tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 11 września 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr19220
Znak sprawy: DPL3.054.2.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczpospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 19220 posła Tomasza Rzymkowskiego w sprawie
obciążeń podatkowych małych producentów napojów alkoholowych, proszę przyjąć
następujące wyjaśnienia.
Opłatę za zezwolenie na obrót hurtowy napojami alkoholowymi i opłatę za
zezwolenie na wyprzedaż posiadanych zapasów napojów alkoholowych, w części
dotyczącej opłaty za napoje alkoholowe w opakowaniach jednostkowych o ilości
nominalnej napoju nieprzekraczającej 300 ml (dalej „opłata ALK”) wprowadzono1
do ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości
i przeciwdziałaniu alkoholizmowi2 od 1 stycznia 2021 r. Obowiązek zapłaty opłaty
ALK ciąży wyłącznie na przedsiębiorcy prowadzącym hurtową sprzedaż napojów
alkoholowych, który zaopatruje przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na
sprzedaż detaliczną napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza
miejscem sprzedaży w napoje alkoholowe w opakowaniach jednostkowych o ilości
nominalnej napoju nieprzekraczającej 300 ml3. Tym samym sam fakt produkcji
napojów alkoholowych nie powoduje obowiązku zapłaty opłaty ALK, gdyż
producent tych napojów jest obowiązany do uzyskania zezwolenia na obrót hurtowy
napojami alkoholowymi, tylko i wyłącznie jeżeli zbywa swoje wyroby
przedsiębiorcom posiadającym zezwolenie na sprzedaż detaliczną napojów
alkoholowych4.
1 Art. 2 ustawy z 14 lutego 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z promocją
prozdrowotnych wyborów konsumentów (Dz. U. z 2020 r. poz. 1492)
2 Dz. U z 2023 r. poz. 2151, z późn. zm.
3 Art. 9[2] ust. 11 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
4 Art. 9[1] ust. 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

-- 1 of 3 --

2/3
Z powyższego powodu Ministerstwo Finansów nie prowadzi analiz wpływu opłaty
ALK na konkurencyjność rodzinnych producentów, gdyż sama opłata ALK obciąża -
w sensie formalno-prawnym - wyłącznie przedsiębiorców prowadzących obrót
hurtowy, którzy zaopatrują detalistów w napoje alkoholowe w opakowaniach do
300 ml.
Celem wprowadzenia opłaty ALK była promocja prozdrowotnych wyborów
konsumentów oraz ograniczenie spożycia alkoholu, zwłaszcza w małych
opakowaniach, sprzyjających impulsywnym i częstym zakupom. Spożywanie
alkoholu jest jednym z głównych czynników ryzyka związanym z obciążeniem
uzależnieniami, a mała objętość opakowania napoju alkoholowego i stosunkowo
niska cena pojedynczego produktu, a także łatwość szybkiego spożycia wielokrotnie
determinuje wybór właśnie tych produktów i znacząco wpływa na ich atrakcyjność.
W ocenie Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) ograniczenie dostępności
ekonomicznej napojów alkoholowych, tj. oddziaływanie na cenę tych produktów,
jest uważane za jedną z najskuteczniejszych metod mających na celu ograniczenie
nadmiernego spożywania alkoholu, szczególnie w najbardziej wrażliwych grupach
społecznych, w tym wśród ludzi młodych i tych, którzy piją najwięcej5. Sama opłata
ALK ma zatem nie tyle realizować cel fiskalny, ile przede wszystkim stanowić
instrument polityki prozdrowotnej, który wpływa na zmianę niekorzystnych
wzorów konsumpcji alkoholu. Zróżnicowanie obciążenia według wielkości
producenta czy obrotu osłabiłoby skuteczność opłaty ALK w kształtowaniu
prozdrowotnych wyborów konsumentów. Podobnie wyłączenie produktów
wytwarzanych w niewielkich seriach i przeznaczonych wyłącznie do zestawów
prezentowych osłabiłoby ten efekt, tworząc luki umożliwiające obchodzenie
regulacji. W konsekwencji skuteczność opłaty ALK jako narzędzia ograniczającego
spożycie alkoholu uległaby istotnemu osłabieniu.
Ponadto informuję, że Ministerstwo Finansów nie gromadzi danych na podstawie
których można by przyporządkować przedsiębiorców zobowiązanych do zapłaty
opłaty ALK do określonej wielkościowo grupy przedsiębiorców, co za tym idzie nie
ma możliwości wskazania ilu mikro- i małych przedsiębiorców i w jakiej kwocie
uiszcza opłatę ALK. Resort finansów nie dysponuje również danymi o kosztach
administracyjnych ponoszonych przez przedsiębiorców w związku z rozliczaniem
opłaty ALK. Z uwagi na fakt, że opłata ALK wpisuje się w koszty utrzymania systemu
rozliczeniowego łącznie z innymi podatkami i opłatami obsługiwanymi przez
Krajową Administrację Skarbową nie można również wskazać kosztów
administracyjnych związanych z jej poborem po stronie budżetu państwa.
Aktualnie w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów znajduje
się projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia przychodów
Narodowemu Funduszowi Zdrowia (UD416). W zakresie opłaty ALK w projekcie
proponuje się m.in.:
 podwyższenie stawki opłaty ALK z 25 zł do 100 zł za każdy pełny litr 100%
alkoholu w opakowaniach jednostkowych o ilości nominalnej napoju
nieprzekraczającej 300 ml z jednoczesnym doprecyzowaniem jednostki
rozliczeniowej do 10 gr za każdy 1 ml 100% alkoholu,
 zmianę częstotliwości składania informacji ALK i opłacania opłaty ALK
z półrocznej na miesięczną przy jednoczesnym doprecyzowaniu momentu
powstania obowiązku zapłaty opłaty ALK,
5 Raport WHO Resource tool on alcohol taxation and pricing policies
https://www.who.int/publications/i/item/9789241512701

-- 2 of 3 --

3/3
 złagodzenie sankcji w przypadku niewypełnienia obowiązku złożenia informacji
i zapłaty opłaty w terminie.
Dodatkowo planuje się przekazanie 100% wpływów z tej opłaty wyłącznie do
Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) zamiast dotychczasowego podziału po 50%
między gminy, a NFZ. Celem projektowanych zmian jest dalsze ograniczenie
ekonomicznej dostępności napojów alkoholowych w opakowaniach jednostkowych
o ilości nominalnej napoju nieprzekraczającej 300 ml i spadek ich sprzedaży przy
jednoczesnym zwiększeniu finansowania Narodowego Funduszu Zdrowia.
Pragnę również zwrócić uwagę, że obowiązujące rozwiązania w zakresie
opodatkowania podatkiem akcyzowym przewidują już preferencje dla małych
producentów napojów alkoholowych polegające na możliwości stosowania stawki
akcyzy w wysokości 50% stawki podstawowej dla alkoholu etylowego, wina,
napojów fermentowanych i wyrobów pośrednich6. W odniesieniu do małych
producentów piwa funkcjonuje natomiast zwolnienie – w wysokości 50% kwoty
akcyzy obliczonej według podstawowej stawki akcyzy7. Wprowadzone preferencje
odzwierciedlają rozwiązania przewidziane w prawie unijnym, tj. w Dyrektywie Rady
92/83/EWG8. Również w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych
funkcjonują rozwiązania, które upraszczają sposób rozliczenia przychodów
osiąganych przez drobnych producentów wina, którzy m.in. nie muszą wpłacać
w trakcie roku zaliczek na podatek dochodowy z ich tytułu9.
Mając na względzie powyższe informuję, że obecnie nie są planowane inne
preferencje podatkowe adresowane do małych producentów napojów
alkoholowych.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
6 Art. 93 ust. 4a, art. 95 ust. 5, art. 96 ust. 5 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r.
o podatku akcyzowym (Dz.U. z 2026 r. poz. 412, z późn. zm.)
7 § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 czerwca 2025 r. w sprawie zwolnień
od podatku akcyzowego (Dz. U. z 2025 r. poz. 851, z późn. zm.)
8 Art. 4 ust.1, art. 9a ust. 1, art. 13a ust.1, art. 18a ust.1 i art. 22 ust.1 Dyrektywy Rady
92/83/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie harmonizacji struktury podatków
akcyzowych od alkoholu i napojów alkoholowych z dnia 19 października 1992 r. (Dz. Urz. UE.
L nr 316, str. 21)
9 Wynika to z zaliczenia w art. 20 ust. 1a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku
dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 592, z późn. zm.) przychodów
z działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie wyrobu wina do przychodów z innych
źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy PIT, nieobjętych obowiązkiem wpłacania
zaliczek.

-- 3 of 3 --