Interpelacja nr 1898
Interpelacja w sprawie stopnia wodnego Siarzewo
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (65%)
Klimat, Energia i Środowisko (63%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (29%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie stopnia wodnego Siarzewo
Interpelacja nr 1898
do ministra infrastruktury
w sprawie stopnia wodnego Siarzewo
Zgłaszający: Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 05-03-2024
Szanowny Panie Ministrze,
zgodnie z uchwałą Rady Ministrów nr 185/2023 z dnia 10 października 2023 r. w sprawie ustanowienia Programu wieloletniego pod nazwą „Zagospodarowanie Dolnej Wisły” Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie jako wykonawca może przystąpić do budowy stopnia wodnego Siarzewo, na którego realizację przeznaczono 7 550,62 mln zł. Potrzebę budowy nowego stopnia wodnego Siarzewo uzasadnia się potrzebami rozwoju żeglugi i połączenia portu w Gdańsku ze śródlądziem, produkcją energii elektrycznej oraz poprawą funkcjonowania gospodarki wodnej w regionie.
Tymczasem budowa elektrowni na zaporze w Siarzewie nie jest istotna z perspektywy polskiej energetyki i jest nieopłacalna: koszty inwestycyjne instalowania turbin o mocy 80MW na stopniu wodnym Siarzewo są 6-krotnie wyższe niż inwestycje w energetykę solarną lub wiatrową. Taką samą ilość energii można wyprodukować w tym rejonie Polski alternatywnymi i mniej szkodliwymi dla środowiska metodami – łącząc inwestycje w energetykę solarną, wiatrową i w biogazownie. Jednocześnie zbudowanie kolejnej zapory na Wiśle spotęguje problem powstawania powodzi zatorowych oraz doprowadzi do pogłębienia problemu suszy w regionie. Zbiorniki zaporowe zatrzymują wodę w jednym miejscu, zaburzając jej dystrybucję do okolicznych obszarów. Poniżej zbiornika siła erozyjna wody wypłukuje materiał z dna, obniżając jego poziom. To prowadzi do spadku poziomu wód w rzece, a w rezultacie także wód gruntowych, co powoduje lokalnie susze. Woda w zbiorniku stoi, nie jest niesiona nurtem, a więc nagrzewa się i paruje szybciej niż płynąca woda w rzece.
W 2021 r. potrzebę realizacji inwestycji uzasadniano problemami ze starzejącym się zbiornikiem we Włocławku. Jednak budowa stopnia wodnego w Siarzewie nie rozwiąże problemów spowodowanych funkcjonowaniem stopnia wodnego i zbiornika Włocławek. Jedynym trwałym sposobem likwidacji tych problemów i zagrożeń jest wyłączenie stopnia Włocławek z eksploatacji i jego częściowa likwidacja, z pozostawieniem przeprawy mostowej przez Wisłę. Według cen z roku 2001 koszty rozbiórki tego stopnia wynoszą ok. 240 mln złotych, kilkanaście razy mniej od kosztów budowy zapory w Siarzewie.
Postępowanie odwoławcze od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji budowy nowego stopnia wodnego Siarzewo trwa już ponad 5 lat i nie wiadomo kiedy się zakończy, więc planowana data zakończenia inwestycji w 2032 roku może być oszacowana niewłaściwie. Koszty planowanej inwestycji z roku na rok rosną, obecnie przeznaczono na budowę prawie 7,6 mld złotych, przy czym „Analiza finansowa budowy Stopnia Wodnego na Wiśle poniżej Włocławka” nie jest dostępna publicznie, dlatego trudno oszacować dlaczego w porównaniu do poprzednich wariantów budowa, która będzie finansowana z pieniędzy podatników, wymagać będzie takiego budżetu.
W związku z przedstawionymi powyżej faktami uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki podjęły bądź planują podjąć działania mające na celu wycofanie się z realizacji Programu wieloletniego pod nazwą „Zagospodarowanie Dolnej Wisły”? Jeśli tak, jakie? Jeśli nie, to z jakich przyczyn?
Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki dysponują aktualnymi, wykonanymi w przeciągu ostatnich 2 lat analizami dotyczącymi wykonalności tej inwestycji w planowych ramach czasowych i w budżecie? Jeśli tak, to czy podane wcześniej informacje są nadal aktualne czy uległy zmianie, a jeśli tak się stało, to jakie zmiany zaszły? Jeśli takiej analizy nie ma, to na jakiej podstawie ministerstwo podejmuje w tej sprawie decyzje?
Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki rozważają wyłączenie stopnia Włocławek z eksploatacji i jego częściową likwidację? Jeżeli tak, to proszę o wskazanie działań idących w kierunku tego rozwiązania.
Proszę o podanie dokładnych źródeł finansowania Programu wieloletniego pod nazwą „Zagospodarowanie Dolnej Wisły” i uzasadnienia dlaczego na inwestycję przeznacza się aktualnie 7 550,62 mln zł.
Z wyrazami szacunku
Daria Gosek-Popiołek
Interpelacja nr 1898
do ministra infrastruktury
w sprawie stopnia wodnego Siarzewo
Zgłaszający: Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 05-03-2024
Szanowny Panie Ministrze,
zgodnie z uchwałą Rady Ministrów nr 185/2023 z dnia 10 października 2023 r. w sprawie ustanowienia Programu wieloletniego pod nazwą „Zagospodarowanie Dolnej Wisły” Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie jako wykonawca może przystąpić do budowy stopnia wodnego Siarzewo, na którego realizację przeznaczono 7 550,62 mln zł. Potrzebę budowy nowego stopnia wodnego Siarzewo uzasadnia się potrzebami rozwoju żeglugi i połączenia portu w Gdańsku ze śródlądziem, produkcją energii elektrycznej oraz poprawą funkcjonowania gospodarki wodnej w regionie.
Tymczasem budowa elektrowni na zaporze w Siarzewie nie jest istotna z perspektywy polskiej energetyki i jest nieopłacalna: koszty inwestycyjne instalowania turbin o mocy 80MW na stopniu wodnym Siarzewo są 6-krotnie wyższe niż inwestycje w energetykę solarną lub wiatrową. Taką samą ilość energii można wyprodukować w tym rejonie Polski alternatywnymi i mniej szkodliwymi dla środowiska metodami – łącząc inwestycje w energetykę solarną, wiatrową i w biogazownie. Jednocześnie zbudowanie kolejnej zapory na Wiśle spotęguje problem powstawania powodzi zatorowych oraz doprowadzi do pogłębienia problemu suszy w regionie. Zbiorniki zaporowe zatrzymują wodę w jednym miejscu, zaburzając jej dystrybucję do okolicznych obszarów. Poniżej zbiornika siła erozyjna wody wypłukuje materiał z dna, obniżając jego poziom. To prowadzi do spadku poziomu wód w rzece, a w rezultacie także wód gruntowych, co powoduje lokalnie susze. Woda w zbiorniku stoi, nie jest niesiona nurtem, a więc nagrzewa się i paruje szybciej niż płynąca woda w rzece.
W 2021 r. potrzebę realizacji inwestycji uzasadniano problemami ze starzejącym się zbiornikiem we Włocławku. Jednak budowa stopnia wodnego w Siarzewie nie rozwiąże problemów spowodowanych funkcjonowaniem stopnia wodnego i zbiornika Włocławek. Jedynym trwałym sposobem likwidacji tych problemów i zagrożeń jest wyłączenie stopnia Włocławek z eksploatacji i jego częściowa likwidacja, z pozostawieniem przeprawy mostowej przez Wisłę. Według cen z roku 2001 koszty rozbiórki tego stopnia wynoszą ok. 240 mln złotych, kilkanaście razy mniej od kosztów budowy zapory w Siarzewie.
Postępowanie odwoławcze od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji budowy nowego stopnia wodnego Siarzewo trwa już ponad 5 lat i nie wiadomo kiedy się zakończy, więc planowana data zakończenia inwestycji w 2032 roku może być oszacowana niewłaściwie. Koszty planowanej inwestycji z roku na rok rosną, obecnie przeznaczono na budowę prawie 7,6 mld złotych, przy czym „Analiza finansowa budowy Stopnia Wodnego na Wiśle poniżej Włocławka” nie jest dostępna publicznie, dlatego trudno oszacować dlaczego w porównaniu do poprzednich wariantów budowa, która będzie finansowana z pieniędzy podatników, wymagać będzie takiego budżetu.
W związku z przedstawionymi powyżej faktami uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki podjęły bądź planują podjąć działania mające na celu wycofanie się z realizacji Programu wieloletniego pod nazwą „Zagospodarowanie Dolnej Wisły”? Jeśli tak, jakie? Jeśli nie, to z jakich przyczyn?
Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki dysponują aktualnymi, wykonanymi w przeciągu ostatnich 2 lat analizami dotyczącymi wykonalności tej inwestycji w planowych ramach czasowych i w budżecie? Jeśli tak, to czy podane wcześniej informacje są nadal aktualne czy uległy zmianie, a jeśli tak się stało, to jakie zmiany zaszły? Jeśli takiej analizy nie ma, to na jakiej podstawie ministerstwo podejmuje w tej sprawie decyzje?
Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki rozważają wyłączenie stopnia Włocławek z eksploatacji i jego częściową likwidację? Jeżeli tak, to proszę o wskazanie działań idących w kierunku tego rozwiązania.
Proszę o podanie dokładnych źródeł finansowania Programu wieloletniego pod nazwą „Zagospodarowanie Dolnej Wisły” i uzasadnienia dlaczego na inwestycję przeznacza się aktualnie 7 550,62 mln zł.
Z wyrazami szacunku
Daria Gosek-Popiołek
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Przemysław Koperski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
8 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
7.4 / 1k zn.
- Zawiera 8 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9711 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGWiŻŚ-4.054.4.2024
Warszawa, 09 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji nr 1898 z dnia 15 marca 2024 r., Poseł na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej, pani Darii Gosek-Popiołek, w sprawie budowy stopnia wodnego
w Siarzewie przedstawiam odpowiedzi na postawione pytania.
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki podjęły bądź planują podjąć
działania mające na celu wycofanie się z realizacji Programu Wieloletniego pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły”? Jeśli tak, jakie? Jeśli nie, to z jakich przyczyn?
Program wieloletni pn. Zagospodarowanie Dolnej Wisły został przyjęty uchwałą
nr 185/2023 Rady Ministrów z dnia 10 października 2023 r. Przewiduje budowę stopnia
wodnego na wysokości miejscowości Siarzewo. Inwestycja zlokalizowana jest
w województwie kujawsko-pomorskim, w obrębie 5 powiatów: toruńskiego,
aleksandrowskiego, lipnowskiego, włocławskiego i Włocławka. Obejmuje swoim
zakresem terytorialnym obszary Natura 2000.
Zgodnie z pismem Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z 23 listopada 2023 r.
(znak: DOOŚ-TSOOŚ.410.17.2023.TW) dla programu powinna była zostać
przeprowadzona strategiczna ocena oddziaływania na środowisko. W powyższym piśmie
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podkreślił również, że przepisy ustawy z dnia 3
października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale
społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.
U. z 2023 r., poz. 1094, ze zm.) wskazują, że odstąpienie od przeprowadzenia strategicznej
oceny oddziaływania na środowisko może być przeprowadzone wyłącznie dla dokumentu
dotyczącego obszaru w granicach jednej gminy, którego realizacja nie spowoduje
znaczącego oddziaływania na środowisko, w tym na obszary Natura 2000.
Powyższe oznacza, że w ocenie GDOŚ dla programu wieloletniego pn. Zagospodarowanie
Dolnej Wisły należałoby przeprowadzić procedurę strategicznej oceny oddziaływania na
środowisko.
-- 1 of 5 --
2
Równolegle Ministerstwo Klimatu i Środowiska, jako organ II instancji, prowadzi
postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach budowy stopnia wodnego Siarzewo. Uzyskanie ostatecznej
i prawomocnej decyzji środowiskowej jest jednym z podstawowych warunków realizacji
inwestycji i kontynuacji wdrażania programu wieloletniego Zagospodarowanie Dolnej
Wisły zgodnie z harmonogramem założonym w uchwale Rady Ministrów.
Niezależnie od powyższego plany inwestycyjne Państwowego Gospodarstwa Wodnego
Wody Polskie, w tym również związane z realizacją Programu Wieloletniego pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły”, aktualnie są analizowane pod kątem celowości
i oszczędności, przy uwzględnieniu uzyskania najlepszych efektów oraz optymalnego
doboru metod i środków. Należy podkreślić, że program wieloletni pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły” został przyjęty uchwałą Rady Ministrów nr 185/2023,
zatem jego ewentualna zmiana lub uchylenie będzie podejmowana na poziomie Rady
Ministrów.
2. Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki dysponują aktualnymi,
wykonanymi w przeciągu ostatnich 2 lat analizami dotyczącymi wykonalności tej
inwestycji w planowych ramach czasowych i w budżecie? Jeśli tak, to czy podane
wcześniej informacje są nadal aktualne czy uległy zmianie, a jeśli tak się stało to jakie
zmiany zaszły? Jeśli takiej analizy nie ma, to na jakiej podstawie Ministerstwo
podejmuje w tej sprawie decyzje?
Podległe Ministerstwu Infrastruktury PGW Wody Polskie jest w posiadaniu:
koncepcji programowo – przestrzennej pn. Koncepcja programowo – przestrzenna
Budowa stopnia wodnego na Wiśle poniżej Włocławka, Lokalizacja: Siarzewo,
uwzględniającej decyzję o uwarunkowaniach środowiskowych nr 124/2017;
raportów rocznych z przedrealizacyjnego monitoringu środowiskowego w obszarach
określonych warunkami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (za lata 2021-
2023);
opracowań dodatkowych, w szczególności:
Weryfikacja kompozycji Stopnia Wodnego Siarzewo w warunkach przepływów
ustalonych i nieustalonych z uwzględnieniem ruchu rumowiska (sierpień 2019 r.);
Weryfikacja danych hydrologicznych dla projektowanego Stopnia Wodnego
Siarzewo (wrzesień 2019 r.);
Modelowanie matematyczne dynamiki lodu na projektowanym zbiorniku
Siarzewo oraz na rzece poniżej stopnia wodnego Siarzewo (grudzień 2019 r.);
Symulacje numeryczne prognozy erozji (deformacji) koryta Wisły poniżej Stopnia
Wodnego Siarzewo wraz ze wskazaniem rozwiązań technicznych ograniczających
erozję (Gdańsk, sierpień 2020 r.);
-- 2 of 5 --
3
Budowa stopnia wodnego na Wiśle poniżej Włocławka – SW Siarzewo. Obliczenia
hydrauliczne (model numeryczny), Hydraulika i Hydrologia (grudzień 2020 r.);
analizy finansowej oraz jej aktualizacji:
opracowania pn. Analiza finansowa budowy stopnia wodnego na Wiśle poniżej
Włocławka – lokalizacja Siarzewo wraz z oszacowaniem udziału podmiotu
zamierzającego odnosić korzyści z użytkowania elektrowni w kosztach
projektowania i wykonania inwestycji (styczeń 2020 r.);
aktualizacji opracowania pn. Analiza finansowa budowy stopnia wodnego na
Wiśle poniżej Włocławka – lokalizacja Siarzewo wraz z oszacowaniem udziału
podmiotu zamierzającego odnosić korzyści z użytkowania elektrowni w kosztach
projektowania i wykonania inwestycji (grudzień 2022 r.);
operatu wodnoprawnego i projektu instrukcji gospodarowania wodą dla Stopnia
Wodnego Siarzewo wraz z wnioskami o wydanie pozwoleń wodnoprawnych (czerwiec
2021 r.).
Planowane nakłady finansowe przedstawiono w poniższej tabeli, zgodnie z danymi
zawartymi w załączniku do uchwały nr 185/2023 Rady Ministrów z dnia 10 października
2023 r.:
Nazwa zadania 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032
PFU wraz z
postępowaniem
przetargowym i
analizą
środowiskową
1,02 17,47 11,03 1,98
Dokumentacja
projektowa i
pozwolenie na
realizację inwestycji
9,1 145,9
Planowane koszty
robót budowlanych 30,75 91,00 105,00 412,50 413,00 1 665,50 2 603,35
Pozostałe koszty 0,15 50,0 104,0 126,50 126,50 170,00 176,89
Regulacja spraw
własnościowych 110 110,0 134,0
Zadania
towarzyszące 13,24 50,0 150,0 150,5 150,00 150,00 200,26
Zarządzanie
projektem 4,0 6,0 7,0 10,5 10,5 14,5 19,5
Razem koszt
inwestycji 7 551,64 mln zł
-- 3 of 5 --
4
3. Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki rozważają wyłączenie stopnia
Włocławek z eksploatacji i jego częściową likwidację? Jeżeli tak to proszę o wskazanie
działań idących w kierunku tego rozwiązania.
Stopień wodny Włocławek zaliczany jest do dużych obiektów hydrotechnicznych. Składa
się w szczególności z: zapory czołowej ziemnej o wysokości 20 m i długości 670 m, 10-
przęsłowego jazu żelbetowego o szerokości w świetle filarów 200 m, śluzy żeglugowej
o wymiarach komory 115x12 m i spadzie ponad 11 m. Ponadto przy stopniu wodnym
działa elektrownia wodna o mocy 162 MW składająca się z 6 turbozespołów. W ramach
budowy stopnia wodnego został utworzony również zbiornik wodny o powierzchni 70 km2
i pojemności 408 mln m3. Zbiornik wodny funkcjonujący przy stopniu wodnym Włocławek
jest największym co do wielkości akwenem śródlądowym w Polsce, a drugim co do
pojemności zbiornikiem.
Budowla miała powstać jako element kompleksowego zagospodarowania dolnej Wisły,
którego prace zaprzestano 50 lat temu. Obiekt wykonuje swoje funkcje samodzielnie,
co nie było przewidziane na etapie jego projektowania i budowy.
Inicjatywa rozebrania stopnia wodnego Włocławek była analizowana przez PGW Wody
Polskie. Według wyników analizy rozbiórka rodziłaby wiele niepewności i mogłaby nieść
potencjalne zagrożenia ─ wiązałaby się z wystąpieniem spływu wód zmagazynowanych
w zbiorniku funkcjonującym przy stopniu wodnym Włocławek wraz ze skumulowanymi
w nim osadami. Biorąc pod uwagę ilość i jakość zgromadzonych w zbiorniku osadów,
trudno jest określić skalę prac rozbiórkowych. Nie ma również gwarancji ograniczenia
i kontrolowania odpływu wód ze zbiornika. Ewentualna awaria w trakcie prac
budowlanych i nagłe uwolnienie się znacznej ilości wód i osadów wiązałoby się
z wystąpieniem zagrożenia powodziowego i znaczącego szkodliwego wpływu na
środowisko. Jakakolwiek działania zmierzające do decyzji o rozbiórce musiałaby być
odpowiednio uzasadnione i poparte szczegółowymi badaniami naukowymi, a także
analizami ryzyka jakie niosłoby ze sobą rozebranie stopnia wodnego we Włocławku.
4. Proszę o podanie dokładnych źródeł finansowania Programu Wieloletniego pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły” i uzasadnienia dlaczego na inwestycję przeznacza
się aktualnie 7 550,62 mln zł.
Program „Zagospodarowanie Dolnej Wisły” jest zaplanowany do finansowania ze środków
budżetu państwa oraz ze środków PGW Wody Polskie (zgodnie z § 4 uchwały nr 185/2023
Rady Ministrów z dnia 10 października 2023 r.). Jednocześnie w programie ustanowiono
łączny limit wydatków z budżetu państwa w całym okresie jego realizacji na poziomie
7 550,62 mln zł. Zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym realizacji Programu
w podziale na lata (pkt 8 Załącznika do uchwały nr 185/2023 Rady Ministrów z dnia
-- 4 of 5 --
5
10 października 2023 r.) łączna wartość Programu wynosi ok. 7551,64 mln zł, w tym
7 550,62 mln zł jest zaplanowane ze środków budżetu państwa, a 1,02 mln zł ze środków
własnych inwestora. Do 2022 r. na realizację inwestycji polegającej na budowie stopnia
wodnego Siarzewo wydatkowano 4,76 mln zł z budżetu PGW Wody Polskie.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
-- 5 of 5 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DGWiŻŚ-4.054.4.2024
Warszawa, 09 kwietnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji nr 1898 z dnia 15 marca 2024 r., Poseł na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej, pani Darii Gosek-Popiołek, w sprawie budowy stopnia wodnego
w Siarzewie przedstawiam odpowiedzi na postawione pytania.
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki podjęły bądź planują podjąć
działania mające na celu wycofanie się z realizacji Programu Wieloletniego pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły”? Jeśli tak, jakie? Jeśli nie, to z jakich przyczyn?
Program wieloletni pn. Zagospodarowanie Dolnej Wisły został przyjęty uchwałą
nr 185/2023 Rady Ministrów z dnia 10 października 2023 r. Przewiduje budowę stopnia
wodnego na wysokości miejscowości Siarzewo. Inwestycja zlokalizowana jest
w województwie kujawsko-pomorskim, w obrębie 5 powiatów: toruńskiego,
aleksandrowskiego, lipnowskiego, włocławskiego i Włocławka. Obejmuje swoim
zakresem terytorialnym obszary Natura 2000.
Zgodnie z pismem Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z 23 listopada 2023 r.
(znak: DOOŚ-TSOOŚ.410.17.2023.TW) dla programu powinna była zostać
przeprowadzona strategiczna ocena oddziaływania na środowisko. W powyższym piśmie
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska podkreślił również, że przepisy ustawy z dnia 3
października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale
społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.
U. z 2023 r., poz. 1094, ze zm.) wskazują, że odstąpienie od przeprowadzenia strategicznej
oceny oddziaływania na środowisko może być przeprowadzone wyłącznie dla dokumentu
dotyczącego obszaru w granicach jednej gminy, którego realizacja nie spowoduje
znaczącego oddziaływania na środowisko, w tym na obszary Natura 2000.
Powyższe oznacza, że w ocenie GDOŚ dla programu wieloletniego pn. Zagospodarowanie
Dolnej Wisły należałoby przeprowadzić procedurę strategicznej oceny oddziaływania na
środowisko.
-- 1 of 5 --
2
Równolegle Ministerstwo Klimatu i Środowiska, jako organ II instancji, prowadzi
postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach budowy stopnia wodnego Siarzewo. Uzyskanie ostatecznej
i prawomocnej decyzji środowiskowej jest jednym z podstawowych warunków realizacji
inwestycji i kontynuacji wdrażania programu wieloletniego Zagospodarowanie Dolnej
Wisły zgodnie z harmonogramem założonym w uchwale Rady Ministrów.
Niezależnie od powyższego plany inwestycyjne Państwowego Gospodarstwa Wodnego
Wody Polskie, w tym również związane z realizacją Programu Wieloletniego pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły”, aktualnie są analizowane pod kątem celowości
i oszczędności, przy uwzględnieniu uzyskania najlepszych efektów oraz optymalnego
doboru metod i środków. Należy podkreślić, że program wieloletni pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły” został przyjęty uchwałą Rady Ministrów nr 185/2023,
zatem jego ewentualna zmiana lub uchylenie będzie podejmowana na poziomie Rady
Ministrów.
2. Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki dysponują aktualnymi,
wykonanymi w przeciągu ostatnich 2 lat analizami dotyczącymi wykonalności tej
inwestycji w planowych ramach czasowych i w budżecie? Jeśli tak, to czy podane
wcześniej informacje są nadal aktualne czy uległy zmianie, a jeśli tak się stało to jakie
zmiany zaszły? Jeśli takiej analizy nie ma, to na jakiej podstawie Ministerstwo
podejmuje w tej sprawie decyzje?
Podległe Ministerstwu Infrastruktury PGW Wody Polskie jest w posiadaniu:
koncepcji programowo – przestrzennej pn. Koncepcja programowo – przestrzenna
Budowa stopnia wodnego na Wiśle poniżej Włocławka, Lokalizacja: Siarzewo,
uwzględniającej decyzję o uwarunkowaniach środowiskowych nr 124/2017;
raportów rocznych z przedrealizacyjnego monitoringu środowiskowego w obszarach
określonych warunkami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (za lata 2021-
2023);
opracowań dodatkowych, w szczególności:
Weryfikacja kompozycji Stopnia Wodnego Siarzewo w warunkach przepływów
ustalonych i nieustalonych z uwzględnieniem ruchu rumowiska (sierpień 2019 r.);
Weryfikacja danych hydrologicznych dla projektowanego Stopnia Wodnego
Siarzewo (wrzesień 2019 r.);
Modelowanie matematyczne dynamiki lodu na projektowanym zbiorniku
Siarzewo oraz na rzece poniżej stopnia wodnego Siarzewo (grudzień 2019 r.);
Symulacje numeryczne prognozy erozji (deformacji) koryta Wisły poniżej Stopnia
Wodnego Siarzewo wraz ze wskazaniem rozwiązań technicznych ograniczających
erozję (Gdańsk, sierpień 2020 r.);
-- 2 of 5 --
3
Budowa stopnia wodnego na Wiśle poniżej Włocławka – SW Siarzewo. Obliczenia
hydrauliczne (model numeryczny), Hydraulika i Hydrologia (grudzień 2020 r.);
analizy finansowej oraz jej aktualizacji:
opracowania pn. Analiza finansowa budowy stopnia wodnego na Wiśle poniżej
Włocławka – lokalizacja Siarzewo wraz z oszacowaniem udziału podmiotu
zamierzającego odnosić korzyści z użytkowania elektrowni w kosztach
projektowania i wykonania inwestycji (styczeń 2020 r.);
aktualizacji opracowania pn. Analiza finansowa budowy stopnia wodnego na
Wiśle poniżej Włocławka – lokalizacja Siarzewo wraz z oszacowaniem udziału
podmiotu zamierzającego odnosić korzyści z użytkowania elektrowni w kosztach
projektowania i wykonania inwestycji (grudzień 2022 r.);
operatu wodnoprawnego i projektu instrukcji gospodarowania wodą dla Stopnia
Wodnego Siarzewo wraz z wnioskami o wydanie pozwoleń wodnoprawnych (czerwiec
2021 r.).
Planowane nakłady finansowe przedstawiono w poniższej tabeli, zgodnie z danymi
zawartymi w załączniku do uchwały nr 185/2023 Rady Ministrów z dnia 10 października
2023 r.:
Nazwa zadania 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032
PFU wraz z
postępowaniem
przetargowym i
analizą
środowiskową
1,02 17,47 11,03 1,98
Dokumentacja
projektowa i
pozwolenie na
realizację inwestycji
9,1 145,9
Planowane koszty
robót budowlanych 30,75 91,00 105,00 412,50 413,00 1 665,50 2 603,35
Pozostałe koszty 0,15 50,0 104,0 126,50 126,50 170,00 176,89
Regulacja spraw
własnościowych 110 110,0 134,0
Zadania
towarzyszące 13,24 50,0 150,0 150,5 150,00 150,00 200,26
Zarządzanie
projektem 4,0 6,0 7,0 10,5 10,5 14,5 19,5
Razem koszt
inwestycji 7 551,64 mln zł
-- 3 of 5 --
4
3. Czy Ministerstwo Infrastruktury i podległe mu jednostki rozważają wyłączenie stopnia
Włocławek z eksploatacji i jego częściową likwidację? Jeżeli tak to proszę o wskazanie
działań idących w kierunku tego rozwiązania.
Stopień wodny Włocławek zaliczany jest do dużych obiektów hydrotechnicznych. Składa
się w szczególności z: zapory czołowej ziemnej o wysokości 20 m i długości 670 m, 10-
przęsłowego jazu żelbetowego o szerokości w świetle filarów 200 m, śluzy żeglugowej
o wymiarach komory 115x12 m i spadzie ponad 11 m. Ponadto przy stopniu wodnym
działa elektrownia wodna o mocy 162 MW składająca się z 6 turbozespołów. W ramach
budowy stopnia wodnego został utworzony również zbiornik wodny o powierzchni 70 km2
i pojemności 408 mln m3. Zbiornik wodny funkcjonujący przy stopniu wodnym Włocławek
jest największym co do wielkości akwenem śródlądowym w Polsce, a drugim co do
pojemności zbiornikiem.
Budowla miała powstać jako element kompleksowego zagospodarowania dolnej Wisły,
którego prace zaprzestano 50 lat temu. Obiekt wykonuje swoje funkcje samodzielnie,
co nie było przewidziane na etapie jego projektowania i budowy.
Inicjatywa rozebrania stopnia wodnego Włocławek była analizowana przez PGW Wody
Polskie. Według wyników analizy rozbiórka rodziłaby wiele niepewności i mogłaby nieść
potencjalne zagrożenia ─ wiązałaby się z wystąpieniem spływu wód zmagazynowanych
w zbiorniku funkcjonującym przy stopniu wodnym Włocławek wraz ze skumulowanymi
w nim osadami. Biorąc pod uwagę ilość i jakość zgromadzonych w zbiorniku osadów,
trudno jest określić skalę prac rozbiórkowych. Nie ma również gwarancji ograniczenia
i kontrolowania odpływu wód ze zbiornika. Ewentualna awaria w trakcie prac
budowlanych i nagłe uwolnienie się znacznej ilości wód i osadów wiązałoby się
z wystąpieniem zagrożenia powodziowego i znaczącego szkodliwego wpływu na
środowisko. Jakakolwiek działania zmierzające do decyzji o rozbiórce musiałaby być
odpowiednio uzasadnione i poparte szczegółowymi badaniami naukowymi, a także
analizami ryzyka jakie niosłoby ze sobą rozebranie stopnia wodnego we Włocławku.
4. Proszę o podanie dokładnych źródeł finansowania Programu Wieloletniego pod nazwą
„Zagospodarowanie Dolnej Wisły” i uzasadnienia dlaczego na inwestycję przeznacza
się aktualnie 7 550,62 mln zł.
Program „Zagospodarowanie Dolnej Wisły” jest zaplanowany do finansowania ze środków
budżetu państwa oraz ze środków PGW Wody Polskie (zgodnie z § 4 uchwały nr 185/2023
Rady Ministrów z dnia 10 października 2023 r.). Jednocześnie w programie ustanowiono
łączny limit wydatków z budżetu państwa w całym okresie jego realizacji na poziomie
7 550,62 mln zł. Zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym realizacji Programu
w podziale na lata (pkt 8 Załącznika do uchwały nr 185/2023 Rady Ministrów z dnia
-- 4 of 5 --
5
10 października 2023 r.) łączna wartość Programu wynosi ok. 7551,64 mln zł, w tym
7 550,62 mln zł jest zaplanowane ze środków budżetu państwa, a 1,02 mln zł ze środków
własnych inwestora. Do 2022 r. na realizację inwestycji polegającej na budowie stopnia
wodnego Siarzewo wydatkowano 4,76 mln zł z budżetu PGW Wody Polskie.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
-- 5 of 5 --