1
Znak pisma: DHM-III.054.11.2026
Warszawa, 11 września 2026 r.
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację poselską nr 19235
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 19235 Pana Posła Witolda Tumanowicza w sprawie
tranzytu ukraińskiego zboża przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uprzejmie
przekazuję poniższe informacje.
Ad 1 i 2. Uprzejmie informuję, że odpowiednie polskie instytucje monitorują sytuację
związaną ze wstrzymaniem eksportu ziarna przez porty czarnomorskie. W sprawie
dotyczącej przepływu ukraińskich produktów rolnych w tranzycie przez terytorium RP
prowadzone są konsultacje międzyresortowe z udziałem właściwych polskich ministerstw
i instytucji. Priorytetem dla rządu RP pozostaje uwzględnienie interesów polskich rolników
i przewoźników oraz zapewnienie stabilności krajowego rynku zbóż, pełnego
bezpieczeństwa i szczelności przewozów tranzytowych.
Uprzejmie informuję, że obowiązujący zakaz importu z Ukrainy do Polski wybranych
towarów (pszenicy, kukurydzy, rzepaku, słonecznika, mąki pszennej, makuchów
rzepakowych oraz otrąb i śrut zbożowych) nie wyklucza możliwości tranzytu tych
towarów przez terytorium Polski. Taki tranzyt ma miejsce, umożliwiając sprzedaż
ukraińskich towarów na obszarze UE, a poprzez porty, w tym porty polskie – także na
rynki pozaunijne. Informuję również, że strona ukraińska wystąpiła do strony polskiej z
propozycją wprowadzenia rozwiązań usprawniających tranzyt. Dalsze rozmowy w tej
sprawie będą prowadzone przez Ministerstwo Infrastruktury.
Ad 3 i 4. Nie są prowadzone żadne prace dot. uchylenia, zmiany albo ograniczenia
obowiązywania rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 września 2023 r.
w sprawie zakazu przywozu z Ukrainy produktów rolnych.
Ad 5-9. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji,
do zadań KAS należy m.in. obejmowanie towarów procedurami celnymi i regulowanie
sytuacji towarów związanych z przywozem i wywozem towarów, jak również
wykonywanie zadań wynikających z zakazów i ograniczeń w obrocie towarowym z
zagranicą ustanowionych w szczególności ze względu na ochronę życia i zdrowia ludzi i
zwierząt, roślin, środowiska, zdrowia i bezpieczeństwa publicznego, ochronę
konsumentów, bezpieczeństwa międzynarodowego, dziedzictwa narodowego, praw
własności intelektualnej i środków polityki handlowej. KAS działa wyłącznie w granicach

-- 1 of 5 --

2
określonych przepisami prawa i egzekwuje obowiązki w takim zakresie, w jakim wynika to
z obowiązujących przepisów prawa unijnego i krajowego. Zadania KAS wykonują organy
KAS określone w art. 11 ust. 1 przywołanej ustawy, m. in. naczelnik urzędu celno-
skarbowego, który jest organem celnym wskazanym w art. 69 ust. 1 ustawy z 19 marca
2004 r. - Prawo celne.
Na podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 września 2023 r. w
sprawie zakazu przywozu z Ukrainy produktów rolnych ustanowiony został zakaz
przywozu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pochodzących lub przywożonych z
terytorium Ukrainy produktów rolnych wymienionych w załączniku do rozporządzenia, z
wyłączeniem:
- tranzytu zewnętrznego, o którym mowa w art. 226 rozporządzenia Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego
unijny kodeks celny,
- wspólnej procedury tranzytowej w oparciu o Konwencję o wspólnej procedurze
tranzytowej sporządzoną w Interlaken dnia 20 maja 1987 r.,
- pod warunkiem, że tranzyt ma się zakończyć w portach morskich w Gdańsku, Gdyni,
Świnoujściu, Szczecinie lub Kołobrzegu lub poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Zgodnie z załącznikiem do Rozporządzenia, do produktów rolnych objętych zakazem
przywozu z Ukrainy na terytorium RP zalicza się:
- pszenicę zwyczajną z wyjątkiem nasion do siewu (ex 1001 99 00),
- kukurydzę, z wyjątkiem nasion do siewu (1005 90 00),
- mąkę pszenną z pszenicy zwyczajnej i orkisza (1101 0015),
- nasiona rzepaku lub rzepiku nawet łamane, z wyjątkiem nasion do siewu (CN 1205 10
90, ex 1205 90 00),
- nasiona słonecznika nawet łamane, z wyjątkiem nasion do siewu (CN 1206 00 91, CN
1206 00 99),
- otręby, śruta i inne pozostałości odsiewu, przemiału kukurydzy, nawet granulowane, o
zawartości skrobi przekraczającej 35 % masy (2302 10 90),
- otręby, śruta i pozostałości odsiewu, przemiału pszenicy, nawet granulowane, zawartość
skrobi <= 28 % masy, przechodząca przez sito 0,2 mm, <=10 % masy, spopielone =>1,5 %
masy (2302 30 10),
- otręby, śruta i pozostałości odsiewu, przemiału pszenicy, nawet granulowane pozostałe
(2302 30 90),
- makuchy i inne pozostałości stałe, nawet mielone lub w postaci granulek, z ekstrakcji
tłuszczów lub olejów, z nasion rzepaku lub rzepiku, o niskiej zaw. kwasu erukowego (2306
41 00),

-- 2 of 5 --

3
- makuchy i inne pozostałości stałe, nawet mielone, w postaci granulek, z ekstrakcji
tłuszczów lub olejów, z nasion rzepaku lub rzepiku, inne niż o niskiej zaw. kwasu
erukowego (2306 49 00).
KAS sprawuje nadzór nad procedurą tranzytu towarów z państw spoza UE.
Stosowane obecnie zasady realizacji tranzytu zewnętrznego lub wspólnej procedury
tranzytowej są wystarczającymi środkami kontroli przewozów tych towarów przez Polskę i
w pełni umożliwiają organom celnym pełnienie dozoru celnego w tym zakresie. W
szczególności, organy celne monitorują tranzyt w systemie elektronicznym NCTS2 PLUS,
mają wiedzę o terminie dostarczenia towarów do miejsca przeznaczenia czy też
docelowym urzędzie celnym, do którego przesyłka ma być dostarczona.
Działania kontrolne KAS odnośnie do tranzytu obejmują m.in.:
- poddawanie obligatoryjnej kontroli celnej wszystkich przesyłek towarów z
Rozporządzenia, które są przewożone przez polsko-ukraińskie przejścia graniczne do
Polski. Kontrole celne na granicy były i są realizowane zgodnie z obowiązującymi
przepisami prawa celnego unijnego i krajowego. Działania kontrolne są ukierunkowane na
weryfikację pochodzenia towaru, jego rodzaju oraz miejsca dostarczenia. Jeżeli na tym
etapie nie zostaną stwierdzone nieprawidłowości dalsze działania są związane z
zabezpieczeniem trasy przewozu i samego towaru, do momentu jego dostarczenia do
miejsca zakończenia procedury tranzytu i uzyskania pewności, że transport opuścił granice
kraju;
- prowadzenie czynności kontrolnych, tj. mając na uwadze zabezpieczenie trasy przewozu,
na wszystkie pojazdy z towarami zakazowymi z Ukrainy, przemieszczane w procedurze
tranzytu, funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej nakładają zamknięcia urzędowe w
formie plomby elektronicznej (wystawionej na sygnał GPS). Plomby elektroniczne
umożliwiają organom celnym nadzór nad transportem kolejowym i drogowym, w czasie
rzeczywistym przekazują pozycję GPS przemieszczanego środka transportu do systemu
informatycznego KAS. Plomby elektroniczne są sprzężone z systemem KAS
odpowiedzialnym za ich obsługę i monitorowanie, co umożliwia bieżące ustalenie
lokalizacji oraz wykrywanie zdarzeń mogących świadczyć o naruszeniu zamknięcia
celnego. Dodatkowo, w przypadku transportu kolejowego, KAS we współpracy ze Służbą
Ochrony Kolei wdrożyła specjalną procedurę monitorowania takich przewozów;
- prowadzenie kontroli na granicy, w ramach których organy celne stale wykorzystują
wielkogabarytowe urządzenia RTG do prześwietlania pojazdów drogowych i szynowych.
Liczba, zakres oraz stosowane środki kontroli celnej – w tym kontrola fizyczna,
prześwietlenia towarów i środków przewozowych urządzeniami RTG oraz kontrola
dokumentów, co należy wyraźnie podkreślić – dotyczą wszystkich towarów, nie tylko
towarów zakazowych przywożonych z terenu Ukrainy. Prześwietleniom urządzeniami RTG
podlega cały towarowy ruch kolejowy, a w zakresie ruchu drogowego stosowane środki
kontroli zależne są od analizy ryzyka, rodzaju towaru i pojazdu używanego do transportu;
- przeprowadzanie kontroli zarówno na wszystkich przejściach granicznych, we wszystkich
oddziałach celnych wewnątrz kraju, jak również kontroli wykonywanych przez grupy
mobilne, które w każdej chwili mogą skontrolować przewożony transport i sprawdzić, czy
odbywa się on zgodnie z warunkami procedury tranzytu;

-- 3 of 5 --

4
- prowadzenie stałego monitoringu związanego z importem i tranzytem towarów objętych
zakazem.
Z analizy danych posiadanych przez KAS wynika, że od dnia wprowadzenia zakazu nie
wystąpiły przypadki objęcia procedurą celną dopuszczenia do obrotu towarów objętych
zakazem na podstawie Rozporządzenia.
Oprócz Służby Celno-Skarbowej (KAS) na przejściach granicznych kontrole w zakresie
prawa żywnościowego realizowane są przez właściwe inspekcje. Uprawnienia w tym
zakresie posiadają: Inspekcja Weterynaryjna, Państwowa Inspekcja Sanitarna, Państwowa
Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa oraz Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów
Rolno – Spożywczych.
Organy celne kierują przesyłki towarów rolno–spożywczych do kontroli właściwych
inspekcji granicznych i podejmują decyzje o możliwości realizacji procedury tranzytu na
podstawie wyników tych kontroli. Żadna przesyłka towarów rolnych objętych zakazem
przywozu z Ukrainy nie opuszcza przejścia granicznego bez zajęcia stanowiska przez
właściwy organ egzekwujący przepisy zarówno unijne jak i krajowe z zakresu prawa
żywnościowego.
Co więcej, w każdym przypadku, kiedy towary zakazowe obejmowane są procedurą
tranzytu, wymagane jest deklarowanie przeznaczenia tych towarów, tj. konsumpcyjne
(spożywcze), paszowe, bądź do siewu. W zależności od zadeklarowanego przeznaczenia,
każda przesyłka kierowana jest do granicznej kontroli właściwego organu inspekcji
sanitarnej, weterynaryjnej albo inspekcji ochrony roślin i nasiennictwa. W sytuacji
deklarowania ww. towarów na cele „inne”/”techniczne”, w każdym przypadku, takie
przesyłki organy celne kierują do granicznej kontroli każdej z inspekcji granicznych. Żadna
przesyłka takich towarów nie może opuścić przejścia granicznego bez zajęcia stanowiska
przez właściwe inspekcje. Komunikacja między organami celnymi a poszczególnymi
inspekcjami odbywa się poprzez system PKWD-SINGLE WINDOW. Inspekcje po
przeprowadzeniu granicznych kontroli urzędowych wydają określone rozstrzygnięcie w
zakresie towaru będącego przedmiotem kontroli, którym organ celny jest związany. W tym
zakresie organ celny uznaje wyniki kontroli dokonywanych przez służby graniczne,
właściwe w zakresie prawa żywnościowego. Rozstrzygnięcie właściwej inspekcji
determinuje następcze czynności organu celnego w odniesieniu do kontrolowanego
towaru.
W odniesieniu do konsekwencji wobec podmiotów, które wprowadzą do polskiego obrotu
towary objęte zakazem, należy wyjaśnić, że zarówno przepisy prawa celnego krajowego i
unijnego nie posługują się pojęciem „wprowadzenia do polskiego obrotu”. Zgodnie z
nomenklaturą zawartą w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr
952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającym unijny kodeks celny (UKC),
dopuszczenie do obrotu jest procedura celną, o której mowa w art. 5 pkt 16 rzeczonego
rozporządzenia. Procedura dopuszczenia do obrotu ma zastosowanie w przypadku
przywozu towarów nieunijnych na obszar celny UE. Procedura celna dopuszczenia do
obrotu nadaje towarowi nieunijnemu status celny towaru unijnego (zgodnie z art. 201 ust.
3 UKC). Procedura ta wymaga zastosowania środków polityki handlowej, spełnienia
pozostałych formalności wymaganych przy przywozie towarów, jak również uiszczenia
opłat prawnie należnych, w szczególności należności celnych przywozowych. Dla towarów
podlegających zakazowi przywozu nie jest możliwe objęcie procedurą celną dopuszczenia
do obrotu. Zakaz ten został wprowadzony do systemów informatycznych KAS, które

-- 4 of 5 --

5
wspierają obsługę obrotu towarowego. Systemy te walidują zgłoszenia celne, co w
przypadku zakazu przywozu oznacza, że wobec zgłoszeń celnych towarów objętych
zakazem będą podejmowane decyzje skutkujące odmową ich przyjęcia. Jednocześnie,
należy zauważyć, że naruszenie zakazu przywozu towarów albo innych ograniczeń
pozataryfowych może stanowić przestępstwo lub wykroczenie skarbowe na podstawie
Kodeksu karnego skarbowego.
Jak wcześniej wspomniano, organy celne od dnia ustanowienia zakazu monitorują czy
zakaz nie został naruszony i dotychczas nie wystąpiły przypadki objęcia w Polsce
procedurą celną dopuszczenia do obrotu towarów podlegających pod zakaz przywozu z
Ukrainy.
Ad 10. Zgodnie z informacją Ministerstwa Polityki Rolnej i Żywności Ukrainy szacuje się,
że w roku gospodarczym 2026/27 Ukraina wyprodukuje około 81 milionów ton zbóż i
nasion oleistych. Po zaspokojeniu popytu krajowego około 67 milionów ton będzie
musiało zostać wyeksportowanych, co odpowiada 5,6 miliona ton miesięcznie.
Zgodnie z danymi przekazanymi przez Komisję Europejską na posiedzeniu Grupy
Ekspertów ds. Wspólnej Organizacji Rynków Rolnych (uprawy polowe i oliwa z oliwek),
które odbyło się 27 sierpnia br., prognozowana produkcja głównych zbóż w Ukrainie, tj.
pszenicy, kukurydzy i jęczmienia w sezonie 2026/2027 może wynieść ok. 65,7 mln ton (o
ok. 3,5 mln ton więcej niż w sezonie 2025/2026), w tym 26,7 mln ton pszenicy (o ok.
2,8%, tj. 700 tys. ton więcej niż w sezonie 2025/2026), 32,9 mln ton kukurydzy (o ok.
7,8%, tj. 2,4 mln ton więcej niż w sezonie 2025/2026) oraz 6,1 mln ton jęczmienia (o ok.
8%, tj. 400 tys. ton więcej niż w sezonie 2025/2026). Prognozowana produkcja oleistych
może wynieść ok. 23,4 mln ton, z czego 3,8 mln ton rzepaku (o ok. 17%, tj. 600 tys. ton
więcej niż w sezonie 2025/2026), 5,7 mln ton soi (o ok. 8,6%, tj. 500 tys. ton więcej niż w
sezonie 2025/2026) oraz 13,9 mln ton słonecznika.
Równocześnie KE prognozuje eksport ogółem ww. zbóż z Ukrainy na poziomie ok. 38 mln
ton (o ok. 300 tys. ton mniej niż w sezonie 2025/2026), a eksport nasion rzepaku i soi na
poziomie ok. 5,2 mln ton (tj. o 1,2 mln ton więcej niż w sezonie 2025/2026).
Nie dysponujemy danymi dot. planowanych tras transportu ww. artykułów.
Ad 11. Polska nie podjęła wobec Ukrainy ani Komisji Europejskiej odrębnych zobowiązań
dotyczących zwiększenia lub liberalizacji importu ukraińskich produktów rolnych. Obecnie
handel UE-Ukraina odbywa się na zasadach wynikających z Układu o stowarzyszeniu UE-
Ukraina (DCFTA), natomiast Polska utrzymuje obowiązujące środki krajowe dotyczące
zakazu przywozu wybranych produktów rolnych z Ukrainy. Tranzyt ukraińskich produktów
przez terytorium RP jest realizowany zgodnie z przepisami krajowymi i unijnymi oraz z
zachowaniem odpowiednich mechanizmów kontroli.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Baranowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii

-- 5 of 5 --