Interpelacja nr 19553
Interpelacja w sprawie konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych w pomoc uchodźcom z Ukrainy
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych w pomoc uchodźcom z Ukrainy
Interpelacja nr 19553
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych w pomoc uchodźcom z Ukrainy
Zgłaszający: Maja Ewa Nowak
Data wpływu: 01-09-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego zwrócili się przedsiębiorcy, w tym właściciel Hotelu Mieszko w Gorzowie Wielkopolskim, przedstawiając sytuację związaną z konsekwencjami podatkowymi, jakie ponosi on i wielu innych przedsiębiorców, w związku z pomocą udzielaną uchodźcom z Ukrainy po rozpoczęciu pełnoskalowej agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę.
Z przedstawionych informacji wynika, że już pod koniec lutego 2022 r. właściciel obiektu otworzył hotel dla osób uciekających przed wojną. W kolejnych miesiącach, działając we współpracy z administracją publiczną, zapewnił zakwaterowanie około 2,5 tys. uchodźców. Pomoc ta była organizowana w okresie bezprecedensowego kryzysu humanitarnego, kiedy organy państwa i samorządu apelowały do przedsiębiorców, organizacji społecznych i obywateli o pilne zaangażowanie się w zapewnienie schronienia osobom przybywającym z Ukrainy.
Jak wskazuje przedsiębiorca, po kilku latach organy Krajowej Administracji Skarbowej zakwestionowały sposób rozliczenia środków otrzymywanych w związku z zapewnianiem zakwaterowania uchodźcom, uznając je za świadczenia podlegające opodatkowaniu. W konsekwencji naliczone zostały znaczne zobowiązania z tytułu podatku VAT oraz podatku dochodowego wraz z odsetkami.
Przedsiębiorca wskazuje również, że w okresie udzielania pomocy działał w przekonaniu, iż realizuje zadanie o charakterze humanitarnym, podejmowane w ścisłym związku z działaniami administracji publicznej i w odpowiedzi na potrzeby państwa. Zwraca uwagę, że decyzje dotyczące udostępnienia miejsc noclegowych podejmowane były w warunkach nadzwyczajnych, bez możliwości długotrwałego analizowania wszystkich przyszłych konsekwencji prawnych i podatkowych.
Sprawa ta budzi poważne wątpliwości natury prawnej, społecznej i systemowej, ale też etycznej.
Państwo w pierwszych tygodniach i miesiącach wojny w Ukrainie w ogromnym stopniu korzystało z zaangażowania obywateli, przedsiębiorców i organizacji pozarządowych. Wiele podmiotów udostępniało swoje zasoby, lokale, miejsca noclegowe, personel i infrastrukturę, odpowiadając na pilną potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa osobom uciekającym przed wojną.
W tym kontekście szczególnie niepokojąca jest sytuacja, w której po kilku latach przedsiębiorcy mogą być obciążani wysokimi należnościami podatkowymi wynikającymi z odmiennej oceny charakteru środków otrzymanych, w związku z realizacją działań pomocowych.
Tego rodzaju praktyka może prowadzić nie tylko do poważnych konsekwencji ekonomicznych dla konkretnych przedsiębiorców, ale również do utraty zaufania obywateli do państwa. Może także zniechęcać przedsiębiorców do angażowania się w przyszłości w działania pomocowe podczas klęsk żywiołowych, kryzysów humanitarnych, konfliktów zbrojnych czy innych sytuacji nadzwyczajnych.
Wątpliwości budzi również kwestia czy przedsiębiorcy otrzymali w 2022 r. wystarczająco jasną i jednolitą informację dotyczącą podatkowych konsekwencji udzielanej pomocy oraz czy praktyka organów administracji publicznej i organów podatkowych była w tym zakresie spójna.
Mając powyższe na uwadze, zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Finansów zna sprawę Hotelu Mieszko w Gorzowie Wielkopolskim dotyczącą rozliczeń podatkowych środków otrzymywanych w związku z zapewnianiem zakwaterowania uchodźcom z Ukrainy oraz czy Ministerstwo Finansów lub Krajowa Administracja Skarbowa dokonały analizy tej sprawy, z uwzględnieniem okoliczności podejmowania przez przedsiębiorcę działań pomocowych i informacji przekazywanych mu przez organy administracji publicznej?
2. Ilu przedsiębiorców w Polsce od 2022 r. zostało objętych czynnościami sprawdzającymi, kontrolami podatkowymi, kontrolami celno-skarbowymi lub postępowaniami podatkowymi dotyczącymi środków otrzymanych za zapewnienie zakwaterowania lub wyżywienia uchodźcom z Ukrainy oraz w ilu przypadkach określono dodatkowe zobowiązania lub zaległości podatkowe?
3. Na jakiej podstawie prawnej organy podatkowe uznają środki przekazywane przedsiębiorcom na zapewnianie zakwaterowania lub wyżywienia uchodźcom z Ukrainy za wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT i jakie zasady opodatkowania podatkiem dochodowym stosowane są wobec tych środków?
4. Czy w przypadkach, w których przedsiębiorcy podejmowali działania pomocowe w oparciu o informacje, zapewnienia lub wytyczne przekazywane przez organy administracji publicznej, Ministerstwo Finansów uwzględnia zasadę zaufania obywatela do państwa oraz ochronę przedsiębiorcy działającego w dobrej wierze?
5. Czy Ministerstwo Finansów rozważa przygotowanie rozwiązania systemowego – w tym interpretacji ogólnej, objaśnień podatkowych, możliwości ponownego przeanalizowania prowadzonych spraw lub zmian legislacyjnych – które pozwoli rozwiązać sytuację przedsiębiorców obciążonych zobowiązaniami podatkowymi w związku z pomocą udzielaną uchodźcom z Ukrainy oraz zapewni jasne zasady podatkowe na przyszłość?
Uważam, że sprawa przedstawiona przez właściciela Hotelu Mieszko i wielu innych polskich przedsiębiorców powinna zostać szczegółowo przeanalizowana nie tylko jako indywidualny przypadek tego konkretnego przedsiębiorcy, ale również jako problem o charakterze systemowym.
Interpelacja nr 19553
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych w pomoc uchodźcom z Ukrainy
Zgłaszający: Maja Ewa Nowak
Data wpływu: 01-09-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego zwrócili się przedsiębiorcy, w tym właściciel Hotelu Mieszko w Gorzowie Wielkopolskim, przedstawiając sytuację związaną z konsekwencjami podatkowymi, jakie ponosi on i wielu innych przedsiębiorców, w związku z pomocą udzielaną uchodźcom z Ukrainy po rozpoczęciu pełnoskalowej agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę.
Z przedstawionych informacji wynika, że już pod koniec lutego 2022 r. właściciel obiektu otworzył hotel dla osób uciekających przed wojną. W kolejnych miesiącach, działając we współpracy z administracją publiczną, zapewnił zakwaterowanie około 2,5 tys. uchodźców. Pomoc ta była organizowana w okresie bezprecedensowego kryzysu humanitarnego, kiedy organy państwa i samorządu apelowały do przedsiębiorców, organizacji społecznych i obywateli o pilne zaangażowanie się w zapewnienie schronienia osobom przybywającym z Ukrainy.
Jak wskazuje przedsiębiorca, po kilku latach organy Krajowej Administracji Skarbowej zakwestionowały sposób rozliczenia środków otrzymywanych w związku z zapewnianiem zakwaterowania uchodźcom, uznając je za świadczenia podlegające opodatkowaniu. W konsekwencji naliczone zostały znaczne zobowiązania z tytułu podatku VAT oraz podatku dochodowego wraz z odsetkami.
Przedsiębiorca wskazuje również, że w okresie udzielania pomocy działał w przekonaniu, iż realizuje zadanie o charakterze humanitarnym, podejmowane w ścisłym związku z działaniami administracji publicznej i w odpowiedzi na potrzeby państwa. Zwraca uwagę, że decyzje dotyczące udostępnienia miejsc noclegowych podejmowane były w warunkach nadzwyczajnych, bez możliwości długotrwałego analizowania wszystkich przyszłych konsekwencji prawnych i podatkowych.
Sprawa ta budzi poważne wątpliwości natury prawnej, społecznej i systemowej, ale też etycznej.
Państwo w pierwszych tygodniach i miesiącach wojny w Ukrainie w ogromnym stopniu korzystało z zaangażowania obywateli, przedsiębiorców i organizacji pozarządowych. Wiele podmiotów udostępniało swoje zasoby, lokale, miejsca noclegowe, personel i infrastrukturę, odpowiadając na pilną potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa osobom uciekającym przed wojną.
W tym kontekście szczególnie niepokojąca jest sytuacja, w której po kilku latach przedsiębiorcy mogą być obciążani wysokimi należnościami podatkowymi wynikającymi z odmiennej oceny charakteru środków otrzymanych, w związku z realizacją działań pomocowych.
Tego rodzaju praktyka może prowadzić nie tylko do poważnych konsekwencji ekonomicznych dla konkretnych przedsiębiorców, ale również do utraty zaufania obywateli do państwa. Może także zniechęcać przedsiębiorców do angażowania się w przyszłości w działania pomocowe podczas klęsk żywiołowych, kryzysów humanitarnych, konfliktów zbrojnych czy innych sytuacji nadzwyczajnych.
Wątpliwości budzi również kwestia czy przedsiębiorcy otrzymali w 2022 r. wystarczająco jasną i jednolitą informację dotyczącą podatkowych konsekwencji udzielanej pomocy oraz czy praktyka organów administracji publicznej i organów podatkowych była w tym zakresie spójna.
Mając powyższe na uwadze, zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Finansów zna sprawę Hotelu Mieszko w Gorzowie Wielkopolskim dotyczącą rozliczeń podatkowych środków otrzymywanych w związku z zapewnianiem zakwaterowania uchodźcom z Ukrainy oraz czy Ministerstwo Finansów lub Krajowa Administracja Skarbowa dokonały analizy tej sprawy, z uwzględnieniem okoliczności podejmowania przez przedsiębiorcę działań pomocowych i informacji przekazywanych mu przez organy administracji publicznej?
2. Ilu przedsiębiorców w Polsce od 2022 r. zostało objętych czynnościami sprawdzającymi, kontrolami podatkowymi, kontrolami celno-skarbowymi lub postępowaniami podatkowymi dotyczącymi środków otrzymanych za zapewnienie zakwaterowania lub wyżywienia uchodźcom z Ukrainy oraz w ilu przypadkach określono dodatkowe zobowiązania lub zaległości podatkowe?
3. Na jakiej podstawie prawnej organy podatkowe uznają środki przekazywane przedsiębiorcom na zapewnianie zakwaterowania lub wyżywienia uchodźcom z Ukrainy za wynagrodzenie za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT i jakie zasady opodatkowania podatkiem dochodowym stosowane są wobec tych środków?
4. Czy w przypadkach, w których przedsiębiorcy podejmowali działania pomocowe w oparciu o informacje, zapewnienia lub wytyczne przekazywane przez organy administracji publicznej, Ministerstwo Finansów uwzględnia zasadę zaufania obywatela do państwa oraz ochronę przedsiębiorcy działającego w dobrej wierze?
5. Czy Ministerstwo Finansów rozważa przygotowanie rozwiązania systemowego – w tym interpretacji ogólnej, objaśnień podatkowych, możliwości ponownego przeanalizowania prowadzonych spraw lub zmian legislacyjnych – które pozwoli rozwiązać sytuację przedsiębiorców obciążonych zobowiązaniami podatkowymi w związku z pomocą udzielaną uchodźcom z Ukrainy oraz zapewni jasne zasady podatkowe na przyszłość?
Uważam, że sprawa przedstawiona przez właściciela Hotelu Mieszko i wielu innych polskich przedsiębiorców powinna zostać szczegółowo przeanalizowana nie tylko jako indywidualny przypadek tego konkretnego przedsiębiorcy, ale również jako problem o charakterze systemowym.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Marcin Łoboda
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
21
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (21)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Treść oficjalnej odpowiedzi rządowej (dokument urzędowy)
462 znaków
Odpowiedź na interpelację w sprawie konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych w pomoc uchodźcom z Ukrainy
Odpowiedź na interpelację nr 19553
w sprawie konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych w pomoc uchodźcom z Ukrainy
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Marcin Łoboda
Warszawa, 24-09-2026
Treść odpowiedzi znajduje się w załączniku.
Załączniki
MF do Marszałka Sejmu.pdf
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
17026 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/7
Warszawa, 24 września 2026 roku
Sprawa: odp. na interpelację poselską w sprawie
pomocy obywatelom Ukrainy
Znak sprawy: DOP6.054.16.2026.CNME
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczpospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 19553 z 08.09.2026 r.
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 19553 poseł Mai Ewy Nowak w sprawie
konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych
w pomoc uchodźcom z Ukrainy, informuję, co następuje.
Sprawa dotycząca opodatkowania środków finansowych otrzymywanych z tytułu
pomocy w zakresie zakwaterowania i wyżywienia udzielanej uchodźcom z Ukrainy
zapewnianej przez przedsiębiorców i przez obywateli, w tym również sprawa Hotelu
Mieszko w Gorzowie Wielkopolskim, jest znana Ministerstwu Finansów i na bieżąco
analizowana.
Środki te były wypłacane na podstawie przepisów ustawy o pomocy obywatelom
Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa1. Ustawa ta
przewidywała różne rodzaje takich świadczeń finansowych, przyznawanych na
podstawie różnych przepisów tej ustawy i na różnych warunkach.
Na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych2 (PIT) ustalenie sposobu
opodatkowania środków otrzymanych przez przedsiębiorców w związku
z udzielaniem pomocy obywatelom Ukrainy zależy od wielu czynników. Dla oceny
skutków podatkowych istotne znaczenie ma przede wszystkim charakter
otrzymanych świadczeń, w tym forma finansowania tych środków, a także źródło ich
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 337, ze zm. dalej: ustawa o pomocy
2 ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2026 r. poz. 592,
ze zm.) oraz ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych
przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 843, ze zm.)
-- 1 of 7 --
2/7
finansowania. Prawnopodatkowa ocena otrzymanych przez przedsiębiorców
środków uzależniona jest również od okoliczności, takich jak ustalenie, czy wypłata
nastąpiła w ramach programu pomocowego lub czy korzysta z już funkcjonujących
zwolnień od podatku dochodowego.
Analiza art. 12 i 13 ustawy o pomocy wskazuje, że ustawodawca odmiennie
uregulował sytuację dotyczącą wypłaty środków pieniężnych na wniosek podmiotu
udzielającego pomocy stanowiącego zwrot poniesionych kosztów (tj. na podstawie
art. 13 ustawy o pomocy) od sytuacji, w której podmiot zapewniający
zakwaterowanie zawiera z JST umowę, na podstawie której będzie wykonywał
określone świadczenia na rzecz cudzoziemców z Ukrainy (wsparcie udzielane jest na
podstawie art. 12 ustawy o pomocy).
Na przykład, na podstawie art. 52zi ustawy PIT:
Zwalnia się od podatku dochodowego świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13
ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem
zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz.U. z 2024 r. poz. 167, 232, 834 i 854).
Przedmiotowe zwolnienie nie ma natomiast zastosowania do przychodów
wynikających z realizacji pomocy udzielanej w trybie art. 12 ustawy o pomocy – takie
stanowisko zasadniczo zajmowane jest przez Dyrektora Krajowej Informacji
Skarbowej3 w wydawanych w tym obszarze interpretacjach indywidualnych4.
Każdorazowo zatem ocena, jakie zasady opodatkowania podatkiem dochodowym
od osób fizycznych powinny być stosowane wobec środków przekazywanych
przedsiębiorcom na zapewnienie zakwaterowania lub wyżywienia uchodźcom
z Ukrainy, musi mieć charakter indywidualny i nie może być dokonana w oderwaniu
od całokształtu okoliczności konkretnej sprawy.
Na podstawie dostępnych informacji o wydanych interpretacjach indywidualnych
z zakresu podatku dochodowego od osób prawnych5 należy wskazać, że w latach
2022-2024 funkcjonowały dwa odrębne sposoby finansowania zakwaterowania
i wyżywienia w ramach pomocy udzielanej obywatelom Ukrainy, które wiązały się
z odmiennymi zasadami opodatkowania otrzymywanych środków:
świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13 ustawy o pomocy,
przyznawane podmiotowi, w tym również przedsiębiorcy, który na własny
koszt zapewniał obywatelom Ukrainy zakwaterowanie i wyżywienie,
świadczenie to korzystało ze zwolnienia z podatku CIT na podstawie art. 38z
ustawy o CIT;
wynagrodzenie przedsiębiorcy za świadczenie usług zakwaterowania
i wyżywienia, realizowanych na rzecz wojewody, jednostki samorządu
terytorialnego6 lub innego podmiotu na podstawie umowy lub zlecenia,
w ramach mechanizmu określonego w art. 12 ustawy o pomocy. W takim
3 dalej: KIS
4 np. interpretacje indywidualne: z 8.09.2022 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.442.2022.3.KS,
z 24.04.2023 r. nr 0113-KDIPT2-1.4011.1118.2023.2.MAP, z 4.04.2024 r. nr 0114-KDIP3-
2.4011.43.2024.3.JM
5 regulowanego ustawa z dnia 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2026r.
poz. 554 ze zm.) − dalej : ustawa o CIT.
6 dalej: JST
-- 2 of 7 --
3/7
przypadku przedsiębiorca występował jako usługodawca, a otrzymywane
przez niego wynagrodzenie stanowiło przychód z prowadzonej działalności
gospodarczej i nie było objęte zwolnieniem z art. 38 z ustawy o CIT7.
Rozróżnienie obu sposobów finansowania pomocy udzielanej obywatelom Ukrainy
ma zatem istotne znaczenie dla ustalenia zasad opodatkowania środków
otrzymywanych przez przedsiębiorcę.
Natomiast z ogólnych zasad systemu podatku od towarów i usług8 wynika,
że opodatkowaniu tym podatkiem podlegają co do zasady czynności odpłatne,
co oznacza konieczność wystąpienia zależności pomiędzy wykonanymi
czynnościami a otrzymanym w zamian wynagrodzeniem9. W przypadku gdy
korelacja pomiędzy wykonanymi czynnościami a otrzymanym finansowaniem nie
występuje, dana czynność nie podlega opodatkowaniu VAT.
Co istotne, opodatkowanie VAT danej czynności determinuje odpłatność
(wystąpienie wynagrodzenia), a nie osiągnięcie zysku. Generowanie marży czy zysku
nie jest wymagane do powstania obowiązku podatkowego w podatku VAT.
Dodatkowo, aby czynność odpłatna podlegała opodatkowaniu, musi zostać
wykonana przez podatnika działającego w tym charakterze (tj. w ramach
prowadzonej przez niego działalności gospodarczej10).
Ocena każdej czynności pod kątem uznania jej za odpłatną, czyli podlegającą
opodatkowaniu VAT, powinna być dokonywana indywidualnie, na podstawie
całokształtu towarzyszących jej okoliczności faktycznych i prawnych.
Przykładowo można wskazać, że w przypadku czynności wykonywanych na
podstawie umów zawieranych przez przedsiębiorców z JST zlecającymi
zapewnienie zakwaterowania dla obywateli Ukrainy za określonym
wynagrodzeniem, czynności takie należy uznać co do zasady za opodatkowane VAT.
Takie przypadki regulował art. 12 ustawy o pomocy.
Traktowanie na gruncie VAT różnych form finansowania wypłacanego na podstawie
ustawy o pomocy, w tym w zakresie uznania otrzymanych środków finansowych za
wynagrodzenie za zlecone i wykonane czynności, powinno być zatem oceniane na
podstawie analizy całokształtu warunków i zasad ich udzielania.
Należy też wskazać, że w przypadku wątpliwości co do stosowania przepisów prawa
podatkowego, podatnicy mają możliwość wystąpienia do Dyrektora KIS o wydanie
interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, w tym również
w sprawach dotyczących opodatkowania świadczeń wykonywanych na rzecz
uchodźców z Ukrainy w ramach umów zawieranych z JST.
7 por interpretacje indywidualne: nr 0111-KDIB2-1.4010.586.2023.2.DD, 0111-KDIB1-
3.4010.773.2023.2.PC, 0114-KDIP2-2.4010.32.2022.2.KW, 0111-KDIB2-1.4010.553.2022.1.BJ
8 dalej: VAT
9 art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r.
poz. 775, ze zm.) – dalej: ustawa o VAT
10 art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT
-- 3 of 7 --
4/7
Zasady dotyczące wydawania interpretacji indywidualnych zostały uregulowane
w art. 14b–14s Ordynacji podatkowej11. Interpretacje takie dają podatnikom
pewność co do prawidłowości sposobu rozliczenia ww. transakcji oraz ochronę
prawną, o której mowa w art. 14k−14m Ordynacji podatkowej.
Natomiast w przypadku powstania wątpliwości dotyczących wysokości stawki
podatku VAT przedsiębiorcy mogą również zwrócić się do Dyrektora KIS
z wnioskiem o wydanie wiążącej informacji stawkowej (WIS)12. WIS nie tylko
wskazuje podatnikowi właściwą dla danego towaru albo usługi stawkę podatku
VAT, ale również zapewnia odpowiednią ochronę, gwarantując tym samym
bezpieczeństwo podatkowe transakcji.
Podkreślić należy, że w związku ze ścisłą harmonizacją podatku VAT w Unii
Europejskiej, państwa członkowskie mają ograniczoną swobodę wprowadzania
rozwiązań w zakresie tego podatku – nie ma możliwości wprowadzenia regulacji,
które nie wpisują się w ramy nakreślone przepisami unijnymi, w tym przede
wszystkim dyrektywą VAT13, jak również orzecznictwem Trybunału
Sprawiedliwości Unii Europejskiej14.
Wskazane na wstępie polskie przepisy w zakresie VAT pozostają w zgodzie
z przepisami unijnymi. Odnośnie natomiast do ich wykładni w kontekście omawianej
problematyki wskazać należy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego15 we Wrocławiu z 27.05.2026 r., sygn. I SA/Wr 1/26, którym
skierowano do sądu unijnego pytania prejudycjalne w sprawie opodatkowania
podatkiem VAT świadczeń za zakwaterowanie i wyżywienie uchodźców z Ukrainy
wypłacanych przez wojewodę. Orzeczenie, które zostanie w tej sprawie wydane,
może wskazać kierunek interpretacyjny przepisów w zakresie VAT w odniesieniu do
przedstawionego zagadnienia. Do czasu wydania orzeczenia przez sąd unijny
sprawy toczące się przed krajowymi sądami administracyjnymi, których przedmiot
jest objęty pytaniem prejudycjalnym, są co do zasady przez sądy zawieszane.
Jednocześnie, mając na uwadze fakt skierowania pytań prejudycjalnych w sprawie
przedmiotowego zagadnienia, należy zauważyć, że w sytuacji ewentualnego
wydania interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych, które następnie
okazałyby się sprzeczne z orzeczeniem TSUE lub orzeczeniami polskich sądów
administracyjnych, mogłaby zaistnieć konieczność ich zmiany w trybie art. 14da
Ordynacji podatkowej – z uwzględnieniem stanowiska zawartego w tym
orzecznictwie. Powyższy argument przemawia za powstrzymaniem się od wydania
interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych do czasu zajęcia stanowiska przez
TSUE.
Ministerstwo Finansów na bieżąco analizuje sprawy dot. opodatkowania świadczeń
realizowanych przez przedsiębiorców na rzecz uchodźców z Ukrainy.
11 ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, ze zm.)
12 art. 42a–42i ustawy o VAT
13 dyrektywa 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku
od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, ze zm.)
14 dalej: TSUE
15 dalej: WSA
-- 4 of 7 --
5/7
Z danych liczbowych przekazanych przez izby administracji skarbowej wynika,
że w okresie od 12.03.2022 r. do 31.08.2026 r. − w odniesieniu do opodatkowania
podatkiem PIT, CIT i VAT otrzymanego świadczenia pieniężnego za usługi
zakwaterowania i wyżywienia uchodźców z Ukrainy wypłacanego na podstawie
umów zawartych z JST i wojewodami − prowadzone są postępowania, które na dzień
31.08.2026 r. nie zostały zakończone, wobec 8 podatników. Jednocześnie wobec 17
podatników zostały wydane decyzje na łączną kwotę uszczupleń 6.477.449 zł.
W odniesieniu do decyzji wydanych przez IAS do 31.08.2026 r. w powyższym
zakresie wskazano, że w podatkach PIT, CIT i VAT wydano 31 decyzji na łączną
kwotę uszczupleń 6.477.449 zł, w tym:
4 decyzje w zakresie podatku PIT na łączną kwotę 379.636 zł,
4 decyzje w zakresie podatku CIT na łączną kwotę 1.668.902 zł,
23 decyzje w zakresie podatku VAT na łączną kwotę 4.428.911 zł.
Jednocześnie we wskazanym wyżej okresie wydano 9 decyzji organu I instancji
w zakresie ustalenia dodatkowego zobowiązania w podatku VAT na łączną kwotę
209.652 zł.
Ponadto, zgodnie z przekazanymi przez IAS informacjami, sprawy
w przedmiotowym zakresie były przedmiotem oceny sądów administracyjnych,
w następstwie której wydane zostały 4 wyroki WSA (2 korzystne dla organu
podatkowego i 2 niekorzystne, przy czym w 1 przypadku WSA uchylił decyzję ze
względów proceduralnych).
Jednocześnie informuję, że zgodnie z uzyskanymi w dniu 10.08.2026 r. z IAS
informacjami wszczęto łącznie 213 czynności sprawdzających, kontroli
podatkowych i kontroli celno-skarbowych, z czego 174 zostały zakończone, zaś 39
pozostaje w toku.
Podmioty, które zapewniały obywatelom Ukrainy zakwaterowanie i wyżywienie,
w tym przedsiębiorcy prowadzący działalność hotelarską, podejmowały te działania
w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa – w szczególności ustawę
o pomocy − a wysokość oraz warunki przyznawania świadczenia określały przepisy
wykonawcze wydane na podstawie przepisów tej ustawy. Natomiast kwestie
odnoszące się do opodatkowania tych świadczeń zawierają przepisy podatkowe.
Oznacza to, że podmioty, które w ramach przyjętego przez państwo systemu
pomocy udostępniały swoje obiekty oraz zapewniały uchodźcom zakwaterowanie
i wyżywienie, realizowały te działania w określonych i ustanowionych przez
ustawodawcę ramach prawnych, poza które nie mogą wychodzić również organy
podatkowe.
Należy również wskazać, że podstawową gwarancją bezpieczeństwa prawnego
podatników jest działanie organów administracji publicznej na podstawie
i w granicach obowiązujących przepisów prawa.
-- 5 of 7 --
6/7
W zakresie spraw podatkowych zasady postępowania organów podatkowych
określają w szczególności przepisy Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe są
zobowiązane do prowadzenia postępowań zgodnie z określonymi w tej ustawie
zasadami, w szczególności z poszanowaniem zasady zaufania do organów
podatkowych, zasady praworządności oraz zasady podejmowania wszelkich
niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Natomiast zasady opodatkowania określają przepisy podatkowe odnoszące się do
poszczególnych podatków.
W odniesieniu do działań podejmowanych przez obywateli i przedsiębiorców
w związku z sytuacjami kryzysowymi należy przy tym rozróżnić kwestie związane
z udzielaniem pomocy, zasadami jej finansowania oraz skutkami podatkowymi
określonych świadczeń. Sam fakt, że określone działania były podejmowane
w związku z apelem o pomoc lub w odpowiedzi na szczególne okoliczności społeczne
nie może prowadzić do pominięcia obowiązujących regulacji podatkowych.
Jednocześnie skutki podatkowe takich działań powinny być oceniane przez
właściwe organy z uwzględnieniem wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych
mających znaczenie dla sprawy.
System prawa podatkowego przewiduje – co wskazano wcześniej – instrumenty
służące zapewnieniu podatnikom większej pewności co do skutków podatkowych
planowanych lub podejmowanych działań, tj. w szczególności instytucja
interpretacji indywidualnej prawa podatkowego.
Natomiast organy podatkowe, prowadząc postępowania, są związane przepisami
prawa i nie mogą kształtować sytuacji prawnej podatnika w sposób dowolny,
niezależnie od tego, czy jego działania były podejmowane w okresie szczególnych
zdarzeń społecznych lub gospodarczych.
Przepisy Ordynacji podatkowej (w szczególności instytucja ulg w spłacie
zobowiązań podatkowych przewidziana w art. 67a tej ustawy) oraz przepisy ustawy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji16 przewidują mechanizmy służące
ograniczeniu negatywnych skutków egzekucji w indywidualnych przypadkach, jeżeli
przemawiają za tym okoliczności konkretnej sprawy. Każda sprawa podlega jednak
indywidualnej ocenie właściwego organu.
Obowiązujące regulacje prawne zapewniają ochronę interesów osób prowadzących
działalność gospodarczą znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej. Podatnicy,
którzy mają trudności ze spłatą zobowiązań podatkowych, w przypadkach
uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym mogą
ubiegać się o ulgi w spłacie tych zobowiązań, przewidziane w dziale III rozdział 7a
Ordynacji podatkowej, tj. mogą zwrócić się z wnioskiem o udzielenie indywidualnej
ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego w postaci:
1) odroczenia terminu płatności podatku lub rozłożenia zapłaty podatku na
raty;
2) odroczenia lub rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz
z odsetkami;
3) umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę
lub opłaty prolongacyjnej (art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej).
16 ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2026 r.
poz. 268, ze zm.)
-- 6 of 7 --
7/7
Ulgi te mogą być udzielane podatnikom prowadzącym działalność gospodarczą,
jeżeli:
nie stanowią pomocy publicznej,
stanowią pomoc de minimis – w zakresie i na zasadach określonych
w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących
pomocy w ramach zasady de minimis,
stanowią pomoc publiczną udzieloną na cele enumeratywnie wymienione
w art. 67b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Marcin Łoboda
Sekretarz Stanu Szef Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
-- 7 of 7 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/7
Warszawa, 24 września 2026 roku
Sprawa: odp. na interpelację poselską w sprawie
pomocy obywatelom Ukrainy
Znak sprawy: DOP6.054.16.2026.CNME
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczpospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 19553 z 08.09.2026 r.
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 19553 poseł Mai Ewy Nowak w sprawie
konsekwencji podatkowych ponoszonych przez przedsiębiorców zaangażowanych
w pomoc uchodźcom z Ukrainy, informuję, co następuje.
Sprawa dotycząca opodatkowania środków finansowych otrzymywanych z tytułu
pomocy w zakresie zakwaterowania i wyżywienia udzielanej uchodźcom z Ukrainy
zapewnianej przez przedsiębiorców i przez obywateli, w tym również sprawa Hotelu
Mieszko w Gorzowie Wielkopolskim, jest znana Ministerstwu Finansów i na bieżąco
analizowana.
Środki te były wypłacane na podstawie przepisów ustawy o pomocy obywatelom
Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa1. Ustawa ta
przewidywała różne rodzaje takich świadczeń finansowych, przyznawanych na
podstawie różnych przepisów tej ustawy i na różnych warunkach.
Na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych2 (PIT) ustalenie sposobu
opodatkowania środków otrzymanych przez przedsiębiorców w związku
z udzielaniem pomocy obywatelom Ukrainy zależy od wielu czynników. Dla oceny
skutków podatkowych istotne znaczenie ma przede wszystkim charakter
otrzymanych świadczeń, w tym forma finansowania tych środków, a także źródło ich
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 337, ze zm. dalej: ustawa o pomocy
2 ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2026 r. poz. 592,
ze zm.) oraz ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych
przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 843, ze zm.)
-- 1 of 7 --
2/7
finansowania. Prawnopodatkowa ocena otrzymanych przez przedsiębiorców
środków uzależniona jest również od okoliczności, takich jak ustalenie, czy wypłata
nastąpiła w ramach programu pomocowego lub czy korzysta z już funkcjonujących
zwolnień od podatku dochodowego.
Analiza art. 12 i 13 ustawy o pomocy wskazuje, że ustawodawca odmiennie
uregulował sytuację dotyczącą wypłaty środków pieniężnych na wniosek podmiotu
udzielającego pomocy stanowiącego zwrot poniesionych kosztów (tj. na podstawie
art. 13 ustawy o pomocy) od sytuacji, w której podmiot zapewniający
zakwaterowanie zawiera z JST umowę, na podstawie której będzie wykonywał
określone świadczenia na rzecz cudzoziemców z Ukrainy (wsparcie udzielane jest na
podstawie art. 12 ustawy o pomocy).
Na przykład, na podstawie art. 52zi ustawy PIT:
Zwalnia się od podatku dochodowego świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13
ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem
zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz.U. z 2024 r. poz. 167, 232, 834 i 854).
Przedmiotowe zwolnienie nie ma natomiast zastosowania do przychodów
wynikających z realizacji pomocy udzielanej w trybie art. 12 ustawy o pomocy – takie
stanowisko zasadniczo zajmowane jest przez Dyrektora Krajowej Informacji
Skarbowej3 w wydawanych w tym obszarze interpretacjach indywidualnych4.
Każdorazowo zatem ocena, jakie zasady opodatkowania podatkiem dochodowym
od osób fizycznych powinny być stosowane wobec środków przekazywanych
przedsiębiorcom na zapewnienie zakwaterowania lub wyżywienia uchodźcom
z Ukrainy, musi mieć charakter indywidualny i nie może być dokonana w oderwaniu
od całokształtu okoliczności konkretnej sprawy.
Na podstawie dostępnych informacji o wydanych interpretacjach indywidualnych
z zakresu podatku dochodowego od osób prawnych5 należy wskazać, że w latach
2022-2024 funkcjonowały dwa odrębne sposoby finansowania zakwaterowania
i wyżywienia w ramach pomocy udzielanej obywatelom Ukrainy, które wiązały się
z odmiennymi zasadami opodatkowania otrzymywanych środków:
świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 13 ustawy o pomocy,
przyznawane podmiotowi, w tym również przedsiębiorcy, który na własny
koszt zapewniał obywatelom Ukrainy zakwaterowanie i wyżywienie,
świadczenie to korzystało ze zwolnienia z podatku CIT na podstawie art. 38z
ustawy o CIT;
wynagrodzenie przedsiębiorcy za świadczenie usług zakwaterowania
i wyżywienia, realizowanych na rzecz wojewody, jednostki samorządu
terytorialnego6 lub innego podmiotu na podstawie umowy lub zlecenia,
w ramach mechanizmu określonego w art. 12 ustawy o pomocy. W takim
3 dalej: KIS
4 np. interpretacje indywidualne: z 8.09.2022 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.442.2022.3.KS,
z 24.04.2023 r. nr 0113-KDIPT2-1.4011.1118.2023.2.MAP, z 4.04.2024 r. nr 0114-KDIP3-
2.4011.43.2024.3.JM
5 regulowanego ustawa z dnia 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2026r.
poz. 554 ze zm.) − dalej : ustawa o CIT.
6 dalej: JST
-- 2 of 7 --
3/7
przypadku przedsiębiorca występował jako usługodawca, a otrzymywane
przez niego wynagrodzenie stanowiło przychód z prowadzonej działalności
gospodarczej i nie było objęte zwolnieniem z art. 38 z ustawy o CIT7.
Rozróżnienie obu sposobów finansowania pomocy udzielanej obywatelom Ukrainy
ma zatem istotne znaczenie dla ustalenia zasad opodatkowania środków
otrzymywanych przez przedsiębiorcę.
Natomiast z ogólnych zasad systemu podatku od towarów i usług8 wynika,
że opodatkowaniu tym podatkiem podlegają co do zasady czynności odpłatne,
co oznacza konieczność wystąpienia zależności pomiędzy wykonanymi
czynnościami a otrzymanym w zamian wynagrodzeniem9. W przypadku gdy
korelacja pomiędzy wykonanymi czynnościami a otrzymanym finansowaniem nie
występuje, dana czynność nie podlega opodatkowaniu VAT.
Co istotne, opodatkowanie VAT danej czynności determinuje odpłatność
(wystąpienie wynagrodzenia), a nie osiągnięcie zysku. Generowanie marży czy zysku
nie jest wymagane do powstania obowiązku podatkowego w podatku VAT.
Dodatkowo, aby czynność odpłatna podlegała opodatkowaniu, musi zostać
wykonana przez podatnika działającego w tym charakterze (tj. w ramach
prowadzonej przez niego działalności gospodarczej10).
Ocena każdej czynności pod kątem uznania jej za odpłatną, czyli podlegającą
opodatkowaniu VAT, powinna być dokonywana indywidualnie, na podstawie
całokształtu towarzyszących jej okoliczności faktycznych i prawnych.
Przykładowo można wskazać, że w przypadku czynności wykonywanych na
podstawie umów zawieranych przez przedsiębiorców z JST zlecającymi
zapewnienie zakwaterowania dla obywateli Ukrainy za określonym
wynagrodzeniem, czynności takie należy uznać co do zasady za opodatkowane VAT.
Takie przypadki regulował art. 12 ustawy o pomocy.
Traktowanie na gruncie VAT różnych form finansowania wypłacanego na podstawie
ustawy o pomocy, w tym w zakresie uznania otrzymanych środków finansowych za
wynagrodzenie za zlecone i wykonane czynności, powinno być zatem oceniane na
podstawie analizy całokształtu warunków i zasad ich udzielania.
Należy też wskazać, że w przypadku wątpliwości co do stosowania przepisów prawa
podatkowego, podatnicy mają możliwość wystąpienia do Dyrektora KIS o wydanie
interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, w tym również
w sprawach dotyczących opodatkowania świadczeń wykonywanych na rzecz
uchodźców z Ukrainy w ramach umów zawieranych z JST.
7 por interpretacje indywidualne: nr 0111-KDIB2-1.4010.586.2023.2.DD, 0111-KDIB1-
3.4010.773.2023.2.PC, 0114-KDIP2-2.4010.32.2022.2.KW, 0111-KDIB2-1.4010.553.2022.1.BJ
8 dalej: VAT
9 art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r.
poz. 775, ze zm.) – dalej: ustawa o VAT
10 art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT
-- 3 of 7 --
4/7
Zasady dotyczące wydawania interpretacji indywidualnych zostały uregulowane
w art. 14b–14s Ordynacji podatkowej11. Interpretacje takie dają podatnikom
pewność co do prawidłowości sposobu rozliczenia ww. transakcji oraz ochronę
prawną, o której mowa w art. 14k−14m Ordynacji podatkowej.
Natomiast w przypadku powstania wątpliwości dotyczących wysokości stawki
podatku VAT przedsiębiorcy mogą również zwrócić się do Dyrektora KIS
z wnioskiem o wydanie wiążącej informacji stawkowej (WIS)12. WIS nie tylko
wskazuje podatnikowi właściwą dla danego towaru albo usługi stawkę podatku
VAT, ale również zapewnia odpowiednią ochronę, gwarantując tym samym
bezpieczeństwo podatkowe transakcji.
Podkreślić należy, że w związku ze ścisłą harmonizacją podatku VAT w Unii
Europejskiej, państwa członkowskie mają ograniczoną swobodę wprowadzania
rozwiązań w zakresie tego podatku – nie ma możliwości wprowadzenia regulacji,
które nie wpisują się w ramy nakreślone przepisami unijnymi, w tym przede
wszystkim dyrektywą VAT13, jak również orzecznictwem Trybunału
Sprawiedliwości Unii Europejskiej14.
Wskazane na wstępie polskie przepisy w zakresie VAT pozostają w zgodzie
z przepisami unijnymi. Odnośnie natomiast do ich wykładni w kontekście omawianej
problematyki wskazać należy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego15 we Wrocławiu z 27.05.2026 r., sygn. I SA/Wr 1/26, którym
skierowano do sądu unijnego pytania prejudycjalne w sprawie opodatkowania
podatkiem VAT świadczeń za zakwaterowanie i wyżywienie uchodźców z Ukrainy
wypłacanych przez wojewodę. Orzeczenie, które zostanie w tej sprawie wydane,
może wskazać kierunek interpretacyjny przepisów w zakresie VAT w odniesieniu do
przedstawionego zagadnienia. Do czasu wydania orzeczenia przez sąd unijny
sprawy toczące się przed krajowymi sądami administracyjnymi, których przedmiot
jest objęty pytaniem prejudycjalnym, są co do zasady przez sądy zawieszane.
Jednocześnie, mając na uwadze fakt skierowania pytań prejudycjalnych w sprawie
przedmiotowego zagadnienia, należy zauważyć, że w sytuacji ewentualnego
wydania interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych, które następnie
okazałyby się sprzeczne z orzeczeniem TSUE lub orzeczeniami polskich sądów
administracyjnych, mogłaby zaistnieć konieczność ich zmiany w trybie art. 14da
Ordynacji podatkowej – z uwzględnieniem stanowiska zawartego w tym
orzecznictwie. Powyższy argument przemawia za powstrzymaniem się od wydania
interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych do czasu zajęcia stanowiska przez
TSUE.
Ministerstwo Finansów na bieżąco analizuje sprawy dot. opodatkowania świadczeń
realizowanych przez przedsiębiorców na rzecz uchodźców z Ukrainy.
11 ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, ze zm.)
12 art. 42a–42i ustawy o VAT
13 dyrektywa 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku
od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, ze zm.)
14 dalej: TSUE
15 dalej: WSA
-- 4 of 7 --
5/7
Z danych liczbowych przekazanych przez izby administracji skarbowej wynika,
że w okresie od 12.03.2022 r. do 31.08.2026 r. − w odniesieniu do opodatkowania
podatkiem PIT, CIT i VAT otrzymanego świadczenia pieniężnego za usługi
zakwaterowania i wyżywienia uchodźców z Ukrainy wypłacanego na podstawie
umów zawartych z JST i wojewodami − prowadzone są postępowania, które na dzień
31.08.2026 r. nie zostały zakończone, wobec 8 podatników. Jednocześnie wobec 17
podatników zostały wydane decyzje na łączną kwotę uszczupleń 6.477.449 zł.
W odniesieniu do decyzji wydanych przez IAS do 31.08.2026 r. w powyższym
zakresie wskazano, że w podatkach PIT, CIT i VAT wydano 31 decyzji na łączną
kwotę uszczupleń 6.477.449 zł, w tym:
4 decyzje w zakresie podatku PIT na łączną kwotę 379.636 zł,
4 decyzje w zakresie podatku CIT na łączną kwotę 1.668.902 zł,
23 decyzje w zakresie podatku VAT na łączną kwotę 4.428.911 zł.
Jednocześnie we wskazanym wyżej okresie wydano 9 decyzji organu I instancji
w zakresie ustalenia dodatkowego zobowiązania w podatku VAT na łączną kwotę
209.652 zł.
Ponadto, zgodnie z przekazanymi przez IAS informacjami, sprawy
w przedmiotowym zakresie były przedmiotem oceny sądów administracyjnych,
w następstwie której wydane zostały 4 wyroki WSA (2 korzystne dla organu
podatkowego i 2 niekorzystne, przy czym w 1 przypadku WSA uchylił decyzję ze
względów proceduralnych).
Jednocześnie informuję, że zgodnie z uzyskanymi w dniu 10.08.2026 r. z IAS
informacjami wszczęto łącznie 213 czynności sprawdzających, kontroli
podatkowych i kontroli celno-skarbowych, z czego 174 zostały zakończone, zaś 39
pozostaje w toku.
Podmioty, które zapewniały obywatelom Ukrainy zakwaterowanie i wyżywienie,
w tym przedsiębiorcy prowadzący działalność hotelarską, podejmowały te działania
w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa – w szczególności ustawę
o pomocy − a wysokość oraz warunki przyznawania świadczenia określały przepisy
wykonawcze wydane na podstawie przepisów tej ustawy. Natomiast kwestie
odnoszące się do opodatkowania tych świadczeń zawierają przepisy podatkowe.
Oznacza to, że podmioty, które w ramach przyjętego przez państwo systemu
pomocy udostępniały swoje obiekty oraz zapewniały uchodźcom zakwaterowanie
i wyżywienie, realizowały te działania w określonych i ustanowionych przez
ustawodawcę ramach prawnych, poza które nie mogą wychodzić również organy
podatkowe.
Należy również wskazać, że podstawową gwarancją bezpieczeństwa prawnego
podatników jest działanie organów administracji publicznej na podstawie
i w granicach obowiązujących przepisów prawa.
-- 5 of 7 --
6/7
W zakresie spraw podatkowych zasady postępowania organów podatkowych
określają w szczególności przepisy Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe są
zobowiązane do prowadzenia postępowań zgodnie z określonymi w tej ustawie
zasadami, w szczególności z poszanowaniem zasady zaufania do organów
podatkowych, zasady praworządności oraz zasady podejmowania wszelkich
niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Natomiast zasady opodatkowania określają przepisy podatkowe odnoszące się do
poszczególnych podatków.
W odniesieniu do działań podejmowanych przez obywateli i przedsiębiorców
w związku z sytuacjami kryzysowymi należy przy tym rozróżnić kwestie związane
z udzielaniem pomocy, zasadami jej finansowania oraz skutkami podatkowymi
określonych świadczeń. Sam fakt, że określone działania były podejmowane
w związku z apelem o pomoc lub w odpowiedzi na szczególne okoliczności społeczne
nie może prowadzić do pominięcia obowiązujących regulacji podatkowych.
Jednocześnie skutki podatkowe takich działań powinny być oceniane przez
właściwe organy z uwzględnieniem wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych
mających znaczenie dla sprawy.
System prawa podatkowego przewiduje – co wskazano wcześniej – instrumenty
służące zapewnieniu podatnikom większej pewności co do skutków podatkowych
planowanych lub podejmowanych działań, tj. w szczególności instytucja
interpretacji indywidualnej prawa podatkowego.
Natomiast organy podatkowe, prowadząc postępowania, są związane przepisami
prawa i nie mogą kształtować sytuacji prawnej podatnika w sposób dowolny,
niezależnie od tego, czy jego działania były podejmowane w okresie szczególnych
zdarzeń społecznych lub gospodarczych.
Przepisy Ordynacji podatkowej (w szczególności instytucja ulg w spłacie
zobowiązań podatkowych przewidziana w art. 67a tej ustawy) oraz przepisy ustawy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji16 przewidują mechanizmy służące
ograniczeniu negatywnych skutków egzekucji w indywidualnych przypadkach, jeżeli
przemawiają za tym okoliczności konkretnej sprawy. Każda sprawa podlega jednak
indywidualnej ocenie właściwego organu.
Obowiązujące regulacje prawne zapewniają ochronę interesów osób prowadzących
działalność gospodarczą znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej. Podatnicy,
którzy mają trudności ze spłatą zobowiązań podatkowych, w przypadkach
uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym mogą
ubiegać się o ulgi w spłacie tych zobowiązań, przewidziane w dziale III rozdział 7a
Ordynacji podatkowej, tj. mogą zwrócić się z wnioskiem o udzielenie indywidualnej
ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego w postaci:
1) odroczenia terminu płatności podatku lub rozłożenia zapłaty podatku na
raty;
2) odroczenia lub rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej wraz
z odsetkami;
3) umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę
lub opłaty prolongacyjnej (art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej).
16 ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2026 r.
poz. 268, ze zm.)
-- 6 of 7 --
7/7
Ulgi te mogą być udzielane podatnikom prowadzącym działalność gospodarczą,
jeżeli:
nie stanowią pomocy publicznej,
stanowią pomoc de minimis – w zakresie i na zasadach określonych
w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących
pomocy w ramach zasady de minimis,
stanowią pomoc publiczną udzieloną na cele enumeratywnie wymienione
w art. 67b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Marcin Łoboda
Sekretarz Stanu Szef Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
-- 7 of 7 --