Interpelacja nr 1973
Interpelacja w sprawie Kanału Bydgoskiego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie Kanału Bydgoskiego
Interpelacja nr 1973
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie Kanału Bydgoskiego
Zgłaszający: Łukasz Schreiber
Data wpływu: 08-03-2024
Szanowny Panie Podpułkowniku,
Kanał Bydgoski, zbudowany w latach 1773–1774, jest najstarszym czynnym do dnia dzisiejszego śródlądowym kanałem wodnym na obecnym terytorium Polski. Jego budowa trwała rekordowe 18 miesięcy. Jest on przykładem ówczesnej myśli technicznej i do dnia dzisiejszego jest jednym z najcenniejszych zabytków hydrotechnicznych w naszym kraju. Jego symbolem jest sześć śluz żeglugowych – komorowych, a włącznie z trzema śluzami na starym kanale bydgoskim daje to imponującą liczbę bezcennych miejsc, których wartość historyczna jest przeogromna. Warto chociażby wspomnieć, że jest on starszy od Kanału Augustowskiego czy niesamowitego Kanału Elbląskiego, a przez wiele lat był on jedyną drogą wodną łączącą wschód i zachód Europy. Kanał Bydgoski jest również do dnia dzisiejszego wykorzystywany, co prawda już w większości tylko w ruchu turystycznym. Stanowi on wraz z Kanałem Górnonoteckim, Jeziorem Gopło, Wartą oraz Notecią – Wielką Pętlę Wielkopolski.
Kanał Bydgoski w 2005 roku został wpisany w całości do rejestru zabytków. Zabytek tej wagi przedstawia jednak „szczególną wartość historyczną (…) utrwaloną w powszechnej świadomości i ma duże znaczenie dla dziedzictwa kulturalnego Polski“, co kwalifikuje do uznania go w drodze rozporządzenia przez Prezydenta RP za pomnik historii.
Deklarację złożenia wniosku o uznanie Kanału Bydgoskiego za pomnik historii złożyło miasto Bydgoszcz oraz Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie.
Mając na uwadze powyższe, kieruję do Pana pytania:
1. Na jakim etapie obecnie jest sprawa wpisania Kanału Bydgoskiego jako pomnika historii? Kiedy został złożony wniosek przez miasto Bydgoszcz?
2. Kiedy oficjalnie Kanał Bydgoski zostanie pomnikiem historii?
Poseł na Sejm RP
Łukasz Schreiber
Interpelacja nr 1973
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie Kanału Bydgoskiego
Zgłaszający: Łukasz Schreiber
Data wpływu: 08-03-2024
Szanowny Panie Podpułkowniku,
Kanał Bydgoski, zbudowany w latach 1773–1774, jest najstarszym czynnym do dnia dzisiejszego śródlądowym kanałem wodnym na obecnym terytorium Polski. Jego budowa trwała rekordowe 18 miesięcy. Jest on przykładem ówczesnej myśli technicznej i do dnia dzisiejszego jest jednym z najcenniejszych zabytków hydrotechnicznych w naszym kraju. Jego symbolem jest sześć śluz żeglugowych – komorowych, a włącznie z trzema śluzami na starym kanale bydgoskim daje to imponującą liczbę bezcennych miejsc, których wartość historyczna jest przeogromna. Warto chociażby wspomnieć, że jest on starszy od Kanału Augustowskiego czy niesamowitego Kanału Elbląskiego, a przez wiele lat był on jedyną drogą wodną łączącą wschód i zachód Europy. Kanał Bydgoski jest również do dnia dzisiejszego wykorzystywany, co prawda już w większości tylko w ruchu turystycznym. Stanowi on wraz z Kanałem Górnonoteckim, Jeziorem Gopło, Wartą oraz Notecią – Wielką Pętlę Wielkopolski.
Kanał Bydgoski w 2005 roku został wpisany w całości do rejestru zabytków. Zabytek tej wagi przedstawia jednak „szczególną wartość historyczną (…) utrwaloną w powszechnej świadomości i ma duże znaczenie dla dziedzictwa kulturalnego Polski“, co kwalifikuje do uznania go w drodze rozporządzenia przez Prezydenta RP za pomnik historii.
Deklarację złożenia wniosku o uznanie Kanału Bydgoskiego za pomnik historii złożyło miasto Bydgoszcz oraz Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie.
Mając na uwadze powyższe, kieruję do Pana pytania:
1. Na jakim etapie obecnie jest sprawa wpisania Kanału Bydgoskiego jako pomnika historii? Kiedy został złożony wniosek przez miasto Bydgoszcz?
2. Kiedy oficjalnie Kanał Bydgoski zostanie pomnikiem historii?
Poseł na Sejm RP
Łukasz Schreiber
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Andrzej Wyrobiec
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6985 znaków
Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Bartłomiej Sienkiewicz
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 1973 Pana Posła Łukasza Schreibera z 15 marca 2024 roku
w sprawie Kanału Bydgoskiego, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Kanał Bydgoski, decyzją Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków
z dnia 30 listopada 2005 r., wpisany został do rejestru zabytków nieruchomych pod
nr rej. A/900/1, jako „Zespół Kanału Bydgoskiego z l. 1773-1774, przebudowany w l. 1908-
1915, składający się ze szlaku wodnego Starego i Nowego Kanału Bydgoskiego”.
Uprzednio, pismem z 17 grudnia 2022 r. Pan Poseł Łukasz Schreiber, Pan Poseł Tomasz Latos
oraz Radny Rady Miasta Bydgoszczy Jarosław Wenderlich zwracali się do Ministra Kultury
i Dziedzictwa Narodowego z zapytaniem o podjęcie prac nad wnioskiem o uznanie Kanału
Bydgoskiego Pomnikiem Historii. Pismem z 9 stycznia 2023 r. znak BM-WP.052.109.2022
otrzymali w odpowiedzi stosowną informację potwierdzającą wpis Kanału Bydgoskiego do
rejestru zabytków województwa kujawsko-pomorskiego oraz informację w zakresie
procedury uznawania zabytku za Pomnik Historii.
W ww. piśmie wskazano, że procedura jest wieloetapowa, a w jej przebiegu mają swój udział
urzędy Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Departament Ochrony Zabytków
MKiDN, Narodowy Instytut Dziedzictwa, Rada Ochrony Zabytków przy MKiDN, Rządowe
Centrum Legislacji oraz Kancelaria Prezydenta RP. Prezydent RP, na wniosek ministra
właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, w drodze rozporządzenia
uznaje za pomnik historii zabytek nieruchomy wpisany do rejestru lub park kulturowy
o szczególnej wartości dla kultury (art. 15.1 Ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie
zabytków i opiece nad zabytkami, Dz. U z 2023 r. poz. 1688 ze zm.), przy czym minister składa
taki wniosek po uzyskaniu rekomendacji Rady Ochrony Zabytków (art. 15.2, Dz. U z 2023 r.
poz. 1688 ze zm.).
Nadto wskazano, że procedurę uznawania za pomnik historii inicjuje wniosek o charakterze
wstępnym do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (lub do Generalnego
Konserwatora Zabytków) o uznanie danego zabytku za pomnik historii. Wniosek podpisuje
właściciel/użytkownik zabytku i przesyła go do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków
(WKZ). Następnie WKZ, dołączając do wniosku wstępnego swoją opinię, przekazuje cały
materiał do adresata wniosku (Ministra lub GKZ).
-- 1 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Przyjęta i stosowana jest następująca procedura uznania zabytku za Pomnik Historii:
obiekt, zespół, układ przestrzenny lub obszar proponowany do uznania za Pomnik
Historii musi być wpisany do rejestru zabytków lub objęty statusem parku kulturowego.
Dla układów przestrzennych i obszarów winny być opracowane (i uchwalone)
miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego;
propozycję objęcia obiektu wyższą formą ochrony − uznanie za Pomnik Historii − wraz
z właściwą dokumentacją (według obowiązującego wzoru) zgłaszający składa do
Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego za pośrednictwem Wojewódzkiego
Konserwatora Zabytków i po zaopiniowaniu przez niego;
Departament Ochrony Zabytków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego
kieruje zgłoszenie do Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Warszawie w celu
zweryfikowania danych zawartych w dokumentacji i wydania opinii co do zasadności
propozycji uznania obiektu za Pomnik Historii;
zaopiniowane przez NID zgłoszenie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
przedkłada Radzie Ochrony Zabytków (zgodnie z jej kompetencjami, określonymi w art.
97 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami);
po wyrażeniu pozytywnej opinii przez Radę Ochrony Zabytków Departament Ochrony
Zabytków przekazuje dokumentację zgłoszenia do NID, który przygotowuje projekt
rozporządzenia Prezydenta RP wraz z uzasadnieniem i załącznikiem graficznym;
po dokonaniu analizy projekt rozporządzenia Prezydenta RP Departament Ochrony
Zabytków przekazuje Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego do ostatecznej
akceptacji;
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego kieruje wniosek o uznanie obiektu za
Pomnik Historii (wraz z dołączoną dokumentacją) do Prezydenta RP;
jeżeli wniosek Ministra Kultury i Dziedzictwa Kultury uzyska akceptację, Prezydent RP
w drodze rozporządzenia uznaje obiekt za Pomnik Historii, określając jego granice;
rozporządzenie Prezydenta RP jest ogłaszane w „Dzienniku Ustaw”.
W związku z ponowieniem zapytania w sprawie wpisu na Listę Pomników Historii Kanału
Bydgoskiego, a także w związku ze wskazaniem w piśmie z 1 marca 2024 r., że
deklarację
złożenia wniosku o uznanie Kanału Bydgoskiego pomnikiem historii złożyło Miasto
Bydgoszcz oraz Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, Departament Ochrony
Zabytków MKiDN pismem z 6 marca 2024 r. zwrócił się do Narodowego Instytutu
Dziedzictwa z prośbą o informację w tym zakresie. Narodowy Instytut Dziedzictwa
odpowiedział, że dotąd nie wpłynął żaden wniosek o uznanie za Pomnik Historii Kanału
Bydgoskiego.
Departament Ochrony Zabytków zwrócił się w związku z tym z zapytaniem w sprawie
do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Toruniu, który mailowo przekazał
następującą informację:
uprzejmie informuję, że wniosek aplikacyjny w sprawie uznania
Starego Kanału Bydgoskiego za Pomnik Historii wpłynął do tutejszego urzędu 04.08.2023 r.
Wniosek ów złożony został przez Prezydenta Bydgoszczy, jednak, z uwagi na fakt, że prawa
własności w stosunku do śródlądowych wód płynących i gruntów nimi pokrytych sprawuje –
w imieniu Skarbu Państwa – Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (na co Prezydent
Bydgoszczy wskazał we wniosku), stosowny wniosek w przedmiotowej sprawie winno złożyć
także przywołane powyżej Gospodarstwo Wodne Wody Polskie. Taki wniosek do dnia
dzisiejszego nie wpłynął do tutejszego urzędu.
W uzupełnieniu powyższej wiadomości Urząd 21 marca 2024 r. telefonicznie poinformował
Departament, że wniosek Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wpłynął do
Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Toruniu tego dnia.
-- 2 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Wniosek będzie podlegał opiniowaniu przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego
Konserwatora Zabytków. Określenie terminu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy
na obecnym etapie jest niemożliwe.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
PODSEKRETARZ STANU
Andrzej Wyrobiec
-- 3 of 3 --
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Bartłomiej Sienkiewicz
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 1973 Pana Posła Łukasza Schreibera z 15 marca 2024 roku
w sprawie Kanału Bydgoskiego, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Kanał Bydgoski, decyzją Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków
z dnia 30 listopada 2005 r., wpisany został do rejestru zabytków nieruchomych pod
nr rej. A/900/1, jako „Zespół Kanału Bydgoskiego z l. 1773-1774, przebudowany w l. 1908-
1915, składający się ze szlaku wodnego Starego i Nowego Kanału Bydgoskiego”.
Uprzednio, pismem z 17 grudnia 2022 r. Pan Poseł Łukasz Schreiber, Pan Poseł Tomasz Latos
oraz Radny Rady Miasta Bydgoszczy Jarosław Wenderlich zwracali się do Ministra Kultury
i Dziedzictwa Narodowego z zapytaniem o podjęcie prac nad wnioskiem o uznanie Kanału
Bydgoskiego Pomnikiem Historii. Pismem z 9 stycznia 2023 r. znak BM-WP.052.109.2022
otrzymali w odpowiedzi stosowną informację potwierdzającą wpis Kanału Bydgoskiego do
rejestru zabytków województwa kujawsko-pomorskiego oraz informację w zakresie
procedury uznawania zabytku za Pomnik Historii.
W ww. piśmie wskazano, że procedura jest wieloetapowa, a w jej przebiegu mają swój udział
urzędy Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Departament Ochrony Zabytków
MKiDN, Narodowy Instytut Dziedzictwa, Rada Ochrony Zabytków przy MKiDN, Rządowe
Centrum Legislacji oraz Kancelaria Prezydenta RP. Prezydent RP, na wniosek ministra
właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, w drodze rozporządzenia
uznaje za pomnik historii zabytek nieruchomy wpisany do rejestru lub park kulturowy
o szczególnej wartości dla kultury (art. 15.1 Ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie
zabytków i opiece nad zabytkami, Dz. U z 2023 r. poz. 1688 ze zm.), przy czym minister składa
taki wniosek po uzyskaniu rekomendacji Rady Ochrony Zabytków (art. 15.2, Dz. U z 2023 r.
poz. 1688 ze zm.).
Nadto wskazano, że procedurę uznawania za pomnik historii inicjuje wniosek o charakterze
wstępnym do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (lub do Generalnego
Konserwatora Zabytków) o uznanie danego zabytku za pomnik historii. Wniosek podpisuje
właściciel/użytkownik zabytku i przesyła go do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków
(WKZ). Następnie WKZ, dołączając do wniosku wstępnego swoją opinię, przekazuje cały
materiał do adresata wniosku (Ministra lub GKZ).
-- 1 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Przyjęta i stosowana jest następująca procedura uznania zabytku za Pomnik Historii:
obiekt, zespół, układ przestrzenny lub obszar proponowany do uznania za Pomnik
Historii musi być wpisany do rejestru zabytków lub objęty statusem parku kulturowego.
Dla układów przestrzennych i obszarów winny być opracowane (i uchwalone)
miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego;
propozycję objęcia obiektu wyższą formą ochrony − uznanie za Pomnik Historii − wraz
z właściwą dokumentacją (według obowiązującego wzoru) zgłaszający składa do
Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego za pośrednictwem Wojewódzkiego
Konserwatora Zabytków i po zaopiniowaniu przez niego;
Departament Ochrony Zabytków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego
kieruje zgłoszenie do Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Warszawie w celu
zweryfikowania danych zawartych w dokumentacji i wydania opinii co do zasadności
propozycji uznania obiektu za Pomnik Historii;
zaopiniowane przez NID zgłoszenie Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
przedkłada Radzie Ochrony Zabytków (zgodnie z jej kompetencjami, określonymi w art.
97 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami);
po wyrażeniu pozytywnej opinii przez Radę Ochrony Zabytków Departament Ochrony
Zabytków przekazuje dokumentację zgłoszenia do NID, który przygotowuje projekt
rozporządzenia Prezydenta RP wraz z uzasadnieniem i załącznikiem graficznym;
po dokonaniu analizy projekt rozporządzenia Prezydenta RP Departament Ochrony
Zabytków przekazuje Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego do ostatecznej
akceptacji;
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego kieruje wniosek o uznanie obiektu za
Pomnik Historii (wraz z dołączoną dokumentacją) do Prezydenta RP;
jeżeli wniosek Ministra Kultury i Dziedzictwa Kultury uzyska akceptację, Prezydent RP
w drodze rozporządzenia uznaje obiekt za Pomnik Historii, określając jego granice;
rozporządzenie Prezydenta RP jest ogłaszane w „Dzienniku Ustaw”.
W związku z ponowieniem zapytania w sprawie wpisu na Listę Pomników Historii Kanału
Bydgoskiego, a także w związku ze wskazaniem w piśmie z 1 marca 2024 r., że
deklarację
złożenia wniosku o uznanie Kanału Bydgoskiego pomnikiem historii złożyło Miasto
Bydgoszcz oraz Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, Departament Ochrony
Zabytków MKiDN pismem z 6 marca 2024 r. zwrócił się do Narodowego Instytutu
Dziedzictwa z prośbą o informację w tym zakresie. Narodowy Instytut Dziedzictwa
odpowiedział, że dotąd nie wpłynął żaden wniosek o uznanie za Pomnik Historii Kanału
Bydgoskiego.
Departament Ochrony Zabytków zwrócił się w związku z tym z zapytaniem w sprawie
do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Toruniu, który mailowo przekazał
następującą informację:
uprzejmie informuję, że wniosek aplikacyjny w sprawie uznania
Starego Kanału Bydgoskiego za Pomnik Historii wpłynął do tutejszego urzędu 04.08.2023 r.
Wniosek ów złożony został przez Prezydenta Bydgoszczy, jednak, z uwagi na fakt, że prawa
własności w stosunku do śródlądowych wód płynących i gruntów nimi pokrytych sprawuje –
w imieniu Skarbu Państwa – Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (na co Prezydent
Bydgoszczy wskazał we wniosku), stosowny wniosek w przedmiotowej sprawie winno złożyć
także przywołane powyżej Gospodarstwo Wodne Wody Polskie. Taki wniosek do dnia
dzisiejszego nie wpłynął do tutejszego urzędu.
W uzupełnieniu powyższej wiadomości Urząd 21 marca 2024 r. telefonicznie poinformował
Departament, że wniosek Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wpłynął do
Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Toruniu tego dnia.
-- 2 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Wniosek będzie podlegał opiniowaniu przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego
Konserwatora Zabytków. Określenie terminu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy
na obecnym etapie jest niemożliwe.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
PODSEKRETARZ STANU
Andrzej Wyrobiec
-- 3 of 3 --