Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz
tel. 22 273 70 10
www.gov.pl/web/fundusze-regiony
www.funduszeeuropejskie.gov.pl
ul. Wspólna 2/4
00-926 Warszawa
Warszawa, data: 7 października 2026 r.
znak sprawy: DPP-VI.054.6.2026.BP
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 19692 Pana Posła Piotra Uruskiego
dotyczącą wsparcia rozwoju Bieszczad, w tym powiatu leskiego
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację, przedstawiam następujące informacje.
1. Czy Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej analizuje sytuację
gospodarczą powiatu leskiego w związku ze spadkiem ruchu turystycznego
w 2026 r.?
W Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej (dalej: MFiPR) prowadzone
są prace analityczne dotyczące sytuacji społeczno-gospodarczej jednostek
samorządu terytorialnego różnych szczebli, w tym powiatu leskiego, służące
monitorowaniu zróżnicowań terytorialnych oraz identyfikowaniu procesów
i barier rozwojowych występujących w poszczególnych częściach kraju.
Istotnym elementem tych działań jest współpraca z Głównym Urzędem
Statystycznym, który na zlecenie MFiPR opracowuje cykliczne, coroczne raporty
pn. „Rozwój regionalny Polski - raport analityczny”. Publikacje te umożliwiają
pogłębioną analizę zmian zachodzących w regionach, obejmując m.in. procesy
demograficzne, uwarunkowania rozwoju gospodarczego, kapitału ludzkiego
i społecznego, kwestie infrastrukturalne oraz potencjał administracyjny
samorządów, przy czym analizy prowadzone są w różnych przekrojach
terytorialnych.
Powiat leski jest ponadto uwzględniany w przeprowadzanym badaniu
pn. „Badanie skutków społeczno-gospodarczych działań wojennych dla regionów
przy granicy z Rosją i Białorusią oraz Ukrainą”, realizowanym przez Instytut
Rozwoju Miast i Regionów na zlecenie MFiPR. Badanie ma charakter cyklicznego

-- 1 of 11 --

2
monitoringu sytuacji społeczno-gospodarczej obszarów przygranicznych,
uwzględniającego m.in. wzrost gospodarczy, kapitał ludzki, usługi publiczne
i jakość życia mieszkańców, zaś w jego zakresie terytorialnym ujęto powiat leski
wraz z gminami Lesko, Baligród, Cisna, Olszanica i Solina.
2. Jakie instrumenty Funduszy Europejskich dostępne obecnie mogą zostać
wykorzystane do wsparcia przedsiębiorców z powiatu leskiego i gmin
bieszczadzkich?
W programie Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027 (FEPW),
wsparcie dla przedsiębiorstw dostępne jest w Priorytecie 1 Przedsiębiorczość
i innowacje. Celem realizacji Priorytetu 1 jest wzrost produktywności
i innowacyjności mikro, małych i średnich przedsiębiorców (MŚP)
w makroregionie Polski Wschodniej (obszar województw: lubelskiego,
podlaskiego, podkarpackiego, świętokrzyskiego, warmińsko-mazurskiego oraz
mazowieckiego bez Warszawy i dziewięciu otaczających ją powiatów).
W ramach Priorytetu 1, MŚP działającym w Polsce Wschodniej oferowane
są działania, które mają na celu m.in.: zatrzymanie młodych i przedsiębiorczych
osób w makroregionie - przez stworzenie odpowiednich warunków
do prowadzenia działalności, a także zachęcenie lokalnych przedsiębiorstw
do wdrażania nowoczesnych technologii i globalnych trendów, w tym
np. gospodarki o obiegu zamkniętym. W Priorytecie 1 oferowane jest także
wsparcie branży turystycznej.
Harmonogram planowanych naborów w FEPW znajduje się na stronie:
https://polskawschodnia.gov.pl/dokumenty/harmonogram-naborow-wnioskow/.
Działania Priorytetu 1 FEPW, z których mogą skorzystać przedsiębiorcy:
 Platformy startowe dla nowych pomysłów (alokacja w działaniu 100 mln
euro)
Indywidualne wsparcie kilkuetapowe dla nowo powstałych innowacyjnych
przedsiębiorstw na najwcześniejszym etapie ich rozwoju. Udział w programie
obejmuje usługi niezbędne do prac nad rozwojem pomysłu biznesowego, w tym
testowanie i weryfikowanie pomysłów aż do przygotowania odpowiedniego
modelu biznesowego. Wsparcie jest dostarczane przez Platformy startowe,
tj. wyspecjalizowane ośrodki innowacji, działające w partnerstwie z innymi
podmiotami z ekosystemu wsparcia przedsiębiorczości. W kolejnych etapach
autorzy najlepiej rokujących przedsięwzięć mogą ubiegać się w PARP o dotację
na pierwszą sprzedaż i dalszy rozwój działalności.
Tym samym instrument tworzy ofertę dla młodych i przedsiębiorczych osób
z makroregionu, jak również spoza niego, do rozwoju swoich pomysłów
biznesowych i zakładania nowych firm (innowacyjnych i technologicznych)
w Polsce Wschodniej.
Nabór wniosków do inkubacji w poszczególnych Platformach startowych trwa
jeszcze do maja 2027 roku, natomiast nabory w PARP dla kolejnych etapów będą
trwały cyklicznie do wyczerpania alokacji dostępnej w działaniu:

