Interpelacja w sprawie pilnego wprowadzenia oznakowania rogatek kolejowych informacją o możliwości ich bezpiecznego wyłamania w sytuacji zagrożenia życia, w kontekście kolejnej katastrofy na przejeździe Gdańsk Lipce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19627
do ministra infrastruktury
w sprawie pilnego wprowadzenia oznakowania rogatek kolejowych informacją o możliwości ich bezpiecznego wyłamania w sytuacji zagrożenia życia, w kontekście kolejnej katastrofy na przejeździe Gdańsk Lipce
Zgłaszający: Bartłomiej Pejo
Data wpływu: 04-09-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana w trybie pilnym w związku z kolejnym dramatycznym wypadkiem na polskiej kolei, do którego doszło w czwartek, 3 września 2026 roku, na przejeździe kolejowo-drogowym Gdańsk Lipce (szlak: Gdańsk Południowy – Pruszcz Gdański). Pociąg pasażerski Intercity uderzył w naczepę samochodu ciężarowego, który pozostał między zamkniętymi szlabanami.
Skutki tego zdarzenia są poważne: ranny kierowca trafił do szpitala, ucierpieli pasażerowie (którzy mogą zostać dotknięci traumą powypadkową), ruch na kluczowej magistrali kolejowej został całkowicie zablokowany na wiele godzin, a straty materialne związane z uszkodzeniem nowoczesnego składu pasażerskiego oraz infrastruktury mogą być bardzo kosztowne i stworzyć dodatkowe utrudnienia w przyszłości. Co najgorsze, o włos uniknięto katastrofy w ruchu lądowym o wielu ofiarach śmiertelnych. W pociągu podróżowały dziesiątki pasażerów, których życie i zdrowie zostało bezpośrednio zagrożone.
Zabezpieczone nagrania z monitoringu oraz relacje świadków wskazują bezspornie na powtarzalną prawdę: kierowca ciężarówki nie uciekł z torowiska, ponieważ bał się wyłamać zaporę kolejową. Być może działał pod wpływem paraliżującego stresu, w poczuciu matni, nie mając świadomości, że konstrukcja rogatek pozwala na ich bezproblemowe, bezpieczne sforsowanie samochodem.
Jako poseł na Sejm RP od pewnego czasu alarmuję podległe Panu zakłady i instytucje o tym problemie. Niestety, dotychczasowa postawa Zarządu spółki PKP Polskie Linie Kolejowe SA w tej materii była całkowicie irracjonalna, biurokratyczna i pozbawiona elementarnego zrozumienia psychologii człowieka w sytuacji kryzysowej.
W pismach kierowanych do mojego biura poselskiego, a także podczas posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury, przedstawiciele PKP PLK prezentowali zdumiewającą argumentację. Spółka z jednej strony potwierdza, że „urządzenia zabezpieczające zaprojektowane są w taki sposób, aby łatwo można było wyłamać rogatkę“ (na komisji nawet z dumą poinformowano mnie, że kampania promująca takie informacje kosztowała miliony złotych!), z drugiej zaś, kategorycznie odmawia umieszczenia na szlabanach prostej, taniej i czytelnej, proponowanej przeze mnie informacji: WYŁAMAĆ W RAZIE ZAGROŻENIA ŻYCIA.
PKP PLK argumentuje odmowę w sposób kuriozalny, twierdząc, że taka informacja „może stanowić element, który zostanie odebrany przez kierowców jako zachęcający do podejmowania działań mających na celu wyłamywanie urządzeń rogatkowych również w sytuacji braku zagrożenia“.
To myślenie z gruntu błędne i wręcz niebezpieczne. Idąc tym destrukcyjnym tokiem rozumowania, należałoby usunąć młotki bezpieczeństwa z autobusów i pociągów, a także zdemontować dźwignie hamulców awaryjnych, ponieważ „ktoś może ich bezprawnie użyć“. Praktyka międzynarodowa (w tym Regulamin nr 107 Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ czy normy PN-EN ISO 7010) pokazuje jednak, że jasne oznaczenia ratunkowe są standardem, który ratuje ludzkie życie, a nie narzędziem zachęcającym do wandalizmu. Żadna kampania medialna ani żółta naklejka z numerem identyfikacyjnym przejazdu (ukryta na obudowie napędu) nie zastąpi krótkiego, jasnego komunikatu umieszczonego dokładnie tam, gdzie wzrok kierowcy paraliżuje strach, bezpośrednio na czerwono-białym drągu rogatki.
Na szczęście w tym murze urzędniczego oporu zarysowało się pęknięcie. Podczas posiedzenia Komisji Infrastruktury pan Wiceminister Piotr Malepszak okazał się sojusznikiem tego rozwiązania i zadeklarował poparcie dla montowania wspomnianych tabliczek informacyjnych. Czas jednak skończyć z dyskusjami, wczorajszy wypadek w Gdańsku udowodnił, że każda doba zwłoki kosztuje nas zdrowie obywateli i gigantyczne straty publiczne, bo takich katastrof zapewne będzie więcej, a każda z nich generuje wymierne straty.
Aspekt ekonomiczny tej sprawy jest bezdyskusyjny. W Polsce funkcjonuje około 4 tys. przejazdów z rogatkami. Koszt tabliczek informacyjnych (nawet po 4 na przejazd) zamknąłby się w kwocie kilkuset tysięcy złotych dla całego kraju. Dla porównania: koszty likwidacji skutków tylko jednego wypadku w Nowej Suchej z listopada 2024 roku wyniosły 17 milionów złotych (nie licząc strat związanych z blokadą szlaku kolejowego). Wypadek w Gdańsku Lipcach wygeneruje kolejne straty. Oznakowanie wszystkich przejazdów w Polsce może się okazać kilkadziesiąt razy tańsze niż skutki jednego poważnego zderzenia pociągu z ciężarówką.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury, wyciągając wnioski z kolejnej już katastrofy (3.09.2026 r. w Gdańsku Lipcach), wyda pilne, wiążące polecenie Zarządowi PKP PLK SA w sprawie natychmiastowego wdrożenia programu montażu tabliczek informacyjnych o treści WYŁAMAĆ W RAZIE ZAGROŻENIA ŻYCIA (lub analogicznej) na ramionach rogatek w całym kraju?
Czy Ministerstwo Infrastruktury zgadza się ze stanowiskiem autora interpelacji oraz pana ministra Piotra Malepszaka, że kluczowa informacja procedury ratunkowej musi znajdować się bezpośrednio w polu widzenia zestresowanego kierowcy, czyli na samej rogatce?
Czy resort dysponuje analizami, z których wynika, ile spośród wypadków na przejazdach kategoryzowanych jako „zamknięte“ w ostatnich 5 latach wynikało z faktu, że kierowcy zatrzymali pojazd i nie podjęli próby wyłamania zapory?
Czy PKP PLK SA posiada jakiekolwiek badania naukowe, analizy behawioralne lub twarde dane statystyczne popierające ich tezę, że poinformowanie o możliwości wyłamania rogatki w stanie wyższej konieczności doprowadzi do masowych aktów wandalizmu i bezpodstawnego niszczenia mienia?
W jakim terminie Ministerstwo Infrastruktury zamierza znowelizować odpowiednie przepisy techniczno-budowlane oraz instrukcje wewnętrzne PKP PLK, aby systemowo wprowadzić ten tani i skuteczny element ochrony życia ludzkiego na polskich przejazdach kolejowych?
Wczoraj w Gdańsku mieliśmy mnóstwo szczęścia, że nikt nie zginął. Limit tego szczęścia może się wreszcie wyczerpać. Oczekuję od Pana Ministra szybkich i merytorycznych decyzji, które przerwą ten urzędniczy impas.
Z poważaniem
Bartłomiej Pejo
Podsekretarz stanu Piotr Malepszak
Wysoki stopień unikania odpowiedzi – zidentyfikowano zwroty o braku właściwości, braku danych lub ogólnikowe formułki uspokajające.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie leży w gestii” (brak właściwości / odesłanie do innego organu)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie gromadzi danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3643 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-4.054.19.2026.AG.1
Warszawa, 29 października 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 19627 Posła na Sejm RP Pana Bartłomieja Pejo,
przedstawiam poniższe informacje.
Ministerstwo Infrastruktury prowadzi z PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dalej: „PKP PLK
S.A.” lub „Spółka”) rozmowy w zakresie możliwości oznakowania rogatek informacją
o możliwości ich bezpiecznego wyłamania. Wypracowane rozwiązanie niezwłocznie
zostanie zakomunikowane.
Jednocześnie informuję, że Minister Infrastruktury realizuje uprawnienia wynikające
z praw korporacyjnych, które są ściśle określone w przepisach prawa, w szczególności,
w ustawie z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r.
poz. 18, z późn. zm.) (dalej: „KSH”). Stosownie do regulacji art. 368 KSH, prowadzenie
spraw spółki należy do kompetencji Zarządu, a zgodnie z art. 3751 KSH, Walne
Zgromadzenie i Rada Nadzorcza nie mogą wydawać Zarządowi wiążących poleceń
dotyczących prowadzenia spraw spółki. Przedmiotowa regulacja oznacza, że Minister
Infrastruktury, działając jako akcjonariusz – Skarb Państwa, nie posiada uprawnień do
ingerowania w prowadzenie bieżących spraw PKP PLK S.A.
Pragnę podkreślić, że bezpieczeństwo ruchu kolejowego oraz drogowego, jest kwestią
nadrzędną. Tym samym Minister Infrastruktury w ramach dobrej współpracy
z kierownictwem Spółki podejmuje wszelkie możliwe działania, które mogą je zwiększyć.
Ministerstwo Infrastruktury nie gromadzi danych związanych z przyczynami
bezpośrednimi i pośrednimi wypadków i incydentów na przejazdach kolejowo-
drogowych. Informacje te mogą być uwzględniane w raportach Państwowej Komisji
Badania Wypadków Kolejowych (dostępne na stronie internetowej MSWiA) lub Komisji
Kolejowych.
Z informacji przedstawionych przez PKP PLK S.A. wynika, że Spółka prowadzi analizy
zdarzeń na przejazdach kolejowo-drogowych w ramach obowiązujących procesów
zarządzania bezpieczeństwem ruchu kolejowego. Nie prowadzi odrębnych statystyk ani
zestawień zdarzeń według kryterium wskazanego w interpelacji, tj. przypadków
wynikających z niepodjęcia przez kierujących próby wyłamania rogatki.
-- 1 of 2 --
2
W odniesieniu do tabliczek informacyjnych na rogatkach przejazdów kolejowo-
drogowych, wstępnie określono termin rozpoczęcia pilotażu na grudzień 2026 r. Aby
pilotaż mógł w pełni odzwierciedlić rezultaty jego wdrożenia, podjęto decyzję o objęciu
nim przejazdów kolejowo-drogowych na terenie województwa mazowieckiego, jako
województwa mającego największą populację mieszkańców. Dodatkowo, pilotaż zostanie
wprowadzony również na wybranych przejazdach w pozostałych województwach.
Termin wdrożenia rozwiązań systemowych, jak również zakres niezbędnych zmian
w regulacjach wewnętrznych, będzie możliwy do określenia po zakończeniu pilotażu.
Ponadto Spółka poinformowała, że nie zlecała wykonania badań naukowych, analiz
behawioralnych w zakresie statystyk mierzących liczbę potencjalnych aktów wandalizmu
przy zastosowaniu tabliczek informujących o możliwości wyłamania rogatek.
Obecnie Ministerstwo Infrastruktury nie planuje zmiany przepisów prawa w tym zakresie.
Jednocześnie informuję, że dostosowanie przepisów wewnętrznych PKP PLK S.A. do
obowiązujących przepisów prawa nie leży w gestii Ministerstwa Infrastruktury.
Łączę wyrazy szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --