Interpelacja nr 19085
Interpelacja w sprawie różnic w opodatkowaniu wody i napojów bezalkoholowych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie różnic w opodatkowaniu wody i napojów bezalkoholowych
Interpelacja nr 19085
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie różnic w opodatkowaniu wody i napojów bezalkoholowych
Zgłaszający: Michał Moskal
Data wpływu: 05-08-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w trakcie tegorocznych wakacji termometry w wielu regionach kraju wskazywały wartości przekraczające 30 stopni Celsjusza. W takich warunkach lekarze, dietetycy oraz przedstawiciele służb sanitarnych konsekwentnie przypominają, że podstawą ochrony zdrowia i prawidłowego nawodnienia organizmu jest regularne picie wody. To czysta woda, pozbawiona dodatków w postaci cukru, substancji słodzących czy aromatów, powinna być promowana jako podstawowy i najbezpieczniejszy dla zdrowia wybór konsumentów.
Tym bardziej niezrozumiała jest bierność obecnego rządu wobec niespójności obowiązującej matrycy stawek VAT. Naturalna woda mineralna, pochodząca często z ujęć zlokalizowanych na terenach uzdrowiskowych i zawierająca składniki mineralne istotne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, jest objęta podstawową stawką VAT w wysokości 23%. Jednocześnie część napojów bezalkoholowych zawierających co najmniej 20% soku korzysta z preferencyjnej stawki VAT w wysokości 5%, nawet gdy produkty są dodatkowo dosładzane cukrem lub substancjami słodzącymi. Trudno uznać taki stan za racjonalny z punktu widzenia zdrowia publicznego, szczególnie w sytuacji, gdy nadmierne spożycie cukru pozostaje jednym z istotnych problemów zdrowotnych, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. Państwo nie powinno z jednej strony zachęcać obywateli do dokonywania zdrowych wyborów, a z drugiej utrzymywać preferencji podatkowych dla produktów, które nie stanowią podstawy codziennej diety.
Obecny rząd, mimo deklaracji dotyczących deregulacji, w tym likwidacji fiskalnych absurdów, nie podjął dotychczas realnych działań w celu naprawy tej niespójności. Jest to tym bardziej zaskakujące, że sprawa dotyczy nie tylko konstrukcji systemu podatkowego, ale przede wszystkim zdrowia Polaków.
Kwestia stawek VAT na wodę i napoje ma wielowymiarowy charakter. Jest również istotna z perspektywy polskich regionów uzdrowiskowych, w których zlokalizowane są ujęcia wód. Rozwój gospodarczy i wizerunek tych obszarów są oparte na unikalnych zasobach naturalnych oraz wieloletnim dziedzictwie.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Finansów dostrzega niespójność między zróżnicowaniem stawek VAT na wodę mineralną i źródlaną oraz napoje bezalkoholowe a prowadzoną przez państwo polityką zdrowotną?
Czy Ministerstwo Finansów porównało stawki VAT na wodę mineralną, źródlaną i napoje bezalkoholowe obowiązujące w państwach Unii Europejskiej? Jeśli tak, jakie wnioski wynikają z tego porównania?
Czy resort analizuje obecnie możliwość zmiany przepisów dotyczących stawek VAT na wodę mineralną i źródlaną oraz napoje bezalkoholowe? W szczególności, czy rozważane jest obniżenie stawki VAT na wodę mineralną i źródlaną lub jej ujednolicenie dla wody mineralnej i źródlanej oraz napojów bezalkoholowych?
Z wyrazami szacunku
Michał Moskal
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 19085
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie różnic w opodatkowaniu wody i napojów bezalkoholowych
Zgłaszający: Michał Moskal
Data wpływu: 05-08-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w trakcie tegorocznych wakacji termometry w wielu regionach kraju wskazywały wartości przekraczające 30 stopni Celsjusza. W takich warunkach lekarze, dietetycy oraz przedstawiciele służb sanitarnych konsekwentnie przypominają, że podstawą ochrony zdrowia i prawidłowego nawodnienia organizmu jest regularne picie wody. To czysta woda, pozbawiona dodatków w postaci cukru, substancji słodzących czy aromatów, powinna być promowana jako podstawowy i najbezpieczniejszy dla zdrowia wybór konsumentów.
Tym bardziej niezrozumiała jest bierność obecnego rządu wobec niespójności obowiązującej matrycy stawek VAT. Naturalna woda mineralna, pochodząca często z ujęć zlokalizowanych na terenach uzdrowiskowych i zawierająca składniki mineralne istotne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, jest objęta podstawową stawką VAT w wysokości 23%. Jednocześnie część napojów bezalkoholowych zawierających co najmniej 20% soku korzysta z preferencyjnej stawki VAT w wysokości 5%, nawet gdy produkty są dodatkowo dosładzane cukrem lub substancjami słodzącymi. Trudno uznać taki stan za racjonalny z punktu widzenia zdrowia publicznego, szczególnie w sytuacji, gdy nadmierne spożycie cukru pozostaje jednym z istotnych problemów zdrowotnych, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. Państwo nie powinno z jednej strony zachęcać obywateli do dokonywania zdrowych wyborów, a z drugiej utrzymywać preferencji podatkowych dla produktów, które nie stanowią podstawy codziennej diety.
Obecny rząd, mimo deklaracji dotyczących deregulacji, w tym likwidacji fiskalnych absurdów, nie podjął dotychczas realnych działań w celu naprawy tej niespójności. Jest to tym bardziej zaskakujące, że sprawa dotyczy nie tylko konstrukcji systemu podatkowego, ale przede wszystkim zdrowia Polaków.
Kwestia stawek VAT na wodę i napoje ma wielowymiarowy charakter. Jest również istotna z perspektywy polskich regionów uzdrowiskowych, w których zlokalizowane są ujęcia wód. Rozwój gospodarczy i wizerunek tych obszarów są oparte na unikalnych zasobach naturalnych oraz wieloletnim dziedzictwie.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Finansów dostrzega niespójność między zróżnicowaniem stawek VAT na wodę mineralną i źródlaną oraz napoje bezalkoholowe a prowadzoną przez państwo polityką zdrowotną?
Czy Ministerstwo Finansów porównało stawki VAT na wodę mineralną, źródlaną i napoje bezalkoholowe obowiązujące w państwach Unii Europejskiej? Jeśli tak, jakie wnioski wynikają z tego porównania?
Czy resort analizuje obecnie możliwość zmiany przepisów dotyczących stawek VAT na wodę mineralną i źródlaną oraz napoje bezalkoholowe? W szczególności, czy rozważane jest obniżenie stawki VAT na wodę mineralną i źródlaną lub jej ujednolicenie dla wody mineralnej i źródlanej oraz napojów bezalkoholowych?
Z wyrazami szacunku
Michał Moskal
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 10 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
13.3 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (10)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5430 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 4 września 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 19085
Znak sprawy: PT1.054.38.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji Pana posła Michała Moskala z 17 sierpnia 2026 r.
nr 19085, przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o VAT1, napoje co do zasady
opodatkowane są podstawową stawką VAT. Obniżoną stawkę VAT w wysokości
5 % stosuje się do takich napojów jak: mleko i określone napoje mleczne (jogurt,
maślanka, kefir, preparaty dla niemowląt i małych dzieci i mleko modyfikowane),
soki owocowe i warzywne (tzw. soki 100 %), napoje bezalkoholowe, w których
udział masowy soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego wynosi
nie mniej niż 20 % składu surowcowego, a także tzw. napoje roślinne (np. na bazie
orzechów czy zbóż)2. Jak wskazano stawką obniżoną objęte są m.in. napoje
bezalkoholowe, które zawierają co najmniej 20 % soku owocowego, warzywnego
lub owocowo-warzywnego, przy czym dla możliwości objęcia danego napoju
stawką VAT w wysokości 5% decydującym jest skład produktu. Jeżeli zatem dany
napój nie będzie zawierał wymaganej ilości soku z owoców lub warzyw – nie będzie
objęty stawką 5 %.
Woda dostarczana za pośrednictwem sieci wodociągowych, cysternami lub innymi
środkami transportu opodatkowana jest obniżoną stawką VAT w wysokości 8 %3.
Natomiast woda butelkowana opodatkowana jest stawką podstawową (23 %).
1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775, z późn. zm.)
2 Poz. 3, 13 i 17 załącznika nr 10 do ustawy o VAT w związku z art. 41 ust. 2a ustawy o VAT.
3 Poz. 16, 24 i 25 załącznika nr 3 do ustawy o VAT w związku z art. 41 ust. 2 i art. 146ef ust. 1 pkt 2
ustawy o VAT.
-- 1 of 3 --
2/3
Obecny sposób opodatkowania napojów zasadniczo funkcjonuje od ponad 20 lat.
W założeniach dotyczących sposobu opodatkowania tej kategorii towarów
przyjęto, że napoje bezalkoholowe zawierające dodatek soku owocowego,
warzywnego lub owocowo-warzywnego charakteryzują się walorem
prozdrowotnym, gdyż stanowią źródło naturalnych witamin i innych składników
odżywczych. W pierwotnych założeniach reformy stawek VAT wprowadzonej
w 2019 r. (tzw. nowa matryca stawek VAT), planowana była zmiana zasad
opodatkowania napojów, która zakładała objęcie napojów innych niż tzw. soki
100% stawką w wysokości 23 %. Koncepcja ta była związana z założeniem
ujednolicenia stawki dla większości napojów, takich jak kawa, herbata, woda
butelkowana czy napoje słodzone.
Jednakże w trakcie procesu legislacyjnego projektu ustawy wprowadzającej nową
matryce stawek VAT projekt podlegał modyfikacjom w związku ze zgłaszanymi
uwagami w omawianym zakresie. Finalnie utrzymany został zasadniczo w tym
obszarze wcześniejszy sposób opodatkowania VAT.
Obecnie nie są przewidywane zmiany zakresie stawek VAT na wodę butelkowaną,
nie jest jednak wykluczone wprowadzenie obniżki stawki VAT na wodę
butelkowaną w przyszłości.
Odnosząc się do kwestii stawek VAT na wodę i napoje bezalkoholowe
obowiązujących w państwach członkowskich unii Europejskiej, wskazać należy,
że zarówno woda, jak i napoje, są w Unii Europejskiej opodatkowane różnorodnie,
przy zastosowaniu różnych stawek VAT.
Wyjaśnienia przy tym wymaga, że przepisy dyrektywy VAT4 w obszarze stawek
tego podatku pozostawiają państwom członkowskim pewną swobodę.
Z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE)
wynika natomiast, że przepisy mające charakter wyjątku od zasady należy
interpretować w sposób ścisły5.
Zgodnie z przepisami dyrektywy VAT państwa członkowskie mogą stosować
obniżoną stawkę VAT w odniesieniu do określonej kategorii towarów lub usług
(określone pozycje załącznika III do dyrektywy VAT) lub też w odniesieniu
do niektórych towarów (lub usług) spośród tych określonych w danej kategorii,
jednocześnie stosując stawkę podstawową do pozostałych spośród tych towarów6.
Państwa członkowskie korzystają z tej swobody i w konsekwencji kształtowane
w nich systemy stawek obniżonych VAT – również w obszarze opodatkowania
wody i napojów – w związku z dostosowaniem do lokalnego rynku, są zróżnicowane
i wynikają z indywidualnych decyzji i uwarunkowań. Towary z grupy omawianej
w niniejszej interpelacji w różnych państwach członkowskich są opodatkowane
według stawki podstawowej (w różnej wysokości) albo stawki obniżonej (w różnej
wysokości), przy czym kryteria przyjęte do określenia towarów objętych stawkami
preferencyjnymi również są różne w poszczególnych państwach członkowskich UE.
4 Dyrektywa 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku
od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.).
5 Wyroki TSUE: z dnia 6 maja 2010 r. w sprawie C-94/09, Komisja przeciwko Francji, pkt 29; z dnia 17
czerwca 2010 r w sprawie C-492/08, Komisja przeciwko Francji, pkt 35; z dnia 9 listopada 2017 r.
w sprawie C-499/16, AZ, pkt 24; z dnia 9 marca 2017 r. w sprawie C-573/15, Oxycure Belgium SA,
pkt 25.
6 Wyrok TSUE w sprawie C-573/15, pkt 26.
-- 2 of 3 --
3/3
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 4 września 2026 roku
Sprawa: Interpelacja nr 19085
Znak sprawy: PT1.054.38.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji Pana posła Michała Moskala z 17 sierpnia 2026 r.
nr 19085, przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o VAT1, napoje co do zasady
opodatkowane są podstawową stawką VAT. Obniżoną stawkę VAT w wysokości
5 % stosuje się do takich napojów jak: mleko i określone napoje mleczne (jogurt,
maślanka, kefir, preparaty dla niemowląt i małych dzieci i mleko modyfikowane),
soki owocowe i warzywne (tzw. soki 100 %), napoje bezalkoholowe, w których
udział masowy soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego wynosi
nie mniej niż 20 % składu surowcowego, a także tzw. napoje roślinne (np. na bazie
orzechów czy zbóż)2. Jak wskazano stawką obniżoną objęte są m.in. napoje
bezalkoholowe, które zawierają co najmniej 20 % soku owocowego, warzywnego
lub owocowo-warzywnego, przy czym dla możliwości objęcia danego napoju
stawką VAT w wysokości 5% decydującym jest skład produktu. Jeżeli zatem dany
napój nie będzie zawierał wymaganej ilości soku z owoców lub warzyw – nie będzie
objęty stawką 5 %.
Woda dostarczana za pośrednictwem sieci wodociągowych, cysternami lub innymi
środkami transportu opodatkowana jest obniżoną stawką VAT w wysokości 8 %3.
Natomiast woda butelkowana opodatkowana jest stawką podstawową (23 %).
1 Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775, z późn. zm.)
2 Poz. 3, 13 i 17 załącznika nr 10 do ustawy o VAT w związku z art. 41 ust. 2a ustawy o VAT.
3 Poz. 16, 24 i 25 załącznika nr 3 do ustawy o VAT w związku z art. 41 ust. 2 i art. 146ef ust. 1 pkt 2
ustawy o VAT.
-- 1 of 3 --
2/3
Obecny sposób opodatkowania napojów zasadniczo funkcjonuje od ponad 20 lat.
W założeniach dotyczących sposobu opodatkowania tej kategorii towarów
przyjęto, że napoje bezalkoholowe zawierające dodatek soku owocowego,
warzywnego lub owocowo-warzywnego charakteryzują się walorem
prozdrowotnym, gdyż stanowią źródło naturalnych witamin i innych składników
odżywczych. W pierwotnych założeniach reformy stawek VAT wprowadzonej
w 2019 r. (tzw. nowa matryca stawek VAT), planowana była zmiana zasad
opodatkowania napojów, która zakładała objęcie napojów innych niż tzw. soki
100% stawką w wysokości 23 %. Koncepcja ta była związana z założeniem
ujednolicenia stawki dla większości napojów, takich jak kawa, herbata, woda
butelkowana czy napoje słodzone.
Jednakże w trakcie procesu legislacyjnego projektu ustawy wprowadzającej nową
matryce stawek VAT projekt podlegał modyfikacjom w związku ze zgłaszanymi
uwagami w omawianym zakresie. Finalnie utrzymany został zasadniczo w tym
obszarze wcześniejszy sposób opodatkowania VAT.
Obecnie nie są przewidywane zmiany zakresie stawek VAT na wodę butelkowaną,
nie jest jednak wykluczone wprowadzenie obniżki stawki VAT na wodę
butelkowaną w przyszłości.
Odnosząc się do kwestii stawek VAT na wodę i napoje bezalkoholowe
obowiązujących w państwach członkowskich unii Europejskiej, wskazać należy,
że zarówno woda, jak i napoje, są w Unii Europejskiej opodatkowane różnorodnie,
przy zastosowaniu różnych stawek VAT.
Wyjaśnienia przy tym wymaga, że przepisy dyrektywy VAT4 w obszarze stawek
tego podatku pozostawiają państwom członkowskim pewną swobodę.
Z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE)
wynika natomiast, że przepisy mające charakter wyjątku od zasady należy
interpretować w sposób ścisły5.
Zgodnie z przepisami dyrektywy VAT państwa członkowskie mogą stosować
obniżoną stawkę VAT w odniesieniu do określonej kategorii towarów lub usług
(określone pozycje załącznika III do dyrektywy VAT) lub też w odniesieniu
do niektórych towarów (lub usług) spośród tych określonych w danej kategorii,
jednocześnie stosując stawkę podstawową do pozostałych spośród tych towarów6.
Państwa członkowskie korzystają z tej swobody i w konsekwencji kształtowane
w nich systemy stawek obniżonych VAT – również w obszarze opodatkowania
wody i napojów – w związku z dostosowaniem do lokalnego rynku, są zróżnicowane
i wynikają z indywidualnych decyzji i uwarunkowań. Towary z grupy omawianej
w niniejszej interpelacji w różnych państwach członkowskich są opodatkowane
według stawki podstawowej (w różnej wysokości) albo stawki obniżonej (w różnej
wysokości), przy czym kryteria przyjęte do określenia towarów objętych stawkami
preferencyjnymi również są różne w poszczególnych państwach członkowskich UE.
4 Dyrektywa 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku
od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, str. 1, z późn. zm.).
5 Wyroki TSUE: z dnia 6 maja 2010 r. w sprawie C-94/09, Komisja przeciwko Francji, pkt 29; z dnia 17
czerwca 2010 r w sprawie C-492/08, Komisja przeciwko Francji, pkt 35; z dnia 9 listopada 2017 r.
w sprawie C-499/16, AZ, pkt 24; z dnia 9 marca 2017 r. w sprawie C-573/15, Oxycure Belgium SA,
pkt 25.
6 Wyrok TSUE w sprawie C-573/15, pkt 26.
-- 2 of 3 --
3/3
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --