Interpelacja w sprawie przeciwdziałania normalizacji przemocy w kulturze masowej poprzez komercyjne widowiska walki
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 19036
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie przeciwdziałania normalizacji przemocy w kulturze masowej poprzez komercyjne widowiska walki
Zgłaszający: Monika Rosa, Dorota Łoboda, Jolanta Niezgodzka, Alicja Łepkowska-Gołaś
Data wpływu: 03-08-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w sprawie działań podejmowanych przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz przeciwdziałania normalizacji przemocy, agresji oraz przekazów mogących utrwalać mowę nienawiści w przestrzeni kultury masowej i mediów.
W ostatnich dniach opinię publiczną poruszyły informacje dotyczące brutalnego pobicia obywateli Ukrainy we Wrocławiu. Z doniesień medialnych wynika, że jednym z zatrzymanych był zawodnik występujący podczas gal organizowanych przez federację GROMDA. Według przekazów medialnych sprawcy mieli kierować wobec pokrzywdzonych również obraźliwe wypowiedzi odnoszące się do ich narodowości. Kwestie odpowiedzialności karnej oraz motywacji sprawców pozostają przedmiotem postępowania prowadzonego przez właściwe organy.
Wydarzenie to wywołało jednak szerszą debatę dotyczącą odpowiedzialności twórców kultury masowej, organizatorów widowisk oraz mediów za kreowanie przekazów, które mogą prowadzić do społecznej akceptacji agresji, brutalności oraz dehumanizacji przeciwnika. Szczególne znaczenie ma to w odniesieniu do treści kierowanych do młodych odbiorców, którzy coraz częściej czerpią wzorce zachowań z mediów społecznościowych oraz internetowych transmisji wydarzeń o charakterze rozrywkowym.
W przestrzeni publicznej pojawiają się również pytania o granice odpowiedzialności organizatorów wydarzeń masowych oraz producentów treści audiowizualnych za język wykorzystywany podczas promocji swoich przedsięwzięć, w tym za przekazy mogące utrwalać stereotypy, eskalować wrogość wobec określonych grup społecznych lub normalizować przemoc jako formę rozwiązywania konfliktów.
Kultura odgrywa szczególną rolę w budowaniu postaw społecznych, zwłaszcza wśród dzieci i młodzieży. Z tego względu państwo powinno wspierać działania promujące szacunek, odpowiedzialność społeczną oraz przeciwdziałające zjawiskom prowadzącym do eskalacji przemocy i nienawiści.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wpływu treści kultury masowej promujących brutalność i agresję na postawy społeczne, w szczególności dzieci i młodzieży?
Czy ministerstwo współpracuje z Krajową Radą Radiofonii i Telewizji oraz innymi instytucjami w zakresie przeciwdziałania normalizacji przemocy i mowy nienawiści w mediach?
Czy planowane są programy edukacyjne lub kampanie społeczne promujące kulturę szacunku oraz przeciwdziałające przemocy i uprzedzeniom?
Czy ministerstwo rozważa opracowanie dobrowolnych standardów odpowiedzialności społecznej dla producentów i organizatorów wydarzeń o charakterze rozrywkowym, których przekaz dociera do szerokiego grona odbiorców?
Czy prowadzone są analizy dotyczące wpływu internetowych transmisji widowisk opartych na przemocy fizycznej na rozwój społeczny i emocjonalny osób małoletnich?
Czy ministerstwo planuje zwiększenie wsparcia dla projektów kulturalnych promujących przeciwdziałanie mowie nienawiści, ksenofobii oraz przemocy?
Czy ministerstwo zamierza zainicjować debatę z przedstawicielami środowisk twórczych, organizatorów wydarzeń oraz platform internetowych dotyczącą standardów etycznych w promocji treści o charakterze przemocowym?
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7287 znakówktórych dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2579473.11529652.10929073
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 19036 posłanek Moniki Rosy, Doroty Łobody, Jolanty
Niezgodzkiej i Alicji Łepkowskiej-Gołaś z 17 sierpnia 2026 roku w sprawie przeciwdziałania
normalizacji przemocy w kulturze masowej poprzez komercyjne widowiska walki, uprzejmie
proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
W odniesieniu do dostępności w przekazach medialnych treści zawierających przemoc
zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji (zwanej dalej URiT), dotyczącego
nadań,
audycje lub inne przekazy nie mogą propagować działań sprzecznych z prawem, z
polską racją stanu oraz postaw i poglądów sprzecznych z moralnością i dobrem społecznym,
w szczególności nie mogą zawierać treści nawołujących do nienawiści lub przemocy lub
dyskryminujących ze względu na płeć, rasę, kolor skóry, pochodzenie etniczne lub społeczne,
cechy genetyczne, język, religię lub przekonania, poglądy polityczne lub wszelkie inne
poglądy, przynależność państwową, przynależność do mniejszości narodowej, majątek,
urodzenie, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną lub nawołujących do
popełnienia przestępstwa o charakterze terrorystycznym. Podobnie na podstawie art. 47h
URiT treści nawołujących do nienawiści lub przemocy ani treści dyskryminujących nie mogą
zawierać audycje dostarczane w ramach audiowizualnych usług medialnych na żądanie.
Zabronione jest także umieszczanie ww. treści na platformach udostępniania wideo (art. 47o
ust. 1 pkt 2 i 3 URiT). Dostawcy platform udostępniania wideo zobowiązani są do określenia
w regulaminie świadczenia usług drogą elektroniczną m.in. sposobu zgłaszania, że treści
umieszczone na platformie naruszają ww. zakaz oraz trybu rozpoznawania zgłoszeń, a
także kryteriów dokonywania oceny zgodności treści z art. 47o URiT. Mechanizmy
umożliwiające zgłaszanie, że treści umieszczone na platformie naruszają zakaz określony w
tym artykule powinny być przejrzyste i przyjazne, a odpowiedź udzielona niezwłocznie,
maksymalnie w przeciągu 48 godzin od chwili zgłoszenia. Ponadto dostawca platformy
został zobowiązany, by w określonych warunkach uniemożliwić dostęp do treści
naruszających art. 47o ust. 1 pkt 2 i 3 URiT (art. 47t ust. 1 URiT). Dostawca platformy
udostępniania wideo może również pod pewnymi warunkami uniemożliwić użytkownikowi
umieszczanie treści (art. 47t ust. 2 i 3 URiT).
W przypadku nieprzestrzegania ww. obowiązków ustawodawca przewidział sankcje.
Zgodnie z treścią art. 53 ust. 1 URiT, jeżeli nadawca narusza obowiązki wynikające z
przepisów art. 18 ust. 1-5b, Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (zwanej
dalej KRRiT) wydaje decyzję nakładającą na nadawcę karę pieniężną. Analogiczną regulację
przewidziano w art. 53c URiT w odniesieniu do dostawców audiowizualnych usług
medialnych na żądanie, naruszających przepis art. 47h URiT. W odniesieniu do
nieprzestrzegania obowiązków przez dostawców platform udostępniania wideo
-- 1 of 2 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
odpowiednią sankcję zawiera art. 53e URiT. Należy jednak podkreślić, że największe
platformy udostępniania wideo pozostają poza polską jurysdykcją.
KRRiT jest konstytucyjnym organem, wyposażonym przez URiT w kompetencje w zakresie
egzekwowania przepisów tej ustawy. MKiDN natomiast podejmuje działania na poziomie
unijnym w celu inicjowania skutecznych rozwiązań uwzględniających transgraniczny
charakter sygnalizowanych problemów w zakresie audiowizualnych usług medialnych oraz
platform udostępniania wideo. Monitoruje również obowiązujące krajowe przepisy i
podejmie działania, jeśli okaże się celowe wprowadzenie odpowiednich usprawnień na
poziomie ustawowym w zakresie URiT. Temat przeciwdziałania dostępowi do treści
nawołujących do przemocy i dyskryminacji w mediach pozostaje w centrum zainteresowania
Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W związku z transgranicznym
charakterem platform udostępniania wideo resort kultury podejmuje działania na poziomie
unijnym, zmierzające do rozważenia zwiększenia odpowiedzialności tych platform w toku
rewizji Dyrektywy AVMS1. W ramach polskiej Prezydencji w Radzie UE Polska zainicjowała
dyskusję nad potencjalnymi zmianami w dyrektywie, ze szczególną sugestią w zakresie
przeglądu przepisów dotyczących obowiązków platform udostępniania wideo2.
W zakresie działań podejmowanych przez polskie instytucje kultury, z danych przekazanych
przez instytucje podległe lub nadzorowane przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa
Narodowego wynika, że w ostatnich latach prowadziły one liczne działania edukacyjne
zarówno w zakresie edukacji medialnej (w szczególności prowadzone przez szkoły
artystyczne czy też takie instytucje jak Centrum Dialogu im. Juliusza Mieroszewskiego,
Instytut Europejskiej Sieci Pamięć i Solidarność, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku i
wiele innych), jak i działania zmierzające do zachęcenia młodych ludzi do korzystania z
wartościowych treści kultury, oferowanych przez instytucje kulturalne (wśród nich
wyłącznie przykładowo można wskazać m.in. działania Muzeum II Wojny Światowej w
Gdańsku, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN czy też Muzeum Narodowego w
Kielcach).
Należy również wskazać, że MKiDN bierze pod uwagę kwestie dostępu do treści
nawiązujących do przemocy i dyskryminacji także przy konstruowaniu zasad relewantnych
programów rządowych. W tym kontekście warto przytoczyć m.in. treść specyfikacji
rządowego programu Bliska kultura w jej części 4b pkt 7 lit. b i d, zgodnie z którą z zakresu
programu całkowicie wyłączone są utwory zawierające treści pornograficzne i niezgodne z
przepisami URiT oraz utwory zawierające elementy przemocy, niemającej uzasadnienia
narracyjnego czy artystycznego.
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
1 Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/13/UE z dnia 10 marca 2010 r. w sprawie koordynacji niektórych
przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich dotyczących świadczenia
audiowizualnych usług medialnych (dyrektywa o audiowizualnych usługach medialnych) zmieniona przez Dyrektywę
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1808 z dnia 14 listopada 2018 r. zmieniającą dyrektywę 2010/13/UE w sprawie
koordynacji niektórych przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich dotyczących
świadczenia audiowizualnych usług medialnych (dyrektywa o audiowizualnych usługach medialnych) ze względu na zmianę
sytuacji na rynku
2 Konkluzje Rady w sprawie oceny ram prawnych dotyczących audiowizualnych usług medialnych i usług platform
udostępniania wideo
-- 2 of 2 --