Interpelacja w sprawie kontynuacji i finansowania programu kompleksowego wsparcia dla rodzin "Za życiem" po 2026 r., ze szczególnym uwzględnieniem WOKRO oraz zajęć specjalistycznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19762
do ministra edukacji, ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie kontynuacji i finansowania programu kompleksowego wsparcia dla rodzin "Za życiem" po 2026 r., ze szczególnym uwzględnieniem WOKRO oraz zajęć specjalistycznych
Zgłaszający: Wojciech Michał Zubowski, Marcin Gwóźdź, Sławomir Skwarek
Data wpływu: 11-09-2026
Szanowni Państwo,
program kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem” w edycji na lata 2022-2026 został przyjęty uchwałą Rady Ministrów nr 189 z dnia 27 grudnia 2021 r., zmienioną uchwałą nr 5 z dnia 17 stycznia 2025 r. W priorytecie II (wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i jego rodziny) działanie 2.4 realizują wiodące ośrodki koordynacyjno-rehabilitacyjno-opiekuńcze (WOKRO) na podstawie art. 90v ustawy o systemie oświaty oraz rozporządzenia ministra edukacji i nauki z dnia 30 sierpnia 2023 r.
Dzięki WOKRO dzieci z niepełnosprawnościami i zagrożone niepełnosprawnością korzystają bezpłatnie z dodatkowych zajęć specjalistycznych. Zajęcia te uzupełniają, a nie zastępują, wczesne wspomaganie rozwoju ze środków systemu oświaty.
Plan finansowy obecnej edycji programu kończy się 31 grudnia 2026 r. Ustawa z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin „Za życiem” oraz art. 90v ustawy o systemie oświaty nie wygasają. Bez nowej uchwały Rady Ministrów i zabezpieczenia dotacji od 1 stycznia 2027 r. grozi jednak przerwa w finansowaniu dodatkowej terapii.
Uchwała nr 5/2025 zakładała, że środki na lata 2027-2031 pozostaną rokrocznie na poziomie nie niższym niż w 2026 r., po ocenie programu. W kwietniu 2026 r. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zapowiadało przegląd i prace nad kontynuacją. W uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej na 2027 r., przyjętego przez Radę Ministrów 28 sierpnia 2026 r., ujęto program „Za życiem” w kwocie 0,3 mld zł — bez wskazania, czy obejmuje to działanie 2.4 i sieć WOKRO.
W związku z powyższym zwracam się o odpowiedzi na pytania:
1. Czy rząd planuje przyjęcie programu „Za życiem” na kolejny wieloletni okres od 2027 r.? Na jakim etapie są prace i kiedy projekt uchwały trafi pod obrady Rady Ministrów?
2. Co obejmuje kwota 0,3 mld zł zapisana w projekcie ustawy budżetowej na 2027 r. na program „Za życiem”? Czy w tym projekcie oraz w Wieloletnim Planie Finansowym Państwa zabezpieczono środki na działanie 2.4 i zajęcia specjalistyczne w WOKRO na poziomie nie niższym niż w 2026 r.?
3. Czy Minister gwarantuje utrzymanie sieci WOKRO po 31 grudnia 2026 r. — w porównywalnej liczbie ośrodków, z porozumieniami z jednostkami samorządu terytorialnego i wymiarem godzin nie niższym niż obecnie?
4. Jaka liczba dzieci została objęta bezpośrednim wsparciem terapeutycznym w ramach działania 2.4/WOKRO w latach 2024, 2025 i 2026 (dane odrębnie dla każdego roku)? Ile WOKRO funkcjonowało w tych latach?
5. W razie zmiany formuły programu — jakie konkretne rozwiązania mają zastąpić dotychczasowe instrumenty, aby nie dopuścić do przerwania ciągłości terapii od 1 stycznia 2027 r.?
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6162 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.543.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 19762 Państwa Posłów Wojciecha Michała Zubowskiego,
Marcina Gwóździa oraz Sławomira Skwarka, w sprawie kontynuacji i finansowania
programu kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem” po 2026 r., ze szczególnym
uwzględnieniem WOKRO oraz zajęć specjalistycznych, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Program kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem”1 jest realizowany od 2017 r.
Obejmuje ponad 30 działań w obszarach dotyczących m.in. wsparcia kobiet w ciąży i ich
rodzin, wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz jego rodziny, usług wspierających
i rehabilitacyjnych, wsparcia mieszkaniowego oraz koordynacji wsparcia, edukacji,
poradnictwa i informacji.
Informuje, że nie wskazano daty zakończenia realizacji programu, którego obowiązujący
plan finansowy określa wysokość środków na poszczególne działania do 2026 r. włącznie
i zawiera zapis, zgodnie z którym roczne środki na jego kontynuację w latach 2027–2031
zostaną utrzymane na poziomie nie niższym niż obecnie. Decyzja o ich dokładnej wysokości
zostanie podjęta z uwzględnieniem wyników oceny programu.
Ze względu na powyższe oraz potrzebę zapewnienia ciągłości realizacji programu,
w październiku 2024 r. oraz w kwietniu 2026 r. Pełnomocnik Rządu do spraw Osób
Niepełnosprawnych zwrócił się do podmiotów odpowiedzialnych za prowadzenie
poszczególnych działań w ramach programu o dokonanie ich przeglądu i analizy.
Z przekazanych materiałów wynika, że większość działań powinna być kontynuowana.
Jednocześnie zgłoszono propozycje zmian – również tych dotyczących niektórych
z realizowanych inicjatyw, które utraciły aktualność albo zostały zastąpione innymi
instrumentami wsparcia. Prace związane z przeglądem programu oraz przygotowaniem
propozycji jego realizacji i finansowania w kolejnych latach trwają.
Na obecnym etapie nie zapadały zatem szczegółowe decyzje w przedmiocie wszystkich
rozwiązań dotyczących kształtu programu po 2026 r. ani terminu przedłożenia projektu jego
zmiany pod obrady Rady Ministrów.
Informuję, że w projekcie ustawy budżetowej na 2027 r. uwzględniono środki budżetu
państwa na realizację działań prowadzonych na podstawie programu „Za życiem” w łącznej
wysokości 297,513 mln zł. W ramach tej kwoty na realizację działania 2.4. pn.
„Wieloaspektowa i kompleksowa pomoc niepełnosprawnemu dziecku w okresie od 0. roku
życia do rozpoczęcia nauki w szkole oraz jego rodzinie” zaplanowano 110 mln zł. Kwota ta
1 Załącznik nr 1 do uchwały nr 160 Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2016 r. w sprawie programu
kompleksowego wsparcia dla rodzin „Za życiem” (M.P. poz. 1250, z późn. zm.).
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
odpowiada wysokości środków budżetu państwa przewidzianych na realizację działania 2.4.
w br.
Tabela. Środki budżetu państwa zaplanowane na realizację wybranych działań Programu „Za życiem” w 2027 r.
Rodzaje działań wg priorytetów w tys. zł
I. Wsparcie dla kobiet w ciąży i ich rodzin 5 100
1.4. Rozwój sieci domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży 5 000
1.5. Pomoc uczennicom w ciąży 100
II. Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka i jego rodziny 162 000
2.4.
Wieloaspektowa i kompleksowa pomoc niepełnosprawnemu dziecku
w okresie od 0. roku życia do rozpoczęcia nauki w szkole oraz jego
rodzinie
110 000
2.6. Przyznanie i wypłata jednorazowego świadczenia w wysokości 4000 zł 52 000
III. Usługi wspierające i rehabilitacyjne 96 513
3.2.
Rozwój sieci ŚDS, w tym rozwój bazy całodobowej w jednostkach już
funkcjonujących z przeznaczeniem dla osób z niepełnosprawnością
sprzężoną oraz osób ze spektrum autyzmu
96 513
IV. Wsparcie mieszkaniowe 24 000
4.4. Tworzenie mieszkań treningowych lub wspomaganych dla osób
niepełnosprawnych 24 000
V. Koordynacja, edukacja, poradnictwo i informacja 9 900
5.2. Utworzenie i utrzymanie portalu informacyjnego oraz infolinii
„Za życiem” 1 600
5.4. Tranzycja na rynek pracy 6 400
5.5. Świadome i odpowiedzialne rodzicielstwo – działania edukacyjne dla
młodzieży szkół ponadpodstawowych 1 900
Suma planowanych wydatków na wszystkie priorytety 297 513
Pragnę podkreślić, że za realizację tego działania odpowiada kierownictwo Ministerstwa
Edukacji Narodowej, które w ramach prowadzonego przeglądu zadeklarowało wolę jego
kontynuacji w kolejnych latach.
Określenie szczegółowych zasad realizacji działania 2.4. po 2026 r., w tym dotyczących
organizacji sieci WOKRO, wymaga uprzedniego zakończenia koordynowanego
w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ww. przeglądu oraz ustalenia dalszego
kształtu programu i zasad jego finansowania w kolejnych latach. Z tego względu na obecnym
etapie nie jest jeszcze możliwe określenie szczegółowych parametrów organizacyjnych dot.
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
realizacji działania 2.4. po 2026 r., w tym liczby WOKRO, zakresu porozumień zawieranych
z jednostkami samorządu terytorialnego oraz wymiaru realizowanego wsparcia.
Zgodnie ze Sprawozdaniem z realizacji programu „Za życiem” w 2024 r. wieloaspektowa
i kompleksowa pomoc dziecku z niepełnosprawnością w okresie od urodzenia do
rozpoczęcia nauki w szkole oraz jego rodzinie była kontynuowana w 320 samorządach
powiatowych. Ze wsparcia w ramach ww. działania skorzystało 25 412 dzieci, w tym 4 755
dzieci do 3 r. życia oraz 22 564 rodziców/opiekunów. Natomiast w 2025 r., zgodnie
z informacjami przekazanymi przez kierownictwo Ministerstwa Edukacji Narodowej, ze
wsparcia 320 wiodących ośrodków koordynacyjno-rehabilitacyjno-opiekuńczych
(WOKRO) skorzystało 24 976 dzieci, w tym 4 052 dzieci do 3 r. życia oraz 22 145 rodziców/
opiekunów. Dane za br. będą zbierane w 2027 r.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --