Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Paulina Hennig-Kloska
BM-WP.050.36.2024.KP
3098552.12095121.9766878
Warszawa, 01-04-2024
Pan
Szymon Hołownia,
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji Pana Posła Krzysztofa Tuduja w sprawie kolejowego tunelu
średnicowego w woj. łódzkim, (znak: K10INT1993), uprzejmie informuję, że zagadnienia
poruszane w ww. interpelacji pozostają poza właściwością Ministra Klimatu i Środowiska.
Pytania nr 1 i 2 zawarte w interpelacji dotyczą zakresu działania Ministra Infrastruktury,
który kieruje działem administracji rządowej „gospodarka wodna” (zgodnie
z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie
szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 2725)).
- Które instytucje bezpośrednio odpowiadają za nadzór rzek na terenie miasta Łódź?
- Czy na terenie miasta Łódź znajdują się rzeki podziemne, które nie podlegają nadzorowi lub ich
część nie podlega nadzorowi instytucji do tego wyznaczonych? Jeśli tak, to proszę o wykaz tych
rzek oraz takich odcinków,
Pytanie nr 3 dotyczy działania, Ministra Rozwoju i Technologii, który zgodnie
z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie
szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Technologii, kieruje działem
administracji rządowej „budownictwo, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz
mieszkalnictwo” (Dz.U. poz. 2721):
- Czy istnieją procedury postępowania w sytuacji osunięć gruntów pod budynkami na terenie
zurbanizowanym? Jeśli tak, to proszę o wskazanie informacji gdzie można znaleźć ich wykaz oraz
opis?
W mojej ocenie, zasadnym jest, aby w kwestii powyższych pytań wypowiedział się minister
właściwy d/s infrastruktury oraz minister właściwy d/s rozwoju i technologii, do których
również została skierowana przedmiotowa interpelacja.
Z wyrazami szacunku
Paulina Hennig-Kloska
Minister Klimatu i Środowiska
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/

-- 1 of 2 --

Do wiadomości
1. Pan Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury,
2. Pan Krzysztof Hetman, Minister Rozwoju i Technologii.
3. Departament Spraw Parlamentarnych KPRM

-- 2 of 2 --

+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DAB-II.054.2.2024
Warszawa, 02 kwietnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 1993 Pana Posła Krzysztofa Tuduja w sprawie kolejowego tunelu
średnicowego w woj. łódzkim.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na ww. interpelację, w zakresie właściwości Ministra Rozwoju i Technologii,
we współpracy z Głównym Urzędem Nadzoru Budowlanego, przedstawiam następujące
informacje i wyjaśnienia.
Przepisy prawa budowlanego, w tym ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
(Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.), dalej jako „ustawa – Prawo budowlane”, nie
regulują problematyki osuwania gruntów będącej skutkiem działalności człowieka.
Zjawiska te mieszczą się w pojęciu ruchów masowych ziemi, co jest przedmiotem
odrębnych regulacji znajdujących się w przepisach ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r.
Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2024 r. poz. 54).
Natomiast zakresem przedmiotowym ustawy – Prawo budowlane objęte zostały sprawy
projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz zasady
działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach. Zatem, jeśli osunięcie mas
ziemnych związane jest z prowadzonymi robotami budowlanymi bądź negatywnie wpływa
na stan techniczny istniejących obiektów budowlanych, wówczas stosuje się ogólne
procedury uregulowane przepisami ustawy – Prawo budowlane.
Jeśli osunięcie gruntu ma związek z prowadzonymi robotami budowlanych, to wówczas
wymagane jest przeprowadzenie postępowania naprawczego uregulowanego
w przepisach art. 50 ustawy– Prawo budowlane. Zgodnie z ust. 1 pkt 2 w tym artykule
w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru
budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych
wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub
mienia lub zagrożenia środowiska. Celem postępowania naprawczego jest doprowadzenie
robót budowlanych do stanu zgodności z prawem (art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo
budowlane).
Natomiast jeżeli osunięcie gruntu negatywnie wpływa na stan techniczny istniejących
obiektów budowlanych stosuje się procedury określone w rozdziale 6 ustawy – Prawo
budowlane zatytułowanym „Utrzymanie obiektów budowlanych”. Zgodnie z art. 66 ust. 1
pkt 1 i 2 ustawy w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub
zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób
zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku organ nadzoru
budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości,
określając termin wykonania tego obowiązku.

-- 1 of 3 --

+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W przypadkach występowania stanów nagłych zagrożeń w budynkach,
np. bezpośredniego zagrożenia zawalenia się budynku, w którym przebywają ludzie, prawo
budowlane przewiduje procedurę opróżnienia bądź wyłączenia z użytkowania budynku.
Zgodnie natomiast z art. 68 ustawy – Prawo budowlane w razie stwierdzenia potrzeby
opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio
grożącego zawaleniem, organ nadzoru budowlanego jest obowiązany nakazać, w drodze
decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego
opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku
z użytkowania, przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia
lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów oraz zarządzić umieszczenie na
budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz
o zakazie jego użytkowania, wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia
bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich
wykonania.
W razie natomiast trudności z ustaleniem właściciela lub zarządcy obiektu lub ich miejsca
pobytu oraz konieczności zastosowania niezbędnych i natychmiastowych środków
zabezpieczających w obiekcie w złym stanie technicznym ustawodawca przewiduje
procedurę uregulowaną w art. 69 ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z ust. 1 tego
artykułu w razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usunięcie
niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, lub ingerencji lub naruszeń, o których mowa
w art. 66 ust. 1a, organ nadzoru budowlanego zapewni, na koszt właściciela lub zarządcy
obiektu budowlanego, zastosowanie niezbędnych środków zabezpieczających.
Należy również zaznaczyć, że ochrona stanu technicznego obiektów budowlanych,
np. również tych położonych na terenach zagrożonych osuwiskami, realizowana jest na
gruncie przepisów prawa budowlanego poprzez nałożenie na właścicieli i zarządców
obiektów budowlanych obowiązku poddawania obiektów okresowym kontrolom stanu
technicznego, o których mowa w art. 62 ustawy – Prawo budowlane. Warto zaznaczyć,
że wśród kilku rodzajów kontroli wymienionych w tym przepisie, ustawodawca przewiduje
w ust. 1 pkt 4 tzw. kontrolę bezpiecznego użytkowania obiektu każdorazowo w przypadku
wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 pkt 2 ustawy, a zatem w razie
wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem
człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne,
silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na
rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku
których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim
uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa
mienia lub środowiska. Natomiast właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu
budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone
w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po
przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 pkt 1–4a, usunąć stwierdzone
uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub
zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę
budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem
(art. 70 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane).
Ponadto należy zauważyć, że w praktyce budowlanej często niemożliwe jest zbadanie
i wyjaśnienie przez organ nadzoru budowlanego skomplikowanych zagadnień techniczno-
budowlanych, np. ustalenie przyczyn pogarszającego się stanu technicznego budynku,
w ramach standardowych środków podejmowanych na podstawie przepisów ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2023 r.
poz. 775, z późn. zm.), tj. oględzin, zeznań świadków. W takiej sytuacji ustawa – Prawo

-- 2 of 3 --

+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
budowlane wyposaża organy nadzoru budowlanego w uprawnienie do nakazania
sporządzenia ekspertyzy budowlanej.
Zgodnie z art. 81c ust. 2 ustawy – Prawo budowlane organy nadzoru budowlanego,
w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub
robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć,
w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia
w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen
i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia (art. 81c ust. 2 ustawy – Prawo
budowlane). Uprawnienie do nakazania sporządzenie ekspertyzy stanowi narzędzie, które
może być wykorzystywane w różnych procedurach uregulowanych w przepisach ustawy
– Prawo budowlane.
Ponadto ustawodawca przewidział dla organów nadzoru budowlanego szczególny tryb
postępowania w razie wystąpienia katastrofy budowlanej. Tryb ten został uregulowany
w rozdziale 7 ustawy – Prawo budowlane zatytułowanym „Katastrofa budowlana”, i ma on
zastosowanie w przypadkach niezamierzonego, gwałtownego zniszczenia obiektu
budowlanego lub jego części, a także konstrukcyjnych elementów rusztowań, elementów
urządzeń formujących, ścianek szczelnych i obudowy wykopów (zgodnie z definicją
katastrofy budowlanej określoną w art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane). Wskazany
tryb będzie miał zastosowanie również do katastrof budowlanych wywołanych
osuwiskami. Od 2008 r. w Głównym Urzędzie Nadzoru Budowlanego prowadzony jest
elektroniczny rejestr katastrof budowlanych. Gromadzone są w nim informacje
wprowadzone przez powiatowych i wojewódzkich inspektorów nadzoru budowlanego.
Zawiera on m.in. dane o obiektach budowlanych, które uległy katastrofie budowlanej czy
też główne przyczyny zaistnienia katastrof budowlanych.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Krzysztof Kukucki
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /

-- 3 of 3 --

Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGWiŻŚ-12.054.1.2024
Warszawa, 08 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 1993 Posła na Sejm RP, Pana Krzysztofa Tuduja
z dnia 15 marca 2024 roku w sprawie budowy kolejowego tunelu średnicowego wraz
z jego wykończeniem w województwie łódzkim, przekazuję poniżej stosowne informacje.
1. Które instytucje bezpośrednio odpowiadają za nadzór rzek na terenie miasta
Łódź?
Zgodnie z art. 212 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne
(Dz.U. z 2023 r. poz. 1478, z późn. zm.) prawa właścicielskie w stosunku do wód
publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa wykonuje Państwowe Gospodarstwo
Wodne Wody Polskie. Na terenie m. Łódź w zlewni rzeki Ner (rz. Jasień, Olechówka, Łódka,
Jasieniec) prawa właścicielskie wykonuje Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie
Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Poznaniu. Na pozostałym obszarze m. Łódź,
dla pozostałych rzek (poza zlewnią rzeki Ner), prawa właścicielskie wykonuje Państwowe
Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Warszawie.
Należy zaznaczyć, że znaczna część odcinków rzek na terenie m. Łódź jest zabudowana
i ujęta w zamknięte kanały (koryta rzek służą jako odbiorniki wód deszczowych z terenów
miasta). W latach ubiegłych miasto Łódź, na gruntach pod powierzchniowymi wodami
płynącymi, wykonało szereg elementów infrastruktury komunalnej stanowiących również
urządzenia wodne, o których mowa w art. 16 pkt 65 ustawy Prawo wodne, służących
do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów. Wyżej wymieniona
infrastruktura komunalna została wykonana głównie w celu umożliwienia odbioru wód
opadowych z terenów miejskich, ochrony przed lokalnymi podtopieniami oraz w celach
rekreacyjnych.
W związku z powyższym utrzymywanie tych odcinków rzek oraz innych urządzeń wodnych
zgodnie z art. 188 ustawy Prawo wodne należy do ich właścicieli i polega na eksploatacji,
konserwacji oraz remontach w celu zachowania ich funkcji.
2. Czy na terenie miasta Łódź znajdują się rzeki podziemne, które nie podlegają
nadzorowi lub ich część nie podlega nadzorowi instytucji do tego
wyznaczonych? Jeśli tak, to proszę o wykaz tych rzek oraz takich odcinków.

-- 1 of 2 --

2
Na terenie m. Łódź występuje rzeka Lamus ujęta w kryty kanał znajdujący się
pod powierzchnią ziemi. Przedmiotowy ciek został zarurowany najprawdopodobniej
na przełomie XIX i XX wieku. Obecnie w całości (ok. 2 km) płynie podziemnym ceglanym
kanałem przez centrum m. Łódź i uchodzi do rzeki Jasień na jego odcinku zarurowanym.
Zgodnie z informacjami prasowymi, w tym Biuletynem Informacji Publicznej rzeka Lamus
zostanie przywrócona do naturalnego krajobrazu dzięki wsparciu finansowemu Unii
Europejskiej. Miasto Łódź - Zarząd Inwestycji Miejskich aktualnie realizuje projekt
pilotażowy „Innowacyjny i kompleksowy pomysł na rozwój różnorodności biologicznej
w miastach dla samorządów w Europie - odbudowa miejskiego ekosystemu wodnego
miasta Łodzi”. Projekt zakłada stworzenie unikatowego na skalę miasta parku, a sposób
użytkowania parku ma być podporządkowany przepływowi wody. W związku
z powyższym planuje się następujące działania:
 odkrycie cieku Lamus w centralnej części parku,
 zastosowanie Sekwencyjnego Systemu Sedymentacyjno-Biofiltracyjnego (SSSB)
zapewniającego w naturalny sposób oczyszczanie wody w odkrytym korycie,
 zastosowanie na terenie parku rozwiązań Nature Besed Solution (NBS), takich jak:
niecka retencyjna i zielona ściana, mających na celu zmniejszenie odpływu wód
opadowych do kanalizacji miejskiej i poprawienie retencji wód w miejscu ich opadu,
 wzbogacenie bioróżnorodności poprzez wprowadzenie do szaty roślinnej gatunków
przystosowanych do siedlisk wodnych i ekotonowych (np. hydrofity) oraz
zróżnicowanie roślinności niskiej poprzez nowe nasadzenia dostosowane do
stanowisk słonecznych, zalewowych, cienistych.
3. Czy istnieją procedury postępowania w sytuacji osunięć gruntów pod
budynkami na terenie zurbanizowanym? Jeśli tak, to proszę o wskazanie
informacji gdzie można znaleźć ich wykaz oraz opis.
W zakresie powyższego pytania należy zauważy, że dotyczy działania Ministra Rozwoju
i Technologii, który zgodnie z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia
2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rozwoju i Technologii, kieruje
działem administracji rządowej „budownictwo, planowanie i zagospodarowanie
przestrzenne oraz mieszkalnictwo” (Dz.U. 2023 poz. 2721).
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
Do wiadomości
1. Pan Krzysztof Hetman, Minister Rozwoju i Technologii.
2. Departament Spraw Parlamentarnych KPRM

-- 2 of 2 --