Interpelacja w sprawie praktyki poboru opłaty targowej na prywatnych targowiskach oraz potrzeby doprecyzowania obowiązków przedsiębiorców wobec organów administracji publicznej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18831
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie praktyki poboru opłaty targowej na prywatnych targowiskach oraz potrzeby doprecyzowania obowiązków przedsiębiorców wobec organów administracji publicznej
Zgłaszający: Ewa Szymanowska, Sławomir Ćwik, Rafał Komarewicz, Barbara Okuła
Data wpływu: 23-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z interpelacją dotyczącą praktyki poboru opłaty targowej na prywatnych targowiskach oraz zakresu obowiązków przedsiębiorców wobec organów podatkowych.
Do mojego biura poselskiego zgłosił się przedsiębiorca prowadzący prywatne targowisko, na którym gmina pobiera opłatę targową za pośrednictwem wyznaczonego inkasenta. Jednocześnie przedsiębiorca otrzymuje wezwania do przekazywania danych swoich klientów oraz informacji dotyczących najemców stanowisk handlowych pod rygorem zastosowania kary porządkowej na podstawie art. 262 Ordynacji podatkowej.
Przedstawiona sytuacja rodzi pytania o granice obowiązków informacyjnych przedsiębiorców oraz o sposób wykonywania zadań przez administrację publiczną. Wydaje się zasadne, aby w pierwszej kolejności organy podatkowe wykorzystywały własne kompetencje oraz działania wyznaczonych inkasentów do ustalenia osób zobowiązanych do uiszczenia opłaty targowej.
Właściciele prywatnych targowisk ponoszą pełne koszty utrzymania infrastruktury, finansują jej rozwój oraz odprowadzają na rzecz gmin podatek od nieruchomości. Z tego względu warto przeanalizować, czy obecny model poboru opłaty targowej właściwie równoważy interes publiczny i interes przedsiębiorców.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy prowadzone są prace nad zmianą przepisów dotyczących opłaty targowej, uwzględniającą specyfikę prywatnych targowisk oraz potrzebę ograniczenia zbędnych obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorców?
Czy Ministerstwo Finansów uważa, że organ podatkowy powinien w pierwszej kolejności wykorzystywać własne instrumenty prawne oraz działania wyznaczonego inkasenta do ustalenia osób obowiązanych do zapłaty opłaty targowej?
Jak Ministerstwo Finansów ocenia granice obowiązków informacyjnych przedsiębiorców wobec organów pobierających opłatę targową?
Czy stosowanie art. 262 Ordynacji podatkowej wobec przedsiębiorcy w opisanych okolicznościach pozostaje zgodne z zasadą proporcjonalności działań administracji publicznej?
Czy ministerstwo analizowało efektywność poboru opłaty targowej, w szczególności relację pomiędzy kosztami jej poboru a osiąganymi dochodami jednostek samorządu terytorialnego?
Czy ministerstwo posiada dane dotyczące liczby gmin, które zrezygnowały z poboru opłaty targowej, oraz wpływu tej decyzji na dochody samorządów i funkcjonowanie lokalnego handlu?
Czy rozważane jest doprecyzowanie przepisów w zakresie obowiązków przedsiębiorców wobec organów pobierających opłatę targową, tak aby ograniczyć powstawanie podobnych sporów?
Czy Ministerstwo Finansów posiada dane dotyczące liczby prywatnych targowisk w Polsce, na których pobierana jest opłata targowa? Jeżeli takich danych nie posiada, czy ministerstwo rozważa przeprowadzenie analizy skali tego zjawiska, w tym liczby przedsiębiorców objętych opłatą targową na terenach stanowiących własność podmiotów prywatnych?
Przedstawiona sprawa pokazuje, że istnieje potrzeba doprecyzowania zasad współpracy pomiędzy administracją publiczną a przedsiębiorcami. Jasne określenie obowiązków obu stron może przyczynić się zarówno do sprawniejszego działania organów administracji, jak i do budowania zaufania przedsiębiorców do państwa.
Jednocześnie warto podjąć debatę nad dalszym funkcjonowaniem opłaty targowej, zwłaszcza w odniesieniu do targowisk prywatnych, których właściciele ponoszą pełne koszty utrzymania infrastruktury, a jednocześnie odprowadzają na rzecz gmin podatek od nieruchomości. Obecna konstrukcja przepisów pozostawia radom gmin znaczną swobodę w ustalaniu wysokości opłaty targowej, co w skrajnych przypadkach może prowadzić do nadmiernego obciążenia przedsiębiorców i osłabienia konkurencyjności prywatnych targowisk.
Z poważaniem
Ewa Szymanowska
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Wysoki stopień unikania odpowiedzi – zidentyfikowano zwroty o braku właściwości, braku danych lub ogólnikowe formułki uspokajające.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada informacji” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15161 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/6
Warszawa, 13 sierpnia 2026 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 18831
Znak sprawy: DPL2.054.11.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 18831
Szanowny Pani Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 18831 Posłów: Ewy Szymanowskiej, Sławomira
Ćwika, Rafała Komarewicza i Barbary Okuły w sprawie praktyki poboru opłaty
targowej na prywatnych targowiskach oraz potrzeby doprecyzowania obowiązków
przedsiębiorców wobec organów administracji publicznej, uprzejmie wyjaśniam.
W opisanej w interpelacji sytuacji przedsiębiorca prowadzący prywatne targowisko,
na którym pobierana jest opłata targowa przez wyznaczonego inkasenta, otrzymał
wezwanie do przekazania danych dotyczących najemców stanowisk handlowych.
Wątpliwości budzą działania podjęte przez organ podatkowy wobec prowadzącego
targowisko, w celu identyfikacji podatników opłaty targowej, w sytuacji, gdy
wyznaczono inkasenta tej opłaty.
Odnosząc się do tej sytuacji, przedstawiam poniżej odpowiedzi na pytania Państwa
Posłów, będące informacją na temat obowiązujących przepisów prawa:
Ad 1. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach
lokalnych1 (dalej: upol) opłatę targową, o ile zostanie wprowadzona na terenie danej gminy,
pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych
nieposiadających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach,
przy czym opłacie tej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich
częściach2. Opłaty tej nie płacą również podatnicy podatku od nieruchomości
w związku z nieruchomościami położonymi na targowiskach3.
Definicja targowiska w upol jest szeroka, i obejmuje wszelkie miejsca, w których jest
prowadzona sprzedaż. Opłata targowa jest zatem pobierana od zobowiązanych do
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 707
2 Art. 15 upol
3 Art. 16 pkt 1 upol
-- 1 of 6 --
2/6
tego osób, niezależnie od statusu prawnego podmiotu prowadzącego targowisko, tj.
czy jest to podmiot publiczny (np. gmina) czy prywatny- przedsiębiorca. Zapewnia to
równe traktowanie osób dokonujących sprzedaży w świetle art. 84 Konstytucji RP,
który zapewnia równość i powszechność opodatkowania.
Brak jest zatem uzasadnienia dla niepobierania tej opłaty na terenie prywatnych
targowisk.
Jednocześnie wskazać należy, że opłata targowa obciąża osoby dokonujące
sprzedaży na targowisku, natomiast prowadzący targowisko zobowiązany jest do
ponoszenia danin publicznoprawnych wynikających z obowiązujących przepisów
o charakterze generalnym, w tym m.in. do zapłaty podatku od nieruchomości od
gruntów i od budynków będących jego własnością lub w przypadku, gdy jest on
posiadaczem gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki
samorządu terytorialnego, a także do ponoszenia innych świadczeń na podstawie
odrębnych przepisów lub wynikających z zawartych umów cywilnoprawnych, w tym
kosztów utrzymania infrastruktury na targowisku. Sytuacja przedsiębiorcy
prowadzącego targowisko pod tym względem nie różni się od sytuacji innych
przedsiębiorców, którzy również ponoszą zarówno koszty związane
z funkcjonowaniem i utrzymaniem przedsiębiorstwa, jak i opłacają daniny
publicznoprawne.
Biorąc powyższe pod uwagę nie prowadzi się prac nad zmianą przepisów
dotyczących pobierania opłaty targowej na prywatnych targowiskach.
Ad. 2, 3 i 7. Odpowiadając na pytanie dotyczące wykorzystywania dostępnych
instrumentów prawnych do ustalenia osób zobowiązanych do zapłaty opłaty
targowej, a także oceny tych instrumentów oraz wprowadzenia w tym zakresie
zmian, wskazać należy, że organ podatkowy ma obowiązek pobierania danin
publicznoprawnych pozostających w jego właściwości. Jest on zatem zobowiązany
do badania okoliczności mających wpływ na powstanie obowiązku podatkowego lub
wysokość zobowiązania podatkowego4.
W związku z powyższym gminny organ podatkowy może podejmować na podstawie
obowiązujących przepisów czynności w celu ustalenia prawidłowej wysokości
zobowiązania podatkowego podatników opłaty targowej oraz wyegzekwowania
należnej opłaty w sytuacji, gdy osoba, na której ciąży obowiązek zapłaty opłaty, jej
nie uiściła.
Dane osób będących najemcami stanowisk handlowych znajdujących na terenie targowiska
są niezbędne do poczynienia przez organ podatkowy ustaleń w zakresie wypełnienia
przez te osoby obowiązku wynikającego z przepisów prawa w zakresie opłaty
targowej. Do ustalenia osób zobowiązanych do zapłaty tej opłaty gminny organ
podatkowy może wykorzystywać instrumenty przewidziane w ustawie z dnia 29
sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa5 (dalej: Ordynacja podatkowa).
Zgodnie z art. 82 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej osoby prawne, jednostki
organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne prowadzące
działalność gospodarczą są obowiązane do sporządzania i przekazywania informacji
na pisemne żądanie organu podatkowego - o zdarzeniach wynikających m.in. ze
stosunków cywilnoprawnych, mogących mieć wpływ na powstanie obowiązku
podatkowego lub wysokość zobowiązania podatkowego osób lub jednostek,
4 por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 1614/08
5 Dz. U. z 2026 r. poz. 622, z późn. zm.
-- 2 of 6 --
3/6
z którymi zawarto umowę. Zakres żądanych informacji oraz termin ich przekazania
określa organ podatkowy6.
Żądanie organu podatkowego sporządzenia i przekazania informacji na podstawie
art. 82 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej może mieć miejsce jedynie przed wszczęciem
postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej, a dane zgromadzone w tym
trybie mają umożliwić organom podatkowym określenie zasadności wszczęcia
postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej.
Istotnym jest również to, że na podstawie powołanego przepisu nie mogą być
zobowiązane do sporządzania i przekazywania informacji osoby fizyczne
nieprowadzące działalności gospodarczej.
Natomiast w postępowaniu podatkowym podstawę prawną do wezwania do
dokonania określonych czynności stanowi przepis art. 155 § 1 Ordynacji
podatkowej, zgodnie z którym organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby
do złożenia wyjaśnień, zeznań, przedłożenia dokumentów lub dokonania określonej
czynności osobiście, przez pełnomocnika lub na piśmie, jeżeli jest to niezbędne dla
wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy.
Żądanie objęte wezwaniem może być wykonane osobiście przez wezwanego lub
osobę go reprezentującą. Może polegać na bezpośrednim stawieniu się w siedzibie
organu albo w sposób pośredni, poprzez udzielenie pisemnych wyjaśnień. Zakres
zachowania się wezwanego każdorazowo określa organ, co powinno jednoznacznie
wynikać z wezwania.
Jak wskazał WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 7 grudnia 2021 r. sygn. akt I SA/Gd
914/21: „Osoba wezwana na podstawie art. 155 § 1 o.p. jest zobowiązana
podporządkować się temu wezwaniu nie tylko poprzez obowiązek dokonania określonej
w wezwaniu czynności, ale także poprzez stawiennictwo w miejscu i czasie określonym
przez organ. To organ podatkowy, jako gospodarz i prowadzący postępowanie, decyduje
o tym, jakiej czynności osoba wezwana powinna dokonać (np. złożenie zeznań
w charakterze świadka lub pisemnych wyjaśnień), wyznacza datę i miejsce
przeprowadzenia oznaczonej czynności. To na organie spoczywa bowiem nie tylko
obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy, ale także zapewnienie, aby postępowanie
prowadzone było sprawnie, bacząc na dochowanie ustawowych terminów jego
zakończenia.”.
Korzystanie ze wskazanych instrumentów przez gminny organ podatkowy w celu
identyfikacji podatników opłaty targowej stanowi realizację przez ten organ zasady prawdy
obiektywnej, która została uregulowana w art. 122 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tą
regułą w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania
w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu
podatkowym. Tym samym organ prowadzący postępowanie ma obowiązek
przeprowadzenia z urzędu wszystkich dowodów mających na celu ustalenie rzeczywistego
stanu rzeczy. Oznacza to, że ustalenie stanu faktycznego sprawy jest obowiązkiem organu
podatkowego. Zgromadzenie całego materiału dowodowego musi nastąpić z inicjatywy
i przez czynności organu.
Zasada prawdy obiektywnej została skonkretyzowana w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej,
zgodnie z którą organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć
cały materiał dowodowy. Oznacza to, że organ podatkowy jest zobowiązany wykazywać
inicjatywę dowodową, a więc być aktywnym w poszukiwaniu, zbieraniu, zabezpieczaniu
i ujawnianiu dowodów. To z inicjatywy organu podatkowego powinien być przeprowadzony
każdy dowód, którego istnienia można racjonalnie oczekiwać, na okoliczności związane
6 Art. 82 § 5 Ordynacji podatkowej
-- 3 of 6 --
4/6
z podatkowym stanem faktycznym zakreślonym przez organ prowadzący postępowanie
podatkowe.
Jeżeli zatem jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia
sprawy, organ podatkowy może wezwać przedsiębiorcę do podania informacji
o swoich kontrahentach, a przedsiębiorca jest zobowiązany podporządkować się
temu wezwaniu, zarówno w trakcie toczącego się postępowania podatkowego, jak
i przed wszczęciem tego postępowania.
Korzystania ze wskazanych wyżej instrumentów nie wyklucza sytuacja, w której
w gminie wyznaczony został do poboru opłaty targowej inkasent, który w myśl
Ordynacji podatkowej obowiązany jest do pobrania od podatnika podatku
i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu7.
Jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że inkasent nie
wykonał tych obowiązków, wydaje decyzję o odpowiedzialności podatkowej
inkasenta, w której określa wysokość należności z tytułu pobranego,
a niewpłaconego podatku8. Za podatek pobrany a niewpłacony inkasent odpowiada
całym swoim majątkiem. Inkasenci są obowiązani przechowywać dokumentację
związaną z inkasem podatków do czasu upływu terminu przedawnienia
zobowiązania inkasenta9. Inkasent nie odpowiada natomiast za podatek niepobrany.
Biorąc powyższe pod uwagę nie przewiduje się doprecyzowania obowiązujących
przepisów określających zakres i granice obowiązków informacyjnych
przedsiębiorców wobec organów podatkowych.
Ad 4. Odnosząc się do kwestii stosowania kar porządkowych na podstawie
Ordynacji podatkowej, trzeba wskazać, że kara porządkowa ma na celu
zdyscyplinowanie osób, na których ciążą obowiązki niezbędne dla prawidłowego
przebiegu postępowania prowadzonego przez organ podatkowy.
W art. 262 § 1-3 Ordynacji podatkowej enumeratywnie wyliczono podmioty, na
które może być nałożona kara porządkowa, a także zachowania lub zaniechania, za
które mogą one być ukarane. Katalog czynów zagrożonych karami porządkowymi,
zawartymi w powołanym przepisie ma charakter zamknięty.
Warunkiem wymierzenia kary porządkowej w związku z niedopełnieniem
obowiązku określonego w art. 262 § 1 Ordynacji podatkowej jest ponadto pouczenie
przez organ podatkowy osoby zobowiązanej do jego wykonania o skutkach
niezastosowania się do wezwania, w tym o skutkach wynikających z tego przepisu.
Stosownie do art. 262 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej strona, pełnomocnik strony,
świadek lub biegły mogą zostać ukarani karą porządkową jeśli, mimo prawidłowego
wezwania organu podatkowego bezzasadnie odmówią lub nie dokonają w terminie
wyznaczonym w wezwaniu złożenia wyjaśnień, zeznań, okazania przedmiotu
oględzin lub udziału w innej czynności. Krąg podmiotów, na które mogą być
nakładane kary porządkowe w postępowaniu podatkowym, jest zatem ograniczony.
Na bezzasadność odmowy dokonania konkretnej czynności, jako na kluczową
przesłankę nałożenia kary porządkowej zwrócił uwagę NSA w wyroku z dnia 18
maja 2022 r., sygn. akt III FSK 563/21: „Pod pojęciem bezzasadności odmowy
dokonania konkretnej czynności procesowej należy rozumieć odmowę niemającą podstaw
w obiektywnych okolicznościach sprawy. Nie chodzi tu zatem o to, czy w przekonaniu
7 Art. 9 Ordynacji podatkowej
8 Art. 30 § 2-4 Ordynacji podatkowej
9 Art. 32 § 1 Ordynacji podatkowej
-- 4 of 6 --
5/6
strony powinna ona ten obowiązek wykonać, lecz o kwestię istnienia faktycznych
przeszkód w jego wykonaniu.”.
Jeżeli osoba zobowiązana do określonego zachowania nie dopełniła obowiązku na
niej ciążącego, organ podatkowy może na nią nałożyć karę porządkową do
wysokości 3800 zł10.
Kara porządkowa może być nakładana nie tylko w postępowaniu podatkowym, ale
także w trakcie kontroli podatkowej oraz czynności sprawdzających11. Nie
przewiduje się natomiast możliwości nałożenia kary porządkowej poza ww.
procedurami.
Do nałożenia kary porządkowej uprawniony jest organ podatkowy i do niego należy
ocena zasadności zastosowania tego instrumentu, jak również decyduje on
o wysokości kary, z uwzględnieniem przewidzianych w odrębnych przepisach jej
limitów kwotowych. Należy jednak zauważyć, że karę porządkową nakłada się
w formie postanowienia, na które służy zażalenie12 (art. 262 § 5 Ordynacji
podatkowej). Ukaranemu przysługuje prawo złożenia zażalenia na postanowienie
nakładające karę porządkową do organu wyższego stopnia, w celu weryfikacji przez
organ odwoławczy zasadności samego ukarania, w tym także co do wysokości kary.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że zastosowanie instrumentu, jakim
jest kara porządkowa, po uprzednim wezwaniu i wobec osoby, która bezzasadnie
odmówiła lub nie dokonała w terminie wyznaczonym w wezwaniu złożenia
wyjaśnień, zeznań lub udziału w innej czynności, niezbędnych dla realizacji przez
organ podatkowy obowiązku pobierania danin publicznoprawnych, jest zgodne
z zasadą proporcjonalności działań administracji publicznej.
Ministerstwo Finansów nie dokonuje natomiast oceny zasadności nałożenia kary
porządkowej w indywidualnym i konkretnym przypadku.
Ad 5. Ministerstwo Finansów nie posiada informacji o kosztach poboru opłaty
targowej, i w związku z tym nie analizuje efektywności poboru tej opłaty.
Ad 6. Ministerstwo Finansów nie posiada danych o liczbie gmin, na obszarze których
w danym roku obowiązywała uchwała rady gminy wprowadzająca opłatę targową.
Z danych sprawozdawczości budżetowej jednostek samorządu terytorialnego
wynika, że w 2025 r. wykonania dochodów z tytułu opłaty targowej nie wykazało
1071 gmin, co może pośrednio wskazywać, że tyle gmin zrezygnowało z poboru
opłaty targowej. Badanie przełożenia rezygnacji z poboru opłaty targowej na
dochody samorządów i funkcjonowanie lokalnego handlu nie było przeprowadzane.
Ad 8. Ministerstwo Finansów nie dysponuje danymi dotyczącymi liczby prywatnych
targowisk w Polsce ani nie planuje przeprowadzenia takiej analizy.
10 Obwieszczenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 13 sierpnia 2025 r. w sprawie wysokości kwoty
wymienionej w art. 262 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa na rok 2026 (M.P. z 2025 r. poz. 761)
11 Art. 292 oraz art. 280 Ordynacji podatkowej
12 Art. 272 § 5 Ordynacji podatkowej
-- 5 of 6 --
6/6
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 6 of 6 --