Interpelacja nr 18594
Interpelacja w sprawie rzeczywistej skuteczności programu renty wdowiej oraz zapowiadanych zmian
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki, Finanse i Budżet (40%)
Edukacja i Szkolnictwo (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie rzeczywistej skuteczności programu renty wdowiej oraz zapowiadanych zmian
Interpelacja nr 18594
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie rzeczywistej skuteczności programu renty wdowiej oraz zapowiadanych zmian
Zgłaszający: Magdalena Filipek-Sobczak
Data wpływu: 14-07-2026
Szanowna Pani Minister,
w przestrzeni publicznej przedstawiciele koalicji rządzącej ogłaszają kolejne zapowiedzi dotyczące renty wdowiej. Padają deklaracje, że od 2027 r. udział drugiego świadczenia wzrośnie z 15 proc. do 25 proc., a w dalszej perspektywie nawet do 50 proc. Jednocześnie zapowiadane jest rozszerzenie uprawnienia na wszystkich wdowców i wdowy.
Powstaje jednak zasadnicze pytanie, dlaczego rząd już dziś składa kolejne obietnice, skoro obecne rozwiązania pozostawiły poza systemem dziesiątki tysięcy osób. Z danych ZUS wynika, że wydano ponad 130 tys. decyzji odmownych, a najczęstszymi przyczynami były rygorystyczne kryteria ustawowe oraz obowiązujący limit wysokości świadczeń.
Trudno oprzeć się wrażeniu, że obecna koalicja zamiast przygotować od początku sprawiedliwe i powszechne rozwiązania, najpierw stworzyła system pełen ograniczeń, a dziś próbuje przykryć jego niedoskonałości kolejnymi konferencjami prasowymi i obietnicami na kolejne lata. Seniorzy nie potrzebują następnych zapowiedzi – oczekują realnej pomocy i stabilnego prawa.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ilu osobom odmówiono prawa do renty wdowiej według stanu na dzień udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację, z podziałem na poszczególne przyczyny odmowy?
Ilu świadczeniobiorców nie otrzymało renty wdowiej wyłącznie z powodu przekroczenia ustawowego limitu wysokości świadczeń?
Ilu świadczeniobiorców nie uzyskało prawa do świadczenia z uwagi na warunek nabycia prawa do renty rodzinnej nie wcześniej niż pięć lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące skutków społecznych obowiązujących ograniczeń oraz liczby osób wykluczonych z systemu?
Kiedy rząd przedstawi projekt ustawy realizujący zapowiedzi zwiększenia drugiego świadczenia do 25 proc., a następnie do 50 proc.?
Czy zabezpieczono środki finansowe na realizację tych zapowiedzi w Wieloletnim Planie Finansowym Państwa oraz w projekcie ustawy budżetowej? Jeżeli tak, w jakiej wysokości?
Czy rząd posiada wyliczenia dotyczące kosztów rozszerzenia prawa do renty wdowiej na wszystkich wdowców i wszystkie wdowy? Proszę o przedstawienie tych analiz.
Z jakich powodów rząd nie zdecydował się na szersze i bardziej sprawiedliwe rozwiązania już na etapie uchwalania ustawy, skoro dziś sam przyznaje, że konieczne są kolejne zmiany?
Ilu świadczeniobiorców skorzystałoby z projektowanych zmian polegających na podniesieniu drugiego świadczenia do 50 proc.?
Czy rząd planuje likwidację limitu trzykrotności minimalnej emerytury, który pozbawia część seniorów prawa do pełnego skorzystania z renty wdowiej?
W opinii wielu środowisk senioralnych obecny system wymaga głębokiej korekty. Niepokój budzi również fakt, że kolejne zapowiedzi zmian pojawiają się dopiero po ujawnieniu skali odmów oraz krytyki obowiązujących przepisów. Rodzi to uzasadnione pytania, czy rząd od początku miał świadomość wad przyjętych rozwiązań, czy też dopiero presja opinii publicznej skłoniła go do zapowiadania kolejnych nowelizacji.
Interpelacja nr 18594
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie rzeczywistej skuteczności programu renty wdowiej oraz zapowiadanych zmian
Zgłaszający: Magdalena Filipek-Sobczak
Data wpływu: 14-07-2026
Szanowna Pani Minister,
w przestrzeni publicznej przedstawiciele koalicji rządzącej ogłaszają kolejne zapowiedzi dotyczące renty wdowiej. Padają deklaracje, że od 2027 r. udział drugiego świadczenia wzrośnie z 15 proc. do 25 proc., a w dalszej perspektywie nawet do 50 proc. Jednocześnie zapowiadane jest rozszerzenie uprawnienia na wszystkich wdowców i wdowy.
Powstaje jednak zasadnicze pytanie, dlaczego rząd już dziś składa kolejne obietnice, skoro obecne rozwiązania pozostawiły poza systemem dziesiątki tysięcy osób. Z danych ZUS wynika, że wydano ponad 130 tys. decyzji odmownych, a najczęstszymi przyczynami były rygorystyczne kryteria ustawowe oraz obowiązujący limit wysokości świadczeń.
Trudno oprzeć się wrażeniu, że obecna koalicja zamiast przygotować od początku sprawiedliwe i powszechne rozwiązania, najpierw stworzyła system pełen ograniczeń, a dziś próbuje przykryć jego niedoskonałości kolejnymi konferencjami prasowymi i obietnicami na kolejne lata. Seniorzy nie potrzebują następnych zapowiedzi – oczekują realnej pomocy i stabilnego prawa.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ilu osobom odmówiono prawa do renty wdowiej według stanu na dzień udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację, z podziałem na poszczególne przyczyny odmowy?
Ilu świadczeniobiorców nie otrzymało renty wdowiej wyłącznie z powodu przekroczenia ustawowego limitu wysokości świadczeń?
Ilu świadczeniobiorców nie uzyskało prawa do świadczenia z uwagi na warunek nabycia prawa do renty rodzinnej nie wcześniej niż pięć lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące skutków społecznych obowiązujących ograniczeń oraz liczby osób wykluczonych z systemu?
Kiedy rząd przedstawi projekt ustawy realizujący zapowiedzi zwiększenia drugiego świadczenia do 25 proc., a następnie do 50 proc.?
Czy zabezpieczono środki finansowe na realizację tych zapowiedzi w Wieloletnim Planie Finansowym Państwa oraz w projekcie ustawy budżetowej? Jeżeli tak, w jakiej wysokości?
Czy rząd posiada wyliczenia dotyczące kosztów rozszerzenia prawa do renty wdowiej na wszystkich wdowców i wszystkie wdowy? Proszę o przedstawienie tych analiz.
Z jakich powodów rząd nie zdecydował się na szersze i bardziej sprawiedliwe rozwiązania już na etapie uchwalania ustawy, skoro dziś sam przyznaje, że konieczne są kolejne zmiany?
Ilu świadczeniobiorców skorzystałoby z projektowanych zmian polegających na podniesieniu drugiego świadczenia do 50 proc.?
Czy rząd planuje likwidację limitu trzykrotności minimalnej emerytury, który pozbawia część seniorów prawa do pełnego skorzystania z renty wdowiej?
W opinii wielu środowisk senioralnych obecny system wymaga głębokiej korekty. Niepokój budzi również fakt, że kolejne zapowiedzi zmian pojawiają się dopiero po ujawnieniu skali odmów oraz krytyki obowiązujących przepisów. Rodzi to uzasadnione pytania, czy rząd od początku miał świadomość wad przyjętych rozwiązań, czy też dopiero presja opinii publicznej skłoniła go do zapowiadania kolejnych nowelizacji.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Sebastian Gajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
8%
Konkretność
92%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 11 %
Precyzyjne daty
7
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
8.4 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (11)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8467 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.442.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18594 Pani Posłanki Magdaleny Filipek-Sobczak, w sprawie
rzeczywistej skuteczności programu renty wdowiej oraz zapowiadanych zmian, proszę
przyjąć poniższe informacje.
Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1243) wprowadziła od
1 stycznia 2025 r. nową regułę zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku
z prawem do własnego świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym. Należy
podkreślić, że przepisy ustawy przewidują, że w przypadku zbiegu prawa do tych świadczeń,
począwszy od 1 lipca 2025 r., jedno świadczenie wypłacane jest wdowie lub wdowcowi w
całości, a drugie w wysokości 25% (w okresie przejściowym, tj. od 1 lipca 2025 r. do 31
grudnia 2026 r. będzie to 15%). Przywołany akt wprowadza nową regułę zbiegu prawa do
nabytej renty rodzinnej, którą wnioskodawcy ustawy nazwali „rentą wdowią”, szczegółowo
określając warunki nabycia prawa do renty wdowiej i wprowadzając limit pobieranych w jej
ramach świadczeń w zbiegu do poziomu trzykrotności najniższej emerytury.
Należy podkreślić, że ustawa w dotychczasowym brzmieniu nie przewiduje zwiększenia
udziału drugiego wypłacanego świadczenia do 50%. Jednocześnie, zgodnie z art. 16 ustawy
z dnia 26 lipca 2024 r., Rada Ministrów przeprowadzi weryfikację obowiązujących
rozwiązań, z uwzględnieniem sytuacji społeczno-gospodarczej kraju oraz sytuacji osób
uprawnionych. Przegląd będzie obejmował ocenę funkcjonowania przepisów, w tym ich
wpływu na różne grupy wdów i wdowców, a także ocenę zasadności ewentualnych zmian
w przepisach, w szczególności w zakresie wysokości świadczeń oraz kręgu osób
uprawnionych do korzystania z uprawnień do pobierania świadczeń w zbiegu w ramach tzw.
renty wdowiej.
Wsparcie w postaci renty wdowiej stanowi istotną formę pomocy dla osób pobierających
świadczenia wypłacane w ramach tzw. renty wdowiej. Liczba osób pobierających
świadczenia w ramach tego rozwiązania w maju 2026 r. wyniosła 988,8 tys. Renta wdowia
jest realną pomocą dla wielu seniorów. Należy jednak pamiętać, że każda ustawa i każde
rozwiązanie systemowe mają określone ograniczenia, warunki oraz uwarunkowania.
Wskazane w ustawie kryteria nie wynikają z niestabilności systemu. Kryterium dostępu do
tego rozwiązania zostało ustalone zgodnie z możliwościami budżetu państwa tak, aby
pomoc była kierowana przede wszystkim do seniorów pobierających niższe świadczenia.
Ustanowione warunki wynikają z konieczności skierowania renty wdowiej do osób
najbardziej potrzebujących, które w sposób szczególnie dotkliwy odczuły finansowe skutki
utraty współmałżonka, a ze względu na wiek mają ograniczone możliwości poprawy swojej
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
sytuacji bytowej. Ograniczenia przewidziane w ustawie służą ukierunkowaniu tego
rozwiązania na osoby, które nabyły prawo do renty rodzinnej w końcowym okresie
aktywności zawodowej lub po jej zakończeniu, a tym samym w praktyce utraciły możliwość
zwiększenia swoich dochodów. Jest to rozwiązanie kompromisowe, wynikające z potrzeby
odpowiedzialnego wdrożenia nowej instytucji do systemu emerytalno-rentowego.
Uwzględnia ono zarówno oczekiwania wnioskodawców projektu obywatelskiego, jak
i możliwości finansowe Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz budżetu państwa,
z którego jest on dotowany.
Renta wdowia nie stanowi odrębnego świadczenia, lecz szczególną instytucję w systemie
ubezpieczeń społecznych, polegającą na możliwości łączenia dwóch świadczeń (jednego
w całości, a drugiego w części). Ze względu na odmienny charakter tego uprawnienia
względem renty rodzinnej, ustawodawca określił odrębne warunki nabywania do niego
prawa, uznając, że osoby tracące współmałżonka w późniejszym okresie życia znajdują się
w trudniejszej sytuacji niż osoby młodsze.
Zgodnie z danymi przekazanymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w pismach z 31
lipca br. oraz 7 sierpnia br. liczba decyzji odmownych w sprawach dotyczących ustalenia
prawa do świadczenia w ramach tzw. renty wdowiej do czerwca 2026 r. wyniosła 134,9 tys.
Według danych operacyjnych Zakładu 39,3%, tj. około 53,0 tys. stanowiły decyzje
odmowne z powodu zbyt wysokiej kwoty aktualnie wypłacanego świadczenia – powyżej
trzykrotności kwoty najniższej emerytury. Z kolei 22% przypadków, tj. około 29,7 tys.
stanowiły decyzje odmowne z powodu nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym
małżonku wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego.
Zapewniam, że sytuacja osób uprawnionych do świadczeń w zbiegu oraz osób, które na
podstawie obecnie obowiązujących przepisów nie spełniają warunków do skorzystania
z tego rozwiązania, jest na bieżąco monitorowana w ramach analiz prowadzonych przez
właściwe organy odpowiedzialne za politykę społeczną. Analizy oraz zgromadzone dane
zostaną wykorzystane do wskazanego powyżej przeglądu ustawy w 2028 r.
Wprowadzona ustawą regulacja dotycząca renty wdowiej zawiera rozwiązanie
zapewniające zwiększenie udziału drugiego świadczenia wypłacanego w zbiegu do 25% od
1 stycznia 2027 r. Przeliczenie oraz wzrost świadczenia zostaną dokonane przez organy
rentowe z urzędu, bez konieczności składania dodatkowych wniosków, zaś wypłata 15%
w pierwszym okresie obowiązywania przepisów wynikała z wprowadzonego okresu
przejściowego. Obecnie nie są prowadzone prace nad projektem zwiększenia udziału
drugiego świadczenia w zbiegu do 50%. Analizy oraz badanie możliwości dokonania takiej
zmiany będą mogły być przedmiotem prac nad wskazanym przeglądem ustawy.
Środki finansowe na realizację renty wdowiej, również w wyższej wysokości od 2027 r., tj.
przy wypłacie 25% drugiego świadczenia, zostały zabezpieczone oraz wskazane w Ocenie
Skutków Regulacji podczas prac nad projektem ustawy. Tym samym zwiększenie wysokości
drugiego świadczenia z 15% do 25% stanowi element obowiązującego rozwiązania, którego
skutki finansowe zostały uwzględnione na etapie prac legislacyjnych.
Zmiany oraz wprowadzone uwarunkowania dotyczące uprawnień zostały wypracowane
podczas prac nad projektem ustawy i były wynikiem kompromisu łączącego oczekiwania
wnioskodawców projektu obywatelskiego z możliwościami finansowymi Funduszu
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Ubezpieczeń Społecznych oraz budżetu państwa, z którego Fundusz jest dotowany.
Przyjęte rozwiązania miały na celu zapewnienie realnego wsparcia osobom znajdującym się
w trudniejszej sytuacji finansowej, przy jednoczesnym uwzględnieniu możliwości
finansowych państwa, zgodnie z ocenami formułowanymi przez Ministerstwo Finansów.
Należy podkreślić, że renta wdowia stanowi istotne i realne wsparcie dla blisko miliona osób,
a jej wprowadzenie było odpowiedzią na rzeczywiste potrzeby społeczne. Jednocześnie
obowiązujące kryteria i ograniczenia są elementem przyjętego modelu, który pozwolił na
wdrożenie tego rozwiązania w sposób uwzględniający możliwości finansowe Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych i budżetu państwa.
Nie oznacza to jednak, że obecne rozwiązania należy traktować jako ostateczne
i niepodlegające zmianom. Ustawodawca przewidział bowiem mechanizm ich weryfikacji,
który pozwoli ocenić funkcjonowanie renty wdowiej na podstawie rzeczywistych danych
i doświadczeń z pierwszych lat jej obowiązywania. Szczególne znaczenie będzie miała
analiza sytuacji osób, które nie uzyskały prawa do świadczeń w zbiegu, przyczyn wydawania
decyzji odmownych, wysokości wypłacanych świadczeń oraz skutków finansowych
obecnych rozwiązań.
Wyniki wspomnianych analiz będą stanowić podstawę do oceny zasadności ewentualnych
zmian, w tym w zakresie wysokości drugiego świadczenia, obowiązującego limitu oraz kręgu
osób uprawnionych. Tym samym przyjęte obecnie rozwiązania należy postrzegać jako
rozwiązanie, które będzie podlegało dalszej ocenie i weryfikacji w oparciu o sytuację
społeczną i gospodarczą kraju oraz możliwości finansowe państwa.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.442.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18594 Pani Posłanki Magdaleny Filipek-Sobczak, w sprawie
rzeczywistej skuteczności programu renty wdowiej oraz zapowiadanych zmian, proszę
przyjąć poniższe informacje.
Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1243) wprowadziła od
1 stycznia 2025 r. nową regułę zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku
z prawem do własnego świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym. Należy
podkreślić, że przepisy ustawy przewidują, że w przypadku zbiegu prawa do tych świadczeń,
począwszy od 1 lipca 2025 r., jedno świadczenie wypłacane jest wdowie lub wdowcowi w
całości, a drugie w wysokości 25% (w okresie przejściowym, tj. od 1 lipca 2025 r. do 31
grudnia 2026 r. będzie to 15%). Przywołany akt wprowadza nową regułę zbiegu prawa do
nabytej renty rodzinnej, którą wnioskodawcy ustawy nazwali „rentą wdowią”, szczegółowo
określając warunki nabycia prawa do renty wdowiej i wprowadzając limit pobieranych w jej
ramach świadczeń w zbiegu do poziomu trzykrotności najniższej emerytury.
Należy podkreślić, że ustawa w dotychczasowym brzmieniu nie przewiduje zwiększenia
udziału drugiego wypłacanego świadczenia do 50%. Jednocześnie, zgodnie z art. 16 ustawy
z dnia 26 lipca 2024 r., Rada Ministrów przeprowadzi weryfikację obowiązujących
rozwiązań, z uwzględnieniem sytuacji społeczno-gospodarczej kraju oraz sytuacji osób
uprawnionych. Przegląd będzie obejmował ocenę funkcjonowania przepisów, w tym ich
wpływu na różne grupy wdów i wdowców, a także ocenę zasadności ewentualnych zmian
w przepisach, w szczególności w zakresie wysokości świadczeń oraz kręgu osób
uprawnionych do korzystania z uprawnień do pobierania świadczeń w zbiegu w ramach tzw.
renty wdowiej.
Wsparcie w postaci renty wdowiej stanowi istotną formę pomocy dla osób pobierających
świadczenia wypłacane w ramach tzw. renty wdowiej. Liczba osób pobierających
świadczenia w ramach tego rozwiązania w maju 2026 r. wyniosła 988,8 tys. Renta wdowia
jest realną pomocą dla wielu seniorów. Należy jednak pamiętać, że każda ustawa i każde
rozwiązanie systemowe mają określone ograniczenia, warunki oraz uwarunkowania.
Wskazane w ustawie kryteria nie wynikają z niestabilności systemu. Kryterium dostępu do
tego rozwiązania zostało ustalone zgodnie z możliwościami budżetu państwa tak, aby
pomoc była kierowana przede wszystkim do seniorów pobierających niższe świadczenia.
Ustanowione warunki wynikają z konieczności skierowania renty wdowiej do osób
najbardziej potrzebujących, które w sposób szczególnie dotkliwy odczuły finansowe skutki
utraty współmałżonka, a ze względu na wiek mają ograniczone możliwości poprawy swojej
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
sytuacji bytowej. Ograniczenia przewidziane w ustawie służą ukierunkowaniu tego
rozwiązania na osoby, które nabyły prawo do renty rodzinnej w końcowym okresie
aktywności zawodowej lub po jej zakończeniu, a tym samym w praktyce utraciły możliwość
zwiększenia swoich dochodów. Jest to rozwiązanie kompromisowe, wynikające z potrzeby
odpowiedzialnego wdrożenia nowej instytucji do systemu emerytalno-rentowego.
Uwzględnia ono zarówno oczekiwania wnioskodawców projektu obywatelskiego, jak
i możliwości finansowe Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz budżetu państwa,
z którego jest on dotowany.
Renta wdowia nie stanowi odrębnego świadczenia, lecz szczególną instytucję w systemie
ubezpieczeń społecznych, polegającą na możliwości łączenia dwóch świadczeń (jednego
w całości, a drugiego w części). Ze względu na odmienny charakter tego uprawnienia
względem renty rodzinnej, ustawodawca określił odrębne warunki nabywania do niego
prawa, uznając, że osoby tracące współmałżonka w późniejszym okresie życia znajdują się
w trudniejszej sytuacji niż osoby młodsze.
Zgodnie z danymi przekazanymi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w pismach z 31
lipca br. oraz 7 sierpnia br. liczba decyzji odmownych w sprawach dotyczących ustalenia
prawa do świadczenia w ramach tzw. renty wdowiej do czerwca 2026 r. wyniosła 134,9 tys.
Według danych operacyjnych Zakładu 39,3%, tj. około 53,0 tys. stanowiły decyzje
odmowne z powodu zbyt wysokiej kwoty aktualnie wypłacanego świadczenia – powyżej
trzykrotności kwoty najniższej emerytury. Z kolei 22% przypadków, tj. około 29,7 tys.
stanowiły decyzje odmowne z powodu nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym
małżonku wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego.
Zapewniam, że sytuacja osób uprawnionych do świadczeń w zbiegu oraz osób, które na
podstawie obecnie obowiązujących przepisów nie spełniają warunków do skorzystania
z tego rozwiązania, jest na bieżąco monitorowana w ramach analiz prowadzonych przez
właściwe organy odpowiedzialne za politykę społeczną. Analizy oraz zgromadzone dane
zostaną wykorzystane do wskazanego powyżej przeglądu ustawy w 2028 r.
Wprowadzona ustawą regulacja dotycząca renty wdowiej zawiera rozwiązanie
zapewniające zwiększenie udziału drugiego świadczenia wypłacanego w zbiegu do 25% od
1 stycznia 2027 r. Przeliczenie oraz wzrost świadczenia zostaną dokonane przez organy
rentowe z urzędu, bez konieczności składania dodatkowych wniosków, zaś wypłata 15%
w pierwszym okresie obowiązywania przepisów wynikała z wprowadzonego okresu
przejściowego. Obecnie nie są prowadzone prace nad projektem zwiększenia udziału
drugiego świadczenia w zbiegu do 50%. Analizy oraz badanie możliwości dokonania takiej
zmiany będą mogły być przedmiotem prac nad wskazanym przeglądem ustawy.
Środki finansowe na realizację renty wdowiej, również w wyższej wysokości od 2027 r., tj.
przy wypłacie 25% drugiego świadczenia, zostały zabezpieczone oraz wskazane w Ocenie
Skutków Regulacji podczas prac nad projektem ustawy. Tym samym zwiększenie wysokości
drugiego świadczenia z 15% do 25% stanowi element obowiązującego rozwiązania, którego
skutki finansowe zostały uwzględnione na etapie prac legislacyjnych.
Zmiany oraz wprowadzone uwarunkowania dotyczące uprawnień zostały wypracowane
podczas prac nad projektem ustawy i były wynikiem kompromisu łączącego oczekiwania
wnioskodawców projektu obywatelskiego z możliwościami finansowymi Funduszu
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Ubezpieczeń Społecznych oraz budżetu państwa, z którego Fundusz jest dotowany.
Przyjęte rozwiązania miały na celu zapewnienie realnego wsparcia osobom znajdującym się
w trudniejszej sytuacji finansowej, przy jednoczesnym uwzględnieniu możliwości
finansowych państwa, zgodnie z ocenami formułowanymi przez Ministerstwo Finansów.
Należy podkreślić, że renta wdowia stanowi istotne i realne wsparcie dla blisko miliona osób,
a jej wprowadzenie było odpowiedzią na rzeczywiste potrzeby społeczne. Jednocześnie
obowiązujące kryteria i ograniczenia są elementem przyjętego modelu, który pozwolił na
wdrożenie tego rozwiązania w sposób uwzględniający możliwości finansowe Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych i budżetu państwa.
Nie oznacza to jednak, że obecne rozwiązania należy traktować jako ostateczne
i niepodlegające zmianom. Ustawodawca przewidział bowiem mechanizm ich weryfikacji,
który pozwoli ocenić funkcjonowanie renty wdowiej na podstawie rzeczywistych danych
i doświadczeń z pierwszych lat jej obowiązywania. Szczególne znaczenie będzie miała
analiza sytuacji osób, które nie uzyskały prawa do świadczeń w zbiegu, przyczyn wydawania
decyzji odmownych, wysokości wypłacanych świadczeń oraz skutków finansowych
obecnych rozwiązań.
Wyniki wspomnianych analiz będą stanowić podstawę do oceny zasadności ewentualnych
zmian, w tym w zakresie wysokości drugiego świadczenia, obowiązującego limitu oraz kręgu
osób uprawnionych. Tym samym przyjęte obecnie rozwiązania należy postrzegać jako
rozwiązanie, które będzie podlegało dalszej ocenie i weryfikacji w oparciu o sytuację
społeczną i gospodarczą kraju oraz możliwości finansowe państwa.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --