Interpelacja w sprawie finansowania polskiego sektora kosmicznego, składki do ESA oraz zapowiadanego funduszu Grupy PFR
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18703
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie finansowania polskiego sektora kosmicznego, składki do ESA oraz zapowiadanego funduszu Grupy PFR
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska, Wiesław Krajewski
Data wpływu: 18-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora kieruję do Pana Ministra interpelację w sprawie finansowania polskiego sektora kosmicznego, składki do Europejskiej Agencji Kosmicznej oraz zapowiadanego funduszu Grupy PFR. Ogłoszeniu decyzji o utworzeniu Centrum ESA w Warszawie towarzyszyły zapowiedzi zwiększenia polskiego zaangażowania finansowego w europejskie programy kosmiczne oraz utworzenia przez Grupę PFR funduszu o wartości 500 mln zł, przeznaczonego na inwestycje w przedsiębiorstwa sektora kosmicznego.
Rząd wskazuje, że zwiększone wydatki mają pobudzić rozwój gospodarczy, wesprzeć innowacje i zwiększyć udział polskich przedsiębiorstw w projektach ESA. Konieczne jest jednak przedstawienie jasnych zasad wykorzystania środków oraz mierzalnych korzyści dla polskiej gospodarki.
W komunikatach rządowych pojawiają się ponadto różne kwoty dotyczące polskiego wkładu do ESA na lata 2026–2028. Wskazywano zarówno około 550 mln euro na programy opcjonalne, jak i łączny wkład wynoszący 731 mln euro. Dane te wymagają uporządkowania i szczegółowego wyjaśnienia.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jaka jest pełna wysokość polskiej składki i pozostałych zobowiązań finansowych wobec ESA na lata 2026–2028?
Z czego wynika różnica pomiędzy podawanymi publicznie kwotami 550 mln euro i 731 mln euro?
Jakie programy i przedsięwzięcia zostaną sfinansowane z polskiego wkładu do ESA?
Jaka część środków ma wrócić do polskich przedsiębiorstw, uczelni i instytutów w postaci zamówień oraz projektów?
Jakie rezultaty gospodarcze rząd zamierza osiągnąć dzięki zwiększeniu składki i za pomocą jakich wskaźników będą one oceniane?
Na jakiej podstawie rząd wskazuje, że każde euro zainwestowane w sektor kosmiczny zwraca się sześciokrotnie lub siedmiokrotnie?
Kiedy zostanie uruchomiony fundusz Grupy PFR o wartości 500 mln zł i który podmiot będzie nim zarządzał?
Według jakich kryteriów wybierane będą przedsiębiorstwa i projekty otrzymujące finansowanie z funduszu?
Czy wsparcie będzie kierowane wyłącznie do podmiotów kontrolowanych przez polski kapitał, czy także do zagranicznych przedsiębiorstw działających w Polsce?
W jaki sposób zostanie zapewniona przejrzystość wyboru projektów, zapobieganie konfliktom interesów oraz publiczna kontrola wykorzystania środków?
Z wyrazami szacunku Olga Semeniuk-Patkowska
Wiesław Krajewski
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 6 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8675 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DIN-V.054.9.2026
Warszawa, 03 sierpnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 18703 w sprawie finansowania polskiego sektora kosmicznego,
składki do ESA oraz zapowiadanego funduszu Grupy PFR
Szanowny Panie Marszałku,
na podstawie art. 193 ust. 1 i 2 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej1
przedstawiam odpowiedzi na pytania Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej oraz
Pana Posła Wiesława Krajewskiego zawarte w interpelacji nr 18703 z 21 lipca 2026 r. w
sprawie finansowania polskiego sektora kosmicznego, składki do ESA oraz zapowiadanego
funduszu Grupy PFR.
Ad 1.
Pełna wartość zobowiązań finansowych wobec ESA na rok 2026 (polska składka do ESA)
wynosi 150.000.000 euro.
Prognozowana wysokość składki na lata 2027-2028 kształtuje się następująco:
2027 rok: 260.000.000 euro
2028 rok: 260.000.000 euro
Kwoty na lata 2027 i 2028 mogą podlegać wahaniom wraz z aktualizacjami budżetów
programów opcjonalnych na kolejne lata oraz zmianą procentowego udziału PKB Polski w
łącznym PKB Państw Członkowskich ESA.
Ad 2.
Podczas posiedzenia Rady Ministerialnej Europejskiej Agencji Kosmicznej Minister
Finansów i Gospodarki zadeklarował wniesienie kwoty 545,92 mln euro do programów
opcjonalnych Europejskiej Agencji Kosmicznej na lata 2026–2028. Jest to wkład
wyłącznie w programy opcjonalne. Ponadto, ze składki Polski do ESA finansowane będą
programy obowiązkowe w latach 2026-2028, a także zobowiązania z poprzednich
okresów, tj. dotyczące programów opcjonalnych, do których były deklarowane środki w
ramach poprzednich Rad Ministerialnych ESA i które nie zostały jeszcze zakończone.
Ad 3.
Z polskiego wkładu do ESA krajowe podmioty będą realizować przedsięwzięcia w ramach
programów eksploracji przestrzeni kosmicznej, obserwacji Ziemi, bezpiecznej łączności,
1 Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
(M.P. 2026 poz. 573 ze zm.).
-- 1 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
nawigacji kosmicznej, transportu kosmicznego i bezpieczeństwa kosmicznego, a także na
rozwój technologii, aparatury badawczej w ramach programu PRODEX. W ramach
programów komercjalizacji wspierany jest rozwój polskich firm kosmicznych.
Inwestycje umożliwiają rozwój nowych przedsięwzięć o znaczeniu strategicznym w
zakresie: robotyki i autonomii, technologii księżycowych, nowoczesnych sensorów i
systemów obserwacji Ziemi, sztucznej inteligencji, optyki i technologii kwantowych,
zaawansowanej łączności satelitarnej, nawigacji odpornej na zakłócenia, systemów
bezpieczeństwa kosmicznego oraz napędów i komponentów transportu kosmicznego.
Technologie te wzmacniają zarówno gospodarkę, jak i bezpieczeństwo państwa –
umożliwiają m.in. budowę odpornej infrastruktury satelitarnej, rozwój usług kryzysowych
opartych na danych satelitarnych, obserwację i śledzenie obiektów na orbicie oraz
ochronę systemów nawigacyjnych i komunikacyjnych przed zakłóceniami.
Poprzez udział w programach opcjonalnych ESA wspierany jest także rozwój
przedsiębiorczości za pomocą inkubatorów technologicznych, programów transferu
technologii oraz systemowego wsparcie start-upów.
Ad 4.
Zgodnie z podstawową zasadą ESA pieniądze wniesione w postaci składki do ESA -
zarówno w części obowiązkowej jak i na programy opcjonalne - wracają do kraju, po
odliczeniu kosztów ogólnych ESA, w postaci kontraktów przemysłowych. Jest to proces
zwany zwrotem geograficznym (geo-return). Nie jest to jednak mechanizm automatyczny -
musi być poparty kompetencjami firm, które będą te kontrakty zdobywać w dużej mierze
w ramach otwartych przetargów. Jak największe wykorzystanie tej kwoty stanowi istotne
wyzwanie dla polskiego sektora kosmicznego w nadchodzących latach.
Ad 5.
Przemysł kosmiczny jest jedną z kluczowych branż w polskiej gospodarce, która bardzo
szybko się rozwija i widocznie zyskuje na znaczeniu. Polski sektor kosmiczny od kilku lat
notuje bardzo dynamiczny wzrost. Jest to wysoko technologiczna branża, która może
przyczynić się do nowego modelu rozwoju polskiej gospodarki - opartego na wiedzy,
innowacjach i postępie technologicznym.
Stworzone na potrzeby misji kosmicznych nowoczesne technologie znajdują zastosowanie
w wielu dziedzinach przemysłu (np. obronnym, lotniczym, morskim, motoryzacyjnym,
telekomunikacji, biochemicznym, medycznym). Działalność kosmiczna utrwala więzi
pomiędzy sektorem badawczo-rozwojowym a przemysłem, tym samym przyczyniając się
do wzrostu podaży nowoczesnych, konkurencyjnych produktów.
Sektor kosmiczny wprowadza do gospodarki nowe formy organizacji pracy i kontroli
jakości. Udokumentowane doświadczenie firmy w działalności kosmicznej, na przykład w
projektach Europejskiej Agencji Kosmicznej, stanowi swoisty „certyfikat jakości”
potwierdzający wiarygodność potencjalnego partnera i jego kompetencje technologiczne.
W efekcie rośnie liczba firm zdolnych do wdrażania innowacyjnych produktów i realizacji
projektów o wysokiej wartości dodanej.
Inwestycja w programy ESA przekłada się zarówno na wzrost przychodów sektora i
tworzenie wysoko specjalistycznych miejsc pracy, jak i na wzrost bezpieczeństwa oraz
suwerenności technologicznej państwa. Przewiduje się, zwiększenie obecności polskich
firm w europejskich łańcuchach dostaw oraz wzrost trwałych kompetencji firm w
-- 2 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
obszarach o strategicznym znaczeniu dla rozwoju nowoczesnej gospodarki oraz szeroko
rozumianego bezpieczeństwa państwa.
Zakłada się, że w efekcie dokonanej inwestycji powstanie Centrum Europejskiej Agencji
Kosmicznej w Polsce, które będzie pierwszym w historii ośrodkiem ESA zlokalizowanym
poza państwami założycielskimi Agencji. Przedmiotowe przedsięwzięcie przyczyni się do
wzmocnienia obecności ESA w Europie Środkowo-Wschodniej, jak również rozwoju
krajowego przemysłu i nauki, zwiększenia roli Polski w europejskim sektorze kosmicznym,
wsparcia budowy kompetencji w obszarze bezpieczeństwa, odporności państw oraz
wykorzystania technologii kosmicznych, stworzenia warunków do rozwoju nowych miejsc
pracy i przyciągania wysokiej klasy specjalistów.
Obecnie prowadzone są prace nad nową strategią dla sektora kosmicznego. Wskaźniki
opisujące rezultaty gospodarcze będące m.in. wynikiem zwiększenia składki do ESA
zostaną ujęte w tej strategii.
Ad 6.
Niezależne analizy oraz dane międzynarodowe najczęściej szacują wskaźnik zwrotu na 3–6
euro lub w przypadku niektórych rozwiniętych rynków do 7 euro z każdego
zainwestowanego euro. Rozpiętość tych wyników zależy od metodyki liczenia, stopnia
dojrzałości technologicznej kraju oraz tego, czy pod uwagę bierze się wyłącznie
bezpośrednie kontrakty przemysłowe, czy również efekty mnożnikowe w gospodarce i
transfer technologii.
Ad 7.
Dokładna data uruchomienia funduszu Grupy PFR nie została jeszcze określona, ponieważ
nadal trwają prace nad jego ramami operacyjnymi. Podmiotem odpowiedzialnym za
zarządzanie funduszem będzie Vinci S.A. – spółka zależna Banku Gospodarstwa
Krajowego.
Ad 8.
Prace nad szczegółowymi kryteriami wyboru przedsiębiorstw i projektów są nadal
prowadzone. Ich celem będzie stworzenie przejrzystych i obiektywnych zasad oceny,
zapewniających równe traktowanie wszystkich podmiotów ubiegających się o wsparcie.
Ad 9.
Zasady kwalifikowania przedsiębiorstw i projektów do otrzymania wsparcia są obecnie
opracowywane. Niezależnie od struktury właścicielskiej przedsiębiorstwa – krajowej lub
zagranicznej – jednym z kluczowych warunków będzie prowadzenie istotnej części
działalności w Polsce oraz generowanie wymiernych korzyści dla polskiej gospodarki.
Ad 10.
Projektowane rozwiązania będą również ukierunkowane na zapobieganie konfliktom
interesów oraz zapewnienie odpowiednich mechanizmów nadzoru i publicznej kontroli
-- 3 of 4 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
nad sposobem wykorzystania środków funduszu. Szczegółowe rozwiązania zostaną ujęte
w dokumentach związanych z wyborem projektów.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
Podstawa prawna
[1] Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulamin Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. 2026 poz. 573 ze zm.).
-- 4 of 4 --