Interpelacja w sprawie działalności ukraińskich firm transportowych na terenie Polski
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 1914
do ministra infrastruktury
w sprawie działalności ukraińskich firm transportowych na terenie Polski
Zgłaszający: Grzegorz Rusiecki
Data wpływu: 06-03-2024
Szanowny Panie Premierze,
w ostatnim czasie na terenie naszego kraju odbywają się liczne protesty rolników, myśliwych oraz firm przewozowych. Sam miałem okazję, na zaproszenie rolników, wraz z posłem Andrzejem Grzybem uczestniczyć w jednym z protestów na węźle drogi ekspresowej nr 5 na wysokości Lasocic koło Leszna. Podczas nocnego, blisko dwugodzinnego spotkania z protestującymi, na moje ręce zostały przekazane postulaty, o których przekazanie na Pana ręce poprosili mnie strajkujący.
Firmy transportowe zwracają się z postulatem, aby firmy transportowe z Ukrainy traktować podobnie jak polskich przewoźników, wprowadzając m.in.: konieczność opłacania składek ZUS w polskich urzędach, uzyskiwanie licencji oraz ubezpieczanie licencji oraz zakaz wykonywania kabotażu na terenie naszego kraju.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Premiera z następującymi pytaniami:
Jakie jest stanowisko polskiego rządu w sprawie wprowadzenia m.in. konieczności opłacania składek ZUS w polskich urzędach, uzyskiwania licencji oraz ubezpieczania licencji oraz zakazu wykonywania kabotażu na terenie naszego kraju przez firmy transportowe z Ukrainy?
Czy istnieje możliwość wprowadzenia w życie powyższych postulatów? Jeżeli tak, to kiedy mogłyby zostać wprowadzone?
Z poważaniem
Grzegorz Rusiecki
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Paweł Gancarz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5653 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-6.0720.110.2024
Warszawa, 10 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 1914 Posła na Sejm RP, Pana Grzegorza Rusieckiego
w sprawie działalności ukraińskich firm transportowych na terenie Polski, po uzyskaniu
stanowiska Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w zakresie możliwości opłacania
składek ZUS przez przedsiębiorców transportu drogowego z Ukrainy w Polsce, poniżej
przedstawiam następujące informacje.
Sprawy dotyczące obowiązku ubezpieczeń społecznych zostały uregulowane w art. 6 ust.1
ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023
r. poz. 1230, z późn. zm.). Zgodnie z wyżej wymienionym przepisem, obowiązkowym
ubezpieczeniom społecznym w Polsce, w tym obowiązkowi opłacania składek - podlegają
między innymi osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są
pracownikami oraz osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy
zlecenia (zleceniobiorcy), a także osoby wykonujące działalność pozarolniczą, w tym
gospodarczą.
Użyte w ww. ustawie określenie „na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej” nie odnosi się
w tym przypadku do fizycznego miejsca wykonywania danej pracy czy świadczenia
określonego rodzaju usług, a do obszaru oddziaływania prawnego polskich przepisów
ustawowych - czyli do posiadania na terytorium RP formalnego statusu pracownika,
zleceniobiorcy czy osoby wykonującej pozarolniczą działalność gospodarczą. Nie ma
zatem ani możliwości prawnych, ani też praktycznych możliwości systemowych
do zidentyfikowania i objęcia polskimi przepisami o ubezpieczeniach społecznych
jakiegokolwiek podmiotu gospodarczego, który świadczy usługi w Polsce wykonując je
w ramach działalności zarejestrowanej poza terytorium RP. Dotyczy to wszystkich
podmiotów gospodarczych niemających w Polsce swojej siedziby czy przedstawicielstwa
– tj. niefigurujących w żadnym z oficjalnych polskich rejestrów działalności gospodarczej.
Odnośnie do możliwości uzyskiwania licencji i przeprowadzania operacji kabotażu przez
przewoźników drogowych z Ukrainy należy podkreślić, że Polska jako kraj członkowski UE
zobowiązana jest do stosowania przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego
i Rady (WE) 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady
dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające
dyrektywę Rady 96/26/WE oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr
1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczącego wspólnych zasad dostępu do rynku
międzynarodowych przewozów drogowych. Zasady i warunki wydawania licencji
wspólnotowej zostały określone w artykule 4 rozporządzenia 1072/2009, który stanowi
m.in., że licencja wspólnotowa jest wydawana przez państwo członkowskie każdemu
przewoźnikowi wykonującemu zarobkowo drogowy przewóz rzeczy, który:
-- 1 of 2 --
2
a) ma siedzibę w tym państwie członkowskim zgodnie z prawodawstwem
wspólnotowym oraz krajowymi przepisami tego państwa członkowskiego; oraz
b) jest uprawniony w państwie członkowskim siedziby przewoźnika do wykonywania
międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy zgodnie z przepisami
wspólnotowymi oraz krajowymi przepisami tego państwa członkowskiego
dotyczącymi dostępu do zawodu drogowego przewoźnika rzeczy.
Tym samym, zgodnie z ww. przepisami wydanie licencji jest możliwe po spełnieniu
warunków opisanych m.in. w ww. artykule. Jednocześnie mając na uwadze, że Ukraina
nie jest państwem członkowskim UE, jest możliwe nałożenie obowiązku uzyskiwania
licencji wspólnotowych na przewoźników z Ukrainy. Odnośnie do zastosowania zakazu
wykonywania przewozu kabotażowego, należy podkreślić, że zasady i sposób realizacji
tego typu operacji transportowych wobec przewoźników drogowych z UE są określone
w artykułach 8 i 9 rozporządzenia 1072/2009.
Natomiast podstawę prawną współpracy polsko – ukraińskiej w zakresie transportu
drogowego stanowi Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Ukrainy
o międzynarodowych przewozach drogowych, podpisana w Warszawie dnia 18 maja 1992
roku.
Jednocześnie Umowa między Unią Europejską a Ukrainą w sprawie transportu drogowego
towarów, sporządzona w Lyonie dnia 29 czerwca 2022 r. czasowo zliberalizowała
przewozy dwustronne i tranzytowe pomiędzy stronami Umowy, nie regulując odmiennie
zasad wykonywania przewozów kabotażowych.
W tym przypadku obowiązują dotychczasowe regulacje dwustronne w ramach umowy
polsko-ukraińskiej o międzynarodowych przewozach drogowych z 1992 r., która nie
dopuszcza możliwości wykonywania przewozów kabotażowych na terytorium jednej
ze stron umowy, przez przewoźnika drugiej strony. Z tego względu polskie służby
kontrolne, w tym Inspekcja Transportu Drogowego, w ramach prowadzonych czynności,
sprawdzają również przewoźników ukraińskich pod względem obowiązującego wobec
nich zakazu wykonywania w Polsce przewozów kabotażowych.
Reasumując, Polska jako państwo członkowskie zobowiązana jest do stosowania
przepisów UE, w ramach których nie jest możliwe wprowadzenie wymogu uzyskiwania
licencji wspólnotowych przez przewoźników z Ukrainy, obowiązuje wobec nich zakaz
wykonywania przewozów kabotażowych, co podlega kontroli przez upoważnione służby,
a brak możliwości rejestrowania przewoźników z Ukrainy jako płatników ZUS na
terytorium RP wynika wprost z polskich przepisów krajowych.
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Paweł Gancarz
Podsekretarz Stanu
Dokument podpisany elektronicznie.
-- 2 of 2 --