Interpelacja w sprawie nieprawidłowości w zabezpieczeniu usług kluczowych w sektorach energii, transportu i zaopatrzenia w wodę przed cyberatakami
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19588
do ministra energii, ministra infrastruktury
w sprawie nieprawidłowości w zabezpieczeniu usług kluczowych w sektorach energii, transportu i zaopatrzenia w wodę przed cyberatakami
Zgłaszający: Jarosław Krajewski, Małgorzata Wassermann
Data wpływu: 02-09-2026
Panie Ministrze,
Najwyższa Izba Kontroli w informacji o wynikach kontroli „Cyberbezpieczeństwo wybranych usług kluczowych” stwierdziła, że działania ośmiu skontrolowanych operatorów z sektorów energii, transportu oraz zaopatrzenia w wodę pitną w latach 2021–2025 były niewystarczające dla zapewnienia odpowiedniego poziomu cyberbezpieczeństwa.
Kontrola, uzupełniona analizą 44 sprawozdań z audytów, wykazała m.in. korzystanie z urządzeń lub oprogramowania bez wsparcia producenta albo ze znanymi podatnościami, braki w monitorowaniu systemów, ignorowanie alertów, niepełną dokumentację oraz nieterminowe audyty. NIK wskazała ponadto, że organy właściwe dla kontrolowanych sektorów nie wszczęły wobec żadnego z 27 analizowanych operatorów kontroli ani postępowania w sprawie nałożenia kary, mimo posiadania informacji o niewykonywaniu istotnych obowiązków w zakresie cyberbezpieczeństwa. W 2025 r. krajowe zespoły CSIRT obsłużyły niemal 273 tys. incydentów cyberbezpieczeństwa, czyli o 144,4% więcej niż rok wcześniej. Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, obowiązująca od 3 kwietnia 2026 r. i wdrażająca dyrektywę NIS2, znacząco rozszerzyła katalog podmiotów objętych obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa, co zwiększa znaczenie skutecznego nadzoru sektorowego.
Ustalenia NIK wskazują na ryzyko, że samo formalne nałożenie obowiązków z zakresu zarządzania ryzykiem, monitorowania i audytowania systemów nie zapewnia ich skutecznego wykonywania, jeżeli organy właściwe nie wykorzystują instrumentów kontroli i egzekwowania odpowiedzialności. Szczególnego wyjaśnienia wymaga brak reakcji nadzorczej mimo informacji o stwierdzonych uchybieniach oraz wskazany przez NIK niedobór zasobów kadrowych przeznaczonych do wykonywania zadań kontrolnych. Wobec rozszerzenia ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa na około 38 tys. podmiotów konieczne jest zatem ustalenie, czy resorty dysponują obecnie zasobami, procedurami i harmonogramem kontroli pozwalającymi na rzeczywiste egzekwowanie nowych wymagań.
W związku z powyższym zwracamy się z następującymi pytaniami:
1. Ile podmiotów kluczowych i ważnych z sektorów energii, transportu oraz zaopatrzenia w wodę pitną podlega obecnie właściwości odpowiednio ministra energii i ministra infrastruktury oraz ile z tych podmiotów zostało od 3 kwietnia 2026 r. objętych kontrolą w zakresie wykonywania obowiązków wynikających z ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa?
2. Ile stwierdzonych od początku 2026 r. przypadków naruszenia obowiązków z zakresu cyberbezpieczeństwa doprowadziło do wydania zaleceń pokontrolnych, wszczęcia postępowania administracyjnego lub nałożenia kary pieniężnej?
3. Jakie konkretne działania zostały podjęte po otrzymaniu wyników kontroli NIK w celu usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w szczególności dotyczących zarządzania podatnościami, monitorowania systemów, reagowania na alerty oraz terminowego wykonywania audytów?
4. Czy przeprowadzono lub zaplanowano przegląd poziomu cyberbezpieczeństwa wszystkich podmiotów podlegających właściwości obu resortów, a jeżeli tak – jaki jest jego zakres i termin zakończenia?
5. Z jakich konkretnie przyczyn w okresie objętym kontrolą NIK nie wszczynano kontroli ani postępowań w sprawie kar wobec analizowanych operatorów pomimo informacji o naruszeniach obowiązków oraz czy wskazane przez NIK braki kadrowe zostały już usunięte?
6. Jakie zmiany organizacyjne, kadrowe lub legislacyjne zostaną wprowadzone, aby po rozszerzeniu ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa w związku z wdrożeniem NIS2 zapewnić regularny i oparty na analizie ryzyka system kontroli podmiotów kluczowych i ważnych, oraz w jakim terminie rozwiązania te mają zostać wdrożone?
