Interpelacja w sprawie planowanego uchylenia możliwości zmiany formy opodatkowania na estoński CIT w trakcie roku podatkowego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19508
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie planowanego uchylenia możliwości zmiany formy opodatkowania na estoński CIT w trakcie roku podatkowego
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 27-08-2026
Dnia 1 stycznia 2021 r. Polska stała się trzecim państwem Unii Europejskiej, które udostępniło podatnikom CIT możliwość rozliczenia podatku dochodowego na nowoczesnych, proinwestycyjnych i uproszczonych zasadach, opartych na koncepcji podatku od zysków dystrybuowanych. Regulacja ta obowiązuje obecnie w Polsce jako tzw. ryczałt od dochodów spółek („estoński CIT“). Jest to obecnie najchętniej wybierane przez firmy rozwiązanie proinwestycyjne. Korzysta z niego ponad 21 000 spółek, czyli ok. 10% aktywnych podatników CIT. W efekcie korzystania z „estońskiego CIT“ polscy podatnicy oszczędzają rocznie ponad milion godzin niepotrzebnej pracy, którą inaczej musieliby wykonać, rozliczając CIT na starych zasadach. Zważywszy na korzyści, jakie niesie ze sobą postępujący wzrost liczby podatników rozliczających się „estońskim CIT“, jest kluczowe, aby zapewnić im elastyczne i bezpieczne zasady zmiany formy opodatkowania.
Obecnie przepisy dopuszczają możliwość przejścia na ryczałt od dochodów spółek w trakcie roku podatkowego pod warunkiem dokonania szeregu czynności, m. in. zamknięcia ksiąg rachunkowych i sporządzenia sprawozdania finansowego zgodnie z ustawą o rachunkowości. Sporządzenie sprawozdania finansowego w formie papierowej lub podpisanie go nieodpowiednim rodzajem podpisu może skutkować sankcją w postaci nieskuteczności zmiany formy opodatkowania. W związku z obawami podatników dotyczącymi skuteczności wyboru „estońskiego CIT“ Rada Ministrów przygotowała projekt UD116. Przewiduje on, obok dedykowanej podatnikom „abolicji“, całkowite uchylenie możliwości zmiany formy opodatkowania na ryczałt od dochodów spółek w trakcie roku podatkowego.
Mając powyższe na uwadze, uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Z czego wynika propozycja całkowitego uchylenia możliwości zmiany formy opodatkowania na ryczałt od dochodów spółek w trakcie roku podatkowego? Jaki był odbiór wskazanej zmiany w toku konsultacji publicznych projektu UD116? Ile podmiotów biorących udział w konsultacjach publicznych odniosło się do tego postulatu krytycznie? Jakie to były podmioty? Jakie były przyczyny ich krytycznego stanowiska? Czy Ministerstwo Finansów planuje wycofanie się ze wskazanej propozycji?
2. Ilu podatników skorzystało w latach 2021-2026 z możliwości zmiany formy opodatkowania na ryczałt od dochodów spółek w trakcie roku podatkowego? Proszę o informację w podziale na poszczególne miesiące wskazanego okresu.
3. Wobec ilu podatników są prowadzone obecnie kontrole podatkowe lub postępowania podatkowe w zakresie estońskiego CIT? Jaką łączną kwotę zaległości podatkowych zidentyfikowano z tego tytułu od stycznia 2021 r. do lipca 2025 r.?
4. Czy w związku z planowanymi zmianami w zakresie art. 28j ustawy o CIT (projekt UD116) Ministerstwo Finansów przeprowadziło analizę w zakresie liczby podmiotów, które złożyły zawiadomienie o wyborze estońskiego CIT, które zostało później uznane za nieskuteczne? Ilu podmiotów dotyczyła taka sytuacja w latach 2021-2026, w szczególności w zakresie wymogu sporządzenia sprawozdania finansowego? Ilu podatników, którzy złożyli zawiadomienie o wyborze estońskiego CIT, zostało później poinformowanych o jego nieskuteczności? Jakie były przyczyny nieskutecznego przejścia na estoński CIT w tych przypadkach?
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7536 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 23 września 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 19508 Poseł Janusz Kowalski w sprawie
planowanego uchylenia możliwości zmiany formy opodatkowania na
estoński CIT w trakcie roku podatkowego.
Znak sprawy: DD8.054.7.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szanowny Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację z dnia 8 września 2026 r. nr 19508 Pana Posła Janusza
Kowalskiego w sprawie planowanego uchylenia możliwości zmiany formy
opodatkowania na estoński CIT w trakcie roku podatkowego, przedstawiam
następujące wyjaśnienia.
Projektowane uchylenie możliwości wyboru opodatkowania ryczałtem od
dochodów spółek przed upływem przyjętego przez podatnika roku podatkowego
wynika z doświadczeń związanych ze stosowaniem tej regulacji od momentu jej
wprowadzenia. Możliwość ta została wprowadzona w 2021 r. w celu umożliwienia
możliwie szybkiego skorzystania z ryczałtu od dochodów spółek szerokiej grupie
podatników. Cel ten został osiągnięty. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu
UD116, liczba podatników korzystających z ryczałtu od dochodów spółek wzrosła z
515 podmiotów na koniec 2021 r. do 22 454 podmiotów według stanu na
październik 2025 r. Jednocześnie dynamika wzrostu liczby podatników
korzystających z tej formy opodatkowania uległa istotnemu spowolnieniu. Ponadto
przepisy umożliwiające przejście na ryczałt od dochodów spółek w trakcie roku
podatkowego generowały liczne wątpliwości interpretacyjne i spory dotyczące
warunków skutecznego dokonania takiego wyboru, czego przejawem były m.in.
wydana interpretacja ogólna Ministra Finansów z dnia 25 stycznia 2024 r., liczne
interpretacje indywidualne oraz konieczność przygotowania projektowanej
regulacji sanacyjnej odnoszącej się do części przypadków związanych ze
stosowaniem art. 28j ust. 5 ustawy o CIT.
W toku konsultacji publicznych projektu UD116 uwagi odnoszące się do
projektowanego uchylenia możliwości wyboru ryczałtu od dochodów spółek
w trakcie roku podatkowego zgłosiły Stowarzyszenie Księgowych w Polsce oraz
-- 1 of 4 --
2/4
Krajowa Izba Doradców Podatkowych. Podmioty te krytycznie odniosły się do
proponowanej zmiany, wskazując przede wszystkim, że źródłem problemów
praktycznych nie jest sama możliwość wyboru tej formy opodatkowania w trakcie
roku podatkowego, lecz nadmierny formalizm związany z warunkami skutecznego
dokonania takiego wyboru, w szczególności dotyczącymi sporządzania
śródrocznych sprawozdań finansowych. W związku z tym postulowano
pozostawienie tej instytucji przy jednoczesnym doprecyzowaniu zasad jej
stosowania. Uwagi te zostały przeanalizowane w toku prac legislacyjnych.
Projektodawca podtrzymał jednak kierunek zmian przewidziany w projekcie
UD116.
Jednocześnie projekt UD116 przewiduje szczególną regulację umożliwiającą
usunięcie części negatywnych skutków podatkowych związanych z historycznymi
uchybieniami formalnymi dotyczącymi sporządzania sprawozdań finansowych przy
wyborze ryczałtu od dochodów spółek w trakcie roku podatkowego. Na obecnym
etapie prac legislacyjnych nie są prowadzone prace zmierzające do odstąpienia od
projektowanego uchylenia art. 28j ust. 5 ustawy o CIT.
