Interpelacja w sprawie przepisów dotyczących naruszenia nietykalności lub godności sędziego sportowego
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9488 znaków00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.450.2026
Warszawa, 16 października 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 19389 Pana Posła Roberta Dowhana
w sprawie przepisów dotyczących naruszenia nietykalności lub godności sędziego
sportowego.
Na wstępie, odnosząc się do obawy Pana Posła, że ograniczenia uniemożliwiające udział
w imprezach sportowych są masowo lub automatycznie stosowanie zanim sąd
rozstrzygnie sprawę, wyjaśniam, że obowiązujący porządek prawny się takiej praktyce
sprzeciwia i czyni to na kilku poziomach naraz.
Środki zapobiegawcze są służebne wobec postępowania i nie są ani karą, ani jej
zapowiedzią. Ich użycie w celu ogólnoprewencyjnym pozostawałoby choćby w kolizji z art.
42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym każdego uważa się
za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu.
Takie elementy jak wymaganie przedstawienia zarzutów, próg dużego
prawdopodobieństwa, indywidualna ocena przesłanki szczególnej, dobór środka według
nasilenia obawy, obowiązek przesłuchania, kontrola sądowa oraz nakaz bieżącej
weryfikacji działają tu jedno po drugim i razem nie zostawiają marginesu
na rozstrzygnięcia „szablonowe”.
-- 1 of 6 --
2
Ad 1
Na mocy ustawy z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy o sporcie1, do ustawy o sporcie
został dodany art. 38a, zgodnie z którym, sędzia sportowy, który wykonuje zadania
związane z prowadzeniem współzawodnictwa sportowego korzysta z ochrony
przewidzianej dla funkcjonariusza publicznego na zasadach określonych w przepisach
ustawy – Kodeks karny.
Zgodnie z informacjami, które przekazała Prokuratura Krajowa, Prokuratura Krajowa
nie może potwierdzić, czy zostaną wydane wytyczne dotyczących sposobu postępowania
prokuratorów w sprawach dotyczących przestępstw popełnianych wobec sędziów
sportowych.
Ad 2
Na wstępie wyjaśniam, że niezależnie od rodzaju środka zapobiegawczego, może
on zostać zastosowany wyłącznie wobec podejrzanego – osoby, której przedstawiono
zarzut popełnienia przestępstwa – a nie „osoby podejrzewanej” (jak podano w pytaniu).
Wobec osób podejrzanych o znieważenie lub naruszenie nietykalności sędziego
sportowego mogą być stosowane środki ograniczające możliwość uczestniczenia
w imprezach sportowych.
Nie dotyczy to zakazu stadionowego. Zakaz wstępu na imprezę masową jest środkiem
karnym, który zgodnie z art. 41b § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny2 (k.k.)
orzeka sąd i który zapada dopiero w wyroku skazującym. Prokurator nim nie dysponuje
na żadnym etapie postępowania przygotowawczego.
Prokurator dysponuje natomiast katalogiem środków zapobiegawczych z rozdziału
28 ustawy - Kodeks postępowania karnego3 (k.p.k.). Stosownie do art. 250 § 4 k.p.k. środki
1Dz. U. z 2026 r. poz. 615
2 Dz. U. z 2025 r. poz. 383 ze zm.
3 Dz. U. z 2026 r. poz. 490 ze zm.
-- 2 of 6 --
3
inne niż tymczasowe aresztowanie stosuje sąd, a w postępowaniu przygotowawczym
także prokurator.
Skutecznym instrumentem jest dozór Policji połączony z zakazem przebywania
w określonych miejscach. Art. 275 § 2 k.p.k. wylicza obowiązki oddanego pod dozór
w sposób otwarty – obok zakazu przebywania w określonych miejscach i zgłaszania się
do organu dozorującego w określonych odstępach czasu dopuszcza „inne ograniczenia
swobody oskarżonego, niezbędne do wykonywania dozoru”. Takie ukształtowanie
przepisu pozwala połączyć zakaz wstępu na obiekty sportowe z obowiązkiem
stawiennictwa w jednostce Policji w dniach rozgrywania meczów. Prokurator może
oznaczyć w postanowieniu konkretne obiekty, dyscypliny i kluby, których zakaz dotyczy.
Dodatkowo, wobec zawodnika albo osoby funkcyjnej klubu w rachubę wchodzi też nakaz
powstrzymania się od określonej działalności z art. 276 k.p.k.
Ponownie trzeba zastrzec, że art. 249 § 2 k.p.k. dopuszcza stosowanie środków
zapobiegawczych w postępowaniu przygotowawczym wyłącznie wobec osoby, której
przedstawiono zarzuty. W związku z powyższym wobec osoby jedynie „podejrzewanej”,
w znaczeniu, jakim posługuje się interpelacja, żaden z tych środków zastosowany
być nie może.
Ad 3
Aby zastosować środek zapobiegawczy muszą wystąpić łącznie przesłanki ogólna
i szczególna. Przesłankę ogólną określa art. 249 § 1 k.p.k.: zebrane dowody muszą
wskazywać na duże prawdopodobieństwo, że oskarżony popełnił przestępstwo, a środek
ma służyć zabezpieczeniu prawidłowego toku postępowania, wyjątkowo zaś także
zapobieżeniu popełnieniu nowego, ciężkiego przestępstwa.
Przesłanki szczególne wymienia art. 258 k.p.k. i wystarczy wystąpienie jednej z nich.
§ 1 obejmuje uzasadnioną obawę ucieczki lub ukrycia się oraz uzasadnioną obawę,
-- 3 of 6 --
4
że oskarżony będzie nakłaniał do składania fałszywych zeznań lub wyjaśnień albo w inny
bezprawny sposób utrudniał postępowanie karne.
W realiach opisanych w interpelacji warto zwrócić uwagę, że jeżeli organ obawia się
powtórzenia czynu na kolejnym meczu, sięga po podstawę prewencyjną z art. 258 § 3
k.p.k., a ta jest dostępna wyjątkowo i tylko przy obawie popełnienia przestępstwa
przeciwko życiu, zdrowiu lub bezpieczeństwu powszechnemu przez osobę, której
zarzucono zbrodnię albo umyślny występek.
Powtórzona zniewaga z art. 226 § 1 k.k. progu tego nie osiąga – i to niezależnie od tego,
czy zwrot ten odczytywać przez systematykę części szczególnej Kodeksu karnego,
czy przez dobro faktycznie zagrożone. Inaczej rzecz się przedstawia już przy obawie
zamachu godzącego w zdrowie, w tym czynu z art. 222 § 1a k.k.
Jeżeli natomiast obawa dotyczy ponownego zamachu na tego samego pokrzywdzonego,
który w toku postępowania występuje jako świadek, w grę wchodzi przesłanka z art.
258 § 1 pkt 2 k.p.k., a więc obawa bezprawnego utrudniania postępowania – i ta droga
pozostaje otwarta także przy zarzucie zniewagi.
Dobór środka nie jest przy tym dowolny. Regulacja art. 258 § 4 k.p.k. nakazuje uwzględnić
rodzaj i charakter obaw przyjętych za podstawę jego stosowania oraz nasilenie
ich zagrożenia dla prawidłowego przebiegu postępowania w określonym jego stadium.
Zastosowanie środka zapobiegawczego poprzedza przesłuchanie podejrzanego
(art. 249 § 3 k.p.k.), a postanowienie prokuratora w tym przedmiocie podlega zaskarżeniu
do sądu (art. 252 k.p.k.).
Ad 4 i 7
Przesłanki stosowania środków zapobiegawczych, ich uchylenia, a także czas trwania
zostały określone w przepisach ustawy – Kodeks postępowania karnego. Z tego powodu
-- 4 of 6 --
5
nie ma możliwości, aby je zmienić poprzez wydanie wytycznych przez Prokuratora
Generalnego lub Ministra Sprawiedliwości.
Poza tymczasowym aresztowaniem ustawa nie przewiduje oznaczania z góry czasu
trwania środka zapobiegawczego. Art. 253 § 1 k.p.k. nakazuje niezwłocznie uchylić
lub zmienić środek, gdy ustaną przyczyny jego stosowania. Wytyczne czy inne akty
wewnętrzne nie mogłyby, więc ustanowić sztywnych ram czasowych, ponieważ byłoby
to sprzeczne z ustawą.
Ad 5
Czasu trwania środka zapobiegawczego nie określa się z góry. Zabezpiecza
on postępowanie i zgodnie z art. 249 § 4 k.p.k. może być stosowany aż do chwili
rozpoczęcia wykonania kary, przy czym art. 253 § 1 k.p.k. nakazuje uchylić go lub zmienić,
gdy ustaną przyczyny jego zastosowania, a art. 254 § 1 k.p.k. pozwala podejrzanemu
złożyć w każdym czasie wniosek o uchylenie lub zmianę, o którym prokurator rozstrzyga
najpóźniej w ciągu trzech dni.
Z kolei środek karny zakazu wstępu na imprezę masową orzeka się w latach, od lat 2 do 6
(art. 43 § 1 k.k.), z możliwością uznania go za wykonany po upływie połowy okresu – dla
środków orzeczonych za wykroczenie na podstawie art. 65a ustawy z dnia 20 marca 2009
r. o bezpieczeństwie imprez masowych4.
Sezon ligowy nie jest więc w żadnym z tych wariantów jednostką miary, którą posługuje
się ustawa.
Ad 6
Rozwiązania podane w pytaniu już obowiązują. Postanowienie o środku zapobiegawczym
kształtuje obowiązki podejrzanego i nie jest doręczane organizatorowi zawodów,
natomiast ustawa o bezpieczeństwie imprez masowych tworzy odrębny obieg informacji.
4 Dz. U. z 2023 r. poz. 616 ze zm.
-- 5 of 6 --
6
Prokuratura należy do podmiotów zobowiązanych do przekazywania Komendantowi
Głównemu Policji informacji dotyczących bezpieczeństwa imprez masowych (art. 39 ust.
1 w związku z art. 38 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy).
Zakres tych informacji obejmuje dane o osobach, przeciwko którym toczy się
postępowanie karne za czyn popełniony w związku z masową imprezą sportową (art.
40 pkt 1). Jednocześnie kluby sportowe oraz organizatorzy masowych imprez sportowych,
w tym meczów piłki nożnej są podmiotami uprawnionymi do otrzymywania tych
informacji od Komendanta (art. 38 ust. 1 pkt 13 i 14).
Organizator meczu piłki nożnej lub podmiot przez niego uprawniony do dystrybucji
dysponuje nadto własnymi instrumentami: odmawia sprzedaży biletu osobie, co do której
zachodzi uzasadnione podejrzenie, że może stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa
imprezy masowej (art. 15 ust. 3 pkt 3), a za naruszenie regulaminu obiektu albo
regulaminu imprezy masowej może zastosować zakaz klubowy na okres nieprzekraczający
dwóch lat od dnia jego wydania (art. 14 ust. 1 i 2).
Klub uzyskuje zatem informację o osobie, wobec której toczy się postępowanie,
nie otrzymuje natomiast – i nie ma podstawy prawnej, by otrzymywał – treści samego
postanowienia prokuratora.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 6 of 6 --