Interpelacja nr 18740
Interpelacja w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług
Interpelacja nr 18740
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług
Zgłaszający: Witold Tumanowicz, Krzysztof Mulawa, Krzysztof Szymański
Data wpływu: 20-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
od wielu lat Polska nie posiada spójnej polityki migracyjnej. Decyzje dotyczące napływu cudzoziemców były podejmowane nieroztropnie w sposób doraźny, bez jasnego określenia potrzeb polskiej gospodarki, rynku pracy oraz interesu państwa. W efekcie migracja do Polski przybrała w wielu obszarach charakter masowy i niekontrolowany, a państwo nie stworzyło skutecznych mechanizmów pozwalających określić, jakich i ilu pracowników rzeczywiście potrzebujemy oraz według jakich kryteriów i kwot powinien odbywać się ich napływ.
Do opinii publicznej docierają obecnie sygnały od przedsiębiorców wskazujące na problemy z dostępem do wysoko wykwalifikowanych pracowników z państw spoza Unii Europejskiej. Dotyczy to zwłaszcza firm realizujących specjalistyczne kontrakty usługowe na terenie innych państw członkowskich Unii Europejskiej, gdzie kluczowe znaczenie mają konkretne kwalifikacje, doświadczenie zawodowe i kompetencje pracowników.
Relacje przedsiębiorców rodzą pytania o to, czy obecnie obowiązujące regulacje oraz praktyka ich stosowania są elementem przemyślanej strategii migracyjnej państwa. Z dostępnych informacji trudno bowiem wywnioskować, jakie grupy zawodowe oraz jakie kwalifikacje są dziś uznawane przez państwo za pożądane z punktu widzenia gospodarki.
Szczególne wątpliwości budzi sytuacja przedsiębiorstw działających w branżach wymagających wysokich kwalifikacji zawodowych. W wielu przypadkach mowa o zawodach deficytowych, których przedstawicieli brakuje zarówno na rynku polskim, jak i europejskim. Polscy przedsiębiorcy konkurują na wspólnym rynku Unii Europejskiej, a wartość eksportu usług wymagających delegowania pracowników do innych państw członkowskich sięga dziesiątek miliardów złotych rocznie. Tym bardziej zasadne wydaje się pytanie, czy państwo posiada plan pozwalający pogodzić kontrolę procesów migracyjnych z zapewnieniem gospodarce dostępu do specjalistów faktycznie potrzebnych do jej rozwoju.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Finansów analizowało wpływ obecnej praktyki stosowania przepisów dotyczących powierzania pracy cudzoziemcom na polskich eksporterów usług, których działalność wymaga czasowego delegowania pracowników do innych państw członkowskich UE?
Czy ministerstwo posiada dane lub szacunki dotyczące wpływu tej praktyki na wartość eksportu usług, liczbę realizowanych kontraktów zagranicznych, przychody polskich przedsiębiorstw oraz wpływy podatkowe i składkowe w Polsce?
Czy ministerstwo analizowało, w których branżach i grupach kompetencji odmowy wizowe lub odmowy legalizacji pracy cudzoziemców powodują największe ryzyko utraty zagranicznych kontraktów przez polskie firmy?
Czy ministerstwo analizowało skutki tej praktyki dla miejsc pracy w Polsce, w tym dla polskich pracowników i krajowych podwykonawców zaangażowanych w realizację kontraktów eksportowych?
Czy ministerstwo analizowało ryzyko przenoszenia przez polskich eksporterów usług części działalności do innych państw członkowskich UE z powodu braku przewidywalności procedur zatrudniania i delegowania pracowników z państw trzecich?
Czy ministerstwo podejmowało albo zamierza podjąć działania międzyresortowe z udziałem Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa Spraw Zagranicznych w celu odróżnienia przypadków wykorzystywania polskich dokumentów legalizujących pracę i pobyt niezgodnie z ich celem od legalnego delegowania pracowników przez polskich usługodawców?
Czy ministerstwo widzi potrzebę wydania wytycznych lub objaśnień dla organów administracji publicznej, aby sam zamiar lub potencjalna możliwość prawidłowego delegowania cudzoziemca przez polskiego pracodawcę do wykonania usługi w innym państwie członkowskim UE nie były automatycznie traktowane jako przesłanka odmowy legalizacji pracy lub pobytu?
Czy ministerstwo zamierza przygotować analizę skutków gospodarczych i fiskalnych obecnej praktyki, obejmującą w szczególności utracone kontrakty, spadek przychodów przedsiębiorstw, spadek wartości eksportu usług, ryzyko ograniczenia zatrudnienia w Polsce oraz możliwe zmniejszenie wpływów podatkowych i składkowych?
Jednocześnie zwracam się z prośbą o dokonanie przez Ministerstwo Finansów analizy skutków gospodarczych i fiskalnych obecnych przepisów oraz praktyki administracyjnej dotyczącej zatrudniania cudzoziemców przez polskich eksporterów usług, w szczególności w zakresie wpływu na konkurencyjność polskich przedsiębiorców na jednolitym rynku UE, wartość eksportu usług, poziom zatrudnienia w Polsce oraz dochody sektora finansów publicznych.
Z wyrazami szacunku
Witold Tumanowicz
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 18740
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług
Zgłaszający: Witold Tumanowicz, Krzysztof Mulawa, Krzysztof Szymański
Data wpływu: 20-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
od wielu lat Polska nie posiada spójnej polityki migracyjnej. Decyzje dotyczące napływu cudzoziemców były podejmowane nieroztropnie w sposób doraźny, bez jasnego określenia potrzeb polskiej gospodarki, rynku pracy oraz interesu państwa. W efekcie migracja do Polski przybrała w wielu obszarach charakter masowy i niekontrolowany, a państwo nie stworzyło skutecznych mechanizmów pozwalających określić, jakich i ilu pracowników rzeczywiście potrzebujemy oraz według jakich kryteriów i kwot powinien odbywać się ich napływ.
Do opinii publicznej docierają obecnie sygnały od przedsiębiorców wskazujące na problemy z dostępem do wysoko wykwalifikowanych pracowników z państw spoza Unii Europejskiej. Dotyczy to zwłaszcza firm realizujących specjalistyczne kontrakty usługowe na terenie innych państw członkowskich Unii Europejskiej, gdzie kluczowe znaczenie mają konkretne kwalifikacje, doświadczenie zawodowe i kompetencje pracowników.
Relacje przedsiębiorców rodzą pytania o to, czy obecnie obowiązujące regulacje oraz praktyka ich stosowania są elementem przemyślanej strategii migracyjnej państwa. Z dostępnych informacji trudno bowiem wywnioskować, jakie grupy zawodowe oraz jakie kwalifikacje są dziś uznawane przez państwo za pożądane z punktu widzenia gospodarki.
Szczególne wątpliwości budzi sytuacja przedsiębiorstw działających w branżach wymagających wysokich kwalifikacji zawodowych. W wielu przypadkach mowa o zawodach deficytowych, których przedstawicieli brakuje zarówno na rynku polskim, jak i europejskim. Polscy przedsiębiorcy konkurują na wspólnym rynku Unii Europejskiej, a wartość eksportu usług wymagających delegowania pracowników do innych państw członkowskich sięga dziesiątek miliardów złotych rocznie. Tym bardziej zasadne wydaje się pytanie, czy państwo posiada plan pozwalający pogodzić kontrolę procesów migracyjnych z zapewnieniem gospodarce dostępu do specjalistów faktycznie potrzebnych do jej rozwoju.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Finansów analizowało wpływ obecnej praktyki stosowania przepisów dotyczących powierzania pracy cudzoziemcom na polskich eksporterów usług, których działalność wymaga czasowego delegowania pracowników do innych państw członkowskich UE?
Czy ministerstwo posiada dane lub szacunki dotyczące wpływu tej praktyki na wartość eksportu usług, liczbę realizowanych kontraktów zagranicznych, przychody polskich przedsiębiorstw oraz wpływy podatkowe i składkowe w Polsce?
Czy ministerstwo analizowało, w których branżach i grupach kompetencji odmowy wizowe lub odmowy legalizacji pracy cudzoziemców powodują największe ryzyko utraty zagranicznych kontraktów przez polskie firmy?
Czy ministerstwo analizowało skutki tej praktyki dla miejsc pracy w Polsce, w tym dla polskich pracowników i krajowych podwykonawców zaangażowanych w realizację kontraktów eksportowych?
Czy ministerstwo analizowało ryzyko przenoszenia przez polskich eksporterów usług części działalności do innych państw członkowskich UE z powodu braku przewidywalności procedur zatrudniania i delegowania pracowników z państw trzecich?
Czy ministerstwo podejmowało albo zamierza podjąć działania międzyresortowe z udziałem Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa Spraw Zagranicznych w celu odróżnienia przypadków wykorzystywania polskich dokumentów legalizujących pracę i pobyt niezgodnie z ich celem od legalnego delegowania pracowników przez polskich usługodawców?
Czy ministerstwo widzi potrzebę wydania wytycznych lub objaśnień dla organów administracji publicznej, aby sam zamiar lub potencjalna możliwość prawidłowego delegowania cudzoziemca przez polskiego pracodawcę do wykonania usługi w innym państwie członkowskim UE nie były automatycznie traktowane jako przesłanka odmowy legalizacji pracy lub pobytu?
Czy ministerstwo zamierza przygotować analizę skutków gospodarczych i fiskalnych obecnej praktyki, obejmującą w szczególności utracone kontrakty, spadek przychodów przedsiębiorstw, spadek wartości eksportu usług, ryzyko ograniczenia zatrudnienia w Polsce oraz możliwe zmniejszenie wpływów podatkowych i składkowych?
Jednocześnie zwracam się z prośbą o dokonanie przez Ministerstwo Finansów analizy skutków gospodarczych i fiskalnych obecnych przepisów oraz praktyki administracyjnej dotyczącej zatrudniania cudzoziemców przez polskich eksporterów usług, w szczególności w zakresie wpływu na konkurencyjność polskich przedsiębiorców na jednolitym rynku UE, wartość eksportu usług, poziom zatrudnienia w Polsce oraz dochody sektora finansów publicznych.
Z wyrazami szacunku
Witold Tumanowicz
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Michał Jaros
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Przeciętnie konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
35%
Konkretność
65%
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
12.4 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Bardzo krótka odpowiedź w stosunku do liczby pytań poselskich
Treść oficjalnej odpowiedzi rządowej (dokument urzędowy)
483 znaków
Odpowiedź na interpelację w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług
Odpowiedź na interpelację nr 18740
w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Michał Jaros
Warszawa, 04-09-2026
Treść odpowiedzi znajduje się w załączniku.
Załączniki
Odpowiedź na interpelację nr 18740.pdf
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
48904 znaków
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.7.2026
Warszawa, 04 września 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18740 w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej
zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18740 Panów Posłów Witolda Tumanowicza, Krzysztofa
Mulawy oraz Krzysztofa Szymańskiego proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Odpowiedź na interpelację przygotowana została z wykorzystaniem wkładów:
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej: MRPiPS), Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji (dalej: MSWiA), Ministerstwa Spraw Zagranicznych (dalej:
MSZ), Ministerstwa Finansów (dalej: MF) oraz Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
(dalej: ZUS).
Wieloletni brak systemowego i strategicznego podejścia do kwestii migracji stał się
przyczyną chaosu prawnego i licznych nadużyć w obszarze polityki migracyjnej i wizowej.
Szeroka liberalizacja wymogów przy równoczesnym braku należytych instrumentów
weryfikacyjnych i kontrolnych doprowadziły do quasi automatycznego wydawania
dokumentów uprawniających cudzoziemców do podjęcia pracy na terytorium RP. W wielu
państwach trzecich w powszechnej świadomości utrwaliło się przekonanie, że polska wiza
jest łatwo dostępna, co przyczyniło się do powstania zjawiska tzw. visa shopping, czyli
zdobywanie polskich dokumentów legalizujących pracę i pobyt zamiast innych państw
strefy Schengen właściwych ze względu na rzeczywisty cel podróży. Skorzystali na tym
przede wszystkim nieuczciwi pośrednicy, sprowadzający do strefy Schengen często
niewykwalifikowanych pracowników, pochodzących z państw charakteryzujących się
najwyższym ryzykiem migracyjnym, niejednokrotnie potencjalnie powiązanym z innymi
zagrożeniami dla bezpieczeństwa publicznego. Znacząco podważyło to wizerunek Polski
jako wiarygodnego partnera w strefie Schengen.
Rząd RP podjął działania zmierzające do wyeliminowania nieprawidłowości w polskiej
polityce migracyjnej, co znalazło wyraz m.in. w przyjętej 15 października 2024 r. strategii
„Odzyskać kontrolę. Zapewnić bezpieczeństwo. Kompleksowa i odpowiedzialna strategia
migracyjna Polski na lata 2025–2030”. Wejście w życie aktów prawnych: ustawy z dnia
20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na
terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, ustawy z dnia 4 kwietnia 2025 r. o zmianie niektórych
ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej
Polskiej, a także ustawy z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz
niektórych innych ustaw stworzyły ramy nowej spójnej polityki migracyjnej państwa.
-- 1 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Powyższe akty prawne zlikwidowały wskazane powyżej nieprawidłowości i utworzyły
instrumenty regulacji migracji uwzględniające interesy polskiej gospodarki wprowadzając
m.in.: hierarchię kolejności rozpatrywania wniosków o legalizację pracy i pobytu (Art. 27
ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom), możliwość
utworzenia przez właściwych ministrów wykazu istotnych przedsiębiorstw (Art. 28),
wykazu zawodów deficytowych (Art. 29) oraz dając Radzie Ministrów możliwość
wprowadzenia w drodze rozporządzenia limitów migracji (Art. 13). Obecnie trwają prace
legislacyjne nad wprowadzeniem kolejnych rozwiązań, które mają uprościć procedurę
legalizacji pracy i pobytu, kluczowych dla rozwoju polskiej gospodarki, obywateli państw
trzecich w Polsce. Planowane nowelizacje ustawy o warunkach dopuszczalności
powierzania pracy i ustawy o cudzoziemcach mają wprowadzić zwolnienie z obowiązku
uzyskania pozwolenia na pracę oraz możliwość zastosowania milczącego załatwienia
sprawy w postępowaniu legalizującym pobyt, dla obywateli wybranych państw trzecich.
Nie możemy też się zgodzić co do istnienia opisanej w niniejszej interpelacji rzekomej
„obecnej praktyki stosowania przepisów” obejmującej, zdaniem autorów interpelacji,
„odmowy wizowe lub odmowy legalizacji pracy cudzoziemców”, którzy mieliby być
delegowani przez polskich eksporterów usług do świadczenia pracy w innych państwach
członkowskich.
Zgodnie z prawem UE w zakresie swobodnego świadczenia usług (Dyrektywy: 96/71/WE,
2014/67/UE, 2020/1057/UE) określenie pracownik delegowany oznacza „pracownika,
który przez ograniczony okres wykonuje swoją pracę na terytorium innego Państwa
Członkowskiego, niż państwa, w którym zwyczajowo pracuje”. Pracodawca, który legalnie
zatrudnia cudzoziemca legalnie przebywającego w Polsce może czasowo delegować tego
cudzoziemca do innego państwa członkowskiego UE w celu świadczenia usług, a to
państwo nie może od niego (czy też od cudzoziemca) wymagać uzyskania dodatkowego
zezwolenia na pracę lub pobyt. Delegowanie pracownika w ramach swobodnego
świadczenia usług, podobnie jak wysłanie go w podróż służbową do innego państwa, musi
mieć jednak charakter tymczasowy i nie powoduje „włączenia” tej osoby do rynku pracy
innego państwa.
Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r.
wskazuje także, że „niniejsza dyrektywa nie ma również wpływu na krajowe
prawodawstwo związane z wjazdem, pobytem i zatrudnieniem pracowników państw
trzecich”. Przepisy unijne dotyczą kwestii polityki migracyjnej jedynie w zakresie, w jakim
przepisy krajowe regulujące te obszary wchodzą w relację z zakazem ograniczania
swobody świadczenia usług, w sposób nieproporcjonalny (nieuzasadniony innymi
względami np. bezpieczeństwa) lub wręcz celowo utrudniają przedsiębiorstwom z innych
państw członkowskich świadczenie usług. Z dotychczasowego orzecznictwa TSUE (m.in.:
1990 C-113/89 Rush Portuguesa Ld, 1994 C-43/93 Vander Elst, 2006 C-224/04 p.
Włochom, 2006 C-168/04 p. Austrii, 2014 C-91/13 Essent Energie, 2018 C-18/17
Danieli & C., 2024 C-540/22 SN i in.) wynika, że wymogi administracyjne państwa
przyjmującego (delegowanego pracownika), takie jak np. konieczność uzyskania nowego
pozwolenia na pracę, w przypadku, w którym obywatel państwa trzeciego jest legalnie
zatrudniony przez przedsiębiorstwo z innego państwa członkowskiego i jest delegowany
w celu tymczasowego świadczenia usług, traktowane są jako ograniczenie swobody
świadczenia usług.
-- 2 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Właściwe w zakresie interpretacji przepisów dot. delegowania pracowników Ministerstwo
Rodziny Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) wyraziło stanowisko, że w świetle
dotychczasowego orzecznictwa TSUE nadużyciem prawa europejskiego jest delegowanie
cudzoziemców do innych państw członkowskich, gdy cudzoziemcy ci nie mieszkają i nie
pracują w państwie, w którym są formalnie zatrudnieni i z którego są formalnie
delegowani. Takie praktyki są podważaniem kompetencji innych państw członkowskich i
służą najczęściej obchodzeniu przepisów dotyczących zatrudnienia cudzoziemców,
obowiązujących w państwach, do których pracownicy są delegowani.
Reasumując, organy odpowiedzialne za legalizację pracy i pobytu cudzoziemców na
terytorium RP mają obowiązek weryfikować spełnienie ustawowych przesłanek wydania
zezwoleń na pracę i pobyt cudzoziemca na terytorium RP. Dopiero legalnie zatrudniony
cudzoziemiec, który podjął pracę w Polsce może zostać tymczasowo delegowany do
innego państwa członkowskiego UE w ramach swobody świadczenia usług uregulowanej
prawem Unii Europejskiej. Zamiar przyszłego delegowania legalnie zatrudnionego
cudzoziemca, w żadnym wypadku nie jest powodem do odmowy legalizacji pracy i pobytu.
Ewentualna odmowa wydania pozwolenia na pracę lub wizy ma miejsce w przypadku,
kiedy zamiarem cudzoziemca nie jest podjęcie pracy w Polsce, a delegować do innego
państwa członkowskiego w ramach swobody świadczenia usług można tylko osobę, która
zwyczajowo pracuje na terenie państwa delegującego.
Cudzoziemiec, który zamierza podjąć pracę w Polsce musi posiadać legalny tytuł do
pobytu (dokument lub status prawny). W przypadku większości tytułów pobytowych
związanych ze świadczeniem pracy cudzoziemiec powinien wcześniej uzyskać pozwolenie
na pracę. Wg MRPiPS przepisy ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach
dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
nie przewidują wydawania zezwoleń na pracę (podobnie jak rejestracji oświadczeń o
powierzeniu pracy cudzoziemcowi), jeżeli cudzoziemcy, których mają one dotyczyć, w
ogóle nie będą pracować na terytorium Polski. Podstawą odmowy wydania zezwolenia na
pracę nie może być możliwość delegowania obywatela państwa trzeciego zatrudnionego
zgodnie z zezwoleniem na pracę do innego państwa członkowskiego. Podstawą odmowy
mogą być natomiast informacje wskazujące, że cudzoziemiec nie będzie wykonywał pracy
na terytorium RP na warunkach określonych w zezwoleniu.
Najczęściej pierwszym właściwym tytułem pobytowym uprawniającym cudzoziemca
będącego obywatelem państwa trzeciego do wjazdu i podjęcia pracy w Polsce jest tzw.
„wiza pracownicza”, która może być wydana cudzoziemcowi posiadającemu zezwolenie na
pracę lub inny tytuł prawny do podjęcia pracy w Polsce.
Obowiązkiem konsula w procedurze wizowej (Dział IV ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) jest ustalenie czy cudzoziemiec aplikujący o wizę będzie wykonywał pracę
zgodnie z wydanym na jego rzecz zezwoleniem na pracę i na warunkach tam określonych.
Zgodnie z instrukcjami MSZ dla konsulów, w przypadku cudzoziemców deklarujących w
procedurze wizowej wykonywanie pracy na terytorium innych Państw Członkowskich, a
nie w RP, wbrew posiadanemu zezwoleniu, wiza nie powinna być udzielona. Niemniej, sam
fakt okresowego delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej
przesłanki odmowy. Jeśli w trakcie analizy dokumentacji złożonej do wniosku wizowego
konsul poweźmie wątpliwość, że faktycznym, głównym celem miejsca pobytu
cudzoziemca jest Polska, wnioskodawca powinien otrzymać decyzję o odmowie wydania
wizy.
-- 3 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W przypadku dłuższego pobytu cudzoziemca na terytorium RP, właściwym tytułem
pobytowym jest zezwolenie na pobyt czasowy (Dział V ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) wydawane przez wojewodów oraz Urząd do Spraw Cudzoziemców (w II
instancji). Wg MSWiA organy udzielające pozwoleń na pobyt czasowy powinny dokonać
oceny, czy określony cel pobytu będzie celem realnym i będzie faktycznie dotyczył
terytorium RP. Co jak wykazano powyżej nie wyklucza czasowego delegowania
pracownika do wykonywania pracy na terytorium innego państwa członkowskiego. Należy
jednak podkreślić, że pobyt cudzoziemca posiadającego pozwolenie na pobyt czasowy w
Polsce, na terytorium innego państwa strefy Schengen nie może przekroczyć 90 dni w
okresie 180 dni. Po przekroczeniu tego limitu pobyt cudzoziemca zmienia swój charakter z
tymczasowego na ciągły i staje się nielegalny, a cudzoziemiec powinien uzyskać stosowne
pozwolenie pobytowe w państwie, w którym przebywa. Zarówno wojewodowie, jak i Szef
Urzędu do Spraw Cudzoziemców prowadzą postępowania w przedmiotowych sprawach w
taki sposób, aby zapobiec sytuacjom, w których zezwolenie na pobyt czasowy uzyskane w
Polsce służy de facto do wyjazdu z Polski i pobytu w innym państwie (państwach) obszaru
Schengen. Ostrożność polskich organów migracyjnych w ocenie perspektywy realizacji
deklarowanego celu pobytu na terytorium RP służy realizacji założenia, jakim jest wysoki
poziom bezpieczeństwa migracyjnego w Polsce oraz w całej strefie Schengen i wpisuje się
w cele obecnej strategii migracyjnej RP.
Wg danych Komisji Europejskiej polscy przedsiębiorcy należą do najczęściej
korzystających z możliwości delegowania pracowników. Równocześnie delegują najwięcej
obywateli państw trzecich do innych państw UE w 2023 r. Spośród wszystkich delegowań
obywateli państw trzecich w UE, 20,6% przypadało na polskie firmy. Wg danych ZUS w
2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1 uprawniających do czasowego
świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym ponad 187 tys. dla obywateli
państw trzecich (spadek o 2,7% r/r oraz wzrost o 62,4% w porównaniu z 2021 r.).
Unikalna liczba cudzoziemców, którzy otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161
tys. (jedna osoba może być kilkukrotnie delegowana).
Część państw UE już postrzega masowe delegowanie pracowników z państw trzecich jako
zagrożenie. Jako przykład wskazać można wspólne stanowisko Holandii, Belgii, Danii,
Niemiec, Włoch, Łotwy i Luksemburga, dotyczące promowania rzeczywistego i uczciwego
delegowania obywateli państw trzecich, w ramach polityki Unii Europejskiej na okres
2024-2029 (https://bm.dk/media/totgb3a1/position-paper-posting-of-third-country-
nationals.pdf). W dokumencie postulowane jest stworzenie nowej, szczegółowej
dyrektywy unijnej dotyczącej delegowania pracowników z państw trzecich. Jednym z
proponowanych rozwiązań jest wprowadzenie wymogu 3-miesięcznego okresu podlegania
ubezpieczeniom społecznym przed oddelegowaniem. Obecnie przepisy unijne nie
precyzują tej kwestii, oddelegowany do innego państwa UE może zostać pracownik, który
„zwyczajowo” pracuje na terenie państwa członkowskiego UE. Można spodziewać się
podejmowania kolejnych inicjatyw na tym polu i być może w przyszłości wprowadzenia
ograniczeń delegowania pracowników z państw trzecich. Komisja Europejska prowadzi
obecnie prace nad projektami Pakietu Sprawiedliwej Mobilności Pracowników (Fair Labour
Mobility Package) oraz Aktu na rzecz wysokiej jakości miejsc pracy (Quality Jobs Act).
Jak wykazano powyżej rząd prowadzi spójną politykę migracyjną według wytycznych
określonych w strategii migracyjnej. Zarówno z wykładni systemowej i funkcjonalnej
przepisów ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, jak i z
-- 4 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
praktyki administracyjnej nie wynika w żaden sposób, że pracodawca, który legalnie
zatrudnił cudzoziemca nie może go później czasowo delegować do innego kraju UE.
Należy jednak rozróżnić, że procedura delegowania pracowników w ramach wspólnego
rynku nie jest realizowana w ramach polityki migracyjnej państwa i należy rozpatrywać ją
osobno. Cudzoziemiec musi najpierw zalegalizować swój pobyt i pracę w jednym z państw
członkowskich, aby później móc być delegowanym. Delegowanie cudzoziemca, który nie
pracuje „zwyczajowo” na terenie Polski jest naruszeniem prawa unijnego. Prawo
przedsiębiorców do swobody świadczenia usług na wspólnym rynku nie może stać w
sprzeczności z kompetencją państw członkowskich do kształtowania własnej polityki
migracyjnej i polityki ochrony rynku pracy, co ma miejsce, kiedy jedno z państw
członkowskich wydaje dokumenty de facto legalizujące pracę w innym państwie,
decydując o polityce migracyjnej tego państwa. Równocześnie polska administracja nie
stawia barier dla czasowego delegowania legalnie zatrudnionych cudzoziemców.
Odnosząc się do szczegółowych kwestii podniesionych w interpelacji, przekazuję poniższe,
dodatkowe wyjaśnienia.
Ad 1. oraz 8.
W opinii Ministerstwa Rozwoju i Technologii (dalej: MRiT), po skonsultowaniu z MRPiPS,
MSZ oraz MSWiA, nie ma podstaw do stawiania tezy o istnieniu nieprawidłowości
opisanych przez autorów interpelacji, co wykazane zostało powyżej.
Zatem resort nie podejmował oraz nie planuje podejmować w przyszłości prób analizy
wpływu „obecnej praktyki stosowania przepisów”, która w opinii autorów interpelacji
miałaby polegać na niewłaściwym stosowaniu „niejasnych przepisów prawa” i w
konsekwencji skutkować ograniczeniem możliwości zatrudniania cudzoziemców przez
polskich eksporterów usług.
Ad 2-5.
Dane będące w posiadaniu Ministerstwa i pochodzące ze statystyki publicznej nie
pozwalają w sposób bezpośredni ocenić, jakie znaczenie dla polskiej gospodarki ma praca
obywateli państw trzecich w ramach ich delegowania przez eksporterów usług. Pewien
obraz sytuacji mogą przedstawić dane dot. wartości eksportu usług, powiązań
międzynarodowych polskich firm oraz dane nt. delegowania pracowników.
Wg danych NBP w 2024 r. całkowita wartość wyeksportowanych usług wyniosła 470,9
mld zł (wobec 456,7 mld zł rok wcześniej), z czego usługi o wartości 366,9 mld zł zostały
zrealizowane na rzecz kontrahentów z krajów UE oraz Wielkiej Brytanii i Szwajcarii.
Najważniejszą kategorią pozostają usługi transportowe, których wartość w 2024 r.
wyniosła 110,5 mld zł (co stanowiło 30,1% całkowitego eksportu usług do tych krajów).
Istotnym udziałem charakteryzowały się ponadto usługi świadczone przez
profesjonalistów (16,5%), usługi informatyczne (13,2%) oraz usługi techniczne związane z
handlem oraz pozostałe usługi biznesowe (8,8%). Dostępne dane wskazują, że mniejsze
znaczenie ma m.in. eksport usług budowlanych, którego wartość w 2024 r. wyniosła 11,8
mld zł (udział 3,2%) oraz eksport usług badawczo-rozwojowych, który choć rośnie z roku
na rok, to jego udział w 2024 r. wyniósł zaledwie 2,3%.
Skalę międzynarodowego zaangażowania polskich firm może obrazować również
przeprowadzane przez GUS badanie łańcuchów wartości krajowych przedsiębiorstw.
Dane z ww. badania nie obejmują mikroprzedsiębiorstw (do 9 zatrudnionych) i dotyczą
-- 5 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
2023 r. Swoje usługi za granicę sprzedawało 13,4% badanych przedsiębiorstw.
Zbiorowość tę tworzyły przede wszystkim firmy przemysłowe (31,5%), transportowe
(16,7%), handlowe (14%), ICT (13,4%), prowadzące działalność profesjonalną, naukową i
techniczną (11,7%), budowlane (4,7%). Na podstawie powyższych danych można
szacować, że nieco więcej niż 1 na 10 polskich przedsiębiorców zatrudniających pow. 9
osób zaangażowanych jest w międzynarodowe łańcuchy wartości w zakresie usług. Dane
GUS nie uwzględniają mikrofirm, które jednak zdecydowanie częściej działają lokalnie i w
mniejszym stopniu niż firmy większe uczestniczą w międzynarodowych łańcuchach
wartości. Wyjątkiem w tym zakresie, ze względu na swoją specyfikę, może być istotna dla
polskiej gospodarki branża transportu drogowego towarów.
Jedynie część z eksportowanych usług realizowana jest przez pracowników będących
obywatelami państw trzecich. Wg danych Eurostat w 2023 r. przedsiębiorstwa z siedzibą
w Polsce odpowiadały za 24% zgłoszonych delegowań oraz 14,9% wszystkich
delegowanych pracowników w UE, w obu przypadkach był to najwyższy odsetek w UE.
Pod względem obywatelstwa delegowanych pracowników najliczniejsi z państw UE byli
Niemcy (13,3%) oraz Polacy (12,6%). Z kolei aż 22,1% (335,3 tys.) stanowili obywatele
państw spoza UE/EFTA, w tym spośród nich 20,6% (69 tys.) delegowanych było przez
polskie firmy.
Wg danych ZUS w 2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1
uprawniających do czasowego świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym
ponad 187 tys. dla obywateli państw trzecich (23 tys. na podstawie art. 12.
Rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 tj. w związku z oddelegowaniem oraz 164 tys. na
podstawie art. 13. ww. rozporządzenia tj. w związku z pracą w dwóch lub kilku
państwach). Liczba wydanych zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich była o 2,7%
niższa r/r oraz o 62,4% wyższa niż w 2021 r. Unikalna liczba cudzoziemców, którzy
otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161 tys. (jedna osoba może być
kilkukrotnie delegowana).
Wg podziału na branże najwięcej zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich w 2025 r.
wydano w: transporcie drogowym (101 tys. tj. 61,6% ogółu), budownictwie (50 tys. tj. 27%
ogółu), działalności agencji pracy tymczasowej (10 tys. tj. 5,4% ogółu), a na przetwórstwo
przemysłowe oraz wszystkie pozostałe branże usługowe przypadało jedynie 6%
wszystkich wydanych zaświadczeń A1. Podobne proporcje utrzymywały się również w
poprzednich latach.
Z powyższych danych wynika, że delegowanie pracowników z państw trzecich ma
zdecydowanie największe znaczenie dla sektora transportu drogowego towarów.
Wg danych GUS przychody branży transportu drogowego towarów wynosiły w 2023 r.
225 mld zł (nowsze dane nie obejmują mikrofirm, które wypracowują znaczący odsetek
przychodów w tej branży). Znacząca część zysków wypracowywana jest przez świadczenie
usług transportowych w innych państwach UE. Wg danych Eurostat polskie firmy
transportowe w 2024 r. wykonały 19,7% całości liczonej w tonokilometrach pracy
przewozowej w transporcie drogowym wykonanej w UE, co stanowiło spadek względem
rekordowych 20,4% z 2023 r. Wg danych GUS 35,8% całości pracy przewozowej
wykonanej przez polskie firmy w 2024 r. przypadło na transport na terenie Polski,
pozostałą część stanowił transport realizowany między Polską a innymi państwami lub
realizowany całkowicie poza granicami Polski. Polska jest liderem w UE pod względem
eksportu netto w usługach transportowych, w 2023 r. nadwyżka wyniosła 15 mld euro.
-- 6 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Polskie przedsiębiorstwa transportowe konkurują na rynku europejskim niższymi kosztami
m.in. dzięki korzystaniu z pracy kierowców spoza UE. Na koniec 2025 r. ważnych było 146
tys. (spadek o 3% r/r) wydanych dla polskich firm świadectw, które uprawniają obywateli
państw trzecich do wykonywania międzynarodowego transportu towarów na terenie UE.
Wg danych GUS przychody ogółem sektora budowlanego wynosiły w 2024 r. 561,7 mld
zł, z czego 289,5 mld przypadło na mikrofirmy. O skali rozdrobnienia polskiego sektora
budowlanego świadczy również udział mikrofirm w sekcji budownictwo - 97,9% w 2024 r.
Zgodnie z danymi Eurostat, w 2024 r. polskie firmy budowlane stanowiły 10,7%
wszystkich firm tego sektora działających w UE i przypadało na nie 8,2% unijnego
zatrudnienia w tym sektorze. Równocześnie udział polskich firm w obrotach netto
wszystkich firm w UE wyniósł 6%, a pod względem wypracowanej wartości dodanej na
polskie firmy przypadało 4,6% wartości dodanej wygenerowanej przez ten sektor w całej
gospodarce UE, co świadczy o niższej produktywności polskich firm w porównaniu z
unijną konkurencją. O ile polski sektor budowalny, na tle całej UE, jest istotnym graczem,
to przejawia jednak niewielką aktywność na rynkach zagranicznych. Świadczy o tym
niewielka, w zestawieniu ze skalą branży, wartość eksportu usług budowlanych (11,8 mld
zł w 2024 r.). Wśród przyczyn niskiej ekspozycji polskich firm na rynki zagraniczne
wskazać można m.in. rozdrobnienie branży oraz fakt, że wśród średnich i dużych firm
znaczącą grupę stanowią polskie oddziały firm międzynarodowych, które nierzadko
prowadzą już działalność w innych państwach UE poprzez odrębne spółki.
Ad 6. oraz 7.
Zarówno MRiT jak i MRPiPS, MSWiA oraz MSZ uczestniczyły w pracach nad
uszczelnieniem polskiego systemu wizowego, w tym opracowaniem rozwiązań mających
na celu zapobieganie przypadkom nielegalnego wykorzystywania dokumentów
legalizujących pracę i pobyt. Odbywało się to głównie w ramach prac Grupy roboczej do
spraw wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym RP.
Należy przede wszystkim podkreślić, że twierdzenie o istnieniu zjawiska „automatycznego
traktowania jako przesłanki odmowy legalizacji pracy i pobytu zamiaru delegowania do
pracy na terenie UE” jest nieprawdziwe. Niemniej jednak MSZ przekazało konsulom
instrukcje dot. właściwego stosowania przepisów uwzględniające, że sam fakt okresowego
delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej przesłanki odmowy
wydania wizy. Z kolei MRPiPS, w związku z sygnalizowanymi wątpliwościami dotyczącymi
omawianych kwestii, zapowiedziało przesłanie pisma do wojewodów i starostów
przypominającego, że możliwość delegowania cudzoziemca, którego dotyczy zezwolenie
na pracę, do innego państwa członkowskiego nie powinna być traktowana jako podstawa
odmowy wydania zezwolenia na pracę, jeżeli osoba ta będzie wykonywała pracę również
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 7 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.7.2026
Warszawa, 04 września 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18740 w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej
zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18740 Panów Posłów Witolda Tumanowicza, Krzysztofa
Mulawy oraz Krzysztofa Szymańskiego proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Odpowiedź na interpelację przygotowana została z wykorzystaniem wkładów:
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej: MRPiPS), Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji (dalej: MSWiA), Ministerstwa Spraw Zagranicznych (dalej:
MSZ), Ministerstwa Finansów (dalej: MF) oraz Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
(dalej: ZUS).
Wieloletni brak systemowego i strategicznego podejścia do kwestii migracji stał się
przyczyną chaosu prawnego i licznych nadużyć w obszarze polityki migracyjnej i wizowej.
Szeroka liberalizacja wymogów przy równoczesnym braku należytych instrumentów
weryfikacyjnych i kontrolnych doprowadziły do quasi automatycznego wydawania
dokumentów uprawniających cudzoziemców do podjęcia pracy na terytorium RP. W wielu
państwach trzecich w powszechnej świadomości utrwaliło się przekonanie, że polska wiza
jest łatwo dostępna, co przyczyniło się do powstania zjawiska tzw. visa shopping, czyli
zdobywanie polskich dokumentów legalizujących pracę i pobyt zamiast innych państw
strefy Schengen właściwych ze względu na rzeczywisty cel podróży. Skorzystali na tym
przede wszystkim nieuczciwi pośrednicy, sprowadzający do strefy Schengen często
niewykwalifikowanych pracowników, pochodzących z państw charakteryzujących się
najwyższym ryzykiem migracyjnym, niejednokrotnie potencjalnie powiązanym z innymi
zagrożeniami dla bezpieczeństwa publicznego. Znacząco podważyło to wizerunek Polski
jako wiarygodnego partnera w strefie Schengen.
Rząd RP podjął działania zmierzające do wyeliminowania nieprawidłowości w polskiej
polityce migracyjnej, co znalazło wyraz m.in. w przyjętej 15 października 2024 r. strategii
„Odzyskać kontrolę. Zapewnić bezpieczeństwo. Kompleksowa i odpowiedzialna strategia
migracyjna Polski na lata 2025–2030”. Wejście w życie aktów prawnych: ustawy z dnia
20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na
terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, ustawy z dnia 4 kwietnia 2025 r. o zmianie niektórych
ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej
Polskiej, a także ustawy z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz
niektórych innych ustaw stworzyły ramy nowej spójnej polityki migracyjnej państwa.
-- 1 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Powyższe akty prawne zlikwidowały wskazane powyżej nieprawidłowości i utworzyły
instrumenty regulacji migracji uwzględniające interesy polskiej gospodarki wprowadzając
m.in.: hierarchię kolejności rozpatrywania wniosków o legalizację pracy i pobytu (Art. 27
ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom), możliwość
utworzenia przez właściwych ministrów wykazu istotnych przedsiębiorstw (Art. 28),
wykazu zawodów deficytowych (Art. 29) oraz dając Radzie Ministrów możliwość
wprowadzenia w drodze rozporządzenia limitów migracji (Art. 13). Obecnie trwają prace
legislacyjne nad wprowadzeniem kolejnych rozwiązań, które mają uprościć procedurę
legalizacji pracy i pobytu, kluczowych dla rozwoju polskiej gospodarki, obywateli państw
trzecich w Polsce. Planowane nowelizacje ustawy o warunkach dopuszczalności
powierzania pracy i ustawy o cudzoziemcach mają wprowadzić zwolnienie z obowiązku
uzyskania pozwolenia na pracę oraz możliwość zastosowania milczącego załatwienia
sprawy w postępowaniu legalizującym pobyt, dla obywateli wybranych państw trzecich.
Nie możemy też się zgodzić co do istnienia opisanej w niniejszej interpelacji rzekomej
„obecnej praktyki stosowania przepisów” obejmującej, zdaniem autorów interpelacji,
„odmowy wizowe lub odmowy legalizacji pracy cudzoziemców”, którzy mieliby być
delegowani przez polskich eksporterów usług do świadczenia pracy w innych państwach
członkowskich.
Zgodnie z prawem UE w zakresie swobodnego świadczenia usług (Dyrektywy: 96/71/WE,
2014/67/UE, 2020/1057/UE) określenie pracownik delegowany oznacza „pracownika,
który przez ograniczony okres wykonuje swoją pracę na terytorium innego Państwa
Członkowskiego, niż państwa, w którym zwyczajowo pracuje”. Pracodawca, który legalnie
zatrudnia cudzoziemca legalnie przebywającego w Polsce może czasowo delegować tego
cudzoziemca do innego państwa członkowskiego UE w celu świadczenia usług, a to
państwo nie może od niego (czy też od cudzoziemca) wymagać uzyskania dodatkowego
zezwolenia na pracę lub pobyt. Delegowanie pracownika w ramach swobodnego
świadczenia usług, podobnie jak wysłanie go w podróż służbową do innego państwa, musi
mieć jednak charakter tymczasowy i nie powoduje „włączenia” tej osoby do rynku pracy
innego państwa.
Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r.
wskazuje także, że „niniejsza dyrektywa nie ma również wpływu na krajowe
prawodawstwo związane z wjazdem, pobytem i zatrudnieniem pracowników państw
trzecich”. Przepisy unijne dotyczą kwestii polityki migracyjnej jedynie w zakresie, w jakim
przepisy krajowe regulujące te obszary wchodzą w relację z zakazem ograniczania
swobody świadczenia usług, w sposób nieproporcjonalny (nieuzasadniony innymi
względami np. bezpieczeństwa) lub wręcz celowo utrudniają przedsiębiorstwom z innych
państw członkowskich świadczenie usług. Z dotychczasowego orzecznictwa TSUE (m.in.:
1990 C-113/89 Rush Portuguesa Ld, 1994 C-43/93 Vander Elst, 2006 C-224/04 p.
Włochom, 2006 C-168/04 p. Austrii, 2014 C-91/13 Essent Energie, 2018 C-18/17
Danieli & C., 2024 C-540/22 SN i in.) wynika, że wymogi administracyjne państwa
przyjmującego (delegowanego pracownika), takie jak np. konieczność uzyskania nowego
pozwolenia na pracę, w przypadku, w którym obywatel państwa trzeciego jest legalnie
zatrudniony przez przedsiębiorstwo z innego państwa członkowskiego i jest delegowany
w celu tymczasowego świadczenia usług, traktowane są jako ograniczenie swobody
świadczenia usług.
-- 2 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Właściwe w zakresie interpretacji przepisów dot. delegowania pracowników Ministerstwo
Rodziny Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) wyraziło stanowisko, że w świetle
dotychczasowego orzecznictwa TSUE nadużyciem prawa europejskiego jest delegowanie
cudzoziemców do innych państw członkowskich, gdy cudzoziemcy ci nie mieszkają i nie
pracują w państwie, w którym są formalnie zatrudnieni i z którego są formalnie
delegowani. Takie praktyki są podważaniem kompetencji innych państw członkowskich i
służą najczęściej obchodzeniu przepisów dotyczących zatrudnienia cudzoziemców,
obowiązujących w państwach, do których pracownicy są delegowani.
Reasumując, organy odpowiedzialne za legalizację pracy i pobytu cudzoziemców na
terytorium RP mają obowiązek weryfikować spełnienie ustawowych przesłanek wydania
zezwoleń na pracę i pobyt cudzoziemca na terytorium RP. Dopiero legalnie zatrudniony
cudzoziemiec, który podjął pracę w Polsce może zostać tymczasowo delegowany do
innego państwa członkowskiego UE w ramach swobody świadczenia usług uregulowanej
prawem Unii Europejskiej. Zamiar przyszłego delegowania legalnie zatrudnionego
cudzoziemca, w żadnym wypadku nie jest powodem do odmowy legalizacji pracy i pobytu.
Ewentualna odmowa wydania pozwolenia na pracę lub wizy ma miejsce w przypadku,
kiedy zamiarem cudzoziemca nie jest podjęcie pracy w Polsce, a delegować do innego
państwa członkowskiego w ramach swobody świadczenia usług można tylko osobę, która
zwyczajowo pracuje na terenie państwa delegującego.
Cudzoziemiec, który zamierza podjąć pracę w Polsce musi posiadać legalny tytuł do
pobytu (dokument lub status prawny). W przypadku większości tytułów pobytowych
związanych ze świadczeniem pracy cudzoziemiec powinien wcześniej uzyskać pozwolenie
na pracę. Wg MRPiPS przepisy ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach
dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
nie przewidują wydawania zezwoleń na pracę (podobnie jak rejestracji oświadczeń o
powierzeniu pracy cudzoziemcowi), jeżeli cudzoziemcy, których mają one dotyczyć, w
ogóle nie będą pracować na terytorium Polski. Podstawą odmowy wydania zezwolenia na
pracę nie może być możliwość delegowania obywatela państwa trzeciego zatrudnionego
zgodnie z zezwoleniem na pracę do innego państwa członkowskiego. Podstawą odmowy
mogą być natomiast informacje wskazujące, że cudzoziemiec nie będzie wykonywał pracy
na terytorium RP na warunkach określonych w zezwoleniu.
Najczęściej pierwszym właściwym tytułem pobytowym uprawniającym cudzoziemca
będącego obywatelem państwa trzeciego do wjazdu i podjęcia pracy w Polsce jest tzw.
„wiza pracownicza”, która może być wydana cudzoziemcowi posiadającemu zezwolenie na
pracę lub inny tytuł prawny do podjęcia pracy w Polsce.
Obowiązkiem konsula w procedurze wizowej (Dział IV ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) jest ustalenie czy cudzoziemiec aplikujący o wizę będzie wykonywał pracę
zgodnie z wydanym na jego rzecz zezwoleniem na pracę i na warunkach tam określonych.
Zgodnie z instrukcjami MSZ dla konsulów, w przypadku cudzoziemców deklarujących w
procedurze wizowej wykonywanie pracy na terytorium innych Państw Członkowskich, a
nie w RP, wbrew posiadanemu zezwoleniu, wiza nie powinna być udzielona. Niemniej, sam
fakt okresowego delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej
przesłanki odmowy. Jeśli w trakcie analizy dokumentacji złożonej do wniosku wizowego
konsul poweźmie wątpliwość, że faktycznym, głównym celem miejsca pobytu
cudzoziemca jest Polska, wnioskodawca powinien otrzymać decyzję o odmowie wydania
wizy.
-- 3 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W przypadku dłuższego pobytu cudzoziemca na terytorium RP, właściwym tytułem
pobytowym jest zezwolenie na pobyt czasowy (Dział V ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) wydawane przez wojewodów oraz Urząd do Spraw Cudzoziemców (w II
instancji). Wg MSWiA organy udzielające pozwoleń na pobyt czasowy powinny dokonać
oceny, czy określony cel pobytu będzie celem realnym i będzie faktycznie dotyczył
terytorium RP. Co jak wykazano powyżej nie wyklucza czasowego delegowania
pracownika do wykonywania pracy na terytorium innego państwa członkowskiego. Należy
jednak podkreślić, że pobyt cudzoziemca posiadającego pozwolenie na pobyt czasowy w
Polsce, na terytorium innego państwa strefy Schengen nie może przekroczyć 90 dni w
okresie 180 dni. Po przekroczeniu tego limitu pobyt cudzoziemca zmienia swój charakter z
tymczasowego na ciągły i staje się nielegalny, a cudzoziemiec powinien uzyskać stosowne
pozwolenie pobytowe w państwie, w którym przebywa. Zarówno wojewodowie, jak i Szef
Urzędu do Spraw Cudzoziemców prowadzą postępowania w przedmiotowych sprawach w
taki sposób, aby zapobiec sytuacjom, w których zezwolenie na pobyt czasowy uzyskane w
Polsce służy de facto do wyjazdu z Polski i pobytu w innym państwie (państwach) obszaru
Schengen. Ostrożność polskich organów migracyjnych w ocenie perspektywy realizacji
deklarowanego celu pobytu na terytorium RP służy realizacji założenia, jakim jest wysoki
poziom bezpieczeństwa migracyjnego w Polsce oraz w całej strefie Schengen i wpisuje się
w cele obecnej strategii migracyjnej RP.
Wg danych Komisji Europejskiej polscy przedsiębiorcy należą do najczęściej
korzystających z możliwości delegowania pracowników. Równocześnie delegują najwięcej
obywateli państw trzecich do innych państw UE w 2023 r. Spośród wszystkich delegowań
obywateli państw trzecich w UE, 20,6% przypadało na polskie firmy. Wg danych ZUS w
2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1 uprawniających do czasowego
świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym ponad 187 tys. dla obywateli
państw trzecich (spadek o 2,7% r/r oraz wzrost o 62,4% w porównaniu z 2021 r.).
Unikalna liczba cudzoziemców, którzy otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161
tys. (jedna osoba może być kilkukrotnie delegowana).
Część państw UE już postrzega masowe delegowanie pracowników z państw trzecich jako
zagrożenie. Jako przykład wskazać można wspólne stanowisko Holandii, Belgii, Danii,
Niemiec, Włoch, Łotwy i Luksemburga, dotyczące promowania rzeczywistego i uczciwego
delegowania obywateli państw trzecich, w ramach polityki Unii Europejskiej na okres
2024-2029 (https://bm.dk/media/totgb3a1/position-paper-posting-of-third-country-
nationals.pdf). W dokumencie postulowane jest stworzenie nowej, szczegółowej
dyrektywy unijnej dotyczącej delegowania pracowników z państw trzecich. Jednym z
proponowanych rozwiązań jest wprowadzenie wymogu 3-miesięcznego okresu podlegania
ubezpieczeniom społecznym przed oddelegowaniem. Obecnie przepisy unijne nie
precyzują tej kwestii, oddelegowany do innego państwa UE może zostać pracownik, który
„zwyczajowo” pracuje na terenie państwa członkowskiego UE. Można spodziewać się
podejmowania kolejnych inicjatyw na tym polu i być może w przyszłości wprowadzenia
ograniczeń delegowania pracowników z państw trzecich. Komisja Europejska prowadzi
obecnie prace nad projektami Pakietu Sprawiedliwej Mobilności Pracowników (Fair Labour
Mobility Package) oraz Aktu na rzecz wysokiej jakości miejsc pracy (Quality Jobs Act).
Jak wykazano powyżej rząd prowadzi spójną politykę migracyjną według wytycznych
określonych w strategii migracyjnej. Zarówno z wykładni systemowej i funkcjonalnej
przepisów ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, jak i z
-- 4 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
praktyki administracyjnej nie wynika w żaden sposób, że pracodawca, który legalnie
zatrudnił cudzoziemca nie może go później czasowo delegować do innego kraju UE.
Należy jednak rozróżnić, że procedura delegowania pracowników w ramach wspólnego
rynku nie jest realizowana w ramach polityki migracyjnej państwa i należy rozpatrywać ją
osobno. Cudzoziemiec musi najpierw zalegalizować swój pobyt i pracę w jednym z państw
członkowskich, aby później móc być delegowanym. Delegowanie cudzoziemca, który nie
pracuje „zwyczajowo” na terenie Polski jest naruszeniem prawa unijnego. Prawo
przedsiębiorców do swobody świadczenia usług na wspólnym rynku nie może stać w
sprzeczności z kompetencją państw członkowskich do kształtowania własnej polityki
migracyjnej i polityki ochrony rynku pracy, co ma miejsce, kiedy jedno z państw
członkowskich wydaje dokumenty de facto legalizujące pracę w innym państwie,
decydując o polityce migracyjnej tego państwa. Równocześnie polska administracja nie
stawia barier dla czasowego delegowania legalnie zatrudnionych cudzoziemców.
Odnosząc się do szczegółowych kwestii podniesionych w interpelacji, przekazuję poniższe,
dodatkowe wyjaśnienia.
Ad 1. oraz 8.
W opinii Ministerstwa Rozwoju i Technologii (dalej: MRiT), po skonsultowaniu z MRPiPS,
MSZ oraz MSWiA, nie ma podstaw do stawiania tezy o istnieniu nieprawidłowości
opisanych przez autorów interpelacji, co wykazane zostało powyżej.
Zatem resort nie podejmował oraz nie planuje podejmować w przyszłości prób analizy
wpływu „obecnej praktyki stosowania przepisów”, która w opinii autorów interpelacji
miałaby polegać na niewłaściwym stosowaniu „niejasnych przepisów prawa” i w
konsekwencji skutkować ograniczeniem możliwości zatrudniania cudzoziemców przez
polskich eksporterów usług.
Ad 2-5.
Dane będące w posiadaniu Ministerstwa i pochodzące ze statystyki publicznej nie
pozwalają w sposób bezpośredni ocenić, jakie znaczenie dla polskiej gospodarki ma praca
obywateli państw trzecich w ramach ich delegowania przez eksporterów usług. Pewien
obraz sytuacji mogą przedstawić dane dot. wartości eksportu usług, powiązań
międzynarodowych polskich firm oraz dane nt. delegowania pracowników.
Wg danych NBP w 2024 r. całkowita wartość wyeksportowanych usług wyniosła 470,9
mld zł (wobec 456,7 mld zł rok wcześniej), z czego usługi o wartości 366,9 mld zł zostały
zrealizowane na rzecz kontrahentów z krajów UE oraz Wielkiej Brytanii i Szwajcarii.
Najważniejszą kategorią pozostają usługi transportowe, których wartość w 2024 r.
wyniosła 110,5 mld zł (co stanowiło 30,1% całkowitego eksportu usług do tych krajów).
Istotnym udziałem charakteryzowały się ponadto usługi świadczone przez
profesjonalistów (16,5%), usługi informatyczne (13,2%) oraz usługi techniczne związane z
handlem oraz pozostałe usługi biznesowe (8,8%). Dostępne dane wskazują, że mniejsze
znaczenie ma m.in. eksport usług budowlanych, którego wartość w 2024 r. wyniosła 11,8
mld zł (udział 3,2%) oraz eksport usług badawczo-rozwojowych, który choć rośnie z roku
na rok, to jego udział w 2024 r. wyniósł zaledwie 2,3%.
Skalę międzynarodowego zaangażowania polskich firm może obrazować również
przeprowadzane przez GUS badanie łańcuchów wartości krajowych przedsiębiorstw.
Dane z ww. badania nie obejmują mikroprzedsiębiorstw (do 9 zatrudnionych) i dotyczą
-- 5 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
2023 r. Swoje usługi za granicę sprzedawało 13,4% badanych przedsiębiorstw.
Zbiorowość tę tworzyły przede wszystkim firmy przemysłowe (31,5%), transportowe
(16,7%), handlowe (14%), ICT (13,4%), prowadzące działalność profesjonalną, naukową i
techniczną (11,7%), budowlane (4,7%). Na podstawie powyższych danych można
szacować, że nieco więcej niż 1 na 10 polskich przedsiębiorców zatrudniających pow. 9
osób zaangażowanych jest w międzynarodowe łańcuchy wartości w zakresie usług. Dane
GUS nie uwzględniają mikrofirm, które jednak zdecydowanie częściej działają lokalnie i w
mniejszym stopniu niż firmy większe uczestniczą w międzynarodowych łańcuchach
wartości. Wyjątkiem w tym zakresie, ze względu na swoją specyfikę, może być istotna dla
polskiej gospodarki branża transportu drogowego towarów.
Jedynie część z eksportowanych usług realizowana jest przez pracowników będących
obywatelami państw trzecich. Wg danych Eurostat w 2023 r. przedsiębiorstwa z siedzibą
w Polsce odpowiadały za 24% zgłoszonych delegowań oraz 14,9% wszystkich
delegowanych pracowników w UE, w obu przypadkach był to najwyższy odsetek w UE.
Pod względem obywatelstwa delegowanych pracowników najliczniejsi z państw UE byli
Niemcy (13,3%) oraz Polacy (12,6%). Z kolei aż 22,1% (335,3 tys.) stanowili obywatele
państw spoza UE/EFTA, w tym spośród nich 20,6% (69 tys.) delegowanych było przez
polskie firmy.
Wg danych ZUS w 2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1
uprawniających do czasowego świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym
ponad 187 tys. dla obywateli państw trzecich (23 tys. na podstawie art. 12.
Rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 tj. w związku z oddelegowaniem oraz 164 tys. na
podstawie art. 13. ww. rozporządzenia tj. w związku z pracą w dwóch lub kilku
państwach). Liczba wydanych zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich była o 2,7%
niższa r/r oraz o 62,4% wyższa niż w 2021 r. Unikalna liczba cudzoziemców, którzy
otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161 tys. (jedna osoba może być
kilkukrotnie delegowana).
Wg podziału na branże najwięcej zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich w 2025 r.
wydano w: transporcie drogowym (101 tys. tj. 61,6% ogółu), budownictwie (50 tys. tj. 27%
ogółu), działalności agencji pracy tymczasowej (10 tys. tj. 5,4% ogółu), a na przetwórstwo
przemysłowe oraz wszystkie pozostałe branże usługowe przypadało jedynie 6%
wszystkich wydanych zaświadczeń A1. Podobne proporcje utrzymywały się również w
poprzednich latach.
Z powyższych danych wynika, że delegowanie pracowników z państw trzecich ma
zdecydowanie największe znaczenie dla sektora transportu drogowego towarów.
Wg danych GUS przychody branży transportu drogowego towarów wynosiły w 2023 r.
225 mld zł (nowsze dane nie obejmują mikrofirm, które wypracowują znaczący odsetek
przychodów w tej branży). Znacząca część zysków wypracowywana jest przez świadczenie
usług transportowych w innych państwach UE. Wg danych Eurostat polskie firmy
transportowe w 2024 r. wykonały 19,7% całości liczonej w tonokilometrach pracy
przewozowej w transporcie drogowym wykonanej w UE, co stanowiło spadek względem
rekordowych 20,4% z 2023 r. Wg danych GUS 35,8% całości pracy przewozowej
wykonanej przez polskie firmy w 2024 r. przypadło na transport na terenie Polski,
pozostałą część stanowił transport realizowany między Polską a innymi państwami lub
realizowany całkowicie poza granicami Polski. Polska jest liderem w UE pod względem
eksportu netto w usługach transportowych, w 2023 r. nadwyżka wyniosła 15 mld euro.
-- 6 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Polskie przedsiębiorstwa transportowe konkurują na rynku europejskim niższymi kosztami
m.in. dzięki korzystaniu z pracy kierowców spoza UE. Na koniec 2025 r. ważnych było 146
tys. (spadek o 3% r/r) wydanych dla polskich firm świadectw, które uprawniają obywateli
państw trzecich do wykonywania międzynarodowego transportu towarów na terenie UE.
Wg danych GUS przychody ogółem sektora budowlanego wynosiły w 2024 r. 561,7 mld
zł, z czego 289,5 mld przypadło na mikrofirmy. O skali rozdrobnienia polskiego sektora
budowlanego świadczy również udział mikrofirm w sekcji budownictwo - 97,9% w 2024 r.
Zgodnie z danymi Eurostat, w 2024 r. polskie firmy budowlane stanowiły 10,7%
wszystkich firm tego sektora działających w UE i przypadało na nie 8,2% unijnego
zatrudnienia w tym sektorze. Równocześnie udział polskich firm w obrotach netto
wszystkich firm w UE wyniósł 6%, a pod względem wypracowanej wartości dodanej na
polskie firmy przypadało 4,6% wartości dodanej wygenerowanej przez ten sektor w całej
gospodarce UE, co świadczy o niższej produktywności polskich firm w porównaniu z
unijną konkurencją. O ile polski sektor budowalny, na tle całej UE, jest istotnym graczem,
to przejawia jednak niewielką aktywność na rynkach zagranicznych. Świadczy o tym
niewielka, w zestawieniu ze skalą branży, wartość eksportu usług budowlanych (11,8 mld
zł w 2024 r.). Wśród przyczyn niskiej ekspozycji polskich firm na rynki zagraniczne
wskazać można m.in. rozdrobnienie branży oraz fakt, że wśród średnich i dużych firm
znaczącą grupę stanowią polskie oddziały firm międzynarodowych, które nierzadko
prowadzą już działalność w innych państwach UE poprzez odrębne spółki.
Ad 6. oraz 7.
Zarówno MRiT jak i MRPiPS, MSWiA oraz MSZ uczestniczyły w pracach nad
uszczelnieniem polskiego systemu wizowego, w tym opracowaniem rozwiązań mających
na celu zapobieganie przypadkom nielegalnego wykorzystywania dokumentów
legalizujących pracę i pobyt. Odbywało się to głównie w ramach prac Grupy roboczej do
spraw wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym RP.
Należy przede wszystkim podkreślić, że twierdzenie o istnieniu zjawiska „automatycznego
traktowania jako przesłanki odmowy legalizacji pracy i pobytu zamiaru delegowania do
pracy na terenie UE” jest nieprawdziwe. Niemniej jednak MSZ przekazało konsulom
instrukcje dot. właściwego stosowania przepisów uwzględniające, że sam fakt okresowego
delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej przesłanki odmowy
wydania wizy. Z kolei MRPiPS, w związku z sygnalizowanymi wątpliwościami dotyczącymi
omawianych kwestii, zapowiedziało przesłanie pisma do wojewodów i starostów
przypominającego, że możliwość delegowania cudzoziemca, którego dotyczy zezwolenie
na pracę, do innego państwa członkowskiego nie powinna być traktowana jako podstawa
odmowy wydania zezwolenia na pracę, jeżeli osoba ta będzie wykonywała pracę również
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 7 of 7 --
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.7.2026
Warszawa, 04 września 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18740 w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej
zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18740 Panów Posłów Witolda Tumanowicza, Krzysztofa
Mulawy oraz Krzysztofa Szymańskiego proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Odpowiedź na interpelację przygotowana została z wykorzystaniem wkładów:
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej: MRPiPS), Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji (dalej: MSWiA), Ministerstwa Spraw Zagranicznych (dalej:
MSZ), Ministerstwa Finansów (dalej: MF) oraz Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
(dalej: ZUS).
Wieloletni brak systemowego i strategicznego podejścia do kwestii migracji stał się
przyczyną chaosu prawnego i licznych nadużyć w obszarze polityki migracyjnej i wizowej.
Szeroka liberalizacja wymogów przy równoczesnym braku należytych instrumentów
weryfikacyjnych i kontrolnych doprowadziły do quasi automatycznego wydawania
dokumentów uprawniających cudzoziemców do podjęcia pracy na terytorium RP. W wielu
państwach trzecich w powszechnej świadomości utrwaliło się przekonanie, że polska wiza
jest łatwo dostępna, co przyczyniło się do powstania zjawiska tzw. visa shopping, czyli
zdobywanie polskich dokumentów legalizujących pracę i pobyt zamiast innych państw
strefy Schengen właściwych ze względu na rzeczywisty cel podróży. Skorzystali na tym
przede wszystkim nieuczciwi pośrednicy, sprowadzający do strefy Schengen często
niewykwalifikowanych pracowników, pochodzących z państw charakteryzujących się
najwyższym ryzykiem migracyjnym, niejednokrotnie potencjalnie powiązanym z innymi
zagrożeniami dla bezpieczeństwa publicznego. Znacząco podważyło to wizerunek Polski
jako wiarygodnego partnera w strefie Schengen.
Rząd RP podjął działania zmierzające do wyeliminowania nieprawidłowości w polskiej
polityce migracyjnej, co znalazło wyraz m.in. w przyjętej 15 października 2024 r. strategii
„Odzyskać kontrolę. Zapewnić bezpieczeństwo. Kompleksowa i odpowiedzialna strategia
migracyjna Polski na lata 2025–2030”. Wejście w życie aktów prawnych: ustawy z dnia
20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na
terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, ustawy z dnia 4 kwietnia 2025 r. o zmianie niektórych
ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej
Polskiej, a także ustawy z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz
niektórych innych ustaw stworzyły ramy nowej spójnej polityki migracyjnej państwa.
-- 1 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Powyższe akty prawne zlikwidowały wskazane powyżej nieprawidłowości i utworzyły
instrumenty regulacji migracji uwzględniające interesy polskiej gospodarki wprowadzając
m.in.: hierarchię kolejności rozpatrywania wniosków o legalizację pracy i pobytu (Art. 27
ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom), możliwość
utworzenia przez właściwych ministrów wykazu istotnych przedsiębiorstw (Art. 28),
wykazu zawodów deficytowych (Art. 29) oraz dając Radzie Ministrów możliwość
wprowadzenia w drodze rozporządzenia limitów migracji (Art. 13). Obecnie trwają prace
legislacyjne nad wprowadzeniem kolejnych rozwiązań, które mają uprościć procedurę
legalizacji pracy i pobytu, kluczowych dla rozwoju polskiej gospodarki, obywateli państw
trzecich w Polsce. Planowane nowelizacje ustawy o warunkach dopuszczalności
powierzania pracy i ustawy o cudzoziemcach mają wprowadzić zwolnienie z obowiązku
uzyskania pozwolenia na pracę oraz możliwość zastosowania milczącego załatwienia
sprawy w postępowaniu legalizującym pobyt, dla obywateli wybranych państw trzecich.
Nie możemy też się zgodzić co do istnienia opisanej w niniejszej interpelacji rzekomej
„obecnej praktyki stosowania przepisów” obejmującej, zdaniem autorów interpelacji,
„odmowy wizowe lub odmowy legalizacji pracy cudzoziemców”, którzy mieliby być
delegowani przez polskich eksporterów usług do świadczenia pracy w innych państwach
członkowskich.
Zgodnie z prawem UE w zakresie swobodnego świadczenia usług (Dyrektywy: 96/71/WE,
2014/67/UE, 2020/1057/UE) określenie pracownik delegowany oznacza „pracownika,
który przez ograniczony okres wykonuje swoją pracę na terytorium innego Państwa
Członkowskiego, niż państwa, w którym zwyczajowo pracuje”. Pracodawca, który legalnie
zatrudnia cudzoziemca legalnie przebywającego w Polsce może czasowo delegować tego
cudzoziemca do innego państwa członkowskiego UE w celu świadczenia usług, a to
państwo nie może od niego (czy też od cudzoziemca) wymagać uzyskania dodatkowego
zezwolenia na pracę lub pobyt. Delegowanie pracownika w ramach swobodnego
świadczenia usług, podobnie jak wysłanie go w podróż służbową do innego państwa, musi
mieć jednak charakter tymczasowy i nie powoduje „włączenia” tej osoby do rynku pracy
innego państwa.
Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r.
wskazuje także, że „niniejsza dyrektywa nie ma również wpływu na krajowe
prawodawstwo związane z wjazdem, pobytem i zatrudnieniem pracowników państw
trzecich”. Przepisy unijne dotyczą kwestii polityki migracyjnej jedynie w zakresie, w jakim
przepisy krajowe regulujące te obszary wchodzą w relację z zakazem ograniczania
swobody świadczenia usług, w sposób nieproporcjonalny (nieuzasadniony innymi
względami np. bezpieczeństwa) lub wręcz celowo utrudniają przedsiębiorstwom z innych
państw członkowskich świadczenie usług. Z dotychczasowego orzecznictwa TSUE (m.in.:
1990 C-113/89 Rush Portuguesa Ld, 1994 C-43/93 Vander Elst, 2006 C-224/04 p.
Włochom, 2006 C-168/04 p. Austrii, 2014 C-91/13 Essent Energie, 2018 C-18/17
Danieli & C., 2024 C-540/22 SN i in.) wynika, że wymogi administracyjne państwa
przyjmującego (delegowanego pracownika), takie jak np. konieczność uzyskania nowego
pozwolenia na pracę, w przypadku, w którym obywatel państwa trzeciego jest legalnie
zatrudniony przez przedsiębiorstwo z innego państwa członkowskiego i jest delegowany
w celu tymczasowego świadczenia usług, traktowane są jako ograniczenie swobody
świadczenia usług.
-- 2 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Właściwe w zakresie interpretacji przepisów dot. delegowania pracowników Ministerstwo
Rodziny Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) wyraziło stanowisko, że w świetle
dotychczasowego orzecznictwa TSUE nadużyciem prawa europejskiego jest delegowanie
cudzoziemców do innych państw członkowskich, gdy cudzoziemcy ci nie mieszkają i nie
pracują w państwie, w którym są formalnie zatrudnieni i z którego są formalnie
delegowani. Takie praktyki są podważaniem kompetencji innych państw członkowskich i
służą najczęściej obchodzeniu przepisów dotyczących zatrudnienia cudzoziemców,
obowiązujących w państwach, do których pracownicy są delegowani.
Reasumując, organy odpowiedzialne za legalizację pracy i pobytu cudzoziemców na
terytorium RP mają obowiązek weryfikować spełnienie ustawowych przesłanek wydania
zezwoleń na pracę i pobyt cudzoziemca na terytorium RP. Dopiero legalnie zatrudniony
cudzoziemiec, który podjął pracę w Polsce może zostać tymczasowo delegowany do
innego państwa członkowskiego UE w ramach swobody świadczenia usług uregulowanej
prawem Unii Europejskiej. Zamiar przyszłego delegowania legalnie zatrudnionego
cudzoziemca, w żadnym wypadku nie jest powodem do odmowy legalizacji pracy i pobytu.
Ewentualna odmowa wydania pozwolenia na pracę lub wizy ma miejsce w przypadku,
kiedy zamiarem cudzoziemca nie jest podjęcie pracy w Polsce, a delegować do innego
państwa członkowskiego w ramach swobody świadczenia usług można tylko osobę, która
zwyczajowo pracuje na terenie państwa delegującego.
Cudzoziemiec, który zamierza podjąć pracę w Polsce musi posiadać legalny tytuł do
pobytu (dokument lub status prawny). W przypadku większości tytułów pobytowych
związanych ze świadczeniem pracy cudzoziemiec powinien wcześniej uzyskać pozwolenie
na pracę. Wg MRPiPS przepisy ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach
dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
nie przewidują wydawania zezwoleń na pracę (podobnie jak rejestracji oświadczeń o
powierzeniu pracy cudzoziemcowi), jeżeli cudzoziemcy, których mają one dotyczyć, w
ogóle nie będą pracować na terytorium Polski. Podstawą odmowy wydania zezwolenia na
pracę nie może być możliwość delegowania obywatela państwa trzeciego zatrudnionego
zgodnie z zezwoleniem na pracę do innego państwa członkowskiego. Podstawą odmowy
mogą być natomiast informacje wskazujące, że cudzoziemiec nie będzie wykonywał pracy
na terytorium RP na warunkach określonych w zezwoleniu.
Najczęściej pierwszym właściwym tytułem pobytowym uprawniającym cudzoziemca
będącego obywatelem państwa trzeciego do wjazdu i podjęcia pracy w Polsce jest tzw.
„wiza pracownicza”, która może być wydana cudzoziemcowi posiadającemu zezwolenie na
pracę lub inny tytuł prawny do podjęcia pracy w Polsce.
Obowiązkiem konsula w procedurze wizowej (Dział IV ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) jest ustalenie czy cudzoziemiec aplikujący o wizę będzie wykonywał pracę
zgodnie z wydanym na jego rzecz zezwoleniem na pracę i na warunkach tam określonych.
Zgodnie z instrukcjami MSZ dla konsulów, w przypadku cudzoziemców deklarujących w
procedurze wizowej wykonywanie pracy na terytorium innych Państw Członkowskich, a
nie w RP, wbrew posiadanemu zezwoleniu, wiza nie powinna być udzielona. Niemniej, sam
fakt okresowego delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej
przesłanki odmowy. Jeśli w trakcie analizy dokumentacji złożonej do wniosku wizowego
konsul poweźmie wątpliwość, że faktycznym, głównym celem miejsca pobytu
cudzoziemca jest Polska, wnioskodawca powinien otrzymać decyzję o odmowie wydania
wizy.
-- 3 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W przypadku dłuższego pobytu cudzoziemca na terytorium RP, właściwym tytułem
pobytowym jest zezwolenie na pobyt czasowy (Dział V ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) wydawane przez wojewodów oraz Urząd do Spraw Cudzoziemców (w II
instancji). Wg MSWiA organy udzielające pozwoleń na pobyt czasowy powinny dokonać
oceny, czy określony cel pobytu będzie celem realnym i będzie faktycznie dotyczył
terytorium RP. Co jak wykazano powyżej nie wyklucza czasowego delegowania
pracownika do wykonywania pracy na terytorium innego państwa członkowskiego. Należy
jednak podkreślić, że pobyt cudzoziemca posiadającego pozwolenie na pobyt czasowy w
Polsce, na terytorium innego państwa strefy Schengen nie może przekroczyć 90 dni w
okresie 180 dni. Po przekroczeniu tego limitu pobyt cudzoziemca zmienia swój charakter z
tymczasowego na ciągły i staje się nielegalny, a cudzoziemiec powinien uzyskać stosowne
pozwolenie pobytowe w państwie, w którym przebywa. Zarówno wojewodowie, jak i Szef
Urzędu do Spraw Cudzoziemców prowadzą postępowania w przedmiotowych sprawach w
taki sposób, aby zapobiec sytuacjom, w których zezwolenie na pobyt czasowy uzyskane w
Polsce służy de facto do wyjazdu z Polski i pobytu w innym państwie (państwach) obszaru
Schengen. Ostrożność polskich organów migracyjnych w ocenie perspektywy realizacji
deklarowanego celu pobytu na terytorium RP służy realizacji założenia, jakim jest wysoki
poziom bezpieczeństwa migracyjnego w Polsce oraz w całej strefie Schengen i wpisuje się
w cele obecnej strategii migracyjnej RP.
Wg danych Komisji Europejskiej polscy przedsiębiorcy należą do najczęściej
korzystających z możliwości delegowania pracowników. Równocześnie delegują najwięcej
obywateli państw trzecich do innych państw UE w 2023 r. Spośród wszystkich delegowań
obywateli państw trzecich w UE, 20,6% przypadało na polskie firmy. Wg danych ZUS w
2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1 uprawniających do czasowego
świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym ponad 187 tys. dla obywateli
państw trzecich (spadek o 2,7% r/r oraz wzrost o 62,4% w porównaniu z 2021 r.).
Unikalna liczba cudzoziemców, którzy otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161
tys. (jedna osoba może być kilkukrotnie delegowana).
Część państw UE już postrzega masowe delegowanie pracowników z państw trzecich jako
zagrożenie. Jako przykład wskazać można wspólne stanowisko Holandii, Belgii, Danii,
Niemiec, Włoch, Łotwy i Luksemburga, dotyczące promowania rzeczywistego i uczciwego
delegowania obywateli państw trzecich, w ramach polityki Unii Europejskiej na okres
2024-2029 (https://bm.dk/media/totgb3a1/position-paper-posting-of-third-country-
nationals.pdf). W dokumencie postulowane jest stworzenie nowej, szczegółowej
dyrektywy unijnej dotyczącej delegowania pracowników z państw trzecich. Jednym z
proponowanych rozwiązań jest wprowadzenie wymogu 3-miesięcznego okresu podlegania
ubezpieczeniom społecznym przed oddelegowaniem. Obecnie przepisy unijne nie
precyzują tej kwestii, oddelegowany do innego państwa UE może zostać pracownik, który
„zwyczajowo” pracuje na terenie państwa członkowskiego UE. Można spodziewać się
podejmowania kolejnych inicjatyw na tym polu i być może w przyszłości wprowadzenia
ograniczeń delegowania pracowników z państw trzecich. Komisja Europejska prowadzi
obecnie prace nad projektami Pakietu Sprawiedliwej Mobilności Pracowników (Fair Labour
Mobility Package) oraz Aktu na rzecz wysokiej jakości miejsc pracy (Quality Jobs Act).
Jak wykazano powyżej rząd prowadzi spójną politykę migracyjną według wytycznych
określonych w strategii migracyjnej. Zarówno z wykładni systemowej i funkcjonalnej
przepisów ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, jak i z
-- 4 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
praktyki administracyjnej nie wynika w żaden sposób, że pracodawca, który legalnie
zatrudnił cudzoziemca nie może go później czasowo delegować do innego kraju UE.
Należy jednak rozróżnić, że procedura delegowania pracowników w ramach wspólnego
rynku nie jest realizowana w ramach polityki migracyjnej państwa i należy rozpatrywać ją
osobno. Cudzoziemiec musi najpierw zalegalizować swój pobyt i pracę w jednym z państw
członkowskich, aby później móc być delegowanym. Delegowanie cudzoziemca, który nie
pracuje „zwyczajowo” na terenie Polski jest naruszeniem prawa unijnego. Prawo
przedsiębiorców do swobody świadczenia usług na wspólnym rynku nie może stać w
sprzeczności z kompetencją państw członkowskich do kształtowania własnej polityki
migracyjnej i polityki ochrony rynku pracy, co ma miejsce, kiedy jedno z państw
członkowskich wydaje dokumenty de facto legalizujące pracę w innym państwie,
decydując o polityce migracyjnej tego państwa. Równocześnie polska administracja nie
stawia barier dla czasowego delegowania legalnie zatrudnionych cudzoziemców.
Odnosząc się do szczegółowych kwestii podniesionych w interpelacji, przekazuję poniższe,
dodatkowe wyjaśnienia.
Ad 1. oraz 8.
W opinii Ministerstwa Rozwoju i Technologii (dalej: MRiT), po skonsultowaniu z MRPiPS,
MSZ oraz MSWiA, nie ma podstaw do stawiania tezy o istnieniu nieprawidłowości
opisanych przez autorów interpelacji, co wykazane zostało powyżej.
Zatem resort nie podejmował oraz nie planuje podejmować w przyszłości prób analizy
wpływu „obecnej praktyki stosowania przepisów”, która w opinii autorów interpelacji
miałaby polegać na niewłaściwym stosowaniu „niejasnych przepisów prawa” i w
konsekwencji skutkować ograniczeniem możliwości zatrudniania cudzoziemców przez
polskich eksporterów usług.
Ad 2-5.
Dane będące w posiadaniu Ministerstwa i pochodzące ze statystyki publicznej nie
pozwalają w sposób bezpośredni ocenić, jakie znaczenie dla polskiej gospodarki ma praca
obywateli państw trzecich w ramach ich delegowania przez eksporterów usług. Pewien
obraz sytuacji mogą przedstawić dane dot. wartości eksportu usług, powiązań
międzynarodowych polskich firm oraz dane nt. delegowania pracowników.
Wg danych NBP w 2024 r. całkowita wartość wyeksportowanych usług wyniosła 470,9
mld zł (wobec 456,7 mld zł rok wcześniej), z czego usługi o wartości 366,9 mld zł zostały
zrealizowane na rzecz kontrahentów z krajów UE oraz Wielkiej Brytanii i Szwajcarii.
Najważniejszą kategorią pozostają usługi transportowe, których wartość w 2024 r.
wyniosła 110,5 mld zł (co stanowiło 30,1% całkowitego eksportu usług do tych krajów).
Istotnym udziałem charakteryzowały się ponadto usługi świadczone przez
profesjonalistów (16,5%), usługi informatyczne (13,2%) oraz usługi techniczne związane z
handlem oraz pozostałe usługi biznesowe (8,8%). Dostępne dane wskazują, że mniejsze
znaczenie ma m.in. eksport usług budowlanych, którego wartość w 2024 r. wyniosła 11,8
mld zł (udział 3,2%) oraz eksport usług badawczo-rozwojowych, który choć rośnie z roku
na rok, to jego udział w 2024 r. wyniósł zaledwie 2,3%.
Skalę międzynarodowego zaangażowania polskich firm może obrazować również
przeprowadzane przez GUS badanie łańcuchów wartości krajowych przedsiębiorstw.
Dane z ww. badania nie obejmują mikroprzedsiębiorstw (do 9 zatrudnionych) i dotyczą
-- 5 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
2023 r. Swoje usługi za granicę sprzedawało 13,4% badanych przedsiębiorstw.
Zbiorowość tę tworzyły przede wszystkim firmy przemysłowe (31,5%), transportowe
(16,7%), handlowe (14%), ICT (13,4%), prowadzące działalność profesjonalną, naukową i
techniczną (11,7%), budowlane (4,7%). Na podstawie powyższych danych można
szacować, że nieco więcej niż 1 na 10 polskich przedsiębiorców zatrudniających pow. 9
osób zaangażowanych jest w międzynarodowe łańcuchy wartości w zakresie usług. Dane
GUS nie uwzględniają mikrofirm, które jednak zdecydowanie częściej działają lokalnie i w
mniejszym stopniu niż firmy większe uczestniczą w międzynarodowych łańcuchach
wartości. Wyjątkiem w tym zakresie, ze względu na swoją specyfikę, może być istotna dla
polskiej gospodarki branża transportu drogowego towarów.
Jedynie część z eksportowanych usług realizowana jest przez pracowników będących
obywatelami państw trzecich. Wg danych Eurostat w 2023 r. przedsiębiorstwa z siedzibą
w Polsce odpowiadały za 24% zgłoszonych delegowań oraz 14,9% wszystkich
delegowanych pracowników w UE, w obu przypadkach był to najwyższy odsetek w UE.
Pod względem obywatelstwa delegowanych pracowników najliczniejsi z państw UE byli
Niemcy (13,3%) oraz Polacy (12,6%). Z kolei aż 22,1% (335,3 tys.) stanowili obywatele
państw spoza UE/EFTA, w tym spośród nich 20,6% (69 tys.) delegowanych było przez
polskie firmy.
Wg danych ZUS w 2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1
uprawniających do czasowego świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym
ponad 187 tys. dla obywateli państw trzecich (23 tys. na podstawie art. 12.
Rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 tj. w związku z oddelegowaniem oraz 164 tys. na
podstawie art. 13. ww. rozporządzenia tj. w związku z pracą w dwóch lub kilku
państwach). Liczba wydanych zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich była o 2,7%
niższa r/r oraz o 62,4% wyższa niż w 2021 r. Unikalna liczba cudzoziemców, którzy
otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161 tys. (jedna osoba może być
kilkukrotnie delegowana).
Wg podziału na branże najwięcej zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich w 2025 r.
wydano w: transporcie drogowym (101 tys. tj. 61,6% ogółu), budownictwie (50 tys. tj. 27%
ogółu), działalności agencji pracy tymczasowej (10 tys. tj. 5,4% ogółu), a na przetwórstwo
przemysłowe oraz wszystkie pozostałe branże usługowe przypadało jedynie 6%
wszystkich wydanych zaświadczeń A1. Podobne proporcje utrzymywały się również w
poprzednich latach.
Z powyższych danych wynika, że delegowanie pracowników z państw trzecich ma
zdecydowanie największe znaczenie dla sektora transportu drogowego towarów.
Wg danych GUS przychody branży transportu drogowego towarów wynosiły w 2023 r.
225 mld zł (nowsze dane nie obejmują mikrofirm, które wypracowują znaczący odsetek
przychodów w tej branży). Znacząca część zysków wypracowywana jest przez świadczenie
usług transportowych w innych państwach UE. Wg danych Eurostat polskie firmy
transportowe w 2024 r. wykonały 19,7% całości liczonej w tonokilometrach pracy
przewozowej w transporcie drogowym wykonanej w UE, co stanowiło spadek względem
rekordowych 20,4% z 2023 r. Wg danych GUS 35,8% całości pracy przewozowej
wykonanej przez polskie firmy w 2024 r. przypadło na transport na terenie Polski,
pozostałą część stanowił transport realizowany między Polską a innymi państwami lub
realizowany całkowicie poza granicami Polski. Polska jest liderem w UE pod względem
eksportu netto w usługach transportowych, w 2023 r. nadwyżka wyniosła 15 mld euro.
-- 6 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Polskie przedsiębiorstwa transportowe konkurują na rynku europejskim niższymi kosztami
m.in. dzięki korzystaniu z pracy kierowców spoza UE. Na koniec 2025 r. ważnych było 146
tys. (spadek o 3% r/r) wydanych dla polskich firm świadectw, które uprawniają obywateli
państw trzecich do wykonywania międzynarodowego transportu towarów na terenie UE.
Wg danych GUS przychody ogółem sektora budowlanego wynosiły w 2024 r. 561,7 mld
zł, z czego 289,5 mld przypadło na mikrofirmy. O skali rozdrobnienia polskiego sektora
budowlanego świadczy również udział mikrofirm w sekcji budownictwo - 97,9% w 2024 r.
Zgodnie z danymi Eurostat, w 2024 r. polskie firmy budowlane stanowiły 10,7%
wszystkich firm tego sektora działających w UE i przypadało na nie 8,2% unijnego
zatrudnienia w tym sektorze. Równocześnie udział polskich firm w obrotach netto
wszystkich firm w UE wyniósł 6%, a pod względem wypracowanej wartości dodanej na
polskie firmy przypadało 4,6% wartości dodanej wygenerowanej przez ten sektor w całej
gospodarce UE, co świadczy o niższej produktywności polskich firm w porównaniu z
unijną konkurencją. O ile polski sektor budowalny, na tle całej UE, jest istotnym graczem,
to przejawia jednak niewielką aktywność na rynkach zagranicznych. Świadczy o tym
niewielka, w zestawieniu ze skalą branży, wartość eksportu usług budowlanych (11,8 mld
zł w 2024 r.). Wśród przyczyn niskiej ekspozycji polskich firm na rynki zagraniczne
wskazać można m.in. rozdrobnienie branży oraz fakt, że wśród średnich i dużych firm
znaczącą grupę stanowią polskie oddziały firm międzynarodowych, które nierzadko
prowadzą już działalność w innych państwach UE poprzez odrębne spółki.
Ad 6. oraz 7.
Zarówno MRiT jak i MRPiPS, MSWiA oraz MSZ uczestniczyły w pracach nad
uszczelnieniem polskiego systemu wizowego, w tym opracowaniem rozwiązań mających
na celu zapobieganie przypadkom nielegalnego wykorzystywania dokumentów
legalizujących pracę i pobyt. Odbywało się to głównie w ramach prac Grupy roboczej do
spraw wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym RP.
Należy przede wszystkim podkreślić, że twierdzenie o istnieniu zjawiska „automatycznego
traktowania jako przesłanki odmowy legalizacji pracy i pobytu zamiaru delegowania do
pracy na terenie UE” jest nieprawdziwe. Niemniej jednak MSZ przekazało konsulom
instrukcje dot. właściwego stosowania przepisów uwzględniające, że sam fakt okresowego
delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej przesłanki odmowy
wydania wizy. Z kolei MRPiPS, w związku z sygnalizowanymi wątpliwościami dotyczącymi
omawianych kwestii, zapowiedziało przesłanie pisma do wojewodów i starostów
przypominającego, że możliwość delegowania cudzoziemca, którego dotyczy zezwolenie
na pracę, do innego państwa członkowskiego nie powinna być traktowana jako podstawa
odmowy wydania zezwolenia na pracę, jeżeli osoba ta będzie wykonywała pracę również
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 7 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.7.2026
Warszawa, 04 września 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18740 w sprawie braku rządowej spójnej polityki migracyjnej
zatrudniania fachowców przez polskich eksporterów usług.
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18740 Panów Posłów Witolda Tumanowicza, Krzysztofa
Mulawy oraz Krzysztofa Szymańskiego proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Odpowiedź na interpelację przygotowana została z wykorzystaniem wkładów:
Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej: MRPiPS), Ministerstwa Spraw
Wewnętrznych i Administracji (dalej: MSWiA), Ministerstwa Spraw Zagranicznych (dalej:
MSZ), Ministerstwa Finansów (dalej: MF) oraz Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
(dalej: ZUS).
Wieloletni brak systemowego i strategicznego podejścia do kwestii migracji stał się
przyczyną chaosu prawnego i licznych nadużyć w obszarze polityki migracyjnej i wizowej.
Szeroka liberalizacja wymogów przy równoczesnym braku należytych instrumentów
weryfikacyjnych i kontrolnych doprowadziły do quasi automatycznego wydawania
dokumentów uprawniających cudzoziemców do podjęcia pracy na terytorium RP. W wielu
państwach trzecich w powszechnej świadomości utrwaliło się przekonanie, że polska wiza
jest łatwo dostępna, co przyczyniło się do powstania zjawiska tzw. visa shopping, czyli
zdobywanie polskich dokumentów legalizujących pracę i pobyt zamiast innych państw
strefy Schengen właściwych ze względu na rzeczywisty cel podróży. Skorzystali na tym
przede wszystkim nieuczciwi pośrednicy, sprowadzający do strefy Schengen często
niewykwalifikowanych pracowników, pochodzących z państw charakteryzujących się
najwyższym ryzykiem migracyjnym, niejednokrotnie potencjalnie powiązanym z innymi
zagrożeniami dla bezpieczeństwa publicznego. Znacząco podważyło to wizerunek Polski
jako wiarygodnego partnera w strefie Schengen.
Rząd RP podjął działania zmierzające do wyeliminowania nieprawidłowości w polskiej
polityce migracyjnej, co znalazło wyraz m.in. w przyjętej 15 października 2024 r. strategii
„Odzyskać kontrolę. Zapewnić bezpieczeństwo. Kompleksowa i odpowiedzialna strategia
migracyjna Polski na lata 2025–2030”. Wejście w życie aktów prawnych: ustawy z dnia
20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na
terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, ustawy z dnia 4 kwietnia 2025 r. o zmianie niektórych
ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym Rzeczypospolitej
Polskiej, a także ustawy z dnia 24 kwietnia 2025 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz
niektórych innych ustaw stworzyły ramy nowej spójnej polityki migracyjnej państwa.
-- 1 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Powyższe akty prawne zlikwidowały wskazane powyżej nieprawidłowości i utworzyły
instrumenty regulacji migracji uwzględniające interesy polskiej gospodarki wprowadzając
m.in.: hierarchię kolejności rozpatrywania wniosków o legalizację pracy i pobytu (Art. 27
ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom), możliwość
utworzenia przez właściwych ministrów wykazu istotnych przedsiębiorstw (Art. 28),
wykazu zawodów deficytowych (Art. 29) oraz dając Radzie Ministrów możliwość
wprowadzenia w drodze rozporządzenia limitów migracji (Art. 13). Obecnie trwają prace
legislacyjne nad wprowadzeniem kolejnych rozwiązań, które mają uprościć procedurę
legalizacji pracy i pobytu, kluczowych dla rozwoju polskiej gospodarki, obywateli państw
trzecich w Polsce. Planowane nowelizacje ustawy o warunkach dopuszczalności
powierzania pracy i ustawy o cudzoziemcach mają wprowadzić zwolnienie z obowiązku
uzyskania pozwolenia na pracę oraz możliwość zastosowania milczącego załatwienia
sprawy w postępowaniu legalizującym pobyt, dla obywateli wybranych państw trzecich.
Nie możemy też się zgodzić co do istnienia opisanej w niniejszej interpelacji rzekomej
„obecnej praktyki stosowania przepisów” obejmującej, zdaniem autorów interpelacji,
„odmowy wizowe lub odmowy legalizacji pracy cudzoziemców”, którzy mieliby być
delegowani przez polskich eksporterów usług do świadczenia pracy w innych państwach
członkowskich.
Zgodnie z prawem UE w zakresie swobodnego świadczenia usług (Dyrektywy: 96/71/WE,
2014/67/UE, 2020/1057/UE) określenie pracownik delegowany oznacza „pracownika,
który przez ograniczony okres wykonuje swoją pracę na terytorium innego Państwa
Członkowskiego, niż państwa, w którym zwyczajowo pracuje”. Pracodawca, który legalnie
zatrudnia cudzoziemca legalnie przebywającego w Polsce może czasowo delegować tego
cudzoziemca do innego państwa członkowskiego UE w celu świadczenia usług, a to
państwo nie może od niego (czy też od cudzoziemca) wymagać uzyskania dodatkowego
zezwolenia na pracę lub pobyt. Delegowanie pracownika w ramach swobodnego
świadczenia usług, podobnie jak wysłanie go w podróż służbową do innego państwa, musi
mieć jednak charakter tymczasowy i nie powoduje „włączenia” tej osoby do rynku pracy
innego państwa.
Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r.
wskazuje także, że „niniejsza dyrektywa nie ma również wpływu na krajowe
prawodawstwo związane z wjazdem, pobytem i zatrudnieniem pracowników państw
trzecich”. Przepisy unijne dotyczą kwestii polityki migracyjnej jedynie w zakresie, w jakim
przepisy krajowe regulujące te obszary wchodzą w relację z zakazem ograniczania
swobody świadczenia usług, w sposób nieproporcjonalny (nieuzasadniony innymi
względami np. bezpieczeństwa) lub wręcz celowo utrudniają przedsiębiorstwom z innych
państw członkowskich świadczenie usług. Z dotychczasowego orzecznictwa TSUE (m.in.:
1990 C-113/89 Rush Portuguesa Ld, 1994 C-43/93 Vander Elst, 2006 C-224/04 p.
Włochom, 2006 C-168/04 p. Austrii, 2014 C-91/13 Essent Energie, 2018 C-18/17
Danieli & C., 2024 C-540/22 SN i in.) wynika, że wymogi administracyjne państwa
przyjmującego (delegowanego pracownika), takie jak np. konieczność uzyskania nowego
pozwolenia na pracę, w przypadku, w którym obywatel państwa trzeciego jest legalnie
zatrudniony przez przedsiębiorstwo z innego państwa członkowskiego i jest delegowany
w celu tymczasowego świadczenia usług, traktowane są jako ograniczenie swobody
świadczenia usług.
-- 2 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Właściwe w zakresie interpretacji przepisów dot. delegowania pracowników Ministerstwo
Rodziny Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) wyraziło stanowisko, że w świetle
dotychczasowego orzecznictwa TSUE nadużyciem prawa europejskiego jest delegowanie
cudzoziemców do innych państw członkowskich, gdy cudzoziemcy ci nie mieszkają i nie
pracują w państwie, w którym są formalnie zatrudnieni i z którego są formalnie
delegowani. Takie praktyki są podważaniem kompetencji innych państw członkowskich i
służą najczęściej obchodzeniu przepisów dotyczących zatrudnienia cudzoziemców,
obowiązujących w państwach, do których pracownicy są delegowani.
Reasumując, organy odpowiedzialne za legalizację pracy i pobytu cudzoziemców na
terytorium RP mają obowiązek weryfikować spełnienie ustawowych przesłanek wydania
zezwoleń na pracę i pobyt cudzoziemca na terytorium RP. Dopiero legalnie zatrudniony
cudzoziemiec, który podjął pracę w Polsce może zostać tymczasowo delegowany do
innego państwa członkowskiego UE w ramach swobody świadczenia usług uregulowanej
prawem Unii Europejskiej. Zamiar przyszłego delegowania legalnie zatrudnionego
cudzoziemca, w żadnym wypadku nie jest powodem do odmowy legalizacji pracy i pobytu.
Ewentualna odmowa wydania pozwolenia na pracę lub wizy ma miejsce w przypadku,
kiedy zamiarem cudzoziemca nie jest podjęcie pracy w Polsce, a delegować do innego
państwa członkowskiego w ramach swobody świadczenia usług można tylko osobę, która
zwyczajowo pracuje na terenie państwa delegującego.
Cudzoziemiec, który zamierza podjąć pracę w Polsce musi posiadać legalny tytuł do
pobytu (dokument lub status prawny). W przypadku większości tytułów pobytowych
związanych ze świadczeniem pracy cudzoziemiec powinien wcześniej uzyskać pozwolenie
na pracę. Wg MRPiPS przepisy ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach
dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
nie przewidują wydawania zezwoleń na pracę (podobnie jak rejestracji oświadczeń o
powierzeniu pracy cudzoziemcowi), jeżeli cudzoziemcy, których mają one dotyczyć, w
ogóle nie będą pracować na terytorium Polski. Podstawą odmowy wydania zezwolenia na
pracę nie może być możliwość delegowania obywatela państwa trzeciego zatrudnionego
zgodnie z zezwoleniem na pracę do innego państwa członkowskiego. Podstawą odmowy
mogą być natomiast informacje wskazujące, że cudzoziemiec nie będzie wykonywał pracy
na terytorium RP na warunkach określonych w zezwoleniu.
Najczęściej pierwszym właściwym tytułem pobytowym uprawniającym cudzoziemca
będącego obywatelem państwa trzeciego do wjazdu i podjęcia pracy w Polsce jest tzw.
„wiza pracownicza”, która może być wydana cudzoziemcowi posiadającemu zezwolenie na
pracę lub inny tytuł prawny do podjęcia pracy w Polsce.
Obowiązkiem konsula w procedurze wizowej (Dział IV ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) jest ustalenie czy cudzoziemiec aplikujący o wizę będzie wykonywał pracę
zgodnie z wydanym na jego rzecz zezwoleniem na pracę i na warunkach tam określonych.
Zgodnie z instrukcjami MSZ dla konsulów, w przypadku cudzoziemców deklarujących w
procedurze wizowej wykonywanie pracy na terytorium innych Państw Członkowskich, a
nie w RP, wbrew posiadanemu zezwoleniu, wiza nie powinna być udzielona. Niemniej, sam
fakt okresowego delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej
przesłanki odmowy. Jeśli w trakcie analizy dokumentacji złożonej do wniosku wizowego
konsul poweźmie wątpliwość, że faktycznym, głównym celem miejsca pobytu
cudzoziemca jest Polska, wnioskodawca powinien otrzymać decyzję o odmowie wydania
wizy.
-- 3 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W przypadku dłuższego pobytu cudzoziemca na terytorium RP, właściwym tytułem
pobytowym jest zezwolenie na pobyt czasowy (Dział V ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o
cudzoziemcach) wydawane przez wojewodów oraz Urząd do Spraw Cudzoziemców (w II
instancji). Wg MSWiA organy udzielające pozwoleń na pobyt czasowy powinny dokonać
oceny, czy określony cel pobytu będzie celem realnym i będzie faktycznie dotyczył
terytorium RP. Co jak wykazano powyżej nie wyklucza czasowego delegowania
pracownika do wykonywania pracy na terytorium innego państwa członkowskiego. Należy
jednak podkreślić, że pobyt cudzoziemca posiadającego pozwolenie na pobyt czasowy w
Polsce, na terytorium innego państwa strefy Schengen nie może przekroczyć 90 dni w
okresie 180 dni. Po przekroczeniu tego limitu pobyt cudzoziemca zmienia swój charakter z
tymczasowego na ciągły i staje się nielegalny, a cudzoziemiec powinien uzyskać stosowne
pozwolenie pobytowe w państwie, w którym przebywa. Zarówno wojewodowie, jak i Szef
Urzędu do Spraw Cudzoziemców prowadzą postępowania w przedmiotowych sprawach w
taki sposób, aby zapobiec sytuacjom, w których zezwolenie na pobyt czasowy uzyskane w
Polsce służy de facto do wyjazdu z Polski i pobytu w innym państwie (państwach) obszaru
Schengen. Ostrożność polskich organów migracyjnych w ocenie perspektywy realizacji
deklarowanego celu pobytu na terytorium RP służy realizacji założenia, jakim jest wysoki
poziom bezpieczeństwa migracyjnego w Polsce oraz w całej strefie Schengen i wpisuje się
w cele obecnej strategii migracyjnej RP.
Wg danych Komisji Europejskiej polscy przedsiębiorcy należą do najczęściej
korzystających z możliwości delegowania pracowników. Równocześnie delegują najwięcej
obywateli państw trzecich do innych państw UE w 2023 r. Spośród wszystkich delegowań
obywateli państw trzecich w UE, 20,6% przypadało na polskie firmy. Wg danych ZUS w
2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1 uprawniających do czasowego
świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym ponad 187 tys. dla obywateli
państw trzecich (spadek o 2,7% r/r oraz wzrost o 62,4% w porównaniu z 2021 r.).
Unikalna liczba cudzoziemców, którzy otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161
tys. (jedna osoba może być kilkukrotnie delegowana).
Część państw UE już postrzega masowe delegowanie pracowników z państw trzecich jako
zagrożenie. Jako przykład wskazać można wspólne stanowisko Holandii, Belgii, Danii,
Niemiec, Włoch, Łotwy i Luksemburga, dotyczące promowania rzeczywistego i uczciwego
delegowania obywateli państw trzecich, w ramach polityki Unii Europejskiej na okres
2024-2029 (https://bm.dk/media/totgb3a1/position-paper-posting-of-third-country-
nationals.pdf). W dokumencie postulowane jest stworzenie nowej, szczegółowej
dyrektywy unijnej dotyczącej delegowania pracowników z państw trzecich. Jednym z
proponowanych rozwiązań jest wprowadzenie wymogu 3-miesięcznego okresu podlegania
ubezpieczeniom społecznym przed oddelegowaniem. Obecnie przepisy unijne nie
precyzują tej kwestii, oddelegowany do innego państwa UE może zostać pracownik, który
„zwyczajowo” pracuje na terenie państwa członkowskiego UE. Można spodziewać się
podejmowania kolejnych inicjatyw na tym polu i być może w przyszłości wprowadzenia
ograniczeń delegowania pracowników z państw trzecich. Komisja Europejska prowadzi
obecnie prace nad projektami Pakietu Sprawiedliwej Mobilności Pracowników (Fair Labour
Mobility Package) oraz Aktu na rzecz wysokiej jakości miejsc pracy (Quality Jobs Act).
Jak wykazano powyżej rząd prowadzi spójną politykę migracyjną według wytycznych
określonych w strategii migracyjnej. Zarówno z wykładni systemowej i funkcjonalnej
przepisów ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, jak i z
-- 4 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
praktyki administracyjnej nie wynika w żaden sposób, że pracodawca, który legalnie
zatrudnił cudzoziemca nie może go później czasowo delegować do innego kraju UE.
Należy jednak rozróżnić, że procedura delegowania pracowników w ramach wspólnego
rynku nie jest realizowana w ramach polityki migracyjnej państwa i należy rozpatrywać ją
osobno. Cudzoziemiec musi najpierw zalegalizować swój pobyt i pracę w jednym z państw
członkowskich, aby później móc być delegowanym. Delegowanie cudzoziemca, który nie
pracuje „zwyczajowo” na terenie Polski jest naruszeniem prawa unijnego. Prawo
przedsiębiorców do swobody świadczenia usług na wspólnym rynku nie może stać w
sprzeczności z kompetencją państw członkowskich do kształtowania własnej polityki
migracyjnej i polityki ochrony rynku pracy, co ma miejsce, kiedy jedno z państw
członkowskich wydaje dokumenty de facto legalizujące pracę w innym państwie,
decydując o polityce migracyjnej tego państwa. Równocześnie polska administracja nie
stawia barier dla czasowego delegowania legalnie zatrudnionych cudzoziemców.
Odnosząc się do szczegółowych kwestii podniesionych w interpelacji, przekazuję poniższe,
dodatkowe wyjaśnienia.
Ad 1. oraz 8.
W opinii Ministerstwa Rozwoju i Technologii (dalej: MRiT), po skonsultowaniu z MRPiPS,
MSZ oraz MSWiA, nie ma podstaw do stawiania tezy o istnieniu nieprawidłowości
opisanych przez autorów interpelacji, co wykazane zostało powyżej.
Zatem resort nie podejmował oraz nie planuje podejmować w przyszłości prób analizy
wpływu „obecnej praktyki stosowania przepisów”, która w opinii autorów interpelacji
miałaby polegać na niewłaściwym stosowaniu „niejasnych przepisów prawa” i w
konsekwencji skutkować ograniczeniem możliwości zatrudniania cudzoziemców przez
polskich eksporterów usług.
Ad 2-5.
Dane będące w posiadaniu Ministerstwa i pochodzące ze statystyki publicznej nie
pozwalają w sposób bezpośredni ocenić, jakie znaczenie dla polskiej gospodarki ma praca
obywateli państw trzecich w ramach ich delegowania przez eksporterów usług. Pewien
obraz sytuacji mogą przedstawić dane dot. wartości eksportu usług, powiązań
międzynarodowych polskich firm oraz dane nt. delegowania pracowników.
Wg danych NBP w 2024 r. całkowita wartość wyeksportowanych usług wyniosła 470,9
mld zł (wobec 456,7 mld zł rok wcześniej), z czego usługi o wartości 366,9 mld zł zostały
zrealizowane na rzecz kontrahentów z krajów UE oraz Wielkiej Brytanii i Szwajcarii.
Najważniejszą kategorią pozostają usługi transportowe, których wartość w 2024 r.
wyniosła 110,5 mld zł (co stanowiło 30,1% całkowitego eksportu usług do tych krajów).
Istotnym udziałem charakteryzowały się ponadto usługi świadczone przez
profesjonalistów (16,5%), usługi informatyczne (13,2%) oraz usługi techniczne związane z
handlem oraz pozostałe usługi biznesowe (8,8%). Dostępne dane wskazują, że mniejsze
znaczenie ma m.in. eksport usług budowlanych, którego wartość w 2024 r. wyniosła 11,8
mld zł (udział 3,2%) oraz eksport usług badawczo-rozwojowych, który choć rośnie z roku
na rok, to jego udział w 2024 r. wyniósł zaledwie 2,3%.
Skalę międzynarodowego zaangażowania polskich firm może obrazować również
przeprowadzane przez GUS badanie łańcuchów wartości krajowych przedsiębiorstw.
Dane z ww. badania nie obejmują mikroprzedsiębiorstw (do 9 zatrudnionych) i dotyczą
-- 5 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
2023 r. Swoje usługi za granicę sprzedawało 13,4% badanych przedsiębiorstw.
Zbiorowość tę tworzyły przede wszystkim firmy przemysłowe (31,5%), transportowe
(16,7%), handlowe (14%), ICT (13,4%), prowadzące działalność profesjonalną, naukową i
techniczną (11,7%), budowlane (4,7%). Na podstawie powyższych danych można
szacować, że nieco więcej niż 1 na 10 polskich przedsiębiorców zatrudniających pow. 9
osób zaangażowanych jest w międzynarodowe łańcuchy wartości w zakresie usług. Dane
GUS nie uwzględniają mikrofirm, które jednak zdecydowanie częściej działają lokalnie i w
mniejszym stopniu niż firmy większe uczestniczą w międzynarodowych łańcuchach
wartości. Wyjątkiem w tym zakresie, ze względu na swoją specyfikę, może być istotna dla
polskiej gospodarki branża transportu drogowego towarów.
Jedynie część z eksportowanych usług realizowana jest przez pracowników będących
obywatelami państw trzecich. Wg danych Eurostat w 2023 r. przedsiębiorstwa z siedzibą
w Polsce odpowiadały za 24% zgłoszonych delegowań oraz 14,9% wszystkich
delegowanych pracowników w UE, w obu przypadkach był to najwyższy odsetek w UE.
Pod względem obywatelstwa delegowanych pracowników najliczniejsi z państw UE byli
Niemcy (13,3%) oraz Polacy (12,6%). Z kolei aż 22,1% (335,3 tys.) stanowili obywatele
państw spoza UE/EFTA, w tym spośród nich 20,6% (69 tys.) delegowanych było przez
polskie firmy.
Wg danych ZUS w 2025 r. wydano ogółem blisko 851 tys. zaświadczeń A1
uprawniających do czasowego świadczenia pracy w innym państwie członkowskim, w tym
ponad 187 tys. dla obywateli państw trzecich (23 tys. na podstawie art. 12.
Rozporządzenia (WE) Nr 883/2004 tj. w związku z oddelegowaniem oraz 164 tys. na
podstawie art. 13. ww. rozporządzenia tj. w związku z pracą w dwóch lub kilku
państwach). Liczba wydanych zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich była o 2,7%
niższa r/r oraz o 62,4% wyższa niż w 2021 r. Unikalna liczba cudzoziemców, którzy
otrzymali zaświadczenie A1 w 2025 r. wyniosła 161 tys. (jedna osoba może być
kilkukrotnie delegowana).
Wg podziału na branże najwięcej zaświadczeń A1 dla obywateli państw trzecich w 2025 r.
wydano w: transporcie drogowym (101 tys. tj. 61,6% ogółu), budownictwie (50 tys. tj. 27%
ogółu), działalności agencji pracy tymczasowej (10 tys. tj. 5,4% ogółu), a na przetwórstwo
przemysłowe oraz wszystkie pozostałe branże usługowe przypadało jedynie 6%
wszystkich wydanych zaświadczeń A1. Podobne proporcje utrzymywały się również w
poprzednich latach.
Z powyższych danych wynika, że delegowanie pracowników z państw trzecich ma
zdecydowanie największe znaczenie dla sektora transportu drogowego towarów.
Wg danych GUS przychody branży transportu drogowego towarów wynosiły w 2023 r.
225 mld zł (nowsze dane nie obejmują mikrofirm, które wypracowują znaczący odsetek
przychodów w tej branży). Znacząca część zysków wypracowywana jest przez świadczenie
usług transportowych w innych państwach UE. Wg danych Eurostat polskie firmy
transportowe w 2024 r. wykonały 19,7% całości liczonej w tonokilometrach pracy
przewozowej w transporcie drogowym wykonanej w UE, co stanowiło spadek względem
rekordowych 20,4% z 2023 r. Wg danych GUS 35,8% całości pracy przewozowej
wykonanej przez polskie firmy w 2024 r. przypadło na transport na terenie Polski,
pozostałą część stanowił transport realizowany między Polską a innymi państwami lub
realizowany całkowicie poza granicami Polski. Polska jest liderem w UE pod względem
eksportu netto w usługach transportowych, w 2023 r. nadwyżka wyniosła 15 mld euro.
-- 6 of 7 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Polskie przedsiębiorstwa transportowe konkurują na rynku europejskim niższymi kosztami
m.in. dzięki korzystaniu z pracy kierowców spoza UE. Na koniec 2025 r. ważnych było 146
tys. (spadek o 3% r/r) wydanych dla polskich firm świadectw, które uprawniają obywateli
państw trzecich do wykonywania międzynarodowego transportu towarów na terenie UE.
Wg danych GUS przychody ogółem sektora budowlanego wynosiły w 2024 r. 561,7 mld
zł, z czego 289,5 mld przypadło na mikrofirmy. O skali rozdrobnienia polskiego sektora
budowlanego świadczy również udział mikrofirm w sekcji budownictwo - 97,9% w 2024 r.
Zgodnie z danymi Eurostat, w 2024 r. polskie firmy budowlane stanowiły 10,7%
wszystkich firm tego sektora działających w UE i przypadało na nie 8,2% unijnego
zatrudnienia w tym sektorze. Równocześnie udział polskich firm w obrotach netto
wszystkich firm w UE wyniósł 6%, a pod względem wypracowanej wartości dodanej na
polskie firmy przypadało 4,6% wartości dodanej wygenerowanej przez ten sektor w całej
gospodarce UE, co świadczy o niższej produktywności polskich firm w porównaniu z
unijną konkurencją. O ile polski sektor budowalny, na tle całej UE, jest istotnym graczem,
to przejawia jednak niewielką aktywność na rynkach zagranicznych. Świadczy o tym
niewielka, w zestawieniu ze skalą branży, wartość eksportu usług budowlanych (11,8 mld
zł w 2024 r.). Wśród przyczyn niskiej ekspozycji polskich firm na rynki zagraniczne
wskazać można m.in. rozdrobnienie branży oraz fakt, że wśród średnich i dużych firm
znaczącą grupę stanowią polskie oddziały firm międzynarodowych, które nierzadko
prowadzą już działalność w innych państwach UE poprzez odrębne spółki.
Ad 6. oraz 7.
Zarówno MRiT jak i MRPiPS, MSWiA oraz MSZ uczestniczyły w pracach nad
uszczelnieniem polskiego systemu wizowego, w tym opracowaniem rozwiązań mających
na celu zapobieganie przypadkom nielegalnego wykorzystywania dokumentów
legalizujących pracę i pobyt. Odbywało się to głównie w ramach prac Grupy roboczej do
spraw wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym RP.
Należy przede wszystkim podkreślić, że twierdzenie o istnieniu zjawiska „automatycznego
traktowania jako przesłanki odmowy legalizacji pracy i pobytu zamiaru delegowania do
pracy na terenie UE” jest nieprawdziwe. Niemniej jednak MSZ przekazało konsulom
instrukcje dot. właściwego stosowania przepisów uwzględniające, że sam fakt okresowego
delegowania pracownika do innego kraju nie stanowi samodzielnej przesłanki odmowy
wydania wizy. Z kolei MRPiPS, w związku z sygnalizowanymi wątpliwościami dotyczącymi
omawianych kwestii, zapowiedziało przesłanie pisma do wojewodów i starostów
przypominającego, że możliwość delegowania cudzoziemca, którego dotyczy zezwolenie
na pracę, do innego państwa członkowskiego nie powinna być traktowana jako podstawa
odmowy wydania zezwolenia na pracę, jeżeli osoba ta będzie wykonywała pracę również
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 7 of 7 --