększanie odporności na skutki suszy i powodzi?
4. Czy ministerstwo analizowało możliwość stworzenia dedykowanego mechanizmu finansowania działań związanych z odbudową funkcji retencyjnych strategicznych zbiorników wodnych?
5. Czy resort przewiduje uruchomienie nowych instrumentów finansowych wspierających usuwanie historycznych osadów ograniczających pojemność retencyjną zbiorników wodnych?
Znaczenie strategiczne Jeziora Rożnowskiego
1. Czy ministerstwo uznaje Jezioro Rożnowskie za zbiornik mający znaczenie wykraczające poza skalę lokalną i istotny z punktu widzenia polityki klimatycznej oraz bezpieczeństwa wodnego państwa?
2. Czy odbudowa jego funkcji retencyjnych mogłaby zostać uznana za przedsięwzięcie realizujące cele krajowej polityki klimatycznej i środowiskowej?
3. Czy ministerstwo przewiduje podjęcie działań koordynacyjnych z innymi resortami, Wodami Polskimi oraz samorządami na rzecz przygotowania kompleksowego programu rewitalizacji Jeziora Rożnowskiego?
4. Czy ministerstwo rozważy objęcie Jeziora Rożnowskiego pilotażowym programem działań służących zwiększaniu retencji i adaptacji do zmian klimatu?
5. Jakie konkretne działania ministerstwo zamierza podjąć w najbliższych latach w celu wspierania odbudowy potencjału retencyjnego strategicznych zbiorników wodnych w Polsce, w tym Jeziora Rożnowskiego?
Zmiany klimatu powodują wzrost znaczenia retencji wodnej jako jednego z kluczowych narzędzi zwiększania odporności państwa na skutki susz, gwałtownych opadów oraz innych zjawisk hydrologicznych. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera utrzymanie właściwego stanu technicznego istniejących zbiorników retencyjnych oraz przeciwdziałanie procesom ograniczającym ich funkcjonalność.
Jezioro Rożnowskie od dekad pełni ważną rolę w gospodarce wodnej południowej Polski. Wobec sygnalizowanego przez mieszkańców i samorządy problemu postępującego zamulania zbiornika zasadne jest uzyskanie informacji o działaniach podejmowanych przez administrację rządową w obszarze ochrony środowiska, retencji oraz adaptacji do zmian klimatu.
Z poważaniem
Sekretarz stanu Krzysztof Bolesta
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9705 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DSOK-ZEW.0500.15.2026.AM
4577068.19116234.15393488
Warszawa, 28-10-2026
Dotyczy: odpowiedzi na Interpelację posłanki Darii Gosek-Popiołek (znak: K10INT19935)
Temat: uwzględnienie Jeziora Rożnowskiego w krajowej polityce retencyjnej, programach
adaptacji do zmian klimatu oraz działaniach służących odbudowie funkcji środowiskowych i
retencyjnych zbiornika.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
za dział administracji rządowej „gospodarka wodna” odpowiada Minister Infrastruktury.
W związku z powyższym przekazuję odpowiedź w zakresie właściwości Ministra Klimatu i
Środowiska.
Retencja i adaptacja do zmian klimatu:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada analizy dotyczące wpływu
postępującego zamulenia Jeziora Rożnowskiego na zdolność retencyjną zbiornika?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie posiada takich analiz, zagadnienie pozostaje w
kompetencjach Ministerstwa Infrastruktury.
2. Czy odbudowa pojemności retencyjnej istniejących zbiorników zaporowych, w tym
Jeziora Rożnowskiego, jest traktowana przez Ministerstwo jako element działań
adaptacyjnych do zmian klimatu?
W zależności od funkcji zbiornika oraz warunków hydrologicznej w zlewni, utrzymanie
zbiorników zaporowych może być uznane za działanie adaptacyjne w kontekście nasilania
się ekstremalnych zjawisk pogodowych i hydrologicznych wskutek zmian klimat. Należy
jednak podkreślić, że istotną rolę w adaptacji do zmian klimatu odgrywają rozwiązania oparte
na naturze, m.in. ze względu na ich efektywność ekonomiczną oraz pozytywny wpływ na
poprawę warunków środowiskowych.
3. Czy Jezioro Rożnowskie zostało uwzględnione w krajowych dokumentach
strategicznych dotyczących:
a. adaptacji do zmian klimatu,
b. gospodarowania zasobami wodnymi,
c. ochrony przed skutkami suszy,
d. zwiększania retencji?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska opracowuje Krajową Strategię Adaptacji (KSA) do
zmiany klimatu wraz z Planem Działań Adaptacyjnych (PDA). W PDA zostaną uwzględnione
działania dostosowane do specyfiki poszczególnych regionów, w tym Małopolski. Przyjęcie
KSA przez Radę Ministrów planowane jest na III kwartał 2027 r.
-- 1 of 4 --
Kwestie dotyczące gospodarowania zasobami wodnymi, przeciwdziałania skutkom suszy
oraz zwiększania retencji (lit. b – d.) są ujmowane w dokumentach planistycznych
pozostających we właściwości resortu infrastruktury, w szczególności w planach
gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy oraz Planie przeciwdziałania skutkom
suszy.
4. Czy Ministerstwo posiada ocenę wpływu utraty pojemności retencyjnej Jeziora
Rożnowskiego na lokalne i regionalne bezpieczeństwo wodne?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie posiada takiej oceny, zagadnienie pozostaje we
właściwościach Ministerstwa Infrastruktury.
5. Czy planowane jest przygotowanie krajowego programu odbudowy zdolności
retencyjnych istniejących zbiorników wodnych, których funkcje zostały
ograniczone wskutek wieloletniego odkładania się osadów?
Zagadnienie pozostaje we właściwości Ministerstwa Infrastruktury.
Ochrona środowiska i stan ekosystemu jeziora:
1. Czy Ministerstwo dysponuje ocenami dotyczącymi wpływu zamulenia Jeziora
Rożnowskiego na stan środowiska przyrodniczego zbiornika?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie posiada takich ocen.
2. Czy prowadzone są badania dotyczące zmian jakości wód, bioróżnorodności lub
kondycji ekosystemów związanych z Jeziorem Rożnowskim?
Tak, Zbiornik Rożnowski jest objęty badaniami w ramach Państwowego Monitoringu
Środowiska (PMŚ). W ramach prowadzonych badań wykonuje się badania wskaźników
biologicznych, fizykochemicznych i chemicznych.
3. Czy stwierdzono negatywne skutki środowiskowe wynikające z postępującego
ograniczania pojemności zbiornika?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie posiada badań dotyczących wpływu ograniczania
pojemności retencyjnej zbiornika na środowisko.
4. Czy Ministerstwo planuje działania wspierające poprawę stanu środowiska
wodnego Jeziora Rożnowskiego?
Głównym dokumentem planistycznym określającym działania służące poprawie stanu
ekologicznego jednolitych części wód zbiornikowych, takich jak Jezioro Rożnowskie1, jest
plan gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. Opracowanie i aktualizacja tych planów
pozostają w kompetencji resortu infrastruktury.
5. Czy rozważane jest objęcie Jeziora Rożnowskiego dodatkowymi programami
monitoringu środowiskowego?
W ramach Państwowego Monitoringu Środowiska (PMŚ) Jezioro Rożnowskie objęte jest
zarówno monitoringiem diagnostycznym, jak i operacyjnym. Obecnie nie przewiduje się
objęcia Jeziora Rożnowskiego dodatkowymi programami monitoringu środowiskowego.
1 Nazwa JCWP: Zb. Rożnów, kod: RW200022214599
-- 2 of 4 --
Możliwości finansowania działań rewitalizacyjnych:
1. Jakie programy krajowe pozostające w dyspozycji resortu klimatu i środowiska
mogą stanowić źródło finansowania działań związanych z: odmulaniem zbiornika,
poprawą jakości wód, odbudową funkcji środowiskowych, zwiększaniem retencji?
Program NFOŚiGW „Adaptacja do zmian klimatu” wspiera działania ograniczające skutki
powodzi i suszy oraz zwiększające retencję. Nabory uruchomione 1 października 2026 r.
obejmują dotacje dla JST do 70% kosztów kwalifikowanych (budżet 50 mln zł) oraz pożyczki
do 100% kosztów (budżet 1,2 mld zł). Program nie przewiduje finansowania odtwarzania
pierwotnej pojemności zbiorników zaporowych poprzez usuwanie nagromadzonych osadów
dennych.
Tego lata w ramach programu FENX.02.04.4 Renaturyzacja przekształconych cieków
wodnych i obszarów od wód zależnych uruchomiono instrumenty finansowe służące
wsparciu realizacji lokalnych projektów renaturyzacyjnych. Na renaturyzację rzek
i ekosystemów od wód zależnych przeznaczono 450 mln zł.
Zagadnień adaptacyjnych będzie dotyczył również przygotowywany nabór w ramach
Funduszy Norweskich i EOG Zielona Transformacja (rozpoczęcie naboru planowane do
końca 2026 r.).
W kolejnej perspektywie finansowej UE na lata 2028–2034 adaptacja do zmiany klimatu,
w tym zwiększanie odporności na susze i powodzie, będzie jednym z kluczowych obszarów
wsparcia.
2. Czy działania związane z odtwarzaniem pojemności retencyjnej Jeziora
Rożnowskiego mogłyby uzyskać wsparcie ze środków Narodowego Funduszu
Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej?
Wsparcie ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej nie
obejmuje tego typu działań.
3. Czy możliwe jest finansowanie takich przedsięwzięć ze środków europejskich
przeznaczonych na: adaptację do zmian klimatu, ochronę środowiska, gospodarkę
wodną, zwiększanie odporności na skutki suszy i powodzi?
W ramach programu FEnIKS 2021–2027 (działanie FENX.02.04) dofinansowanie obejmuje
m.in. renaturyzację cieków, jezior, mokradeł i terenów zalewowych oraz zwiększanie
naturalnej retencji. Program nie przewiduje jednak finansowania odmulania Jeziora
Rożnowskiego w celu odtworzenia jego pojemności retencyjnej ani prac dotyczących
istniejących zbiorników wielofunkcyjnych.
4. Czy Ministerstwo analizowało możliwość stworzenia dedykowanego mechanizmu
finansowania działań związanych z odbudową funkcji retencyjnych strategicznych
zbiorników wodnych?
W perspektywie finansowej UE 2021–2027 nie przewidziano odrębnego mechanizmu
finansowania odbudowy funkcji retencyjnych strategicznych zbiorników wodnych.
5. Czy resort przewiduje uruchomienie nowych instrumentów finansowych
wspierających usuwanie historycznych osadów ograniczających pojemność
retencyjną zbiorników wodnych?
Ze względu na zaawansowany etap perspektywy finansowej UE 2021–2027 nie przewiduje
się uruchomienia w ramach FEnIKS odrębnego instrumentu finansowania usuwania osadów
dennych ze zbiorników wodnych. Możliwość wsparcia takich działań zostanie
przeanalizowana przy programowaniu perspektywy 2028–2034, jednak na obecnym etapie
nie można przesądzić o jego dostępności.
-- 3 of 4 --
Znaczenie strategiczne Jeziora Rożnowskiego:
1. Czy Ministerstwo uznaje Jezioro Rożnowskie za zbiornik mający znaczenie
wykraczające poza skalę lokalną i istotny z punktu widzenia polityki klimatycznej
oraz bezpieczeństwa wodnego państwa?
2. Czy odbudowa jego funkcji retencyjnych mogłaby zostać uznana za przedsięwzięcie
realizujące cele krajowej polityki klimatycznej i środowiskowej?
4. Czy Ministerstwo rozważy objęcie Jeziora Rożnowskiego pilotażowym programem
działań służących zwiększaniu retencji i adaptacji do zmian klimatu?
Jak wskazano powyżej, Ministerstwo Klimatu i Środowiska opracowuje Krajową strategię
adaptacji do zmiany klimatu wraz z Planem działań. Ewentualne uwzględnienie Jeziora
Rożnowskiego w ramach działań adaptacyjnych będzie uzależnione od oceny jego funkcji i
znaczenia z punktu widzenia adaptacji do zmian klimatu. Należy jednak podkreślić, że MKiŚ
promuje kompleksowe rozwiązania retencyjno-renaturyzacyjne w ramach danej zlewni,
a nie zbiorniki jednofunkcyjne.
3. Czy Ministerstwo przewiduje podjęcie działań koordynacyjnych z innymi resortami,
Wodami Polskimi oraz samorządami na rzecz przygotowania kompleksowego
programu rewitalizacji Jeziora Rożnowskiego?
5. Jakie konkretne działania Ministerstwo zamierza podjąć w najbliższych latach w
celu wspierania odbudowy potencjału retencyjnego strategicznych zbiorników
wodnych w Polsce, w tym Jeziora Rożnowskiego?
Odbudowa potencjału retencyjnego zbiorników wodnych w Polsce pozostaje
w kompetencjach Ministerstwa Infrastruktury.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 4 of 4 --