Wszystkie informacje związane z procesem legislacyjnym projektu UD 116 zostały
opublikowane na stronach Rządowego Centrum Legislacji
https://legislacja.gov.pl/projekt/12402157/katalog/13156660#13156660
Odpowiadając na pytanie nr 2 uprzejmie informuję, że dane dotyczące liczby
podatników, którzy skorzystali w latach 2021-2026 z możliwości zmiany formy
opodatkowania na ryczałt od dochodów spółek w trakcie roku podatkowego, w
podziale na poszczególne miesiące wskazanego okresu, przedstawia poniższa
tabela:
Miesiąc zmiany 2021 2022 2023 2024 2025 2026
1 382 5303 2567 2184 1640 1651
2 3 280 217 213 135 105
3 2 339 222 178 140 137
4 4 335 270 238 189 167
5 6 203 217 167 158 134
6 4 196 187 145 145 110
7 1 235 226 187 147 151
8 - 173 161 132 110 94
9 6 179 179 161 117 19
10 3 178 195 165 129 -
11 7 138 140 109 115 -
12 27 127 110 83 82 -
Źródło: Opracowanie własne MF
W zakresie danych dotyczących kontroli i postępowań związanych z ryczałtem od
dochodów spółek uprzejmie informuję, że Ministerstwo Finansów nie dysponuje
danymi umożliwiającymi udzielenie odpowiedzi w pełnym zakresie. Dostępne są
natomiast dane dotyczące działań weryfikacyjnych w zakresie tej formy
-- 2 of 4 --
3/4
opodatkowania, gromadzone od dnia 23 grudnia 2024 r. dla kontroli celno-
skarbowych zakończonych po dniu 31 grudnia 2024 r. oraz od dnia 17 grudnia 2025
r. dla kontroli podatkowych zakończonych po dniu 31 grudnia 2025 r. Wcześniejsze
działania weryfikacyjne były ujmowane w ogólnej statystyce kontroli podatku
dochodowego od osób prawnych.
Na podstawie dostępnych danych według stanu na dzień 10 września 2026 r. liczba
podmiotów, wobec których kontrola celno-skarbowa lub kontrola podatkowa
pozostaje w toku, wynosi 19. Należy przy tym mieć na uwadze, że dane te mogą być
niepełne z uwagi na możliwe opóźnienia w ewidencjonowaniu informacji
w systemach wykorzystywanych przez organy kontrolne. Łączna wartość zaległości
podatkowych ustalonych w ramach tych kontroli wynosi 69,3 mln zł. Wartość ta
odnosi się wyłącznie do okresów, w których dostępna była funkcjonalność
pozwalająca na oznaczanie kontroli dotyczących ryczałtu od dochodów spółek.
Ministerstwo Finansów nie przeprowadzało analizy dotyczącej liczby podmiotów,
które w latach 2021-2026 złożyły zawiadomienie o wyborze ryczałtu od dochodów
spółek, a następnie wybór ten został uznany za nieskuteczny. Dostępne są
natomiast dane dotyczące zakończonych czynności sprawdzających, w których
stwierdzono brak skutecznego wyboru tej formy opodatkowania.
Dane dotyczące liczby zakończonych działań weryfikacyjnych według lat
zakończenia weryfikacji oraz przyczyny prawnej stwierdzenia braku skutecznego
wyboru ryczałtu od dochodów spółek przedstawia poniższa tabela:
Przyczyna prawna stwierdzenia braku
skutecznego wyboru ryczałtu od
dochodów spółek
2022
r.
2023
r.
2024
r.
I półrocze
2025 r.
Negatywna weryfikacja zgłoszenia
ZAW-RD (urząd skarbowy uznał
złożone zawiadomienie o wyborze
estońskiego CIT za nieskuteczne)
242 154 155 91
Niespełnienie warunku, o którym mowa
w art. 28j ust. 5 ustawy o CIT
12 10 27 50
Niespełnienie warunku określonego w
art. 28j ust. 1 pkt 7 ustawy o CIT
110 68 111 56
Niespełnienie warunku określonego w
art. 28j ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT
5 5 8 4
Niespełnienie warunku określonego w
art. 28j ust. 1 pkt 3 ustawy o CIT
22 20 51 48
Niespełnienie warunku określonego w
art. 28j ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT
36 27 37 29
Niespełnienie warunku określonego w
art. 28j ust. 1 pkt 5 ustawy o CIT
33 24 47 19
Niespełnienie warunku określonego w
art. 28j ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT
7 2 0 0
Źródło: Opracowanie własne MF
Przedstawione dane nie mają charakteru rozłącznego. W ramach jednego
zakończonego działania weryfikacyjnego mogło zostać stwierdzone niespełnienie
więcej niż jednego warunku wynikającego z art. 28j ustawy o CIT, w szczególności
-- 3 of 4 --
4/4
warunków określonych w art. 28j ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W konsekwencji te same
działania weryfikacyjne mogły zostać ujęte w więcej niż jednej kategorii podstawy
prawnej i przedstawionych danych nie należy sumować.
Z wyrazami szacunku,
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 4 of 4 --