Interpelacja w sprawie profilaktyki, diagnostyki i leczenia nowotworów głowy i szyi
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19766
do ministra zdrowia
w sprawie profilaktyki, diagnostyki i leczenia nowotworów głowy i szyi
Zgłaszający: Katarzyna Osos
Data wpływu: 11-09-2026
Szanowna Pani Minister!
Zwrócono się do mnie w sprawie nowotworów głowy i szyi, wskazując, że wiedza na ich temat w naszym kraju wciąż nie jest powszechna, a dyskusja o potrzebach osób na nie chorujących jest mniej obecna w debacie publicznej. Nowotwory te każdego roku dotykają tysięcy Polaków, wpływając na ich codzienne życie – chorzy często tracą mowę i możliwość normalnego jedzenia, mają trudności z oddychaniem, zmienia się także ich wygląd. Potrzebują oni często długotrwałego wsparcia rehabilitacyjnego, pomocy logopedycznej, dietetycznej, psychologicznej oraz opieki innych specjalistów. Niesie to za sobą również zmiany w relacjach społecznych oraz aktywności zawodowej. Pacjenci mierzą się nie tylko z samą chorobą, ale również ze stygmatyzacją, izolacją społeczną i znacznym obciążeniem psychicznym. Ryzyko samobójstwa w tej grupie jest dwukrotnie wyższe niż wśród innych pacjentów onkologicznych.
Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę Panią Minister o udzielenie informacji:
Jakie działania planuje podjąć w najbliższym czasie ministerstwo w obszarze profilaktyki, diagnostyki i leczenia nowotworów głowy i szyi?
Z wyrazami szacunku
Posłanka Katarzyna Osos
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7185 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
OKSO.050.30.2026.MR
Warszawa, 07 października 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 19766 Poseł Katarzyny Osos w sprawie profilaktyki, diagnostyki
i leczenia nowotworów głowy i szyi, proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Z dostępnych danych wynika, że zakażenie HPV, w szczególności wysokoonkogennym
typem HPV 16, może mieć znaczenie w etiologii części nowotworów jamy ustnej i gardła.
Nowotwory te należy jednak odróżnić od pozostałych nowotworów głowy i szyi, których
rozwój może być związany z innymi czynnikami ryzyka.
W ramach ogólnej profilaktyki nowotworów głowy i szyi szczególne znaczenie mają działania
ograniczające narażenie na znane czynniki ryzyka oraz wczesna diagnostyka w przypadku
wystąpienia niepokojących objawów, w tym:
unikanie używania wyrobów tytoniowych – palenie tytoniu oraz używanie tytoniu
bezdymnego należą do istotnych czynników ryzyka rozwoju nowotworów głowy
i szyi;
ograniczenie spożycia alkoholu – ryzyko zachorowania wzrasta zwłaszcza
w przypadku łącznego narażenia na alkohol i dym tytoniowy;
dbałość o higienę jamy ustnej oraz regularne kontrole stomatologiczne –
umożliwiają one wcześniejsze wykrycie zmian w obrębie błon śluzowych;
zachowanie czujności onkologicznej – utrzymywanie się takich objawów
jak chrypka, ból gardła, pieczenie języka, niegojące się zmiany w jamie ustnej lub guz
w obrębie szyi wymaga konsultacji lekarskiej.
Profilaktyka nowotworów głowy i szyi jest obecnie realizowana w ramach działań
horyzontalnych Narodowej Strategii Onkologicznej na lata 2020–2030. Obejmują
one edukację zdrowotną, ograniczanie używania tytoniu i spożycia alkoholu, promowanie
szczepień przeciw HPV oraz zwiększanie świadomości na temat objawów wymagających
wczesnej konsultacji lekarskiej.
Ponadto działania w zakresie promocji zdrowia i profilaktyki chorób, w tym chorób
nowotworowych, są prowadzone w Polsce również w ramach Narodowego Programu
Zdrowia (NPZ) na lata 2021–2026. Program stanowi realizację upoważnienia zawartego
w art. 9 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zdrowiu publicznym oraz wyznacza kierunki
polityki państwa w obszarze zdrowia publicznego. Jego celem strategicznym jest
zwiększenie liczby lat przeżytych w zdrowiu oraz zmniejszenie nierówności w zdrowiu. NPZ
na lata 2021–2026 nie przewiduje odrębnych działań poświęconych wyłącznie profilaktyce
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
nowotworów głowy i szyi. Obejmuje jednak działania z zakresu profilaktyki pierwotnej
ukierunkowane na ograniczanie najważniejszych czynników ryzyka chorób
nowotworowych, w szczególności używania tytoniu i wyrobów nikotynowych, spożycia
alkoholu oraz nadwagi i otyłości, a także działania edukacyjne promujące zdrowy styl życia.
W ramach NPZ prowadzone są również działania dotyczące profilaktyki zakażeń wirusem
brodawczaka ludzkiego (HPV), m.in. za pośrednictwem ogólnopolskiego portalu
„Szczepienia.info”. Portal upowszechnia opartą na dowodach naukowych wiedzę na temat
szczepień ochronnych, ich skuteczności i bezpieczeństwa, stanowiąc źródło rzetelnych
informacji dla społeczeństwa oraz wspierając zwiększanie świadomości zdrowotnej
i akceptacji szczepień.
Ze względu na długofalowy charakter działań w obszarze zdrowia publicznego oraz potrzebę
zapewnienia ich ciągłości w Ministerstwie Zdrowia trwają prace nad nową edycją
Narodowego Programu Zdrowia na lata 2027–2036. Projekt NPZ na lata 2027–2036
zakłada kontynuację i rozwój działań z zakresu profilaktyki pierwotnej, ukierunkowanych
na ograniczanie najważniejszych czynników ryzyka chorób nowotworowych. Dotyczy
to w szczególności używania tytoniu i wyrobów nikotynowych oraz spożycia alkoholu,
należących do najistotniejszych modyfikowalnych czynników ryzyka nowotworów głowy
i szyi.
Odnośnie do działań dotyczących diagnostyki i leczenia nowotworów głowy i szyi informuję,
że aktualnie trwają prace nad opracowaniem kluczowych zaleceń w zakresie opieki
onkologicznej dotyczących organizacji i postępowania klinicznego w nowotworach głowy
i szyi, we współpracy z Krajową Radą Onkologiczną. Kluczowe zalecenia zostaną
opublikowane w drodze obwieszczenia Ministra Zdrowia. Celem publikacji kluczowych
zaleceń jest zapewnienie jednolitych, opartych na aktualnej wiedzy medycznej standardów
organizacji opieki oraz postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w onkologii.
Zalecenia stanowią podstawę planu leczenia onkologicznego, służą standaryzacji ścieżki
pacjenta oraz mają na celu poprawę jakości i efektywności świadczeń opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych.
Pacjenci z nowotworami głowy i szyi mają dostęp do bezlimitowej diagnostyki i leczenia
w oparciu o kartę diagnostyki i leczenia onkologicznego (DiLO) w podmiotach
zakwalifikowanych do Krajowej Sieci Onkologicznej. Jednocześnie mogą mieć udzielane
świadczenia w zakresie logopedii (finansowanych przez NFZ w ramach ambulatoryjnej
opieki specjalistycznej) oraz opieki psychologicznej (w ramach poradni zdrowia
psychicznego czy poradni pomocy psychologicznej).
Dodatkowo pacjenci leczeni z powodu nowotworów głowy i szyi, stosownie
do indywidualnych wskazań medycznych oraz następstw zastosowanego leczenia, mogą
korzystać ze świadczeń: rehabilitacyjnych finansowanych ze środków publicznych.
Świadczenia te mogą być realizowane w szczególności w ramach rehabilitacji leczniczej,
w tym fizjoterapii ambulatoryjnej oraz rehabilitacji w ośrodku lub oddziale dziennym,
w tym rehabilitacji osób z dysfunkcją narządu słuchu i mowy. Zakres rehabilitacji
jest uzależniony od stanu klinicznego pacjenta oraz rodzaju i następstw zastosowanego
leczenia. W przypadku pacjentów z nowotworami głowy i szyi potrzeby rehabilitacyjne mogą
dotyczyć w szczególności ograniczeń sprawności ruchowej, zaburzeń funkcji obręczy
barkowej i szyi, obrzęków, a także zaburzeń mowy, głosu i połykania. W zależności
od stwierdzonych potrzeb pacjent może zatem wymagać m.in. fizjoterapii oraz rehabilitacji
ukierunkowanej na przywracanie lub poprawę funkcji mowy i połykania. W praktyce
klinicznej rehabilitacja jest wykorzystywana w opiece nad pacjentami leczonymi z powodu
nowotworów głowy i szyi, zarówno na etapie leczenia, jak i po jego zakończeniu.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Wszystkie powyższe świadczenia stanowią element systemu świadczeń gwarantowanych
finansowanych ze środków publicznych, a udzielane w oparciu o kartę DiLO będę w pełni
i bez limitu sfinansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
Biorąc pod uwagę powyższe uprzejmie informuję, iż trwają szczegółowe analizy w zakresie
dostępności do świadczeń z zakresu rehabilitacji dla pacjentów onkologicznych, w tym
pacjentów z nowotworami głowy i szyi, wykonywanych przez fizjoterapeutów i logopedów,
zarówno na etapie opieki przed- i poszpitalnej.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --