Interpelacja w sprawie zgodności projektowanych rozwiązań z deklarowanym celem zapewnienia spójności systemowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19322
do ministra energii
w sprawie zgodności projektowanych rozwiązań z deklarowanym celem zapewnienia spójności systemowej
Zgłaszający: Grzegorz Gaża, Grzegorz Matusiak, Jerzy Polaczek, Robert Warwas
Data wpływu: 20-08-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z przedstawieniem projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw zwracam się z interpelacją dotyczącą realizacji deklarowanego przez projektodawcę celu zapewnienia spójności systemowej projektowanych rozwiązań.
Z uzasadnienia projektu wynika, że proponowane zmiany mają prowadzić do uporządkowania obowiązujących regulacji, ujednolicenia rozwiązań oraz wyeliminowania rozbieżności interpretacyjnych. Jednocześnie analiza projektu wskazuje, że nie wszystkie grupy pracowników wykonujących ustawowe obowiązki zostały objęte projektowanymi rozwiązaniami, a część okresów nadal wywołuje odmienne skutki prawne.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jak projektodawca rozumie pojęcie „spójności systemowej”, którym posłużono się w uzasadnieniu projektu?
2. Jakie kryteria przyjęto przy określaniu katalogu okresów objętych projektowanym art. 11ba?
3. Czy podczas prac nad projektem analizowano objęcie projektowanymi rozwiązaniami wszystkich grup pracowników wykonujących ustawowe obowiązki związane z ochroną praw pracowniczych i funkcjonowaniem dialogu społecznego? Jeżeli tak, jakie były wyniki tych analiz?
4. W jaki sposób projektodawca ocenia zgodność projektowanych rozwiązań z zasadą równego traktowania osób znajdujących się w porównywalnej sytuacji prawnej?
5. Czy sporządzono analizę wskazującą, że przyjęty katalog okresów jest kompletny i nie wymaga dalszego rozszerzenia? Jeżeli tak, jakie były jej główne wnioski?
6. Czy podczas konsultacji publicznych lub uzgodnień międzyresortowych zgłaszano propozycje rozszerzenia katalogu okresów objętych projektowanymi przepisami? Jeżeli tak, które z nich zostały odrzucone i z jakich przyczyn?
7. Czy Ministerstwo Energii przewiduje możliwość dalszych zmian projektu, jeżeli w toku prac legislacyjnych zostanie wykazane, że obecne rozwiązania nie zapewniają pełnej spójności systemowej?
Mając na uwadze potrzebę tworzenia spójnych i przejrzystych regulacji prawnych oraz zapewnienia równego traktowania pracowników, zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na przedstawione pytania.
Podsekretarz stanu Marian Zmarzły
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6337 znakówwww.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.264.2026.MK
Warszawa, 10.09.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posła Grzegorza Gaży oraz grupy posłów nr 19322 w sprawie
zgodności projektowanych rozwiązań z deklarowanym celem zapewnienia spójności systemowej,
poniżej przedstawiam odpowiedź na zadane pytania.
Podstawowym celem projektu UD377 jest umożliwienie objęcia świadczeniami osłonowymi
pracowników zakładów górniczych należących do prywatnych przedsiębiorców,
w przypadku ogłoszenia upadłości takiego przedsiębiorcy, po przeniesieniu pracowników
do przedsiębiorstwa górniczego objętego systemem wsparcia. Projekt ma zapewnić tej
grupie pracowników możliwość skorzystania z urlopów górniczych, urlopów dla
pracowników zakładów przeróbki mechanicznej węgla albo jednorazowych odpraw
pieniężnych.
Projektowana regulacja stanowi wykonanie zobowiązania strony rządowej wynikającego
z porozumienia zawartego w dniu 29 grudnia 2025 r. Użyte w uzasadnieniu projektu pojęcie
„spójności systemowej” należy rozumieć w kontekście celu i zakresu projektowanej ustawy.
Odnosi się ono do włączenia nowej kategorii pracowników do istniejącego systemu
świadczeń osłonowych, z zachowaniem obowiązujących zasad przyznawania i utraty tych
świadczeń, przenoszenia pracowników oraz finansowania i rozliczania środków publicznych.
Nie oznacza natomiast kompleksowego uregulowania sytuacji wszystkich grup
pracowników wykonujących ustawowe obowiązki związane z ochroną praw pracowniczych
lub dialogiem społecznym ani stworzenia nowego, zamkniętego katalogu okresów
uwzględnianych przy ustalaniu uprawnień emerytalnych. Założenie zawarte w interpelacji,
zgodnie z którym projekt ma kompleksowo regulować powyższe zagadnienia, wykracza
zatem poza cel i zakres projektowanej ustawy. Projekt nie ustanawia nowego katalogu
okresów uwzględnianych przy ustalaniu uprawnień emerytalnych. W odniesieniu do okresu
pełnienia z wyboru funkcji związkowej zachowuje rozwiązanie obowiązujące już w obecnym
stanie prawnym i rozszerza je na pracowników zatrudnionych pod ziemią lub w zakładzie
przeróbki mechanicznej węgla w prywatnych zakładach górniczych, przeniesionych do
przedsiębiorstwa górniczego objętego systemem wsparcia po ogłoszeniu upadłości
dotychczasowego pracodawcy. Projekt nie obejmuje wszystkich osób wykonujących
ustawowe funkcje związane z ochroną praw pracowników, ponieważ zagadnienie to
pozostaje poza zasadniczym celem nowelizacji. Sam fakt wykonywania funkcji określonej
w ustawie nie przesądza również, że wszystkie osoby pełniące takie funkcje znajdują się
w porównywalnej sytuacji prawnej. Poszczególne funkcje różnią się podstawą prawną,
charakterem, zakresem obowiązków oraz wpływem na faktyczne wykonywanie pracy przez
pracownika. Nie ma zatem podstaw do automatycznego nadawania okresom pełnienia
wszystkich takich funkcji jednakowych skutków w zakresie uprawnień emerytalnych.
Niezależnie od powyższego w ocenie resortu energii kwestie kwalifikowania określonych
rodzajów pracy lub innych okresów jako pracy górniczej, pracy równorzędnej z pracą
-- 1 of 2 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 2
górniczą, pracy w szczególnych warunkach albo okresów równorzędnych z taką pracą
powinny być co do zasady regulowane w przepisach określających warunki nabywania
odpowiednich uprawnień emerytalnych. W przypadku emerytur górniczych właściwym
aktem prawnym jest ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz.1749 z późn. zm.), natomiast w odniesieniu
do pracy w szczególnych warunkach i uprawnień do emerytury pomostowej właściwa jest
ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1696).
Ewentualne rozszerzenie katalogu takich okresów wymagałoby zatem odrębnej analizy
i rozważenia zmian w przepisach właściwych dla danego rodzaju świadczenia emerytalnego,
a nie rozszerzenia zakresu projektu UD377. Przygotowanie projektu nie zostało
poprzedzone sporządzeniem odrębnych analiz dotyczących objęcia regulacją wszystkich
osób wykonujących ustawowe funkcje związane z ochroną praw pracowniczych ani
kompletności katalogu okresów uwzględnianych przy ustalaniu prawa do emerytury.
Przeprowadzenie takich analiz nie było konieczne z punktu widzenia celu projektu,
ponieważ nowelizacja nie zakłada kompleksowej zmiany zasad kwalifikowania okresów
pracy na potrzeby ustalania uprawnień emerytalnych. Z uwagi na pilną potrzebę
zabezpieczenia sytuacji pracowników prywatnych zakładów górniczych w przypadku
upadłości przedsiębiorcy projekt nie został poddany konsultacjom publicznym.
Przewidziane w nim rozwiązania stanowią przy tym rozszerzenie mechanizmów przyjętych
ustawą z 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla
kamiennego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1822), która była wcześniej
przedmiotem konsultacji publicznych oraz prac parlamentarnych. Projekt przekazano do
zaopiniowania także Radzie Dialogu Społecznego, jednak w wyznaczonym terminie Rada
nie przedstawiła stanowiska.
W ramach uzgodnień międzyresortowych nie zgłoszono propozycji objęcia projektowanymi
przepisami wszystkich grup pracowników wykonujących ustawowe zadania związane
z ochroną praw pracowniczych lub dialogiem społecznym. W ocenie projektodawcy
przyjęty zakres regulacji pozostaje adekwatny do celu projektu i zapewnia spójne włączenie
określonej grupy pracowników prywatnych zakładów górniczych do istniejącego systemu
świadczeń osłonowych. Nie stwierdzono potrzeby rozszerzenia projektu na wszystkie
osoby wykonujące ustawowe funkcje ani uregulowania w nim w sposób kompleksowy
okresów mających wpływ na uprawnienia emerytalne. Uzasadnione uwagi dotyczące
spójności projektowanych rozwiązań lub potrzeby ich doprecyzowania, przedstawione
w toku dalszych prac legislacyjnych, zostaną jednak poddane analizie. W razie stwierdzenia
takiej potrzeby projekt będzie mógł zostać poddany odpowiednim analizom i ewentualnym
modyfikacjom.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
10.09.2026 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --