Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DELG-WKSE.050.6.2024.JP
3098607.12064310.9738839
Warszawa, 26-03-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT1990 Pana Posła Patryka Wichera oraz grupy Posłów w
sprawie rozwoju i modernizacji sieci energetycznych w Polsce, uprzejmie przedstawiam
odpowiedź na poniższe pytania:
1. Jakie rozpoczęte już programy modernizacyjne (…) będą kontynuowane w najbliższych
miesiącach?
2. Czy planowane jest uruchomienie nowych programów dot. modernizacji i rozbudowy sieci
energetycznych niskiego, średniego, wysokiego i najwyższego napięcia?
3. Jaki jest harmonogram prac modernizacyjnych i rozwojowych sieci energetycznych w
najbliższych latach?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska systematycznie prowadzi działania mające na celu
zapewnienie optymalnych możliwości przyłączeniowych do sieci elektroenergetycznej. W
ramach tworzenia przepisów regulujących proces przyłączania do sieci, jak również
funkcjonowania tych sieci Minister Klimatu i Środowiska uwzględnia dokonującą się zmianę
technologiczną, rozwój generacji rozproszonej i zmianę sposobu funkcjonowania sieci
elektroenergetycznej.
Możliwości przyłączenia do sieci elektroenergetycznej źródeł wytwórczych wyznaczane są
przez możliwości techniczne tych sieci. Dlatego też konieczne jest podjęcie działań
skupionych na dwóch kluczowych obszarach: optymalizacji istniejących możliwości
sieciowych oraz rozbudowie i modernizacji sieci. W tym miejscu należy wskazać na ustawę z
dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji
w zakresie sieci przesyłowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1506). W wyniku
wejścia w życie tej regulacji, nie tylko uaktualniono listę strategicznych projektów
przesyłowych, ale także rozszerzono zakres ustawy o inwestycje w projekty dystrybucyjne o
napięciu powyżej 100 kV, które są kluczowe dla przekształcania systemu
elektroenergetycznego z systemu jednokierunkowego (tzw. pasywnego) w system
dwukierunkowy (aktywny), z aktywnym udziałem odbiorców energii elektrycznej. Dzięki
takiemu rozwiązaniu, skróceniu ulegnie proces uzyskiwania pozwoleń publicznoprawnych
przez inwestorów, jak również zastosowanie znajdzie uproszczony model pozyskania
gruntów pod inwestycje. W ramach dotychczas podjętych działań warto zwrócić również
uwagę na przepisy regulujące linie bezpośrednie czy tzw. cable-pooling, które zwiększają
możliwości przyłączania instalacji OZE do sieci elektroenergetycznej i pozwalają
optymalizować inwestycje w infrastrukturę sieciową.
W ramach analiz prowadzonych w Ministerstwie Klimatu i Środowiska, Ministerstwie
Infrastruktury oraz Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska, zidentyfikowano przepisy,
których zmiana mogłaby usprawnić proces inwestycyjny w Polsce. Wynikiem tych prac jest
ustawa z dnia 13 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i
jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania

-- 1 of 5 --

na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1890), której celem było
m.in. wsparcie inwestycji publicznych liniowych.
Kluczowym elementem i punktem wyjścia do transformacji sektora energetycznego
opartego o integrację OZE jest cyfryzacja energetyki. Inteligentne sieci służą również
poprawie elastyczności systemu elektroenergetycznego poprzez wprowadzenie taryf
dynamicznych, umożliwienie dostępu do swoich danych pomiarowych, a tym samym
zaktywizowanie odbiorców końcowych w celu lepszego zarządzania swoim zużyciem energii
elektrycznej. Możliwość szybszej zmiany sprzedawcy energii elektrycznej, porównywania
ofert na rynku energii elektrycznej, korzystania z zestandaryzowanych danych pomiarowych
w ramach Centralnego Systemu Informacji Rynku Energii (CSIRE) pozwoli na otwarcie tego
rynku na nowych uczestników oraz zwiększenie jego konkurencyjności. Rozwiązania z
obszaru digitalizacji energetyki przyczynią się również do wzrostu efektywności
energetycznej w okresie wzrastających i wahających się cen nośników energii.
Dostrzegając kluczową rolę digitalizacji sektora elektroenergetycznego dla rozwoju innych
obszarów polskiej gospodarki oraz efektywności i niezależności energetycznej podjęto się
szeregu działań na różnych płaszczyznach. Były to instrumenty legislacyjne oraz
edukacyjno-informacyjne. Do działań o charakterze legislacyjnych należy wypracowanie
ram prawnych, które znalazły swój finał w tzw. ustawie licznikowej określającej m.in.
harmonogram instalacji liczników zdalnego odczytu oraz powołującej CSIRE, a także w
rozporządzeniach wykonawczych regulujących m.in. wymagania dla tych liczników oraz
procesy zachodzące na rynku energii. Zgodnie z ustawą z dnia 20 maja 2021 r. o zmianie
ustawy - Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (tzw. ustawą licznikową)
harmonogram instalacji liczników zdalnego odczytu przedstawia się następująco:
- 2023 r. - min. 15% odbiorców końcowych,
- 2025 r. - min. 25 % odbiorców końcowych,
- 2027 r. - min. 65 % odbiorców końcowych,
- 2028 r. - min. 80 % odbiorców końcowych.
CSIRE zaś zostanie uruchomione z dniem 1 lipca 2025 r.
Operatorzy systemów elektroenergetycznych są zobowiązani do sporządzenia dla obszaru
swojego działania planów rozwoju w zakresie zaspokojenia obecnego i przyszłego
zapotrzebowania na energię elektryczną. Plan rozwoju sieci przesyłowej (dalej: PRSP)
określony na lata 2023-2032 uwzględnia pierwszą rewolucję technologiczną zgodną z
wzorcami pochodzącymi z bardzo rozwiniętych systemów elektroenergetycznych, z dużym
udziałem OZE w miksie wytwórczym. Mowa o budowie linii HVDC łączącej dwa wyraźnie
zarysowujące się obszary Polski – północ i południe.
Nakreślenie zbioru inwestycji w sieć zostało poprzedzone analizą scenariuszy rozwoju
otoczenia i wnętrza systemu elektroenergetycznego – po to, by wytypować inwestycje
wnoszące wkład w bezpieczeństwo zasilania odbiorców w każdych warunkach.
Inwestycje uwzględnione w PRSP 2023-2032 mają na celu wsparcie:
 zobowiązań Rzeczypospolitej Polskiej do osiągnięcia celu krajowego w zakresie udziału
energii z OZE w końcowym zużyciu energii,
 rządowego planu budowy morskich farm wiatrowych na Bałtyku,
 rządowego planu budowy mocy jądrowych,
 przyłączeń nowych jednostek wytwórczych zgodnie z wynikami aukcji rynku mocy na lata
2023-26,
 poprawy warunków zasilania, w tym minimalizacji ograniczeń sieciowych w całym
systemie – szczególnie w kontekście planowanej budowy źródeł odnawialnych
(wiatrowych) w Polsce północnej; zarówno na morzu, jak i na lądzie.
Przy sporządzaniu PRSP 2023-2032 były brane pod uwagę uwarunkowania prawne
wynikające z:
 koncepcji przestrzennego zagospodarowania kraju,
 planów zagospodarowania przestrzennego województw,

-- 2 of 5 --

 Polityki energetycznej Polski,
 10-letniego planu rozwoju ENTSO-E TYNDP,
 realizacji umów o przyłączenie oraz określonych warunków przyłączenia do sieci
przesyłowej,
 realizacji innych zobowiązań, w tym uzgodnień z operatorami systemów
dystrybucyjnych,
 regulacji unijnych.
Podstawą sporządzenia PRSP 2023-2032 były uwarunkowania określone m.in. w Polityce
energetycznej Polski do 2040 r., a także w Krajowym Planie na Rzecz Energii i Klimatu na lata
2021-2030 i Programie polskiej energetyki jądrowej.
PSE S.A. prowadzą aktualnie prace nad aktualizacją PRSP. 15 marca 2024 r. rozpoczęły się
konsultacje opracowanego projektu nowego planu. Uwagi do przedmiotowego dokumentu
można zgłaszać do 5 kwietnia 2024 r.
Plany rozwoju w zakresie zaspokojenia obecnego i przyszłego zapotrzebowania na energię
elektryczną na lata 2023-2028 dla operatorów systemów dystrybucyjnych są
opracowywane na podstawie art. 16 Prawo energetyczne (dalej: Ustawa). Szczegółowy
zakres dokumentu jest przygotowany na podstawie informacji wynikających z
Kwestionariusza aktualizacji projektu planu rozwoju w zakresie zaspokojenia obecnego i
przyszłego zapotrzebowania na energie elektryczną. Plany Rozwoju spółek dystrybucyjnych
powstały w celu wypełnienia obowiązku określonego w Ustawie. Dostarczanie energii
elektrycznej w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań
jakościowych, jest głównym obowiązkiem operatora systemu dystrybucyjnego. Plany
Rozwoju uwzględniają:
a) cele określone w dokumencie Urzędu Regulacji Energetyki (URE) „Regulacja jakościowa
w latach 2018-2025 dla Operatorów Systemów Dystrybucyjnych”,
b) obowiązujące przepisy prawa, w szczególności Ustawy, rozporządzenia i dyrektywy UE,
c) Politykę Energetyczną Polski do 2040 roku (PEP2040),
d) założenia obowiązujące przy opracowaniu Taryf dystrybucyjnych,
e) plany zagospodarowania przestrzennego województw, miejscowe plany
zagospodarowania przestrzennego oraz plany zaopatrzenia gmin w ciepło, energię
elektryczną i paliwa gazowe,
f) analizy i opracowania własne określające:
• zakres niezbędnej rozbudowy i modernizacji sieci dystrybucyjnej wysokich napięć,
• zakres niezbędnej rozbudowy i dostosowania sieci średnich i niskich napięć do
potrzeb realizacji umów o przyłączenie,
• inwestycje mające na celu poprawę bezpieczeństwa pracy sieci, niezawodności i
jakości dostaw energii elektrycznej,
• inwestycje wynikające z eliminowania zagrożeń ekologicznych,
• konieczne integracje i rozbudowy systemów zarządzania w poszczególnych spółkach
dystrybucyjnych, w tym m.in. systemu SCADA, systemu zarządzania majątkiem
sieciowym, systemów pomiarowych wraz z niezbędną rozbudową sieci
informatycznych i telekomunikacyjnych,
• niezbędne wyposażenie służb pogotowia energetycznego i serwisu w narzędzia,
sprzęt i środki transportowe,
• zakres niezbędnej modernizacji, rozbudowy i przebudowy budynków.
Przy opracowywaniu Planów Rozwoju spółek dystrybucyjnych, z uwzględnieniem
możliwości finansowych brano pod uwagę także:
1. potencjalne lokalizacje nowych źródeł wytwórczych,
2. zdolności dystrybucyjne systemu elektroenergetycznego i stopień jego
wykorzystania,
3. inwestycje planowane przez innych operatorów systemów dystrybucyjnych,
4. wyniki opracowywanej wspólnie z PSE koncepcji rozwoju sieci WN i NN,

-- 3 of 5 --

5. Plan rozwoju Operatora Systemu Przesyłowego.
Jednym ze źródeł finansowania rozwoju sieci elektroenergetycznej w Polsce są środki
europejskie, które pozwalają na ograniczenie przenoszenia obciążeń związanych z rozwojem
sieci na odbiorców energii elektrycznej, w ramach taryf. Środki dla operatorów systemów
dystrybucyjnych (OSD) są dostępne w ramach programów finansowanych z funduszy
unijnych: Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Kulturę, Środowisko na lata 2021-2027
(FEnIKS), Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027 (FEPW), Krajowy Plan
Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) i Fundusz Modernizacyjny (FM).
28 listopada 2023 r. Komisja Europejska przedstawiła komunikat Plan działań na rzecz sieci
elektroenergetycznych. Wskazuje w nim, że aktualnie ok. 40% wszystkich europejskich sieci
ma ponad 40 lat. W oparciu o wyniki analiz oraz rozmów z ekspertami Komisja
zidentyfikowała 7 horyzontalnych wyzwań (obszarów) mających na celu przyspieszenie
tempa rozwoju sieci w Europie, w których przedstawione zostało 14 planowanych do
realizacji działań. Wśród nich znajdują się m.in.:
1) Przyspieszenie realizacji istniejących PWZ (Projekty Wspólnego Zainteresowania) i
opracowanie nowych projektów – Komisja, państwa członkowskie i operatorzy
systemów przesyłowych będą musieli wzmocnić współpracę w zakresie przygotowania
PWZ, ich szybszego wdrażania oraz finansowania. W tej kwestii Komisja planuje również
przeprowadzenie specjalnej analizy odnoszącej się do kwestii sieci energetycznych jak i
kwestii infrastruktury przesyłowej związanej z wodorem oraz CO2.
2) Usprawnienie długoterminowego planowania sieci – Komisja, począwszy od pierwszego
kwartału 2024 r. po opublikowaniu pierwszych planów rozwoju sieci morskiej, będzie
ściśle współpracować z ENTSO-E w zakresie dalszego rozwoju 10-letnich planów
rozwoju sieci. Dodatkowo, przesyłane do Komisji KPEiK będą musiały również
uwzględniać komponent sieciowy.
3) Wprowadzenie nowych ram regulacyjnych – Komisja zaproponuje zasady przewodnie
określające warunki, na jakich powinny być prowadzone inwestycje wyprzedzające
projekty sieciowe, a także opublikuje szczegółowe wytyczne dotyczące transgranicznego
podziału kosztów związanych z projektami offshore (wytyczne zostaną opublikowane
najpóźniej w czerwcu 2024 r.)
4) Lepsze wykorzystanie istniejących sieci i ich transformacja w kierunku „SMART” –
ENTSO-E wraz z operatorami systemów uzgodnią zharmonizowane definicje dot.
zdolności, a także przeprowadzą przegląd mający na celu promowanie wdrażania
inteligentnych, efektywnych i innowacyjnych sieci. Co więcej, ACER w swoim kolejnym
raporcie dot. taryf przygotuje zalecenia odnoszące się do procesu taryfowania
promującego rozwój nowoczesnych sieci (wraz z uwzględnieniem CAPEX, OPEX i
podziału korzyści).
5) Poprawa dostępu do finansowania –Komisja uruchomi działania konsultacyjne z
udziałem inwestorów (w tym funduszy emerytalnych), agencji kredytowych, instytucji
finansowych, organów regulacyjnych i operatorów systemów w celu zidentyfikowania i
usunięcia przeszkód w finansowaniu, w tym poprzez pożyczki bankowe, instrumenty
rynkowe (dłużne i kapitałowe), gwarancje i finansowanie mieszane. Zaproponowane
zostaną również nowe programy finansowe związane z rozwojem i modernizacją
istniejących sieci.
6) Zapewnienie szybszych procesów wydawania pozwoleń – Komisja Europejska opracuje
specjalne wytyczne i zapewni wsparcie techniczne w zakresie wdrażania istniejących i
tworzonych narzędzi regulacyjnych wpływających na przyspieszenie procesu wydawania
i uzyskiwania niezbędnych zgód. W tym celu stworzony zostanie m.in. specjalny Pakt na
rzecz zaangażowania.
7) Wzmocnienie łańcuchów dostaw – ENTSO-E wraz z operatorami systemów będą
zobligowane do wzmocnienia współpracy w celu opracowywania wspólnych specyfikacji

-- 4 of 5 --

technologicznych, aby ułatwiać inwestycje. Punkt ten ma zostać zrealizowany poprzez
rewizję kodeksów sieciowych do 2025 roku.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska analizuje kolejne rozwiązania, które pozwolą
odpowiedzieć na wyzwania jakie stoją w związku z transformacją energetyczną. Przede
wszystkim związane są one z dalszą optymalizacją procedur administracyjnych,
usprawnieniem procesów przyłączania nowych źródeł do sieci, dalszą promocję energetyki
obywatelskiej, klastrowej i spółdzielczej oraz z finansowaniem infrastruktury.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Miłosz Motyka
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM

-- 5 of 5 --