Z poważaniem
Sekretarz stanu Piotr Masłowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13251 znakówwww.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
kancelaria@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.276.2026.MK
Warszawa, 11.10.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację posłów Jarosława Krajewskiego i Małgorzaty Wassermann
nr 19588 w sprawie nieprawidłowości w zabezpieczeniu usług kluczowych w sektorach energii,
transportu i zaopatrzenia w wodę przed cyberatakami, poniżej przedstawiam odpowiedź
w zakresie właściwości Ministra Energii. Uprzejmie informuję, że kwestie dotyczące
transportu oraz zaopatrzenia w wodę pitną pozostają we właściwości Ministra
Infrastruktury, do którego również przedmiotowa interpelacja została skierowana.
Na wstępie należy wskazać, że ustalenia NIK odnoszą się do poprzedniego stanu prawnego,
opartego na dyrektywie NIS1 i modelu operatorów usług kluczowych. Kontrola nie
obejmowała obecnego modelu, opartego na dyrektywie NIS2, funkcjonującego po
nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa z dnia 3 kwietnia 2026 r.
Ustalenia NIK mają znaczenie jako ocena poprzedniego systemu, jednak część z nich nie
znajduje bezpośredniego zastosowania do obecnych warunków prawnych
i organizacyjnych. Nowelizacja zmieniła zakres podmiotów objętych ustawą, sposób ich
identyfikowania, katalog i terminy realizacji obowiązków oraz zmodyfikowała instrumenty
nadzoru. Wniosków odnoszących się do poprzedniego modelu nie należy więc
automatycznie przenosić na ocenę systemu, który nie był przedmiotem kontroli NIK i nadal
znajduje się w okresie wdrażania.
Przywołane w pytaniach dane wymagają również doprecyzowania. Spośród 71 operatorów
usług kluczowych sektora energii NIK skontrolowała bezpośrednio trzech. Szczegółową
analizą objęto 23 ze 136 przekazanych sprawozdań z audytów, dotyczących 14 operatorów.
Liczba 27 operatorów wskazana w Informacji obejmuje łącznie podmioty nadzorowane
przez Ministra Energii i Ministra Infrastruktury. Natomiast niemal 273 tys. incydentów
obsłużonych przez krajowe zespoły CSIRT dotyczy całej polskiej cyberprzestrzeni i nie
stanowi liczby incydentów dotyczących sektora energii ani operatorów objętych kontrolą.
Informacja NIK wskazuje na ryzyko zakłócenia świadczenia usług, nie dokumentuje jednak
przypadku, w którym opisane uchybienia doprowadziły do przerwania dostaw usług
z sektora energii lub negatywnych skutków dla odbiorców.
Według stanu na dzień 5 października 2026 r. do Wykazu KSC w sektorze energii wpisano
1145 podmiotów kluczowych i ważnych. Dane te nie mają jeszcze charakteru ostatecznego.
Termin zgłaszania się podmiotów, które spełniały przesłanki ustawowe w dniu wejścia
w życie nowelizacji, upłynął dnia 3 października 2026 r. Po tym terminie wpisanie podmiotu
do Wykazu KSC nadal jest możliwe, jednak jego niezgłoszenie lub zgłoszenie nieterminowe,
w przypadku spełniania ww. przesłanek, może skutkować nałożeniem kary administracyjnej.
Wejście w życie nowelizacji rozpoczęło proces wdrażania nowego modelu nadzoru oraz
realizacji nowych zadań organu właściwego. W pierwszej kolejności działania Ministra
Energii skoncentrowano na identyfikacji podmiotów oraz weryfikacji wpisów do Wykazu
-- 1 of 3 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
kancelaria@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 3
KSC. Ustalenie pełnego kręgu nadzorowanych podmiotów jest niezbędne do
przeprowadzenia oceny ryzyka, określenia priorytetów i przygotowania planu kontroli.
Ocena liczby kontroli musi uwzględniać ustawowe okresy dostosowawcze. Termin
wdrożenia przez nowe podmioty obowiązków określonych w rozdziale 3 ustawy upływa co
do zasady w dniu 3 kwietnia 2027 r., natomiast termin na przeprowadzenie pierwszego
audytu przez nowe podmioty kluczowe – w dniu 3 kwietnia 2028 r. Nie można obecnie
stwierdzić naruszenia obowiązku, którego termin wykonania jeszcze nie upłynął. Nie
wyłącza to nadzoru nad dotychczasowymi operatorami usług kluczowych, a co za tym idzie
do końca 2026 r. planowane jest wszczęcie kontroli wobec spółki, która była objęta
poprzednią wersją ustawy. Niezależnie od jej przygotowania prowadzone są czynności
związane z identyfikacją podmiotów, weryfikacją ich danych oraz monitorowaniem
wykonywania obowiązków wynikających z ustawy, które w obecnym stanie prawnym mają
priorytet.
Po otrzymaniu Informacji NIK rozpoczęto weryfikację spraw wskazanych przez Izbę,
w szczególności dotyczących terminowości audytów oraz reakcji na ustalenia zawarte
w sprawozdaniach z audytów. Wyniki będą uwzględniane przy planowaniu działań
nadzorczych oraz ocenie zasadności wszczęcia postępowań w indywidualnych sprawach.
Równolegle prowadzone są prace nad wdrożeniem wewnętrznego narzędzia wspierającego
ewidencję podmiotów, analizę sprawozdań z audytów, monitorowanie terminów oraz
tworzenie rankingu ryzyka i planów kontroli. Celem jest zapewnienie spójnego
i udokumentowanego sposobu kwalifikowania ustaleń oraz podejmowania dalszych działań.
Obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości obejmowania wszystkich podmiotów
kontrolą, bez uprzedniego uwzględnienia ryzyka i informacji wskazujących na możliwość
naruszenia prawa. Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy – Prawo przedsiębiorców, kontrole
planuje się i przeprowadza po dokonaniu analizy prawdopodobieństwa naruszenia prawa.
Analiza ta powinna prowadzić do wskazania obszarów podmiotowych i przedmiotowych,
w których ryzyko naruszenia przepisów jest największe. Sam fakt wpisania podmiotu do
Wykazu KSC nie stanowi zatem wystarczającej przesłanki do objęcia go kontrolą.
Istotnym źródłem informacji wykorzystywanych przy tej analizie będą wyniki audytów
przeprowadzanych przez podmioty zgodnie z ww. ustawą. Obecnie trwa okres wdrażania
nowych obowiązków, a terminy na przeprowadzenie pierwszych audytów przez nowe
podmioty jeszcze nie upłynęły. Dopiero ich wyniki, uzupełnione informacjami
o incydentach, podatnościach, terminowości wykonywania obowiązków oraz sposobie
usuwania stwierdzonych niezgodności, pozwolą na pełniejsze określenie profilu ryzyka
i wybór poszczególnych podmiotów do przeprowadzenia kontroli.
Należy wskazać, że zasadnicza część ustaleń NIK dotyczy działań, dokumentacji i stanu
organizacyjnego z lat 2021–2024. W tym okresie zadania organu właściwego do spraw
cyberbezpieczeństwa dla sektora energii wykonywał Minister Klimatu i Środowiska.
Minister Energii przejął tę funkcję w dniu 24 lipca 2025 r.
Należy także wskazać, że kontrola i nakładanie kar pieniężnych nie były jedynymi
instrumentami nadzoru. Organ analizował sprawozdania z audytów, występował do
operatorów o informacje i wyjaśnienia, wskazywał konieczność podjęcia działań
naprawczych oraz monitorował ich realizację. W zależności od charakteru stwierdzonego
problemu umożliwienie operatorowi usunięcia uchybienia mogło prowadzić do szybszego
osiągnięcia celu nadzorczego niż natychmiastowe wszczęcie postępowania.
-- 2 of 3 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
kancelaria@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 3 z 3
W związku z wdrożeniem dyrektywy NIS2 po stronie Ministerstwa Energii podstawowym
kierunkiem działań będą zmiany organizacyjne służące wdrożeniu spójnego i opartego na
analizie ryzyka modelu nadzoru. Obejmą one w szczególności: opracowanie metodyki
sprawowania nadzoru nad podmiotami kluczowymi i ważnymi, uwzględniającej odmienny
zakres nadzoru nad tymi kategoriami podmiotów, określenie kryteriów oceny ryzyka oraz
wyboru podmiotów do kontroli, przygotowywanie planów kontroli na podstawie wyników
analizy ryzyka, wdrożenie narzędzia wspierającego ewidencję podmiotów, monitorowanie
terminów, analizę audytów i tworzenie rankingów ryzyka czy utworzenie CSIRT
sektorowego dla sektora energii.
Wiodącą rolę w zakresie systemowych zmian legislacyjnych dotyczących krajowego
systemu cyberbezpieczeństwa pełni minister właściwy do spraw informatyzacji. Minister
Energii uczestniczy w pracach legislacyjnych i może przedstawiać propozycje wynikające ze
specyfiki sektora energii.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Piotr Masłowski
Sekretarz stanu
11.10.2026 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
2. Ministerstwo Infrastruktury
-- 3 of 3 --
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: BZK-8.054.1.2026
Warszawa, 14 października 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 19588 Posłów na Sejm RP Pana Jarosława Krajewskiego
i Pani Małgorzaty Wassermann, przedstawiam poniższe stanowisko.
Zgodnie z właściwością Ministra Infrastruktury jako organu właściwego do spraw
cyberbezpieczeństwa dla sektora transportu oraz sektora zaopatrzenia w wodę pitną i jej
dystrybucji, według stanu na dzień 23 września 2026 r. oraz danych zawartych w Wykazie
podmiotów kluczowych i podmiotów ważnych (Wykaz KSC), ilość podmiotów kształtuje
się na poziomie 121 - podmioty ważne oraz 110 - podmioty kluczowe. Nie jest to
ostateczna liczba podmiotów nadzorowanych ze względu na trwający okres
samorejestracji podmiotów. Termin na dokonanie wpisu przez podmioty podlegające
samorejestracji, które spełniają kryteria ustawowe w dniu wejścia w życie nowelizacji
ustawy, upływa 3 października 2026 r. Od dnia 3 kwietnia 2026 r. zrealizowano jedną
kontrolę doraźną podmiotu, będącego w dacie realizacji kontroli operatorem usługi
kluczowej. Ponadto od początku 2026 r. Minister Infrastruktury wszczął jedno
postępowanie administracyjne, które zakończyło się odstąpieniem od nałożenia kary
administracyjnej oraz poprzestano na udzieleniu stronie pouczenia. Obecnie trwają
działania inicjujące proces zmierzający do wszczęcia oraz prowadzenia postępowań
administracyjnych dotyczących nałożenia kar pieniężnych na podmioty, które nie
dopełniły obowiązków wynikających z przepisów ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o krajowym
systemie cyberbezpieczeństwa, w brzmieniu obowiązującym przed jej nowelizacją
dokonaną ustawą z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie
cyberbezpieczeństwa oraz niektórych innych ustaw. Na chwilę obecną realizowany jest
etap wstępny, obejmujący czynności przygotowawcze oraz analizę prawną i okoliczności
mających znaczenie dla dalszego toku postępowań.
Odnosząc się do ustaleń Najwyższej Izby Kontroli Ministerstwo Infrastruktury traktuje
wskazane nieprawidłowości z należytą powagą. Prowadzone w latach 2021–2025
działania, obejmujące również kontrole operatorów oraz postępowania zakończone
nałożeniem kar, nie zapewniły wystarczająco kompleksowego monitorowania i nadzoru
nad realizacją obowiązków wynikających z ustawy o krajowym systemie
cyberbezpieczeństwa. Wzmocnienia wymagały także zasoby kadrowe przeznaczone do
realizacji zadań organu właściwego do spraw cyberbezpieczeństwa. Ministerstwo wdraża
obecnie działania naprawcze. Obejmują one przegląd zakresu zadań, sposobu ich realizacji
-- 1 of 2 --
2
oraz podziału odpowiedzialności, a także restrukturyzację pionu IT, w którym
wykonywane są zadania organu właściwego do spraw cyberbezpieczeństwa. Zmiany mają
charakter wieloetapowy, a ich celem jest trwałe wzmocnienie monitorowania, kontroli i
egzekwowania obowiązków wobec nadzorowanych podmiotów kluczowych i ważnych
oraz zapewnienie odpowiednich warunków do realizacji rozszerzonych zadań
wynikających z nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa. Należy
zaznaczyć, iż w okresie objętym kontrolą NIK realizowano czynności kontrolne oraz
prowadzono postępowania administracyjne stosownie do posiadanych zasobów
kadrowych, z uwzględnieniem bieżących zadań i obowiązków organu. Prowadzone są
nabory na stanowiska dedykowane realizacji tych zadań. Podjęto działania
ukierunkowane na wzmocnienie zasobów kadrowych oraz systematyczne podnoszenie
kwalifikacji pracowników, w szczególności poprzez udział w szkoleniach oraz zdobywanie
doświadczenia niezbędnego do prawidłowej i efektywnej realizacji powierzonych zadań.
Ministerstwo monitoruje realizację działań podjętych w związku z wnioskami NIK.
Zgodnie z przepisami ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa organy właściwe
ds. cyberbezpieczeństwa za pomocą działań nadzorczych sprawują nadzór o charakterze
prewencyjnym i następczym nad podmiotami kluczowymi jak również następczym nad
podmiotami ważnymi, w szczególności w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że
zachodzi możliwość naruszenia przepisów ustawy. Do dnia 3 października 2026 r.
podmioty mają ostateczny termin na samoidentyfikację oraz dokonanie wpisu do Wykazu
podmiotów ważnych i podmiotów kluczowych, jeżeli spełniają kryteria ustawowe.
W perspektywie najbliższych miesięcy kluczowym zadaniem organu będzie weryfikacja
prawidłowości samoidentyfikacji podmiotów kluczowych i ważnych oraz przygotowanie
do realizacji zadań nadzorczych. Obejmie to w szczególności analizę wpisów do Wykazu
podmiotów ważnych i podmiotów kluczowych oraz opracowanie wewnętrznych procedur
prowadzenia nadzoru, z uwzględnieniem metodyki nadzoru i zasad ustalania priorytetów
w tym zakresie.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --