telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.195.2026.EM
Warszawa, 12 sierpnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18908 z dnia 31 lipca 2026 r. Pani Poseł Katarzyny Osos w
sprawie wdrożenia ogólnopolskiego programu badań przesiewowych w kierunku raka
płuca z wykorzystaniem niskodawkowej tomografii komputerowej, uprzejmie proszę
o przyjęcie poniższych informacji w odpowiedzi na pytania.
1. Na jakim etapie znajdują się obecnie prace nad wdrożeniem programu badań
przesiewowych w kierunku raka płuca z wykorzystaniem niskodawkowej tomografii
komputerowej oraz jaki jest planowany termin rozpoczęcia realizacji programu?
Program badań przesiewowych w kierunku raka płuca z wykorzystaniem niskodawkowej
tomografii komputerowej (NDTK) został wprowadzony rozporządzeniem Ministra Zdrowia
z dnia 14 lipca 2026 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych
z zakresu programów zdrowotnych (Dz. U. poz. 976). Rozporządzenie weszło w życie z
dniem następującym po dniu ogłoszenia. Jednocześnie zawieranie umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej w ramach programu oraz realizacja i finansowanie świadczeń
będą możliwe nie wcześniej niż od dnia 1 października 2026 r.
Obecnie prowadzone są działania przygotowawcze niezbędne do uruchomienia programu
od strony organizacyjnej, kontraktowej i informatycznej. Po stronie Narodowego Funduszu
Zdrowia trwają prace związane z dostosowaniem Systemu Informatycznego
Monitorowania Profilaktyki (SIMP) do obsługi nowego programu. Ponadto, mając na
uwadze konieczność przygotowania Funduszu do kontraktowania świadczeń od dnia 1
października 2026 r., Minister Zdrowia w dniu 4 sierpnia 2026 r. przekazał do NFZ wycenę
procedur przewidzianych w programie, celem jej implementacji w systemie ochrony
zdrowia.
Wcześniejsze wejście w życie rozporządzenia ma na celu umożliwienie NFZ oraz
świadczeniodawcom odpowiedniego przygotowania do realizacji programu. Pozwoli to w
szczególności na przeprowadzenie postępowań dotyczących zawierania umów oraz
zapewnienie niezbędnych warunków organizacyjnych, kadrowych, technicznych i
informatycznych.
2. Jakie są dziś przewidywania Ministerstwa dotyczące liczby podmiotów leczniczych,
które będą realizować świadczenia obejmujące niskodawkową tomografię
komputerową płuc w ramach nowych przepisów?

-- 1 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Na obecnym etapie Ministerstwo Zdrowia przewiduje, że świadczenia obejmujące
niskodawkową tomografię komputerową płuc w ramach programu badań przesiewowych
w kierunku raka płuca będzie realizować około 32 świadczeniodawców.
Liczba ta została wskazana w Ocenie Skutków Regulacji do rozporządzenia Ministra
Zdrowia z dnia 14 lipca 2026 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu programów zdrowotnych i została określona w oparciu o
informacje przekazane przez Konsultanta Krajowego w dziedzinie chorób płuc. Przyjęto
przy tym założenie, że w każdym województwie będzie funkcjonował co najmniej jeden
ośrodek realizujący program.
Przy szacowaniu liczby potencjalnych realizatorów uwzględniono przede wszystkim
ośrodki posiadające doświadczenie w realizacji świadczeń tego typu, w szczególności
podmioty uczestniczące w Ogólnopolskim Programie Wczesnego Wykrywania Raka Płuca,
realizowanym w latach 2021–2023 w formie programu pilotażowego, a także inne ośrodki
spełniające wymagania organizacyjne i jakościowe niezbędne do wykonywania badań w
ramach programu.
Do realizacji programu będą mogły zostać zakwalifikowane ośrodki radiologiczne
dysponujące odpowiednim potencjałem technicznym i kadrowym. Dotyczy to w
szczególności podmiotów spełniających wymagania technologiczne dla aparatury
tomografii komputerowej, zapewniających personel posiadający odpowiednie kwalifikacje,
w tym przygotowanie do oceny badań niskodawkowej tomografii komputerowej, a także
posiadających dostęp do standardowego oprogramowania służącego do oceny guzków
płucnych.
Ostateczna liczba świadczeniodawców realizujących program będzie jednak zależała od
wyników postępowań prowadzonych przez NFZ oraz liczby podmiotów, które spełnią
wymagania określone dla realizacji tego świadczenia i zawrą umowy z Funduszem. W tym
zakresie właściwe działania kontraktowe będą prowadzone przez NFZ, przy czym
zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w ramach programu będzie
możliwe od dnia 1 października 2026 r.
3. Czy planowane jest określenie minimalnej liczby realizatorów programu w
poszczególnych województwach lub innych mechanizmów zapewniających równy
dostęp do badań dla mieszkańców całego kraju?
Na obecnym etapie nie przewiduje się określenia w przepisach sztywnej minimalnej liczby
realizatorów programu w poszczególnych województwach. Przyjęto jednak założenie, że
program powinien być dostępny w każdym województwie, co ma zapewnić równy dostęp
do badań dla mieszkańców całego kraju.
W Ocenie Skutków Regulacji wskazano szacunkową liczbę około 32 świadczeniodawców
mogących realizować program. Liczba ta została określona z uwzględnieniem założenia, że
w każdym województwie będzie funkcjonował co najmniej jeden ośrodek realizujący
badania w ramach programu. Uwzględniono również potencjał ośrodków posiadających
doświadczenie w realizacji świadczeń tego typu, w tym uczestniczących wcześniej w
Ogólnopolskim Programie Wczesnego Wykrywania Raka Płuca, a także innych podmiotów
spełniających wymagania organizacyjne, kadrowe i techniczne.
Mechanizmem zapewniającym dostępność świadczeń będzie proces kontraktowania
prowadzony przez NFZ. Fundusz, prowadząc postępowania w sprawie zawarcia umów
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, będzie uwzględniał potrzebę zabezpieczenia
realizacji programu w poszczególnych województwach oraz zapewnienia pacjentom
możliwie równomiernego dostępu do badań.
Należy jednocześnie podkreślić, że realizatorami programu będą mogły zostać wyłącznie
podmioty spełniające wymagania określone dla tego świadczenia, w szczególności
dotyczące odpowiedniego potencjału technicznego, kadrowego oraz jakościowego.
Oznacza to, że liczba ośrodków w poszczególnych województwach będzie uzależniona
zarówno od potrzeb zdrowotnych i dostępności podmiotów leczniczych, jak również od

-- 2 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
liczby świadczeniodawców spełniających wymagania i przystępujących do postępowań
prowadzonych przez NFZ.
Ministerstwo Zdrowia będzie monitorowało proces wdrażania programu, w tym
dostępność badań w układzie regionalnym. W przypadku zidentyfikowania istotnych
nierówności w dostępie do świadczeń możliwe będzie podjęcie działań organizacyjnych we
współpracy z NFZ, mających na celu poprawę dostępności programu dla uprawnionych
pacjentów.
4. Jakie kryteria kwalifikacji do badania będą obowiązywać pacjentów?
Kwalifikacja pacjentów do udziału w programie badań przesiewowych raka płuca z
wykorzystaniem NDTK będzie następowała podczas wizyty kwalifikującej.
Badanie NDTK będzie wykonywane co 12 miesięcy u osób w wieku 55–74 lat z konsumpcją
tytoniu większą lub równą 20 paczkolat, u których okres abstynencji tytoniowej nie
przekracza 15 lat. Program obejmie również osoby w wieku 50–54 lat spełniające wskazane
kryterium dotyczące konsumpcji tytoniu i abstynencji tytoniowej, jeżeli występuje u nich co
najmniej jeden dodatkowy czynnik ryzyka, m.in. określona ekspozycja zawodowa,
ekspozycja na radon, wywiad w kierunku wybranych chorób nowotworowych, rak płuca u
krewnych pierwszego stopnia albo współistnienie POChP.
Do programu będą mogły być kwalifikowane także osoby w wieku 55–74 lat, które
zakończyły leczenie raka płuca i 5-letni okres monitorowania po zakończonym leczeniu, o
ile spełniają kryterium dotyczące konsumpcji tytoniu i okresu abstynencji. Ponadto badanie
kontrolne NDTK będzie wykonywane u osób, które otrzymały takie zalecenie w ramach
programu, w terminie określonym przez lekarza zgodnie z LungRADS v.2 2022.
Z programu wyłączone będą m.in. osoby z rozpoznaniem raka płuca lub choroby
nowotworowej z zajęciem układu oddechowego oraz osoby pozostające w 5-letnim
monitorowaniu po zakończonym leczeniu, osoby, które miały wykonaną tomografię
komputerową klatki piersiowej w ciągu ostatnich 12 miesięcy, osoby z przeciwwskazaniami
do wykonania NDTK, a także osoby z objawami klinicznymi takimi jak krwioplucie, chrypka,
niezamierzona utrata masy ciała lub przewlekły kaszel trwający powyżej 8 tygodni.
5. Czy Ministerstwo Zdrowia już prowadzi działania informacyjne skierowane do lekarzy
podstawowej opieki zdrowotnej oraz osób znajdujących się w grupach
podwyższonego ryzyka zachorowania, mające na celu zachęcanie do zgłaszania się
na badania przesiewowe w najbliższej przyszłości?
Ministerstwo Zdrowia podejmuje działania przygotowawcze mające na celu zapewnienie
skutecznej informacji o Programie badań przesiewowych raka płuca z wykorzystaniem
NDTK, w szczególności w odniesieniu do osób znajdujących się w grupach podwyższonego
ryzyka oraz lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej.
Z uwagi na fakt, że podstawowa opieka zdrowotna (POZ) jest najbliżej pacjenta i odgrywa
kluczową rolę w identyfikacji czynników ryzyka oraz kierowaniu pacjentów do właściwych
działań profilaktycznych, w Ministerstwie Zdrowia prowadzone są działania mające na celu
powiązania Programu badań przesiewowych raka płuca z rozwiązaniami funkcjonującymi w
POZ, w szczególności możliwości uwzględnienia informacji o tym programie w
Indywidualnym Planie Zdrowotnym realizowanym w ramach programu „Moje Zdrowie –
bilans zdrowia osoby dorosłej”.
Celem tych działań jest wykorzystanie potencjału POZ do identyfikowania osób
spełniających kryteria kwalifikacji do programu, w szczególności osób z historią palenia
tytoniu, oraz kierowanie ich do udziału w badaniach przesiewowych. Zakłada się, że
informacje o możliwości udziału w programie mogłyby być uwzględniane w indywidualnym
kalendarzu badań profilaktycznych osób spełniających kryteria kwalifikacji, a także
stanowić element działań ukierunkowanych na wczesne wykrywanie raka płuca oraz
wsparcie interwencji antynikotynowych.

-- 3 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Równolegle prowadzone są prace dotyczące objęcia Programu badań przesiewowych raka
płuca funkcjonalnościami Centralnej e-Rejestracji. Rozważane jest również wykorzystanie
Internetowego Konta Pacjenta do wspierania rekrutacji pacjentów, w szczególności
poprzez informowanie osób spełniających kryteria kwalifikacji o możliwości udziału w
programie oraz zapisania się na wizytę kwalifikującą.
Działania te mają na celu stworzenie rozwiązań, które ułatwią identyfikację pacjentów
kwalifikujących się do programu oraz pozwolą skuteczniej dotrzeć z informacją do osób
z grup podwyższonego ryzyka zachorowania na raka płuca.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 4 of 4 --