-- 2 of 11 --

3
https://www.parp.gov.pl/component/grants/grants/platformy-startowe-dla-
nowych-pomyslow-1#programy
https://fepw.parp.gov.pl/component/grants/grants/2023-platformy-startowe-
dla-nowych-pomyslow-komponent-iia---wsparcie-rozwoju-dzialalnosci-
gospodarczej-startupu .
 Gospodarka o obiegu zamkniętym w MŚP (alokacja w działaniu 100 mln
euro)
Kompleksowe wsparcie MŚP, które pozwala przygotować nowy model biznesowy
w oparciu o założenia gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Wprowadzone
innowacje z zakresu GOZ pomogą MŚP dostosować się do wyzwań
środowiskowych oraz zmniejszyć koszty działalności przez bardziej racjonalne
zarządzanie zasobami, odpadami oraz oszczędności związane ze zużyciem energii
i surowców.
Dofinansowanie zostanie przeznaczone na przeprowadzenie audytu GOZ
i opracowanie strategii GOZ-transformacji oraz wdrożenie wypracowanych
rozwiązań, w tym przeszkolenie pracowników. Więcej informacji o naborach
w tym działaniu zamieszczono na stronach:
https://fepw.parp.gov.pl/component/grants/grants/gospodarka-o-obiegu-
zamknietym-w-msp,
https://fepw.parp.gov.pl/component/grants/grants/gospodarka-o-obiegu-
zamknietym-w-msp-etap-ii---wdrozenie-modelu-biznesowego-goz-transformacji.
 Pożyczki na rozwój turystyki (alokacja w działaniu 100 mln euro)
O wsparcie zwrotne (pożyczki) mogą ubiegać się mikro, małe i średnie
przedsiębiorstwa działające w branży turystycznej i branżach pokrewnych
na obszarze m.in.: województwa podkarpackiego.
Środki pożyczki można przeznaczyć na wdrażanie innowacji produktowych,
procesowych oraz marketingowych i organizacyjnych. A w szczególności,
na nowe inwestycje, m.in. doposażenie hoteli, restauracji, ośrodków rekreacji,
wypożyczalni sprzętu turystycznego, rozwój przewozów turystycznych.
Nabór inwestycji do objęcia wsparciem ma charakter ciągły.
Przedsiębiorców z województwa podkarpackiego obsługuje Agencja Rozwoju
Regionalnego „MARR” S.A.
Więcej informacji na temat instrumentu można uzyskać pod adresem:
https://www.bgk.pl/produkty/pozyczka-na-rozwoj-turystyki/.
Przedsiębiorcy z powiatu leskiego i gmin bieszczadzkich mogą również ubiegać
się o środki dostępne w ramach programu Fundusze Europejskie dla
Nowoczesnej Gospodarki 2021-2027 (dalej: FENG) - na zasadach ogólnych,
określonych w regulaminach i kryteriach wyboru projektów dla danych
konkursów.
Szczegółowa lista konkursów dostępna jest na stronie:
https://nowoczesnagospodarka.gov.pl/dokumenty/harmonogram-naborow-w-
programie-fundusze-europejskie-dla-nowoczesnej-gospodarki/

-- 3 of 11 --

4
Z kolei ze środków programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat,
Środowisko 2021–2027 (dalej: FEnIKS) wspierane są głównie duże
przedsiębiorstwa realizujące zadania o charakterze publicznym, w szczególności
na rzecz jednostek samorządu terytorialnego. O dofinansowanie w ramach
FEnIKS mogą ubiegać się beneficjenci w naborach prowadzonych na poziomie
ogólnokrajowym, bez podziału na poszczególne powiaty.
Harmonogram naborów jest dostępny na stronie:
https://feniks.gov.pl/harmonogramy-naborow-wnioskow/.
W ramach programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021 –
2027 (dalej: FERS) realizowane są projekty wspierające firmy w okresowych
trudnościach. Ich celem jest pomoc przedsiębiorcom, którzy zmagają się
z różnymi problemami, takimi jak kryzys gospodarczy w regionie, spadek popytu
na oferowane przez firmę usługi czy produkty, utrata wykwalifikowanych
pracowników lub choroba kluczowego personelu. Wsparcie mogą otrzymać firmy
na wczesnym etapie występowania problemów, kiedy można je jeszcze
rozwiązać poprzez narzędzia pozafinansowe np. szkolenia lub wsparcie doradcze.
Przedsiębiorca nie jest zobowiązany do zapewnienia wkładu własnego. Aktualnie
projekty realizuje 4 beneficjentów, do których powinny zgłosić się
zainteresowane podmioty. Szczegóły znajdują się na stronie internetowej:
https://fers.parp.gov.pl/component/grants/grants/wsparcie-firm-w-okresowych-
trudnosciach---oferta-dla-przedsiebiorcow#programy.
Dodatkowo w ramach programu FERS przedsiębiorstwa będące podmiotami
ekonomii społecznej mogą otrzymać preferencyjną pożyczkę na rozwój ich
działalności. Oprócz korzystnego oprocentowania (stałe 0,25% w skali roku),
pożyczka może również zostać częściowo umorzona (do 40% wypłaconego
kapitału). Warunkiem umorzenia jest realizacja w projekcie działań, które
przyniosą wymierne korzyści społeczne. Więcej informacji o tej formie
finansowania, jak również podmiotach które udzielają pożyczek,
można znaleźć na stronie Banku Gospodarstwa Krajowego:
https://www.bgk.pl/produkty/pozyczka-na-rozwoj-dla-podmiotow-ekonomii-
spolecznej/#c85432.
Z kolei w ramach programu Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027
(FEP) istnieje możliwość dofinansowania szkoleń pracowników przedsiębiorstw
zgodnie z ich potrzebami. Realizowane mogą być też projekty na rzecz wsparcia
pracowników zagrożonych zwolnieniem, przewidzianych do zwolnienia lub osób
zwolnionych z przyczyn niedotyczących pracownika poprzez kompleksowe
programy typu outplacement. Instytucją Zarządzającą jest Urząd Marszałkowski
Województwa Podkarpackiego, który może udzielić szczegółowych informacji
na temat dostępności powyższego wsparcia.
3. Czy Ministerstwo rozważa uruchomienie dodatkowego naboru
lub instrumentu finansowego skierowanego do przedsiębiorców
z obszarów, które odnotowują znaczący spadek ruchu turystycznego?
Aktualnie, w programie Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej, w działaniu
1.5. Pożyczki na rozwój turystyki, o wsparcie zwrotne (pożyczki) mogą ubiegać się
mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa, działające w branży turystycznej
i branżach pokrewnych, na obszarze m.in.: województwa podkarpackiego.

-- 4 of 11 --

5
Szczegóły wsparcia opisano w odpowiedzi na pytanie nr 2.
4. Czy możliwe jest wykorzystanie środków europejskich na dywersyfikację
gospodarki Bieszczad, tak aby region był mniej zależny od krótkiego sezonu
turystycznego?
Przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą na obszarze Bieszczad mogą
korzystać z różnorodnych instrumentów wsparcia ze środków Unii Europejskiej,
dostępnych zarówno na poziomie krajowym, jak i regionalnym. Instrumenty
te obejmują m.in.: wsparcie inwestycji przedsiębiorstw, innowacji, efektywności
energetycznej, rozwoju nowych produktów i usług oraz zwiększania
konkurencyjności.
Dostępne wsparcie pozwala przedsiębiorcom nie tylko rozwijać działalność
turystyczną, ale również podejmować inwestycje w innych sektorach gospodarki,
a tym samym dywersyfikować działalność i ograniczać jej uzależnienie od
sezonowości turystyki.
Należy również podkreślić, że w ramach działania 1.5. Pożyczki na rozwój
turystyki FEPW, oferujemy modulowaną wysokość spłat rat kapitałowo-
odsetkowych udzielonych pożyczek, która odzwierciedla sezonowy charakter
działalności w branży turystycznej i pokrewnych. Szczegóły wsparcia opisano
w odpowiedzi na pytanie nr 2.
5. Czy Ministerstwo planuje dodatkowe wsparcie dla inwestycji
zwiększających całoroczną atrakcyjność turystyczną Bieszczad, w tym
infrastruktury sportowej, rekreacyjnej, kultury i turystyki aktywnej?
Obecnie prowadzone są prace nad Planem Partnerstwa Krajowego
i Regionalnego dla Polski na lata 2028-2034, który określi sposób wykorzystania
środków europejskich w kolejnej perspektywie finansowej, w tym zakres reform
i inwestycji realizowanych na poziomie krajowym i regionalnym.
Szczegółowy zakres wsparcia, w tym możliwość finansowania przedsięwzięć
związanych z turystyką, kulturą, rekreacją oraz wykorzystaniem lokalnych
potencjałów rozwojowych, będzie przedmiotem dalszego programowania
i uzgodnień m.in. z samorządami województw.
Należy przy tym wskazać, że w dotychczasowym modelu wdrażania polityki
spójności UE istotna część interwencji w obszarze kultury i turystyki była
programowana i zarządzana przez samorządy województw w ramach programów
regionalnych. Także obecne założenia PPKR przewidują utrzymanie znaczącej roli
samorządów województw w programowaniu i zarządzaniu środkami polityki
spójności, przy czym ostateczny zakres poszczególnych interwencji zostanie
określony w ramach wspomnianego Planu.
Ponadto, w ramach prac nad Krajową Strategią Rozwoju Regionalnego 2035
zakłada się prowadzenie polityki regionalnej w sposób dostosowany do
zróżnicowanych potrzeb, barier i potencjałów poszczególnych terytoriów kraju.
Planowane działania mają zatem być ukierunkowane terytorialnie i dostosowane
do specyfiki danego obszaru, przy czym instrumenty polityki regionalnej mają
wspierać rozwój terytoriów wielowymiarowo, dotycząc w szczególności
obszarów gospodarki, infrastruktury, kapitału społecznego czy kultury.

-- 5 of 11 --

6
Tak sformułowane założenia tworzą ramy dla wspierania przedsięwzięć
wykorzystujących lokalne potencjały rozwojowe, w tym potencjał turystyczny
i kulturowy Bieszczad.
6. Czy w ramach Funduszy Europejskich możliwe jest finansowanie projektów
poprawiających dostępność komunikacyjną i transportową powiatu
leskiego?
W zakresie programu Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej, jednym
z realizowanych projektów w zakresie transportu kolejowego jest „Rewitalizacja
linii kolejowej nr 108 na odcinku Jasło – Nowy Zagórz wraz z budową łącznicy
kolejowej Jedlicze – Szebnie”, który obejmuje poprawę paramentów
przewozowych linii oraz budowę nowego odcinka – tzw. łącznicy kolejowej,
dzięki której o 20-25 minut skróci się przejazd ze stolicy województwa Rzeszowa
w kierunku Bieszczad.
Umożliwi to poprawę jakości obsługi podróżnych - mieszkańców oraz turystów
i przyczyni się jednocześnie do rozwoju turystyki w regionie.
Dzięki przedsięwzięciu zwiększy się również atrakcyjność gospodarcza obszarów
odziaływania linii kolejowej.
Warto również wskazać, że program Fundusze Europejskie dla Podkarpacia
2021–2027 (FEP) stanowi istotne źródło finansowania inwestycji transportowych.
W ramach programu możliwe jest wsparcie przedsięwzięć przyczyniających się
do poprawy dostępności transportowej regionu oraz zwiększenia bezpieczeństwa
i jakości infrastruktury transportowej.
7. Czy możliwe jest zwiększenie wsparcia dla małych i średnich
przedsiębiorstw z Bieszczad inwestujących w cyfryzację, modernizację,
nowe usługi i nowe miejsca pracy?
Przedsiębiorcy z obszaru Bieszczad mogą korzystać z już funkcjonujących
lub z nowych instrumentów na cyfryzację i rozwój firm w ramach programu
Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). W przypadku
cyfryzacji należy zwrócić uwagę przede wszystkim na instrument DIGIT.IT mający
na celu wsparcie rozwoju przedsiębiorstw z sektora MŚP oraz ich pracowników
i pracownic w obszarze transformacji cyfrowej (TC) poprzez:
 podniesienie poziomu dojrzałości cyfrowej 400 przedsiębiorstw, w tym
zarządzanych przez kobiety dzięki przeprowadzeniu udanego procesu TC;
 podniesienie poziomu wiedzy 2000 pracowników i pracownic sektora MŚP
z zakresu TC i jej znaczenia dla rozwoju społeczno-gospodarczego kraju
(w ujęciu globalnym) i firm (w ujęciu jednostkowym);
 upowszechnianie wiedzy na temat TC w kontekście budowania przewag
konkurencyjnych przedsiębiorstw na rynku, w tym z uwzględnieniem wagi
przedsiębiorstw zarządzanych przez kobiety.
Więcej informacji na temat tego instrumentu dostępnych jest na stronie:
https://digit.arp.pl/ .
Ponadto, w ramach programu FENG uruchomiono Fundusz Pożyczkowy
na Cyfryzację i Zieloną Transformację Przedsiębiorstw, w którym oferowane są
niskooprocentowane, wieloletnie pożyczki z warunkową dotacją na spłatę części
kapitału, co w długim okresie oznacza atrakcyjne połączenie pożyczki z dotacją.

-- 6 of 11 --

7
Pożyczki mają umożliwić polskim przedsiębiorcom realizację kapitałochłonnych
inwestycji obejmujących ich cyfrową i zieloną transformację, rozwiązania
AI/IoT/chmura/analiza danych, cyfryzację procesów projektowych
i produkcyjnych, robotyzację i integrację IT, cyberbezpieczeństwo lub
modernizację ograniczającą zużycie energii i surowców, technologie redukujące
odpady, maszyny do recyklingu i odzysku, narzędzia do liczenia śladu węglowego
i LCA, ekoprojektowanie produktów i opakowań.
Pożyczki będą dostępne u 6 partnerów finansujących, od września/października
2026 r.
Z kolei w Priorytecie 1 programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy
2021-2027 (FERC) dofinansowywane są projekty polegające na budowie sieci
szerokopasmowych na obszarach, na których dostęp do szybkiego internetu jest
utrudniony. Celem tych projektów jest umożliwienie gospodarstwom domowym
oraz przedsiębiorstwom korzystanie z sieci o przepustowości co najmniej
300 Mb/s. Dostęp do internetu o przepustowości co najmniej 1 Gb/s uzyskają też
wybrane miejsca ważne dla rozwoju społeczno-gospodarczego, np. podmioty
publiczne. Do tej pory odbył się jeden nabór na dofinansowanie projektów
szerokopasmowych ze środków FERC, w którym beneficjentami są
przedsiębiorstwa telekomunikacyjne.
Poniżej informacje na temat projektów szerokopasmowych współfinansowanych
z FERC i realizowanych w województwie podkarpackim (dane wg stanu na 18
września br.):
 liczba zawartych umów o dofinansowanie z przedsiębiorstwami
telekomunikacyjnymi: 2;
 wartość ogółem zawartych umów: 70,5 mln PLN, w tym wkład UE:
23,8 mln PLN;
 liczba gospodarstw domowych, która uzyska dostęp do szerokopasmowego
internetu dzięki podpisanym umowom: 5 576;
 liczba przedsiębiorstw, która uzyska dostęp do szerokopasmowego internetu
dzięki podpisanym umowom: 819.
Na takich samych zasadach jak w programie FERC, w Krajowym Planie Odbudowy
i Zwiększania Odporności (KPO), również wspierana jest budowa infrastruktury
szerokopasmowej. Odbyły się 4 nabory ze środków KPO – wszystkie dedykowane
przedsiębiorcom telekomunikacyjnym. Poniżej informacje na temat projektów
szerokopasmowych współfinansowanych z KPO i realizowanych w województwie
podkarpackim (dane wg stanu na 18 września br.):
 liczba zawartych umów o dofinansowanie z przedsiębiorstwami
telekomunikacyjnymi: 13;
 wartość ogółem zawartych umów: 134,7 mln PLN, w tym wkład UE:
83,3 mln PLN;
 liczba gospodarstw domowych, która uzyska dostęp do szerokopasmowego
internetu dzięki podpisanym umowom: 18 488.
Informacje o planowanych naborach w programie FEPW są zamieszczane
i akutalizowane w Harmonogramie naborów dostępnym na stronie:
https://polskawschodnia.gov.pl/dokumenty/harmonogram-naborow-wnioskow.

-- 7 of 11 --

8
8. Jakie możliwości pozyskania środków mają obecnie samorządy powiatu
leskiego i gmin bieszczadzkich na projekty związane z turystyką,
przedsiębiorczością i rozwojem lokalnym?
Głównym źródłem finansowania jest program Fundusze Europejskie dla
Podkarpacia 2021–2027 (FEP), obejmujący wsparcie m.in.: przedsiębiorczości,
projektów turystycznych, jak również szereg innych działań wspierających rozwój
lokalny.
Dodatkowym źródłem finansowania są programy krajowe, w tym m.in.: program
FEPW - działanie 1.5. Pożyczki na rozwój turystyki. Informacja w tym zakresie
została udzielona w odpowiedzi na pytanie nr 2.
9. Czy Ministerstwo analizuje możliwość wykorzystania programu
„Przedsiębiorcza Polska Wschodnia – Turystyka” do wsparcia
przedsiębiorców z powiatu leskiego?
Dotychczasowe wsparcie w ramach instrumentu Przedsiębiorcza Polska
Wschodnia – Turystyka (zakończony w I kw. 2024 r.) jest kontynuowane jako
działanie 1.5. Pożyczki na rozwój turystyki, w programie Fundusze Europejskie
dla Polski Wschodniej 2021-2027. Informacja w tym zakresie została udzielona
w odpowiedzi na pytanie nr 2.
10. Czy możliwe jest przygotowanie specjalnego pakietu działań dla obszarów
Polski Wschodniej, których gospodarka jest szczególnie uzależniona od
turystyki, obejmującego inwestycje, przedsiębiorczość, infrastrukturę oraz
promocję?
W ramach bieżących prac nad Krajową Strategią Rozwoju Regionalnego 2035,
MFiPR uwzględnia fakt, że pomimo postępującej konwergencji gospodarczej
utrzymuje się dystans części słabiej rozwiniętych regionów, w szczególności
regionów przy zewnętrznej granicy UE, co uzasadnia dalsze prowadzenie
ukierunkowanej terytorialnie interwencji rozwojowej.
W nowym modelu polityki regionalnej przewiduje się strategiczną koncentrację
działań na obszarach szczególnego wsparcia, do których zaliczane będą m.in.:
obszary wiejskie wymagające większego włączenia w procesy rozwojowe
oraz obszary położone przy zewnętrznej granicy Unii Europejskiej,
przy jednoczesnym dostosowywaniu zakresu wsparcia do indywidualnych
potrzeb, funkcji i potencjałów poszczególnych terytoriów.
W odniesieniu do regionów o słabszej bazie gospodarczej zakłada się wspieranie
zmian strukturalnych służących zwiększaniu produktywności i wartości dodanej
działalności gospodarczej, powstawaniu nowych przedsiębiorstw oraz stopniowej
dywersyfikacji regionalnych gospodarek, wykorzystując w tym celu zarówno
inwestycje przedsiębiorstw, jak i rozwój specyficznych potencjałów
terytorialnych oraz specjalizacji regionalnych.
Działaniom tym ma towarzyszyć wzmacnianie atrakcyjności inwestycyjnej,
poprawa dostępności transportowej i cyfrowej, rozwój usług publicznych
i społecznych oraz silniejsze powiązanie ośrodków regionalnych,
miast subregionalnych i obszarów wiejskich. Tak określone podejście tworzy
ramy do wspierania obszarów przy zewnętrznej granicy UE wymagających
dywersyfikacji gospodarczej, w tym terytoriów, których lokalna gospodarka

-- 8 of 11 --

9
pozostaje w znacznym stopniu uzależniona od określonych branż lub źródeł
aktywności gospodarczej o charakterze sezonowym.
Należy podkreślić, że nadal wdrażany jest Rządowy program rozwoju północno-
wschodnich obszarów przygranicznych na lata 2024–2030 mający na celu
zwiększenie odporności na szoki wywołane destabilizacją polityczną,
a także poprawę jakości życia mieszkańców przez wsparcie budowy podstawowej
infrastruktury oraz zwiększenie dostępu do usług edukacyjnych, zdrowotnych
i społecznych.
Program obejmuje swoim zasięgiem pas 21 przygranicznych powiatów
i wchodzących w ich skład gmin oraz cztery miasta na prawach powiatu,
znajdujące się w bliskiej odległości od granicy. W województwie podkarpackim
są to następujące powiaty: bieszczadzki, jarosławski, lubaczowski i przemyski
oraz miasto Przemyśl.
11. Czy Ministerstwo prowadzi rozmowy z samorządem województwa
podkarpackiego dotyczące wykorzystania Funduszy Europejskich na rzecz
Bieszczad i powiatu leskiego?
Samorządy województw uczestniczą w procesie wypracowywania Krajowej
Strategii Rozwoju Regionalnego 2035, który jest prowadzony w formule
współpracy administracji rządowej z przedstawicielami samorządu
terytorialnego. Podobnie jest w przypadku opracowywanego Planu Partnerstwa
Krajowego i Regionalnego dla Polski na lata 2028-2034.
Tym samym samorząd województwa podkarpackiego jest włączony w proces
kształtowania przyszłych kierunków polityki regionalnej, które będą stanowiły
punkt odniesienia dla programowania interwencji rozwojowych, w tym
finansowanych ze środków europejskich w kolejnej perspektywie finansowej
na lata 2028-2034.
12. Czy Ministerstwo może wskazać konkretne konkursy, nabory i instrumenty
finansowe dostępne w latach 2026–2027, z których mogą skorzystać
przedsiębiorcy i samorządy z powiatu leskiego?
W programie Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej przewidziano nabory
dla przedsiębiorców w działaniach: 1.1. Platformy startowe dla nowych
pomysłów oraz 1.3 Gospodarka o obiegu zamkniętym w MŚP. Harmonogram
naboru projektów dostępny jest na stronie:
https://polskawschodnia.gov.pl/dokumenty/harmonogram-naborow-wnioskow/.
W programie Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy, do 30 października br.
trwa nabór organizowany przez Centrum Projektów Polska Cyfrowa (CPPC),
dla jednostek samorządu terytorialnego działających w partnerstwie, na projekty
dotyczące wsparcia JST w zakresie skutecznej ochrony przed cyber-zagrożeniami
oraz upowszechnienia rozwiązań organizacyjnych umożliwiających współpracę
JST w obszarze cyberbezpieczeństwa.
Szczegółowe informacje dotyczące naboru dostępne są na stronie CPPC:
https://www.gov.pl/web/cppc/FERC0401IP0100326.
W programie Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko
(FEnIKS), jednostki samorządu terytorialnego oraz działające w ich imieniu
jednostki organizacyjne, podmioty świadczące usługi publiczne w ramach

-- 9 of 11 --

10
realizacji obowiązków własnych JST, mogą ubiegać się o środki w naborach
obejmujących swoim zasięgiem cały kraj w następujących działaniach:
 FENX.02.04 Renaturyzacja przekształconych cieków wodnych i obszarów
od wód zależnych
o termin naboru 29.05.2026 – 30.09.2026;
o budżet naboru 100 mln zł;
o przywracanie naturalnych funkcji rzek, jezior i mokradeł oraz zwiększanie
retencji wody i odporności na susze i powodzie;
 FENX.11.02 Wspieranie ochrony krytycznej infrastruktury energetycznej oraz
magazynów ciepła na poziomie systemowym (magazyny ciepła)
o termin naboru 29.05.2026 - 30.09.2026;
o budżet naboru 300 mln zł;
o budowa magazynów ciepła na poziomie systemowym, służących
zwiększeniu bezpieczeństwa energetycznego, w szczególności poprzez
zapewnienie zdolności pracy w trybach awaryjnych;
o wnioskodawcy: Administracja publiczna, Przedsiębiorstwa,
Przedsiębiorstwa realizujące cele publiczne, Służby publiczne;
Planowany nabór:
 FENX.01.02 Wsparcie systemów gospodarowania wodami;
o termin naboru 15.10.2026 - 30.01.2027;
o budżet naboru 400 mln zł;
o wsparcie zrównoważonych systemów gospodarowania wodami
opadowymi z udziałem zieleni/zielono-niebieskiej infrastruktury/
rozwiązań opartych na przyrodzie.
W zakresie programu FENG lista dostępnych form wsparcia na 2026 r. dostępna
jest na stronach:
https://nowoczesnagospodarka.gov.pl/dokumenty/harmonogram-naborow-w-
programie-fundusze-europejskie-dla-nowoczesnej-gospodarki/
https://nowoczesnagospodarka.gov.pl/dokumenty/harmonogram-naborow-
grantowych-fengpaih/.
13. Czy Ministerstwo rozważa przygotowanie zintegrowanego programu
rozwoju Bieszczad, łączącego środki europejskie z krajowymi instrumentami
polityki regionalnej?
2 lipca br. zatwierdzone zostały przez Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej
Rekomendacje dla planowania interwencji z zakresu polityki regionalnej
w strategiach rozwoju, zgodnie z którymi wśród obszarów wymagających
szczególnej interwencji znalazł się obszar przy zewnętrznej granicy UE. Obszar
ten obejmuje powiaty położone przy północnej i wschodniej granicy Polski, które
w największym stopniu doświadczają negatywnych konsekwencji wojny
w Ukrainie i wrogich działań ze strony Rosji oraz Białorusi.
W delimitacji za punkt wyjścia przyjęto zakres obszaru objętego rządowym
Programem Rozwoju Północno-Wschodnich Obszarów Przygranicznych,
zaś w województwie podkarpackim objęte nią zostały m.in.: powiaty bieszczadzki
i leski, a także powiaty brzozowski, jarosławski, lubaczowski, przemyski i sanocki
oraz miasto Przemyśl.
Planowana interwencja w odniesieniu do przedmiotowych obszarów ma być
kierowana przede wszystkim do podmiotów gospodarczych tworzących lokalnie
miejsca pracy, jednostek samorządu terytorialnego oraz instytucji lokalnych

-- 10 of 11 --

11
mających istotny wpływ na jakość życia mieszkańców, przy czym wsparciem mają
być obejmowane również podmioty usługowe, w tym działające w sektorze
turystycznym, które odnotowały obniżenie popytu i zamierzają rozszerzyć,
zdywersyfikować lub przeprofilować działalność.
Przewidziane kierunki działań obejmują m.in. przeciwdziałanie wykluczeniu
transportowemu, rozwój i modernizację infrastruktury transportowej,
wzmacnianie bezpieczeństwa energetycznego, utrzymanie zatrudnienia
i konkurencyjności przedsiębiorstw, rozwój infrastruktury społecznej i lokalnej,
poprawę bezpieczeństwa telekomunikacyjnego i cyberbezpieczeństwa
oraz wsparcie turystyki, w tym współpracy lokalnych przedsiębiorców i sektora
publicznego w tworzeniu i rozwijaniu usług oraz produktów turystycznych
i rekreacyjnych.
14. Czy w ramach polityki rozwoju regionalnego możliwe jest szczególne
uwzględnienie powiatu leskiego jako obszaru o strategicznym znaczeniu dla
turystyki województwa podkarpackiego, a jednocześnie wymagającego
działań ograniczających ryzyko gospodarcze wynikające z nadmiernego
uzależnienia od sezonowości?
Powiat leski został zaliczony do obszaru przy zewnętrznej granicy Unii
Europejskiej, wskazanego w Rekomendacjach dla planowania interwencji
z zakresu polityki regionalnej w strategiach rozwoju jako jeden z obszarów
wymagających szczególnego wsparcia w ramach polityki regionalnej.
Oznacza to, że powiat ten będzie uwzględniany w interwencji publicznej
ukierunkowanej na wzmacnianie odporności społecznej i gospodarczej
terytoriów przygranicznych, obejmującej m.in.: wsparcie podmiotów
gospodarczych tworzących lokalne miejsca pracy, jednostek samorządu
terytorialnego oraz instytucji lokalnych mających istotny wpływ na jakość życia
mieszkańców.
W odniesieniu do sektora usługowego przewidziano możliwość wspierania
również podmiotów turystycznych dotkniętych obniżeniem popytu,
w szczególności zamierzających rozszerzyć zakres działalności, dokonać jej
dywersyfikacji lub przeprofilowania, co może służyć ograniczaniu ryzyka
wynikającego z nadmiernego uzależnienia lokalnej gospodarki od sezonowego
ruchu turystycznego.
Planowany zakres interwencji może objąć ponadto m.in.: działania na rzecz
przeciwdziałania wykluczeniu transportowemu, rozwoju i modernizacji
infrastruktury lokalnej, wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego,
utrzymania zatrudnienia i konkurencyjności przedsiębiorstw, a także wsparcia
turystyki, w tym współpracy lokalnych przedsiębiorców i sektora publicznego
przy rozwijaniu usług oraz produktów turystycznych i rekreacyjnych.
Z poważaniem
Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz
/podpisano elektronicznie/

-- 11 of 11 --