Interpelacja nr 19292
Interpelacja w sprawie analiz i danych stanowiących podstawę projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie analiz i danych stanowiących podstawę projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw
Interpelacja nr 19292
do ministra energii
w sprawie analiz i danych stanowiących podstawę projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw
Zgłaszający: Grzegorz Gaża, Grzegorz Matusiak, Patryk Wicher, Robert Warwas
Data wpływu: 18-08-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z przedstawieniem projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw zwracam się z interpelacją dotyczącą analiz oraz materiałów, które stanowiły podstawę opracowania projektowanych zmian.
Z uzasadnienia projektu wynika, że celem nowelizacji jest uporządkowanie obowiązujących regulacji, zapewnienie spójności systemowej oraz wyeliminowanie wątpliwości interpretacyjnych. Osiągnięcie tych celów powinno być poprzedzone analizami skutków projektowanych rozwiązań oraz oceną ich wpływu na pracowników i funkcjonowanie systemu emerytur górniczych.
Szczególne wątpliwości interpretacyjne budzi projektowany art. 11ba ust. 16a. Jego brzmienie może rodzić pytania dotyczące relacji z art. 50a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwłaszcza w zakresie ustalania spełnienia przesłanki 15 lat pracy górniczej. Projekt nie zawiera jednoznacznego wyjaśnienia tej relacji, co może skutkować rozbieżnościami interpretacyjnymi oraz sporami prowadzonymi przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i sądami.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie analizy, ekspertyzy lub opracowania stanowiły podstawę przygotowania projektowanych zmian zawartych w art. 11ba?
2. Czy sporządzono analizę wpływu projektowanych rozwiązań na prawo do emerytury górniczej oraz sytuację poszczególnych grup pracowników? Jeżeli tak, jakie były jej główne wnioski?
3. Czy analizowano skutki projektowanych zmian dla wykonywania funkcji związkowych oraz realizacji dialogu społecznego w przedsiębiorstwach górniczych?
4. Czy analizowano wpływ projektowanych rozwiązań na osoby wykonujące inne ustawowe funkcje związane z ochroną praw pracowników, w szczególności społecznych zakładowych inspektorów pracy?
5. Czy na etapie opracowywania projektu przeprowadzono analizę ryzyka powstania rozbieżności interpretacyjnych dotyczących stosowania projektowanego art. 11ba ust. 16a w związku z art. 50a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w szczególności w zakresie ustalania spełnienia przesłanki 15 lat pracy górniczej? Jeżeli tak, jakie były wyniki tej analizy oraz czy rozważano doprecyzowanie projektu w celu wyeliminowania tych wątpliwości?
6. Czy projekt był poprzedzony analizą ryzyka wystąpienia nowych rozbieżności interpretacyjnych po wejściu ustawy w życie? Jeżeli tak, jakie były jej wyniki?
7. Czy ministerstwo przewiduje przeprowadzenie oceny funkcjonowania nowych przepisów po ich wejściu w życie? Jeżeli tak, w jakim terminie oraz według jakich kryteriów?
8. Czy w przypadku wykazania przez praktykę stosowania przepisów, że projekt nie realizuje w pełni zakładanych celów lub prowadzi do rozbieżności interpretacyjnych, ministerstwo będzie gotowe przedstawić kolejną nowelizację art. 11ba?
Mając na uwadze znaczenie rzetelnego procesu legislacyjnego oraz konieczność opierania projektowanych zmian na analizach i obiektywnych danych, zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie szczegółowej odpowiedzi na przedstawione pytania.
Interpelacja nr 19292
do ministra energii
w sprawie analiz i danych stanowiących podstawę projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw
Zgłaszający: Grzegorz Gaża, Grzegorz Matusiak, Patryk Wicher, Robert Warwas
Data wpływu: 18-08-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z przedstawieniem projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw zwracam się z interpelacją dotyczącą analiz oraz materiałów, które stanowiły podstawę opracowania projektowanych zmian.
Z uzasadnienia projektu wynika, że celem nowelizacji jest uporządkowanie obowiązujących regulacji, zapewnienie spójności systemowej oraz wyeliminowanie wątpliwości interpretacyjnych. Osiągnięcie tych celów powinno być poprzedzone analizami skutków projektowanych rozwiązań oraz oceną ich wpływu na pracowników i funkcjonowanie systemu emerytur górniczych.
Szczególne wątpliwości interpretacyjne budzi projektowany art. 11ba ust. 16a. Jego brzmienie może rodzić pytania dotyczące relacji z art. 50a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwłaszcza w zakresie ustalania spełnienia przesłanki 15 lat pracy górniczej. Projekt nie zawiera jednoznacznego wyjaśnienia tej relacji, co może skutkować rozbieżnościami interpretacyjnymi oraz sporami prowadzonymi przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i sądami.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie analizy, ekspertyzy lub opracowania stanowiły podstawę przygotowania projektowanych zmian zawartych w art. 11ba?
2. Czy sporządzono analizę wpływu projektowanych rozwiązań na prawo do emerytury górniczej oraz sytuację poszczególnych grup pracowników? Jeżeli tak, jakie były jej główne wnioski?
3. Czy analizowano skutki projektowanych zmian dla wykonywania funkcji związkowych oraz realizacji dialogu społecznego w przedsiębiorstwach górniczych?
4. Czy analizowano wpływ projektowanych rozwiązań na osoby wykonujące inne ustawowe funkcje związane z ochroną praw pracowników, w szczególności społecznych zakładowych inspektorów pracy?
5. Czy na etapie opracowywania projektu przeprowadzono analizę ryzyka powstania rozbieżności interpretacyjnych dotyczących stosowania projektowanego art. 11ba ust. 16a w związku z art. 50a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w szczególności w zakresie ustalania spełnienia przesłanki 15 lat pracy górniczej? Jeżeli tak, jakie były wyniki tej analizy oraz czy rozważano doprecyzowanie projektu w celu wyeliminowania tych wątpliwości?
6. Czy projekt był poprzedzony analizą ryzyka wystąpienia nowych rozbieżności interpretacyjnych po wejściu ustawy w życie? Jeżeli tak, jakie były jej wyniki?
7. Czy ministerstwo przewiduje przeprowadzenie oceny funkcjonowania nowych przepisów po ich wejściu w życie? Jeżeli tak, w jakim terminie oraz według jakich kryteriów?
8. Czy w przypadku wykazania przez praktykę stosowania przepisów, że projekt nie realizuje w pełni zakładanych celów lub prowadzi do rozbieżności interpretacyjnych, ministerstwo będzie gotowe przedstawić kolejną nowelizację art. 11ba?
Mając na uwadze znaczenie rzetelnego procesu legislacyjnego oraz konieczność opierania projektowanych zmian na analizach i obiektywnych danych, zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie szczegółowej odpowiedzi na przedstawione pytania.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Marian Zmarzły
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6162 znaków
+48 (22) 626 43 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.262.2026.MK
Warszawa, 09.09.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację posła Grzegorza Gaży oraz grupy posłów nr 19292 w sprawie
analiz i danych stanowiących podstawę projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu
górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw, poniżej przedstawiam odpowiedź
na zadane pytania.
Podstawowym celem projektu UD377 jest umożliwienie objęcia świadczeniami osłonowymi
pracowników zakładów górniczych należących do prywatnych przedsiębiorców,
w przypadku ogłoszenia upadłości takiego przedsiębiorcy, po przeniesieniu pracowników
do przedsiębiorstwa górniczego objętego systemem wsparcia. Projekt ma zapewnić tej
grupie pracowników możliwość skorzystania z urlopu górniczego, urlopu dla pracowników
zakładu przeróbki mechanicznej węgla albo jednorazowej odprawy pieniężnej.
Projektowana regulacja stanowi wykonanie zobowiązania strony rządowej wynikającego
z porozumienia zawartego w dniu 29 grudnia 2025 r. przez stronę rządową, przedstawicieli
organizacji związkowych, Bumech S.A. oraz zarządcę Przedsiębiorstwa Górniczego „Silesia”
Sp. z o.o. w restrukturyzacji. Porozumienie to zakończyło protest pracowników PG Silesia
i stanowiło bezpośrednią przesłankę podjęcia prac legislacyjnych.
Przygotowanie projektu nie zostało poprzedzone sporządzeniem odrębnych analiz,
ekspertyz ani opracowań odnoszących się do wpływu projektowanych rozwiązań na
poszczególne grupy pracowników. Kwestie dotyczące spójności projektowanych przepisów
z obowiązującymi regulacjami, w tym z przepisami dotyczącymi emerytur górniczych, były
natomiast uwzględniane w toku prac legislacyjnych nad projektem. Zakres tych prac był
wyznaczony przez zasadniczy cel nowelizacji, którym jest umożliwienie objęcia
świadczeniami osłonowymi pracowników prywatnych zakładów górniczych w przypadku
ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy. Projekt nie zakłada bowiem kompleksowej zmiany
zasad kwalifikowania okresów uwzględnianych przy ustalaniu uprawnień emerytalnych.
Obecnie instrumenty osłonowe przewidziane w ustawie z dnia 7 września 2007 r.
o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego (Dz. U. z 2026 r. poz. 520) (dalej: ufgwk,
ustawa), są dostępne dla pracowników przedsiębiorstw górniczych objętych systemem
wsparcia. Projekt rozszerza możliwość korzystania z tych instrumentów na pracowników
prywatnych zakładów górniczych, po ich przeniesieniu do przedsiębiorstwa górniczego
objętego tym systemem. Regulacja ma charakter generalny. Pomimo że bezpośrednim
impulsem do jej przygotowania była sytuacja pracowników PG Silesia, będzie mogła znaleźć
zastosowanie również do pracowników innych prywatnych zakładów górniczych
wydobywających węgiel kamienny, jeżeli zostaną spełnione warunki określone w ustawie.
-- 1 of 2 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 2
Konsekwencją rozszerzenia zakresu podmiotowego ufgwk jest odpowiednie uregulowanie
sytuacji pracowników, którzy u prywatnego pracodawcy pełnili z wyboru funkcje
w organach związku zawodowego. Projektowany art. 11ba ust. 16 przewiduje, po
spełnieniu określonych w nim warunków, traktowanie okresu pełnienia takiej funkcji na
równi z okresem pracy równorzędnej. Zgodnie natomiast z projektowanym art. 11ba
ust. 16a ustawy okres ten uwzględnia się przy ustalaniu prawa do emerytury górniczej,
o której mowa w art. 50a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1749, ze zm.). Rozwiązanie to
nie stanowi nowej zasady kwalifikowania okresu pełnienia funkcji związkowej, lecz
rozszerza zakres podmiotowy regulacji obowiązującej już obecnie.
W ocenie projektodawcy art. 11ba ust. 16 i 16a ufgwk nie pozostają w kolizji z art. 50a
ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych. Projektowany art. 11ba ust. 16a nie nadaje okresowi pełnienia funkcji
związkowej charakteru pracy górniczej i nie prowadzi do wskazanej w interpelacji
rozbieżności interpretacyjnej.
Projekt nie wprowadza odrębnych rozwiązań dotyczących osób pełniących inne ustawowe
funkcje związane z ochroną praw pracowników, w tym społecznych inspektorów pracy. Nie
stanowi to oceny znaczenia tych funkcji, lecz wynika z przedmiotu i zakresu nowelizacji.
Ewentualne zmiany w zakresie kwalifikowania poszczególnych rodzajów pracy lub innych
okresów na potrzeby uprawnień emerytalnych powinny być co do zasady rozważane
w ramach ustaw regulujących warunki nabywania tych uprawnień. W przypadku emerytur
górniczych właściwym aktem prawnym jest ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, natomiast w odniesieniu do emerytur
pomostowych właściwa jest ustawa o z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach
pomostowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1696).
Po wejściu w życie ustawy, funkcjonowanie nowych rozwiązań będzie obserwowane
w ramach bieżącego monitorowania realizacji zadań dotyczących systemu wsparcia.
W ocenie projektodawcy projektowane przepisy odpowiadają celowi nowelizacji,
a proponowane art. 11ba ust. 16 i 16a ufgwk pozostają spójne z art. 50a ustawy z dnia
17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Na
obecnym etapie nie stwierdzono zatem rozbieżności interpretacyjnych wskazanych
w interpelacji.
Jeżeli jednak w toku dalszych prac legislacyjnych zostaną przedstawione uzasadnione uwagi
wskazujące na potrzebę doprecyzowania przepisów lub wprowadzenia innych zmian
służących prawidłowej realizacji celu ustawy, zostaną one poddane analizie. Projekt może
zostać odpowiednio zmieniony na kolejnych etapach procesu legislacyjnego. Również po
wejściu ustawy w życie możliwe będzie podjęcie stosownych działań legislacyjnych, jeżeli
praktyka stosowania nowych przepisów wykaże taką potrzebę.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
09.09.2026 $ezdPolePodpisu1
DO WIADOMOŚCI: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.262.2026.MK
Warszawa, 09.09.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację posła Grzegorza Gaży oraz grupy posłów nr 19292 w sprawie
analiz i danych stanowiących podstawę projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu
górnictwa węgla kamiennego oraz niektórych innych ustaw, poniżej przedstawiam odpowiedź
na zadane pytania.
Podstawowym celem projektu UD377 jest umożliwienie objęcia świadczeniami osłonowymi
pracowników zakładów górniczych należących do prywatnych przedsiębiorców,
w przypadku ogłoszenia upadłości takiego przedsiębiorcy, po przeniesieniu pracowników
do przedsiębiorstwa górniczego objętego systemem wsparcia. Projekt ma zapewnić tej
grupie pracowników możliwość skorzystania z urlopu górniczego, urlopu dla pracowników
zakładu przeróbki mechanicznej węgla albo jednorazowej odprawy pieniężnej.
Projektowana regulacja stanowi wykonanie zobowiązania strony rządowej wynikającego
z porozumienia zawartego w dniu 29 grudnia 2025 r. przez stronę rządową, przedstawicieli
organizacji związkowych, Bumech S.A. oraz zarządcę Przedsiębiorstwa Górniczego „Silesia”
Sp. z o.o. w restrukturyzacji. Porozumienie to zakończyło protest pracowników PG Silesia
i stanowiło bezpośrednią przesłankę podjęcia prac legislacyjnych.
Przygotowanie projektu nie zostało poprzedzone sporządzeniem odrębnych analiz,
ekspertyz ani opracowań odnoszących się do wpływu projektowanych rozwiązań na
poszczególne grupy pracowników. Kwestie dotyczące spójności projektowanych przepisów
z obowiązującymi regulacjami, w tym z przepisami dotyczącymi emerytur górniczych, były
natomiast uwzględniane w toku prac legislacyjnych nad projektem. Zakres tych prac był
wyznaczony przez zasadniczy cel nowelizacji, którym jest umożliwienie objęcia
świadczeniami osłonowymi pracowników prywatnych zakładów górniczych w przypadku
ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy. Projekt nie zakłada bowiem kompleksowej zmiany
zasad kwalifikowania okresów uwzględnianych przy ustalaniu uprawnień emerytalnych.
Obecnie instrumenty osłonowe przewidziane w ustawie z dnia 7 września 2007 r.
o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego (Dz. U. z 2026 r. poz. 520) (dalej: ufgwk,
ustawa), są dostępne dla pracowników przedsiębiorstw górniczych objętych systemem
wsparcia. Projekt rozszerza możliwość korzystania z tych instrumentów na pracowników
prywatnych zakładów górniczych, po ich przeniesieniu do przedsiębiorstwa górniczego
objętego tym systemem. Regulacja ma charakter generalny. Pomimo że bezpośrednim
impulsem do jej przygotowania była sytuacja pracowników PG Silesia, będzie mogła znaleźć
zastosowanie również do pracowników innych prywatnych zakładów górniczych
wydobywających węgiel kamienny, jeżeli zostaną spełnione warunki określone w ustawie.
-- 1 of 2 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 2
Konsekwencją rozszerzenia zakresu podmiotowego ufgwk jest odpowiednie uregulowanie
sytuacji pracowników, którzy u prywatnego pracodawcy pełnili z wyboru funkcje
w organach związku zawodowego. Projektowany art. 11ba ust. 16 przewiduje, po
spełnieniu określonych w nim warunków, traktowanie okresu pełnienia takiej funkcji na
równi z okresem pracy równorzędnej. Zgodnie natomiast z projektowanym art. 11ba
ust. 16a ustawy okres ten uwzględnia się przy ustalaniu prawa do emerytury górniczej,
o której mowa w art. 50a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach
z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1749, ze zm.). Rozwiązanie to
nie stanowi nowej zasady kwalifikowania okresu pełnienia funkcji związkowej, lecz
rozszerza zakres podmiotowy regulacji obowiązującej już obecnie.
W ocenie projektodawcy art. 11ba ust. 16 i 16a ufgwk nie pozostają w kolizji z art. 50a
ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych. Projektowany art. 11ba ust. 16a nie nadaje okresowi pełnienia funkcji
związkowej charakteru pracy górniczej i nie prowadzi do wskazanej w interpelacji
rozbieżności interpretacyjnej.
Projekt nie wprowadza odrębnych rozwiązań dotyczących osób pełniących inne ustawowe
funkcje związane z ochroną praw pracowników, w tym społecznych inspektorów pracy. Nie
stanowi to oceny znaczenia tych funkcji, lecz wynika z przedmiotu i zakresu nowelizacji.
Ewentualne zmiany w zakresie kwalifikowania poszczególnych rodzajów pracy lub innych
okresów na potrzeby uprawnień emerytalnych powinny być co do zasady rozważane
w ramach ustaw regulujących warunki nabywania tych uprawnień. W przypadku emerytur
górniczych właściwym aktem prawnym jest ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, natomiast w odniesieniu do emerytur
pomostowych właściwa jest ustawa o z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach
pomostowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1696).
Po wejściu w życie ustawy, funkcjonowanie nowych rozwiązań będzie obserwowane
w ramach bieżącego monitorowania realizacji zadań dotyczących systemu wsparcia.
W ocenie projektodawcy projektowane przepisy odpowiadają celowi nowelizacji,
a proponowane art. 11ba ust. 16 i 16a ufgwk pozostają spójne z art. 50a ustawy z dnia
17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Na
obecnym etapie nie stwierdzono zatem rozbieżności interpretacyjnych wskazanych
w interpelacji.
Jeżeli jednak w toku dalszych prac legislacyjnych zostaną przedstawione uzasadnione uwagi
wskazujące na potrzebę doprecyzowania przepisów lub wprowadzenia innych zmian
służących prawidłowej realizacji celu ustawy, zostaną one poddane analizie. Projekt może
zostać odpowiednio zmieniony na kolejnych etapach procesu legislacyjnego. Również po
wejściu ustawy w życie możliwe będzie podjęcie stosownych działań legislacyjnych, jeżeli
praktyka stosowania nowych przepisów wykaże taką potrzebę.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
09.09.2026 $ezdPolePodpisu1
DO WIADOMOŚCI: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --