Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.0500.39.2026.JM
4531411.18706570.15125488
Warszawa, 11-09-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Pana Posła Grzegorza Gaży.
Temat: powody nieuwzględnienia w projekcie ustawy o opakowaniach i odpadach
opakowaniowych postulatów koncepcji "Sprawiedliwy ROP".
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT19275 Pana Posła Grzegorza Gaży przekazuję
odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
1. Z jakich powodów w toku prac nad projektem ustawy o opakowaniach i odpadach
opakowaniowych nie przyjęto rozwiązań odpowiadających koncepcji „Sprawiedliwego
ROP”?
Opracowanie projektu ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (zwanego
dalej: „projektem UC100”) było poprzedzone nie tylko serią analiz, ale również serią
konsultacji oraz spotkań z interesariuszami, w szczególności w ramach Zespołu doradczego
do spraw systemowych rozwiązań w zakresie gospodarki odpadami (organu pomocniczego
ministra właściwego do spraw klimatu). Rozmowy ujawniły zasadniczą rozbieżność
pomiędzy stroną samorządową oczekującą zapewnienia kontroli nad strumieniem
finansowym przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (zwany
dalej: „NFOŚiGW”) oraz stroną producentów oczekującą pozostawienie tej kontroli przy
jednej lub kilku organizacjach prywatnych. W toku konsultacji nie dostrzeżono możliwości
wypracowania rozwiązania, które mogłoby zostać poparte przez obie te grupy.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska zdecydowało o przyjęciu rozwiązania opartego
o NFOŚiGW.
2. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska zamierza określić w samej ustawie sposób
kalkulacji rzeczywistych kosztów, zasady poboru i podziału środków oraz mechanizmy ich
wypłaty, czy też pozostawić te kwestie aktom wykonawczym?
W projekcie UC100 określono następujący mechanizm poboru i podziału środków:
producent, który wykonuje swoje obowiązki w zakresie ROP za pośrednictwem Organizacji
ROP Opakowań (NFOŚiGW), będzie zobowiązany do wnoszenia opłaty opakowaniowej za
każdy kwartał. Opłatę wnosił będzie na odrębny rachunek bankowy prowadzony przez
marszałka województwa, w terminie 15 dni po zakończeniu kwartału, za który opłata jest
należna. Wysokość opłaty opakowaniowej uzależniona będzie od masy opakowań
wprowadzonych po raz pierwszy na terytorium kraju albo rozpakowanych przez producenta
i będzie obliczana jako suma iloczynów stawek właściwych dla poszczególnych kategorii

-- 1 of 4 --

materiałowych lub rodzajów opakowań oraz masy tych opakowań. Projekt UC100
przewiduje również odrębne uwzględnienie stawek opłaty opakowaniowej dla opakowań
nieprzeznaczonych dla gospodarstw domowych, czyli takich, które ze względu na swoje
typowe zastosowanie po wykorzystaniu nie trafiają do strumienia odpadów komunalnych.
Maksymalna stawka opłaty opakowaniowej określona w projekcie UC100 dla każdego
rodzaju opakowania wynosi 4,50 zł za kilogram. Szczegółowe stawki opłaty opakowaniowej
zostaną określone w rozporządzeniu.
Określenie maksymalnej stawki opłaty opakowaniowej oraz podstaw jej ustalenia w ustawie
jest rozwiązaniem zgodnym z praktyką legislacyjną stosowaną w innych aktach prawnych
dotyczących produktów objętych systemem ROP, w których funkcjonuje opłata
produktowa. Analogiczne mechanizmy występują m.in. w:
 ustawie z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami
opakowaniowymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 619),
 ustawie z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie
gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej (Dz. U. z 2024 r.
poz. 433, z późn. zm.),
 ustawie z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach (Dz. U. z 2025 r.
poz. 809),
 ustawie z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym
i elektronicznym (Dz. U. z 2024 r. poz. 573),
 ustawie z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji
(Dz. U. z 2020 r. poz. 2056, z późn. zm.).
W każdym z tych przypadków szczegółowe stawki są ustalane w akcie wykonawczym –
rozporządzeniu. Takie rozwiązanie zapewnia zgodność z zasadą pewności prawa,
a jednocześnie umożliwia elastyczne dostosowywanie stawek do zmieniających się
warunków rynkowych. Określenie szczegółowych stawek opłaty w rozporządzeniu jest
uzasadnione z uwagi na zmienność kosztów gospodarowania odpadami oraz konieczność
zapewnienia zgodności z zasadą kosztów netto – stawki opłaty opakowaniowej muszą być
aktualizowane częściej, niż byłoby to możliwe w drodze nowelizacji ustawy, muszą one
bowiem odpowiadać rzeczywistym kosztom gospodarowania odpadami, co wymaga
elastycznego mechanizmu dostosowywania. Reagowanie na te zmiany w drodze ustawy
byłoby zbyt powolne i doprowadziłoby do nieadekwatności stawek względem faktycznych
kosztów. Ponadto w projekcie UC100 nałożono na ministra właściwego ds. klimatu
obowiązek przeprowadzenia oceny potrzeby zmian rozporządzenia w sprawie stawek
opłaty opakowaniowej (nie rzadziej niż co dwa lata).
Analogiczne podejście przyjęto w odniesieniu do podziału środków pochodzących z opłaty
opakowaniowej. W projekcie UC100 przewidziano określenie wartości granicznych udziału
we wpływach z opłaty opakowaniowej przeznaczanych na poszczególne zadania
Organizacji ROP Opakowań, natomiast w drodze rozporządzenia określona zostanie
szczegółowa wysokość środków (określona jako udział procentowy we wpływach z opłaty
opakowaniowej), przeznaczana na poszczególne zadania Organizacji ROP Opakowań.
NFOŚiGW jest państwową osobą prawną działającą na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia
2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r. poz. 647 z późn. zm.) (zwanej dalej:
„POŚ”) oraz ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r.
poz. 1483, z późn. zm.). Zasadą funkcjonowania NFOŚiGW jest udzielanie finansowania
w trybie wnioskowym, na podstawie określonych warunków i procedur. W praktyce
podmioty ubiegające się o środki NFOŚiGW składają wnioski o dofinansowanie,
a przekazanie środków następuje po weryfikacji spełnienia wymaganych warunków.
Dlatego też w nowym modelu ROP przyjęto tożsame procedury, zgodnie z którymi

-- 2 of 4 --

NFOŚiGW będzie zawierał na takich samych warunkach umowy z danymi grupami
podmiotów (gminami, podmiotami odbierającymi odpady komunalne na podstawie umowy
z właścicielem nieruchomości, podmiotami zbierającymi odpady opakowaniowe inne niż
komunalne, podmiotami przetwarzającymi odpady komunalne oraz przetwarzającymi
odpady opakowaniowe, inne niż komunalne w procesach odzysku poprzedzających
recykling, a także podmiotami prowadzącymi recykling odpadów opakowaniowych) po
złożeniu przez te podmioty stosownego wniosku.
3. W jaki sposób projektowany system zapewni, że środki pochodzące od producentów
przełożą się na wysokość opłat ponoszonych przez mieszkańców za gospodarowanie
odpadami komunalnymi?
Projektowany model ROP ma na celu zwiększenie udziału producentów w finansowaniu
kosztów zagospodarowania odpadów powstających z opakowań wprowadzanych przez
nich do obrotu. Oznacza to zmianę dotychczasowego rozłożenia ciężaru kosztów, które
w obecnym modelu w znacznym zakresie obciążają gminne systemy gospodarowania
odpadami komunalnymi, a w konsekwencji obciążają mieszkańców, ponoszących opłatę za
gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Gwarancją, że środki pochodzące od producentów będą służyły finansowaniu systemu
gospodarowania odpadami, jest przede wszystkim ich ustawowe ukierunkowanie. Środki
z opłaty opakowaniowej nie będą miały charakteru środków ogólnego przeznaczenia.
Po stronie NFOŚiGW będą one „znaczone”, w szczególności poprzez gromadzenie ich na
wyodrębnionym rachunku bankowym (art. 56 ust. 2 projektu UC100) oraz ich
wykorzystanie wyłącznie zgodnie z regulacjami określonymi w oddziale 4 rozdziału
7 (oddział dotyczący organizacji ROP opakowań). Obejmować to będzie pokrywanie
kosztów selektywnego zbierania odpadów powstałych z opakowań oraz ich transportu
i przetwarzania, prowadzenia publicznych kampanii edukacyjnych, finansowania nakładów
na inwestycje w infrastrukturę do zagospodarowania odpadów opakowaniowych oraz
finansowanie zadań Instytutu Ochrony Środowiska – Państwowego Instytutu Badawczego
oraz działalności Organizacji ROP Opakowań. Zasady te znajdują odzwierciedlenie również
w art. 199 pkt 3 projektu UC100 (zmiana POŚ).
Dodatkowo, środki wypłacane gminom przez NFOŚiGW będą podlegały ograniczeniom
wynikającym z art. 197 pkt 9 projektu UC100 (zmiana ustawy z dnia 13 września 1996 r.
o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2025 r. poz. 733)). Przepis ten
wskazuje, że do środków finansowych otrzymanych na podstawie umowy z Organizacją
ROP Opakowań stosuje się odpowiednio przepisy ust. 1–2c, z tym że środki te nie mogą
być wykorzystane na gospodarowanie strumieniem odpadów niezawierającym odpadów
opakowaniowych ani na cele określone w art. 6r ust. 2aa i 2b.
W ten sposób projektowane przepisy tworzą mechanizm, w którym środki pochodzące od
producentów mają trafić do systemu i być wykorzystywane na pokrywanie kosztów
bezpośrednio związanych z gospodarowaniem odpadami opakowaniowymi. Ich
przeznaczenie będzie zatem ograniczone ustawowo, co ma przeciwdziałać wykorzystaniu
tych środków na inne cele.
Jednocześnie należy podkreślić, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie zakłada
mechanizmu automatycznego ani jednolitego obniżenia stawek opłat za gospodarowanie
odpadami komunalnymi ponoszonych przez mieszkańców we wszystkich gminach.
Wysokość tych opłat zależy bowiem również od czynników niezależnych od przyjętego
modelu ROP, takich jak koszty pracy (w tym wysokość płacy minimalnej), ceny energii
elektrycznej i paliw, inflacji oraz innych uwarunkowań.

-- 3 of 4 --

Zakładanym efektem projektowanych rozwiązań jest natomiast ograniczenie presji
kosztowej na gminne systemy gospodarowania odpadami. W dłuższej perspektywie nowy
model ROP powinien przyczynić się do stabilizacji, a następnie stopniowego obniżania
realnych kosztów ponoszonych przez mieszkańców za odbiór i zagospodarowanie odpadów
komunalnych.
Można zatem wskazać, że projektowane rozwiązania nie stanowią gwarancji nominalnej
obniżki opłat, lecz tworzą warunki do tego, aby część kosztów dotychczas ponoszonych
przez mieszkańców była finansowana ze środków pochodzących od producentów.
Mechanizm ten ma zwiększyć stabilność finansowania systemu gospodarki odpadami oraz
ograniczyć skalę kosztów przenoszonych na mieszkańców.
4. Na jakim etapie prac legislacyjnych znajduje się obecnie projekt oraz w jakim terminie
planowane jest jego przyjęcie przez Radę Ministrów i skierowanie do Sejmu?
Pismem z dnia 9 września 2026 r. Sekretarz Komitetu do Spraw Europejskich poinformował
o przyjęciu projektu UC100 w trybie obiegowym, po potwierdzeniu w dniu 19 sierpnia
2026 r. z uwzględnieniem uzgodnionych uwag Ministerstwa Finansów oraz Urzędu
Ochrony Konkurencji i Konsumentów wraz z protokołem rozbieżności uwzględniającym
uwagi Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministerstwa Rolnictwa
i Rozwoju Wsi, Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej oraz nieprzyjęte uwagi
Ministerstwa Finansów i Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Komitet
rekomendował rozpatrzenie projektu ustawy wraz z protokołem rozbieżności Stałemu
Komitetowi Rady Ministrów, po przedłożeniu przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska.
W związku z powyższym w najbliższych dniach projekt UC100 zostanie przekazany przez
Ministerstwo Klimatu i Środowiska do rozpatrzenia przez Stały Komitet Rady Ministrów.
Obecnie nie jest możliwe wskazanie konkretnego terminu, w którym przedmiotowy projekt
zostanie przyjęty przez Radę Ministrów i skierowany do Sejmu oraz kiedy zakończy się
trwający proces legislacyjny, niemniej jednak resort klimatu dokłada wszelkich starań by
stało się to jak najszybciej.
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM

-- 4 of 4 --