Interpelacja w sprawie planowanych zmian dotyczących ograniczenia zakresu świadczeń wykonywanych przez oddziały chirurgii ogólnej oraz ich wpływu na funkcjonowanie szpitali powiatowych, ze szczególnym uwzględnieniem północnego Mazowsza i SPZOZ w Mławie
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19283
do ministra zdrowia
w sprawie planowanych zmian dotyczących ograniczenia zakresu świadczeń wykonywanych przez oddziały chirurgii ogólnej oraz ich wpływu na funkcjonowanie szpitali powiatowych, ze szczególnym uwzględnieniem północnego Mazowsza i SPZOZ w Mławie
Zgłaszający: Rafał Romanowski
Data wpływu: 17-08-2026
Szanowna Pani Minister,
do mojej wiadomości dotarł dokument opracowany przez konsultantów krajowych w dziedzinach: chirurgii ogólnej, neurochirurgii, ortopedii i traumatologii narządu ruchu oraz urologii zawierający rekomendacje dotyczące wyłączenia z zakresu chirurgii ogólnej szeregu procedur zabiegowych i przekazania ich wyłącznie do oddziałów specjalistycznych.
Dokument ten przewiduje usunięcie z katalogu świadczeń realizowanych przez oddziały chirurgii ogólnej wielu procedur z zakresu ortopedii, neurochirurgii i urologii, uzasadniając to względami bezpieczeństwa pacjentów oraz analizami Narodowego Funduszu Zdrowia.
Przedstawione rekomendacje mogą oznaczać jedną z najpoważniejszych reform organizacyjnych lecznictwa szpitalnego w Polsce od wielu lat. Ich wdrożenie mogłoby zasadniczo zmienić sposób funkcjonowania szpitali powiatowych, ograniczyć zakres udzielanych przez nie świadczeń, zmniejszyć wysokość kontraktów z NFZ, pogłębić ich problemy finansowe, a w konsekwencji doprowadzić do dalszej centralizacji ochrony zdrowia.
Szczególnie niepokojąca jest sytuacja szpitali powiatowych północnego Mazowsza.
W ostatnich miesiącach mieszkańcy regionu byli świadkami:
- utraty przez SPZOZ w Mławie ponad 15 mln zł dofinansowania na budowę zakładu opiekuńczo-leczniczego,
- pogarszającej się sytuacji finansowej SPZOZ w Mławie,
- trudnej sytuacji SPZZOZ w Przasnyszu,
- zawieszenia funkcjonowania pododdziału chirurgii dziecięcej w Specjalistycznym Szpitalu Wojewódzkim w Ciechanowie,
- narastających problemów kadrowych i organizacyjnych w wielu szpitalach powiatowych regionu.
W tych okolicznościach każda reforma ograniczająca działalność oddziałów chirurgii ogólnej może mieć znacznie poważniejsze skutki niż wynika to z samego dokumentu konsultantów krajowych.
Należy podkreślić, że dla mieszkańców powiatów: mławskiego, przasnyskiego, żuromińskiego, sierpeckiego, ciechanowskiego oraz części powiatu płońskiego szpital powiatowy pozostaje często jedynym miejscem zapewniającym całodobową pomoc chirurgiczną.
Nie sposób również pominąć faktu, że dokument konsultantów krajowych odwołuje się do analiz NFZ oraz Ministerstwa Zdrowia, jednak nie przedstawia danych źródłowych, metodologii badań ani oceny skutków społecznych, finansowych i terytorialnych proponowanych zmian. Brakuje odpowiedzi na fundamentalne pytanie, jaki wpływ proponowane rozwiązania będą miały na bezpieczeństwo zdrowotne mieszkańców obszarów oddalonych od dużych ośrodków klinicznych.
Bezpieczeństwo pacjenta nie może być oceniane wyłącznie przez pryzmat specjalizacji lekarza wykonującego zabieg. O bezpieczeństwie decyduje również czas dotarcia do szpitala, możliwość natychmiastowego wykonania operacji, ciągłość opieki oraz dostępność świadczeń w miejscu zamieszkania.
W wielu przypadkach szybkie wykonanie zabiegu w dobrze funkcjonującym szpitalu powiatowym może mieć większe znaczenie dla ratowania życia niż transport chorego do odległego o kilkadziesiąt lub ponad sto kilometrów szpitala specjalistycznego.
Dlatego proponowane zmiany wymagają szczególnie wnikliwej analizy.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia zamierza wdrożyć rekomendacje przedstawione przez konsultantów krajowych dotyczące ograniczenia katalogu procedur wykonywanych przez oddziały chirurgii ogólnej?
2. Czy dokument konsultantów krajowych został zaakceptowany przez Ministerstwo Zdrowia jako kierunek przyszłych zmian systemowych?
3. Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad wdrożeniem przedstawionych rekomendacji?
4. Czy ministerstwo przygotowało ocenę skutków regulacji (OSR) dotyczącą proponowanych zmian?
5. Czy wykonano analizę wpływu planowanych zmian na funkcjonowanie szpitali powiatowych?
6. Ile oddziałów chirurgii ogólnej w Polsce utraci możliwość wykonywania procedur wskazanych w rekomendacjach konsultantów krajowych?
7. Ile takich oddziałów znajduje się na terenie województwa mazowieckiego?
8. Jakie skutki finansowe dla SPZOZ w Mławie przewiduje Ministerstwo Zdrowia po ewentualnym wdrożeniu proponowanych zmian?
9. Czy analogiczne analizy zostały wykonane dla SPZZOZ w Przasnyszu oraz Specjalistycznego Szpitala Wojewódzkiego w Ciechanowie?
10. Czy ministerstwo przeprowadziło analizę wpływu proponowanych zmian na bezpieczeństwo zdrowotne mieszkańców północnego Mazowsza?
11. Czy przeanalizowano wpływ proponowanych zmian na czas dojazdu pacjentów do ośrodków wykonujących zabiegi specjalistyczne?
12. Czy wykonano analizę wzrostu liczby transportów medycznych oraz kosztów ponoszonych przez Państwowe Ratownictwo Medyczne?
13. Czy przeprowadzono analizę wpływu zmian na czas oczekiwania na zabiegi ortopedyczne, neurochirurgiczne i urologiczne w szpitalach specjalistycznych?
14. Czy duże szpitale wojewódzkie dysponują odpowiednim potencjałem kadrowym i infrastrukturalnym do przejęcia dodatkowych pacjentów?
15. Jakie dane statystyczne potwierdzają tezę zawartą w dokumencie konsultantów krajowych, że obecny model organizacji leczenia stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa pacjentów?
16. Czy ministerstwo dysponuje analizą liczby powikłań oraz śmiertelności pacjentów leczonych w oddziałach chirurgii ogólnej wykonujących procedury wskazane w rekomendacjach?
17. Czy przedstawione analizy zostały poddane recenzji niezależnych ekspertów lub Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji?
18. Czy przed przygotowaniem rekomendacji przeprowadzono konsultacje z przedstawicielami szpitali powiatowych, samorządów powiatowych oraz organizacji reprezentujących szpitale powiatowe?
19. Czy ministerstwo planuje mechanizmy rekompensujące utratę przychodów przez szpitale powiatowe wynikającą z ograniczenia katalogu wykonywanych procedur?
20. Jakie działania zamierza podjąć ministerstwo, aby proponowane zmiany nie doprowadziły do dalszej marginalizacji szpitali powiatowych oraz pogłębienia nierówności w dostępie do świadczeń zdrowotnych między mieszkańcami dużych miast a mieszkańcami mniejszych miejscowości i terenów wiejskich?
21. Czy ministerstwo przeprowadziło analizę zgodności proponowanych zmian z art. 68 Konstytucji RP gwarantującym obywatelom równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych?
22. Czy ministerstwo bierze pod uwagę, że ograniczenie działalności oddziałów chirurgii ogólnej może w praktyce doprowadzić do dalszej destabilizacji finansowej szpitali powiatowych, które już obecnie znajdują się w bardzo trudnej sytuacji ekonomicznej?
Uzasadnienie
Do mojej wiadomości dotarł dokument opracowany przez konsultantów krajowych w dziedzinach: chirurgii ogólnej, neurochirurgii, ortopedii i traumatologii narządu ruchu oraz urologii zawierający rekomendacje dotyczące zasadniczej zmiany organizacji leczenia zabiegowego w Polsce przez wyłączenie z zakresu chirurgii ogólnej kilkudziesięciu procedur i przekazanie ich wyłącznie do oddziałów wysokospecjalistycznych.
Przedstawione rekomendacje, jeśli zostałyby wdrożone w proponowanym kształcie, oznaczałyby jedną z najdalej idących reform systemu lecznictwa szpitalnego w ostatnich latach. W praktyce mogłyby doprowadzić do ograniczenia działalności setek oddziałów chirurgii ogólnej funkcjonujących w szpitalach powiatowych, zmniejszenia wartości ich kontraktów z Narodowym Funduszem Zdrowia, pogorszenia sytuacji finansowej tych placówek oraz dalszej centralizacji świadczeń medycznych w największych ośrodkach klinicznych i wojewódzkich.
Szczególne zaniepokojenie budzi fakt, że autorzy dokumentu uzasadniają konieczność tak głębokiej przebudowy systemu przede wszystkim ogólnymi stwierdzeniami o bezpieczeństwie pacjentów oraz analizami Narodowego Funduszu Zdrowia, które nie zostały przedstawione opinii publicznej. W dokumencie brak jest szczegółowych danych statystycznych, analizy metodologicznej, oceny skutków finansowych oraz oceny wpływu proponowanych zmian na dostępność świadczeń zdrowotnych. Nie przedstawiono również analizy skutków społecznych i terytorialnych, które dla mieszkańców mniejszych miejscowości mogą mieć znaczenie fundamentalne.
Jeszcze większe wątpliwości budzi całkowity brak odniesienia do sytuacji szpitali powiatowych, które od wielu miesięcy zmagają się z narastającymi problemami finansowymi, kadrowymi i organizacyjnymi. W wielu regionach kraju, w tym na północnym Mazowszu, te szpitale stanowią jedyny dostępny dla mieszkańców ośrodek zapewniający całodobową pomoc chirurgiczną. Ograniczenie zakresu wykonywanych przez nie procedur może uruchomić efekt domina – prowadząc do spadku przychodów, pogłębienia zadłużenia, odpływu kadry medycznej, a w konsekwencji do likwidacji kolejnych oddziałów.
Północne Mazowsze jest tego najlepszym przykładem. Mieszkańcy regionu byli świadkami utraty przez SPZOZ w Mławie ponad 15 mln zł dofinansowania na budowę zakładu opiekuńczo-leczniczego, pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych, zawieszenia pododdziału chirurgii dziecięcej w Ciechanowie oraz ograniczania dostępności świadczeń specjalistycznych. W takich realiach każda decyzja prowadząca do dalszego ograniczenia działalności oddziałów chirurgii ogólnej może oznaczać realne pogorszenie bezpieczeństwa zdrowotnego mieszkańców całego regionu.
Niepokój budzi również fakt, że przedstawione rekomendacje mogą stanowić kolejny etap postępującej centralizacji systemu ochrony zdrowia. W efekcie mieszkańcy mniejszych miast i obszarów wiejskich mogą zostać zmuszeni do korzystania z leczenia w odległych ośrodkach specjalistycznych, co wydłuży czas udzielania świadczeń, zwiększy obciążenie systemu ratownictwa medycznego oraz pogłębi nierówności w dostępie do opieki zdrowotnej.
Dlatego zwracam się do Pani Minister o udzielenie szczegółowych odpowiedzi na przedstawione pytania. Sprawa dotyczy bowiem nie tylko organizacji systemu ochrony zdrowia, ale przede wszystkim konstytucyjnego prawa obywateli do równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej oraz bezpieczeństwa zdrowotnego mieszkańców północnego Mazowsza i całej Polski.
Z poważaniem
Rafał Romanowski
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (32)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15574 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASA.050.1.2026.AR
Warszawa, 16 września 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 19283, złożoną przez Pana Posła Rafała Romanowskiego,
w sprawie planowanych zmian dotyczących ograniczenia zakresu świadczeń
wykonywanych przez oddziały z zakresem chirurgii ogólnej oraz ich wpływu na
funkcjonowanie szpitali powiatowych, ze szczególnym uwzględnieniem północnego
Mazowsza i SPZOZ w Mławie, poniżej przekazuję odpowiedź na postawione pytania.
Na wstępie należy podkreślić, iż głównym celem zmian zaproponowanych w
rekomendacjach konsultantów krajowych jest poprawa bezpieczeństwa pacjentów oraz
jakości udzielanych świadczeń poprzez zapewnienie leczenia zabiegowego na najwyższym
poziomie, ograniczenie ryzyka powikłań oraz realizację świadczeń w podmiotach
dysponujących odpowiednim zapleczem kadrowym, organizacyjnym i infrastrukturalnym.
Przedstawione propozycje są wynikiem blisko dwuletnich prac prowadzonych przez
Narodowy Fundusz Zdrowia we współpracy z ekspertami klinicznymi reprezentującymi
dziedziny zabiegowe: chirurgię ogólną, ortopedię i traumatologię narządu ruchu,
neurochirurgię oraz urologię.
Rozwiązania zaproponowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia w projekcie zarządzenia
Prezesa NFZ
w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju
leczenie szpitalne oraz leczenie szpitalne – świadczenia wysokospecjalistyczne z 30 lipca
2026 r. stanowią komplementarne uzupełnienie pakietu reform wprowadzanych przez
Ministerstwo Zdrowia. Ich nadrzędnym celem — zgodnie z założeniami przyjętymi we
wstępie — pozostaje zwiększenie bezpieczeństwa pacjentów poprzez uporządkowanie
systemu i koncentrację specjalistycznego leczenia w ośrodkach do tego najlepiej
przygotowanych.
W tym kontekście warto zwrócić uwagę na skalę proponowanych zmian. Aktualnie na
oddziałach z zakresem chirurgii ogólnej można rozliczyć 261 produktów definiowanych
za pomocą Jednorodnych Grup Pacjentów (JGP), w tym wiele zabiegów specjalistycznych
niezwiązanych bezpośrednio z profilem chirurgii ogólnej — co wynika z uwarunkowań
historycznych, gdy liczba oddziałów specjalistycznych była mniejsza niż obecnie.
Postulowane zmiany obejmują natomiast jedynie 22 produkty, czyli mniej niż 8,5%
wszystkich produktów JGP możliwych do rozliczenia na oddziałach z zakresem chirurgii
ogólnej, co wskazuje na ograniczony i celowany charakter reformy.
Ocena zasadności planowanej zmiany powinna być prowadzona przede wszystkim
z perspektywy bezpieczeństwa pacjentów i jakości udzielanych świadczeń, nie zaś
do sytuacji poszczególnych, pojedynczych podmiotów leczniczych. Do zadań Narodowego
Funduszu Zdrowia należy bowiem zapewnienie ubezpieczonym równego dostępu do
świadczeń opieki zdrowotnej o odpowiedniej jakości, nie zaś kształtowanie zakresu
udzielanych świadczeń w zależności od sytuacji ekonomicznej lub organizacyjnej
konkretnych, wskazanych z nazwy świadczeniodawców. Takie postępowanie prowadziłoby
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
bowiem do nieuzasadnionego, nierównego traktowania podmiotów wykonujących
działalność leczniczą na terenie kraju.
Ocenę zasadności planowanej zmiany należy zatem prowadzić w pierwszej kolejności
z perspektywy pacjenta i jego bezpieczeństwa zdrowotnego. Kwestie organizacyjne
po stronie poszczególnych świadczeniodawców stanowią zagadnienie odrębne,
nieprzesądzające o zasadności zmian uzasadnionych względami bezpieczeństwa
klinicznego.
Z danych sprawozdawczych Narodowego Funduszu Zdrowia za I kwartał 2026 r. wynika, iż
spośród 76 753 świadczeń zrealizowanych ogółem w analizowanym okresie w ramach
procedur objętych rekomendacjami konsultantów krajowych, 10 318, tj. 13,4%, zostało
rozliczonych w zakresie świadczeń chirurgia ogólna (patrz: Tabela 1). Oznacza to, iż już na
poziomie ogólnokrajowym — jeszcze przed uwzględnieniem struktury organizacyjnej
poszczególnych świadczeniodawców — oddziały z zakresem chirurgii ogólnej odpowiadają
tylko za 13,4% całkowitego wolumenu świadczeń objętych przedmiotowymi
rekomendacjami, podczas gdy zdecydowana większość tych procedur jest już obecnie
realizowana w ramach zakresów specjalistycznych.
Tabela 1 Sprawozdawczość świadczeń objętych zmianą wg zakresów — liczba świadczeń
Zakres świadczeń Liczba świadczeń Udział
Urologia (łącznie z urologią dziecięcą) 33 105 43,14%
Ortopedia i traumatologia narządu ruchu (łącznie
z dziecięcą)
23 999 31,27%
Chirurgia ogólna (łącznie z wariantami) 10 318 13,44%
Neurochirurgia (łącznie z dziecięcą) 6 704 8,74%
Choroby płuc 1 578 2,06%
Chirurgia klatki piersiowej 355 0,46%
Chirurgia onkologiczna 293 0,38%
Chirurgia dziecięca 95 0,12%
Chirurgia plastyczna 55 0,07%
Pozostałe zakresy (m.in. choroby wewnętrzne,
neurologia, otorynolaryngologia, reumatologia,
alergologia, geriatria, pediatria)
251 0,33%
Suma końcowa 76 753 100,00%
Należy przy tym podkreślić, że część spośród 10 318 świadczeń rozliczanych w zakresie
chirurgii ogólnej dotyczy świadczeniodawców, którzy w swojej strukturze organizacyjnej
posiadają jednocześnie oddział specjalistyczny. W ich przypadku planowana zmiana nie
skutkuje utratą możliwości wykonywania przedmiotowych procedur, a jedynie
przesunięciem sposobu ich sprawozdawania.
Z tego względu ocena skutków planowanej zmiany wyłącznie w oparciu o liczbę oddziałów
z zakresem chirurgii ogólnej, bez uwzględniania struktury organizacyjnej całego podmiotu
leczniczego, prowadziłaby do istotnego zawyżenia rzeczywistej skali jej oddziaływania.
Analiza musi zatem odnosić się do danych z poziomu poszczególnych świadczeniodawców
— jeżeli dany podmiot leczniczy posiada w swojej strukturze organizacyjnej oddział o
profilu specjalistycznym właściwy do wykonywania danych procedur, wdrożenie
rekomendacji nie pozbawi go możliwości udzielania tych świadczeń pacjentom, a
spowoduje jedynie zmianę komórki organizacyjnej, w ramach której świadczenia będą
realizowane i sprawozdawane.
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
W skali kraju 472 spośród 580 świadczeniodawców, tj. 81,4%, dysponuje już obecnie
oddziałem specjalistycznym właściwym do wykonywania przynajmniej jednej
z przedmiotowych procedur. Odniesienie do faktycznego wolumenu zrealizowanych
świadczeń pozwala dostrzec skalę zjawiska w jeszcze wyraźniej — w skali kraju
108 podmiotów nieposiadających takiego oddziału zrealizowało jedynie 8 928 spośród
76 753 świadczeń, tj. 11,6% — co oznacza, że 88,4% świadczeń objętych rekomendacjami
konsultantów jest już obecnie udzielanych w ośrodkach dysponujących odpowiednim
zapleczem specjalistycznym, a podmioty bez takiego zaplecza mają w tym zakresie
ograniczone znaczenie.
Proponowana zmiana ma zatem w przeważającej części kraju charakter porządkujący, nie
zaś ograniczający dostępność do świadczeń. Użyte w uzasadnieniu interpelacji
sformułowanie o możliwości ograniczenia działalności „setek oddziałów chirurgii ogólnej”
nie znajduje potwierdzenia w przedstawionych danych sprawozdawczych. Ocena skutków
zmiany powinna zatem koncentrować się na tych 108 podmiotach nieposiadających
oddziałów specjalistycznych, a nie na ogólnej liczbie oddziałów realizujących zakres
chirurgii ogólnej.
Odnosząc się do argumentów podniesionych w uzasadnieniu interpelacji, dotyczących
ryzyka dla bezpieczeństwa pacjentów związanego z koniecznością natychmiastowego
wykonania operacji oraz czasem dotarcia do szpitala, należy wskazać, iż analiza trybu
przyjęcia pacjentów w grupie świadczeń realizowanych przez podmioty nieposiadające
oddziału specjalistycznego prowadzi do wniosków przeciwnych względem przedstawionej
tezy. Spośród 8 928 tego rodzaju świadczeń w skali kraju aż 8 388, tj. 93,95%, stanowiły
przyjęcia planowe na podstawie skierowania, 500 (5,60%) przyjęcia w trybie nagłym
w innych okolicznościach, jedynie 39 (0,44%) przyjęcia w trybie nagłym w wyniku
przekazania przez zespół ratownictwa medycznego, natomiast 1 świadczenie zrealizowano
na podstawie karty diagnostyki i leczenia onkologicznego. Mając na uwadze, iż niemal 94%
analizowanych świadczeń stanowią procedury planowe, poprzedzone procesem kwalifikacji
pacjenta umożliwiającym skierowanie go do właściwego, docelowego ośrodka bez
uszczerbku dla bezpieczeństwa, a udział przypadków przekazanych przez zespoły
ratownictwa medycznego stanowi statystyczny margines na poziomie 0,44%, brak jest
podstaw do formułowania tezy o systemowym zagrożeniu dla ciągłości udzielania pomocy
w stanach nagłych, a tym samym do oczekiwania istotnego wzrostu liczby transportów
medycznych oraz obciążenia Państwowego Ratownictwa Medycznego w związku z
planowaną zmianą.
Nie znajduje również potwierdzenia w danych teza o utracie przez mieszkańców
poszczególnych powiatów jedynego dostępnego dla nich miejsca pomocy chirurgicznej.
Analiza pochodzenia pacjentów korzystających ze świadczeń w podmiotach
nieposiadających oddziału specjalistycznego wskazuje, iż 6 227 spośród 8 928 świadczeń,
tj. 69,75%, dotyczyło pacjentów spoza powiatu właściwego dla danego świadczeniodawcy,
natomiast jedynie 2 657 świadczeń (29,76%) dotyczyło mieszkańców tego samego powiatu.
Mając na uwadze, iż blisko 70% analizowanej populacji pacjentów już obecnie nie korzysta z
przedmiotowych świadczeń w miejscu zamieszkania, lecz dojeżdża do świadczeniodawcy
spoza właściwego powiatu, redystrybucja świadczenia do właściwego ośrodka
specjalistycznego nie stanowi automatycznie pogorszenia dostępności geograficznej w
stosunku do stanu obecnego. W związku z powyższym pytania interpelacji dotyczące
wydłużenia czasu dojazdu pacjentów należy uznać za oparte na nieprecyzyjnym założeniu o
lokalnym, jednopowiatowym charakterze przedmiotowych świadczeń.
Należy ponadto zwrócić uwagę, że w województwie mazowieckim świadczenia
zrealizowane w podmiotach nieposiadających zaplecza oddziałów specjalistycznych jedynie
w 30% dotyczyły świadczeń realizowanych na rzecz pacjentów zamieszkujących powiat, w
którym znajduje się dany szpital. W związku z tym wyciąganie wniosków dotyczących
zmniejszenia zabezpieczenia pacjentów powiatów, w których zlokalizowane są analizowane
podmioty, oraz wydłużenia czasu dojazdu, nie znajduje uzasadnienia. Ponadto, wskazany w
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
piśmie Specjalistyczny Szpital w Ciechanowie posiada kontrakt zarówno w zakresie
ortopedii, jak i urologii, a Szpital w Przasnyszu — kontrakt w zakresie urologii planowej.
Odnosząc się w szczególności do sytuacji województwa mazowieckiego, należy wskazać, że
55, spośród 70 świadczeniodawców (tj. 78,6%) posiadających oddział z zakresem chirurgii
ogólnej, posiada oddział specjalistyczny. Świadczenia zrealizowane przez podmioty
nieposiadające zaplecza oddziałów specjalistycznych jedynie w 30% dotyczyły pacjentów
zamieszkujących powiat, w którym znajduje się dany szpital, co również w tym przypadku
podważa zasadność wniosków o zmniejszeniu zabezpieczenia pacjentów powiatów, w
których zlokalizowane są analizowane podmioty, oraz o wydłużeniu czasu dojazdu.
W skali województwa zidentyfikowano 18 podmiotów nieposiadających oddziału
specjalistycznego, z czego w 11 zrealizowano mniej niż 50 świadczeń w I kwartale
2026 roku. Największy udział wśród świadczeniodawców województwa mazowieckiego
nieposiadających oddziału specjalistycznego przypada na Samodzielny Publiczny Zakład
Opieki Zdrowotnej w Mławie oraz Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki
Zdrowotnej w Przasnyszu:
– SP ZOZ w Mławie — planowana zmiana dotyczy 268 świadczeń, co odpowiada
33,96% wszystkich świadczeń realizowanych w zakresie chirurgii ogólnej. Jedynie
106 z nich, tj. 39,55% udzielono mieszkańcom powiatu mławskiego.
– SP ZOZ w Przasnyszu — planowana zmiana dotyczy 173 świadczeń, stanowiących
29,69% wszystkich świadczeń realizowanych w zakresie chirurgii ogólnej, przy
czym jedynie 38, tj. 21,97% udzielono mieszkańcom powiatu przasnyskiego.
Należy jednocześnie wskazać, że Specjalistyczny Szpital Wojewódzki w Ciechanowie,
wymieniony w interpelacji jako przykład placówki dotkniętej trudną sytuacją organizacyjną,
nie występuje w zestawieniu świadczeniodawców nierozliczających przedmiotowych
procedur — posiada bowiem kontrakt zarówno w zakresie ortopedii, jak i urologii. Oznacza
to, że planowana zmiana nie znajduje zastosowanie do tej jednostki w zakresie objętym
interpelacją.
Odnosząc się do kwestii zgodności planowanej zmiany z art. 68 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej, należy wskazać, iż wyrażona w tym przepisie zasada równego
dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych odnosi się
do równego traktowania obywateli, nie zaś do gwarancji utrzymania niezmienionego
zakresu działalności poszczególnych świadczeniodawców. Jednolite, oparte na
obiektywnych kryteriach jakościowych określenie warunków realizacji świadczeń,
obowiązujące wszystkich świadczeniodawców na terenie kraju niezależnie od ich lokalizacji
czy sytuacji organizacyjnej, stanowi realizację tej zasady konstytucyjnej, nie zaś jej
naruszenie.
Z tych samych względów wprowadzanie mechanizmów różnicujących zakres lub warunki
finansowania świadczeń w zależności od indywidualnej sytuacji ekonomicznej
poszczególnych, nazwanych z osobna podmiotów leczniczych byłoby trudne do pogodzenia
z zasadą równego traktowania świadczeniodawców znajdujących się w porównywalnej
sytuacji. Kwestie o charakterze osłonowym wobec konkretnych placówek pozostają w tym
kontekście zagadnieniem odrębnym, właściwym raczej dla polityki właścicielskiej
podmiotów tworzących aniżeli dla zasad finansowania świadczeń przez Fundusz.
Podsumowując, przedstawione dane sprawozdawcze wskazują, iż planowana zmiana
dotyczy relatywnie ograniczonej części systemu — zarówno pod względem liczby
świadczeniodawców rzeczywiście nieposiadających zaplecza specjalistycznego, jak i,
w jeszcze większym stopniu, pod względem wolumenu świadczeń, których mogłaby
dotyczyć redystrybucja do ośrodków specjalistycznych. Charakter tych świadczeń —
w przeważającej mierze planowy, nie zaś ratujący życie w trybie nagłym — oraz struktura
pochodzenia pacjentów, w większości niekorzystających z przedmiotowych świadczeń
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
w miejscu zamieszkania, nie potwierdzają skali zagrożenia opisanej w uzasadnieniu
interpelacji.
Jednocześnie należy raz jeszcze podkreślić, iż nadrzędnym celem analizowanych
rekomendacji pozostaje bezpieczeństwo kliniczne pacjentów, nie zaś sytuacja
poszczególnych podmiotów leczniczych, co Ministerstwo Zdrowia i Narodowy Fundusz
Zdrowia będą konsekwentnie uwzględniały w dalszych pracach nad ewentualnym
sposobem i harmonogramem wdrożenia proponowanych rozwiązań. Mając na uwadze
konieczność dostosowania organizacji pracy oraz potencjału kadrowego
i infrastrukturalnego przez szpitale, Narodowy Fundusz Zdrowia planuje wydłużenie
okresu przejściowego dla wejścia przedmiotowej zmiany w zarządzeniu szpitalnym.
Jednocześnie szpitale powiatowe mają czas na skoncentrowanie swojej działalności na
pełnym zakresie zabiegów chirurgii ogólnej co może mieć również pozytywny skutek dla
pacjentów — łącznie ze skróceniem kolejek do tych zabiegów.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --