Interpelacja nr 18584
Interpelacja w sprawie zmian w zakresie wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz finansowania zadań realizowanych przez powiatowe urzędy pracy
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki, Finanse i Budżet (94%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (33%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zmian w zakresie wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz finansowania zadań realizowanych przez powiatowe urzędy pracy
Interpelacja nr 18584
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie zmian w zakresie wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz finansowania zadań realizowanych przez powiatowe urzędy pracy
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 13-07-2026
Szanowna Pani Ministro!
Do mojego biura poselskiego wpłynęło wystąpienie Związku Powiatów Polskich dotyczące sytuacji finansowej powiatowych urzędów pracy oraz możliwości realizacji przez nie ustawowych zadań w zakresie aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych i poszukujących pracy. Do pisma załączono raport analityczny dotyczący finansowania form pomocy w 2026 r. oraz stanowisko XXXIII Zgromadzenia Ogólnego Związku Powiatów Polskich.
Jak wskazuje Związek Powiatów Polskich, od 1 czerwca 2025 r., wraz z wejściem w życie ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, znacząco rozszerzono katalog osób mogących korzystać z usług powiatowych urzędów pracy, obejmując nim m.in. osoby bierne zawodowo, osoby poszukujące pracy oraz rolników spełniających ustawowe warunki. W opinii Związku zakres nowych obowiązków nie został jednak skorelowany z odpowiednim poziomem finansowania.
Według przedstawionych przez Związek danych środki przeznaczone na finansowanie form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy zostały w 2026 r. znacząco ograniczone w stosunku do roku poprzedniego, pomimo wzrostu wpływów ze składek na Fundusz Pracy. Z raportu wynika również, że po odliczeniu środków przeznaczonych na projekty współfinansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz środków pozostających w dyspozycji ministra, pula pozostająca do dyspozycji powiatowych urzędów pracy uległa znacznemu zmniejszeniu.
Związek Powiatów Polskich zwraca uwagę, że w wielu powiatach wysokość środków przypadających na jednego bezrobotnego pozostaje niewspółmierna do kosztów przewidzianych ustawowo instrumentów rynku pracy, takich jak szkolenia, staże, refundacja kosztów zatrudnienia czy środki na rozpoczęcie działalności gospodarczej. W ocenie Związku może to utrudniać skuteczną realizację zadań powierzonych samorządom powiatowym.
W stanowisku przyjętym przez XXXIII Zgromadzenie Ogólne Związku Powiatów Polskich organizacja postuluje w szczególności zagwarantowanie ustawowego minimalnego poziomu środków przeznaczanych na finansowanie form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy, zwiększenie środków Funduszu Pracy jeszcze w 2026 r. oraz zmianę zasad rozliczania podatku VAT przy przyznawaniu środków na podjęcie działalności gospodarczej.
Mając na uwadze przedstawione argumenty oraz potrzebę zapewnienia sprawnego funkcjonowania publicznych służb zatrudnienia, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podziela ocenę przedstawioną przez Związek Powiatów Polskich dotyczącą poziomu finansowania form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy w 2026 r.?
Czy planowane jest zwiększenie środków Funduszu Pracy przeznaczonych na finansowanie instrumentów rynku pracy jeszcze w 2026 r.?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wpływu ograniczenia środków na możliwość realizacji ustawowych zadań przez powiatowe urzędy pracy?
Czy rozważane jest wprowadzenie ustawowego mechanizmu gwarantującego przeznaczanie na finansowanie form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy określonego minimalnego udziału wpływów ze składek na Fundusz Pracy, zgodnie z propozycją przedstawioną przez Związek Powiatów Polskich?
Czy ministerstwo analizuje możliwość zmiany przepisów dotyczących przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej w taki sposób, aby dofinansowanie było udzielane w kwotach netto, co – według Związku Powiatów Polskich – pozwoliłoby ograniczyć problemy związane z późniejszym rozliczaniem podatku VAT?
Czy ministerstwo przewiduje zmianę zasad podziału środków Funduszu Pracy pomiędzy powiatowe urzędy pracy, tak aby w większym stopniu uwzględniały rzeczywiste potrzeby wynikające z liczby obsługiwanych osób oraz nowych obowiązków nałożonych ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia?
Z wyrazami szacunku Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 18584
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie zmian w zakresie wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz finansowania zadań realizowanych przez powiatowe urzędy pracy
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 13-07-2026
Szanowna Pani Ministro!
Do mojego biura poselskiego wpłynęło wystąpienie Związku Powiatów Polskich dotyczące sytuacji finansowej powiatowych urzędów pracy oraz możliwości realizacji przez nie ustawowych zadań w zakresie aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych i poszukujących pracy. Do pisma załączono raport analityczny dotyczący finansowania form pomocy w 2026 r. oraz stanowisko XXXIII Zgromadzenia Ogólnego Związku Powiatów Polskich.
Jak wskazuje Związek Powiatów Polskich, od 1 czerwca 2025 r., wraz z wejściem w życie ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, znacząco rozszerzono katalog osób mogących korzystać z usług powiatowych urzędów pracy, obejmując nim m.in. osoby bierne zawodowo, osoby poszukujące pracy oraz rolników spełniających ustawowe warunki. W opinii Związku zakres nowych obowiązków nie został jednak skorelowany z odpowiednim poziomem finansowania.
Według przedstawionych przez Związek danych środki przeznaczone na finansowanie form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy zostały w 2026 r. znacząco ograniczone w stosunku do roku poprzedniego, pomimo wzrostu wpływów ze składek na Fundusz Pracy. Z raportu wynika również, że po odliczeniu środków przeznaczonych na projekty współfinansowane z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz środków pozostających w dyspozycji ministra, pula pozostająca do dyspozycji powiatowych urzędów pracy uległa znacznemu zmniejszeniu.
Związek Powiatów Polskich zwraca uwagę, że w wielu powiatach wysokość środków przypadających na jednego bezrobotnego pozostaje niewspółmierna do kosztów przewidzianych ustawowo instrumentów rynku pracy, takich jak szkolenia, staże, refundacja kosztów zatrudnienia czy środki na rozpoczęcie działalności gospodarczej. W ocenie Związku może to utrudniać skuteczną realizację zadań powierzonych samorządom powiatowym.
W stanowisku przyjętym przez XXXIII Zgromadzenie Ogólne Związku Powiatów Polskich organizacja postuluje w szczególności zagwarantowanie ustawowego minimalnego poziomu środków przeznaczanych na finansowanie form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy, zwiększenie środków Funduszu Pracy jeszcze w 2026 r. oraz zmianę zasad rozliczania podatku VAT przy przyznawaniu środków na podjęcie działalności gospodarczej.
Mając na uwadze przedstawione argumenty oraz potrzebę zapewnienia sprawnego funkcjonowania publicznych służb zatrudnienia, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podziela ocenę przedstawioną przez Związek Powiatów Polskich dotyczącą poziomu finansowania form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy w 2026 r.?
Czy planowane jest zwiększenie środków Funduszu Pracy przeznaczonych na finansowanie instrumentów rynku pracy jeszcze w 2026 r.?
Czy ministerstwo prowadzi analizy dotyczące wpływu ograniczenia środków na możliwość realizacji ustawowych zadań przez powiatowe urzędy pracy?
Czy rozważane jest wprowadzenie ustawowego mechanizmu gwarantującego przeznaczanie na finansowanie form pomocy dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy określonego minimalnego udziału wpływów ze składek na Fundusz Pracy, zgodnie z propozycją przedstawioną przez Związek Powiatów Polskich?
Czy ministerstwo analizuje możliwość zmiany przepisów dotyczących przyznawania środków na podjęcie działalności gospodarczej w taki sposób, aby dofinansowanie było udzielane w kwotach netto, co – według Związku Powiatów Polskich – pozwoliłoby ograniczyć problemy związane z późniejszym rozliczaniem podatku VAT?
Czy ministerstwo przewiduje zmianę zasad podziału środków Funduszu Pracy pomiędzy powiatowe urzędy pracy, tak aby w większym stopniu uwzględniały rzeczywiste potrzeby wynikające z liczby obsługiwanych osób oraz nowych obowiązków nałożonych ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia?
Z wyrazami szacunku Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Nowakowska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
19%
Konkretność
81%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
3 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
5 / 1k zn.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9461 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.440.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18584 Pani Posłanki Małgorzaty Pępek, w sprawie zmian
w zakresie wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz finansowania zadań realizowanych
przez powiatowe urzędy pracy, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Tytułem wstępu pragnę zaznaczyć, że zgodnie z art. 29 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia
2009 r. o finansach publicznych1 (dalej jako: „ustawa o finansach publicznych”) podstawą
gospodarowania, w trakcie roku budżetowego, środkami Funduszu Pracy (dalej „FP”) jest
roczny plan finansowy FP będący załącznikiem do ustawy budżetowej. W toku prac nad
projektem ustawy budżetowej na dany rok budżetowy Minister Finansów i Gospodarki,
w trybie i terminach określonych przez przepisy dotyczące prac nad projektem ustawy
budżetowej wydane na podstawie art. 138 ust. 6 ustawy o finansach publicznych,
przekazuje wstępną kwotę wydatków na dany rok oraz wyjściowe kwoty wydatków na
kolejne lata dla poszczególnych dysponentów części budżetowych. Pismem z 25 lipca 2025
r. Minister Finansów i Gospodarki przekazał do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej limit wydatków FP do uwzględnienia w projekcie planu finansowego na 2026 r.
Limit określono na poziomie 10,1 mld zł, tj. niższym niż w roku 2025 o 1 mld zł.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na każdym etapie uzgodnień wskazywał,
przedstawiając w tym zakresie szczegółowe uzasadnienie, na konieczność utrzymania
finansowania aktywnych form przeciwdziałania bezrobociu na poziomie analogicznym do
roku 2025 r. Pomimo tego kwotę zabezpieczoną w planie FP na 2026 r. ustalono na
poziomie niższym od postulowanych potrzeb finansowych.
Minister Finansów i Gospodarki, odpowiadając na pytania o możliwość zwiększenia kwoty
środków FP w br. z przeznaczeniem na działania aktywizacyjne wielokrotnie wskazywał, że
Polska objęta jest procedurą nadmiernego deficytu (EDP), która determinuje konieczność
konsolidacji finansów publicznych i redukcji deficytu w kolejnych latach, co znajduje
odzwierciedlenie w średniookresowym planie budżetowo-strukturalnym na lata 2025-
2028 określającym ścieżkę wydatków do 2028 r., jakiej przestrzeganie jest niezbędne do
ograniczenia deficytu nominalnego i redukcji długu w średnim okresie. Minister wskazywał
też, że wydatki FP objęte są stabilizującą regułą wydatkową (SRW) oraz limitem wydatków
wskazywanym corocznie w ustawie budżetowej, w związku z czym zwiększenie limitu
wydatków FP może odbyć się pod warunkiem wskazania oszczędności powstałych na
innych zadaniach objętych tą regułą. Na dzień dzisiejszy, uwzględniając zgłaszane
potrzeby i ograniczone środki, nie ma wygenerowanych oszczędności, które można
przesunąć na finansowanie kosztów realizacji form pomocy.
1 Dz.U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Ustalenie niższego limitu wydatków FP miało bezpośredni wpływ na wysokość kwoty
środków FP wskazanej w planie finansowym FP na finansowanie form pomocy przez
samorządy powiatowe. Jej podział na poszczególne regiony regulują przepisy ustawy z dnia
20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia2 i wydane na podstawie art. 277
tego aktu rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie zasad
gospodarki finansowej Funduszu Pracy3 ( dalej jako: „rozporządzenie RM”).
Na podstawie art. 267 ust. 4 ustawy w związku z § 6 rozporządzenia RM kwota środków FP
na finansowanie form pomocy, w tym tych realizowanych w ramach projektów EFS+,
określona w planie finansowym FP na br. - pomniejszona o rezerwę pozostającą
w dyspozycji ministra właściwego do spraw pracy - dzielona jest między województwa
algorytmem. Następnie kwoty ustalone dla samorządów województw są dzielone dla
poszczególnych samorządów powiatowych przez zarząd województwa według kryteriów
określonych przez sejmik województwa, o których mowa w art. 267 ust. 7 ustawy. Ich
katalog jest otwarty, co oznacza, że podczas opracowywania kryteriów podziału istnieje
możliwość uwzględnienia szczególnych potrzeb lokalnych rynków pracy. Nie przewiduje się
zmiany w przepisie dotyczącym kryteriów podziału środków FP według których zarząd
województwa dzieli środki na poszczególne powiatowe urzędy pracy.
Ze wskazanych środków finansowane są wszystkie formy pomocy określone w ustawie.
Minister właściwy do spraw pracy nie przyznaje środków FP na poszczególne formy
pomocy ujęte w ustawie. Wyboru wdrażanych form pomocy, w ramach łącznej kwoty
ustalonej dla samorządu powiatu, dokonuje starosta po zasięgnięciu opinii powiatowej rady
rynku pracy. To samorządy powiatów decydują, uwzględniając potrzeby lokalnych rynków
pracy i własne możliwości, o wyborze i finansowaniu poszczególnych form pomocy.
Minister nie ma zatem bezpośredniego wpływu na liczbę aktywizowanych osób i wybór
konkretnych form pomocy. Kierownictwo resortu pracy prowadzi stały dialog z urzędami
pracy i konwentami, aby szybko kierować dostępne środki tam, gdzie potrzeby są
największe. Monitoring rynku pracy oraz sytuacji związanej z potrzebami urzędów pracy
prowadzony jest na bieżąco.
Niezależnie od środków przekazywanych samorządom powiatowym minister właściwy do
spraw pracy dysponuje rezerwą FP, którą może uruchomić m.in. w celu niwelowania
negatywnych skutków zmniejszenia środków FP przyznanych na aktywizację. W jej ramach
możliwe jest zwiększanie samorządom środków na finansowanie form pomocy w danym
roku budżetowym, z uwzględnieniem potrzeb zgłaszanych przez urzędy pracy. Procedurę
ubiegania się o środki z rezerwy FP określono w dokumencie „Zasady ubiegania się o środki
rezerwy Funduszu Pracy na finansowanie działań aktywizacyjnych w 2026 roku”,
opublikowanym w Intranecie Publicznych Służb Zatrudnienia. W lipcu br. ogłoszono II
nabór wniosków o środki z rezerwy FP na finansowanie programów aktywizacji zawodowej,
na który przeznaczono 87 mln zł. Nabór trwał do 27 lipca. Weryfikacja i ocena złożonych
wniosków jest w toku.
Nawiązując do propozycji przedstawionej w stanowisku XXXIII Zgromadzenia Ogólnego
Związku Powiatów Polskich pragnę ponownie podkreślić, że Plan finansowy FP stanowi
załącznik do ustawy budżetowej. Biorąc pod uwagę proces opracowywania i uchwalania
budżetu państwa, w trakcie którego Minister Finansów i Gospodarki wskazuje ogólny limit
wydatków FP na poziomie znacznie niższym względem wysokości planowanych
2 Dz. U. poz. 620, z późn. zm.
3 Dz. U. poz. 1662.
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
przychodów FP, usztywnienie limitu wydatków na formy pomocy w stosunku do
przychodów mogłoby znacznie ograniczyć możliwość realizacji pozostałych działań
ustawowych, a w pewnych sytuacjach nawet spowodować brak środków na wydatki
obligatoryjne, w tym na zasiłki dla bezrobotnych.
Z uwagi na mnogość zadań ustawowych ujętych w planie finansowym FP kwoty na te
zadania, w tym na formy pomocy, powinny być rokrocznie określane przez Ministra Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej z uwzględnieniem bieżącej i prognozowanej sytuacji na rynku
pracy.
Do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej kierowane są z urzędów pracy uwagi
i propozycje modyfikacji przepisów regulujących formy pomocy określone w ustawie o
rynku pracy i służbach zatrudnienia, w tym dotyczące umożliwienia przekazywania
jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej w kwotach netto.
Kierownictwo resortu pracy prowadzi w tym przedmiocie stały dialog z urzędami , a ww.
propozycja wraz z oceną skutków wprowadzenia takich zmian dla ich potencjalnych
beneficjentów i realizujących przedmiotowe zadanie powiatowych urzędów pracy jest
analizowana.
Należy zaznaczyć, że realizacja zadań ustawowych w sytuacji ograniczonych środków na
aktywizację jest możliwa, wymaga jednak intensyfikacji działań niewymagających
angażowania środków FP. Do takich form pomocy należy np. pośrednictwo pracy
i poradnictwo zawodowe, czyli z jednej strony efektywna współpraca z pracodawcami w
celu pozyskiwania niesubsydiowanych ofert pracy, z drugiej zaś – trafna identyfikacja
predyspozycji zawodowych, potrzeb klienta i kwalifikacji niezbędnych na nowoczesnym
rynku pracy. Decyzje dotyczące kierowania bezrobotnych do udziału w aktywnych formach
pomocy, w ramach dostępnych środków, powinny być poprzedzone wnikliwą analizą ich
oczekiwań, potrzeb i możliwości.
Z dostępnych danych, wynika że działania te odnoszą skutek. Liczba podjęć pracy
niesubsydiowanej przez zarejestrowanych w urzędach pracy bezrobotnych wzrasta. Od
stycznia do końca czerwca br. prace niesubsydiowane podjęło prawie 320 tys.
bezrobotnych, czyli o 41,8 tys. (o 15%) więcej niż w analogicznym okresie ubiegłego roku,
przy spadku ofert pracy zgłoszonych w tym samym czasie do urzędów pracy.
Warto dodać, że sytuacja na rynku pracy jest dobra, a bezrobocie rejestrowane, szczególnie
w dużych miastach i powiatach do nich przyległych, niskie. W obliczu stabilnej sytuacji
gospodarczej stwarza to szansę na dalsze kreowanie przez pracodawców
niesubsydiowanych miejsc pracy.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.440.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18584 Pani Posłanki Małgorzaty Pępek, w sprawie zmian
w zakresie wydatkowania środków Funduszu Pracy oraz finansowania zadań realizowanych
przez powiatowe urzędy pracy, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Tytułem wstępu pragnę zaznaczyć, że zgodnie z art. 29 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia
2009 r. o finansach publicznych1 (dalej jako: „ustawa o finansach publicznych”) podstawą
gospodarowania, w trakcie roku budżetowego, środkami Funduszu Pracy (dalej „FP”) jest
roczny plan finansowy FP będący załącznikiem do ustawy budżetowej. W toku prac nad
projektem ustawy budżetowej na dany rok budżetowy Minister Finansów i Gospodarki,
w trybie i terminach określonych przez przepisy dotyczące prac nad projektem ustawy
budżetowej wydane na podstawie art. 138 ust. 6 ustawy o finansach publicznych,
przekazuje wstępną kwotę wydatków na dany rok oraz wyjściowe kwoty wydatków na
kolejne lata dla poszczególnych dysponentów części budżetowych. Pismem z 25 lipca 2025
r. Minister Finansów i Gospodarki przekazał do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki
Społecznej limit wydatków FP do uwzględnienia w projekcie planu finansowego na 2026 r.
Limit określono na poziomie 10,1 mld zł, tj. niższym niż w roku 2025 o 1 mld zł.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na każdym etapie uzgodnień wskazywał,
przedstawiając w tym zakresie szczegółowe uzasadnienie, na konieczność utrzymania
finansowania aktywnych form przeciwdziałania bezrobociu na poziomie analogicznym do
roku 2025 r. Pomimo tego kwotę zabezpieczoną w planie FP na 2026 r. ustalono na
poziomie niższym od postulowanych potrzeb finansowych.
Minister Finansów i Gospodarki, odpowiadając na pytania o możliwość zwiększenia kwoty
środków FP w br. z przeznaczeniem na działania aktywizacyjne wielokrotnie wskazywał, że
Polska objęta jest procedurą nadmiernego deficytu (EDP), która determinuje konieczność
konsolidacji finansów publicznych i redukcji deficytu w kolejnych latach, co znajduje
odzwierciedlenie w średniookresowym planie budżetowo-strukturalnym na lata 2025-
2028 określającym ścieżkę wydatków do 2028 r., jakiej przestrzeganie jest niezbędne do
ograniczenia deficytu nominalnego i redukcji długu w średnim okresie. Minister wskazywał
też, że wydatki FP objęte są stabilizującą regułą wydatkową (SRW) oraz limitem wydatków
wskazywanym corocznie w ustawie budżetowej, w związku z czym zwiększenie limitu
wydatków FP może odbyć się pod warunkiem wskazania oszczędności powstałych na
innych zadaniach objętych tą regułą. Na dzień dzisiejszy, uwzględniając zgłaszane
potrzeby i ograniczone środki, nie ma wygenerowanych oszczędności, które można
przesunąć na finansowanie kosztów realizacji form pomocy.
1 Dz.U. z 2025 r. poz. 1483, z późn. zm.
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Ustalenie niższego limitu wydatków FP miało bezpośredni wpływ na wysokość kwoty
środków FP wskazanej w planie finansowym FP na finansowanie form pomocy przez
samorządy powiatowe. Jej podział na poszczególne regiony regulują przepisy ustawy z dnia
20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia2 i wydane na podstawie art. 277
tego aktu rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie zasad
gospodarki finansowej Funduszu Pracy3 ( dalej jako: „rozporządzenie RM”).
Na podstawie art. 267 ust. 4 ustawy w związku z § 6 rozporządzenia RM kwota środków FP
na finansowanie form pomocy, w tym tych realizowanych w ramach projektów EFS+,
określona w planie finansowym FP na br. - pomniejszona o rezerwę pozostającą
w dyspozycji ministra właściwego do spraw pracy - dzielona jest między województwa
algorytmem. Następnie kwoty ustalone dla samorządów województw są dzielone dla
poszczególnych samorządów powiatowych przez zarząd województwa według kryteriów
określonych przez sejmik województwa, o których mowa w art. 267 ust. 7 ustawy. Ich
katalog jest otwarty, co oznacza, że podczas opracowywania kryteriów podziału istnieje
możliwość uwzględnienia szczególnych potrzeb lokalnych rynków pracy. Nie przewiduje się
zmiany w przepisie dotyczącym kryteriów podziału środków FP według których zarząd
województwa dzieli środki na poszczególne powiatowe urzędy pracy.
Ze wskazanych środków finansowane są wszystkie formy pomocy określone w ustawie.
Minister właściwy do spraw pracy nie przyznaje środków FP na poszczególne formy
pomocy ujęte w ustawie. Wyboru wdrażanych form pomocy, w ramach łącznej kwoty
ustalonej dla samorządu powiatu, dokonuje starosta po zasięgnięciu opinii powiatowej rady
rynku pracy. To samorządy powiatów decydują, uwzględniając potrzeby lokalnych rynków
pracy i własne możliwości, o wyborze i finansowaniu poszczególnych form pomocy.
Minister nie ma zatem bezpośredniego wpływu na liczbę aktywizowanych osób i wybór
konkretnych form pomocy. Kierownictwo resortu pracy prowadzi stały dialog z urzędami
pracy i konwentami, aby szybko kierować dostępne środki tam, gdzie potrzeby są
największe. Monitoring rynku pracy oraz sytuacji związanej z potrzebami urzędów pracy
prowadzony jest na bieżąco.
Niezależnie od środków przekazywanych samorządom powiatowym minister właściwy do
spraw pracy dysponuje rezerwą FP, którą może uruchomić m.in. w celu niwelowania
negatywnych skutków zmniejszenia środków FP przyznanych na aktywizację. W jej ramach
możliwe jest zwiększanie samorządom środków na finansowanie form pomocy w danym
roku budżetowym, z uwzględnieniem potrzeb zgłaszanych przez urzędy pracy. Procedurę
ubiegania się o środki z rezerwy FP określono w dokumencie „Zasady ubiegania się o środki
rezerwy Funduszu Pracy na finansowanie działań aktywizacyjnych w 2026 roku”,
opublikowanym w Intranecie Publicznych Służb Zatrudnienia. W lipcu br. ogłoszono II
nabór wniosków o środki z rezerwy FP na finansowanie programów aktywizacji zawodowej,
na który przeznaczono 87 mln zł. Nabór trwał do 27 lipca. Weryfikacja i ocena złożonych
wniosków jest w toku.
Nawiązując do propozycji przedstawionej w stanowisku XXXIII Zgromadzenia Ogólnego
Związku Powiatów Polskich pragnę ponownie podkreślić, że Plan finansowy FP stanowi
załącznik do ustawy budżetowej. Biorąc pod uwagę proces opracowywania i uchwalania
budżetu państwa, w trakcie którego Minister Finansów i Gospodarki wskazuje ogólny limit
wydatków FP na poziomie znacznie niższym względem wysokości planowanych
2 Dz. U. poz. 620, z późn. zm.
3 Dz. U. poz. 1662.
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
przychodów FP, usztywnienie limitu wydatków na formy pomocy w stosunku do
przychodów mogłoby znacznie ograniczyć możliwość realizacji pozostałych działań
ustawowych, a w pewnych sytuacjach nawet spowodować brak środków na wydatki
obligatoryjne, w tym na zasiłki dla bezrobotnych.
Z uwagi na mnogość zadań ustawowych ujętych w planie finansowym FP kwoty na te
zadania, w tym na formy pomocy, powinny być rokrocznie określane przez Ministra Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej z uwzględnieniem bieżącej i prognozowanej sytuacji na rynku
pracy.
Do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej kierowane są z urzędów pracy uwagi
i propozycje modyfikacji przepisów regulujących formy pomocy określone w ustawie o
rynku pracy i służbach zatrudnienia, w tym dotyczące umożliwienia przekazywania
jednorazowych środków na podjęcie działalności gospodarczej w kwotach netto.
Kierownictwo resortu pracy prowadzi w tym przedmiocie stały dialog z urzędami , a ww.
propozycja wraz z oceną skutków wprowadzenia takich zmian dla ich potencjalnych
beneficjentów i realizujących przedmiotowe zadanie powiatowych urzędów pracy jest
analizowana.
Należy zaznaczyć, że realizacja zadań ustawowych w sytuacji ograniczonych środków na
aktywizację jest możliwa, wymaga jednak intensyfikacji działań niewymagających
angażowania środków FP. Do takich form pomocy należy np. pośrednictwo pracy
i poradnictwo zawodowe, czyli z jednej strony efektywna współpraca z pracodawcami w
celu pozyskiwania niesubsydiowanych ofert pracy, z drugiej zaś – trafna identyfikacja
predyspozycji zawodowych, potrzeb klienta i kwalifikacji niezbędnych na nowoczesnym
rynku pracy. Decyzje dotyczące kierowania bezrobotnych do udziału w aktywnych formach
pomocy, w ramach dostępnych środków, powinny być poprzedzone wnikliwą analizą ich
oczekiwań, potrzeb i możliwości.
Z dostępnych danych, wynika że działania te odnoszą skutek. Liczba podjęć pracy
niesubsydiowanej przez zarejestrowanych w urzędach pracy bezrobotnych wzrasta. Od
stycznia do końca czerwca br. prace niesubsydiowane podjęło prawie 320 tys.
bezrobotnych, czyli o 41,8 tys. (o 15%) więcej niż w analogicznym okresie ubiegłego roku,
przy spadku ofert pracy zgłoszonych w tym samym czasie do urzędów pracy.
Warto dodać, że sytuacja na rynku pracy jest dobra, a bezrobocie rejestrowane, szczególnie
w dużych miastach i powiatach do nich przyległych, niskie. W obliczu stabilnej sytuacji
gospodarczej stwarza to szansę na dalsze kreowanie przez pracodawców
niesubsydiowanych miejsc pracy.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Katarzyna Nowakowska
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --