Interpelacja w sprawie wykorzystania instrumentów nadzoru właścicielskiego wobec Grupy TAURON w związku z realizacją modernizacji Zbiornika Pilchowickiego oraz jej skutkami środowiskowymi, społecznymi i gospodarczymi
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18510
do ministra aktywów państwowych
w sprawie wykorzystania instrumentów nadzoru właścicielskiego wobec Grupy TAURON w związku z realizacją modernizacji Zbiornika Pilchowickiego oraz jej skutkami środowiskowymi, społecznymi i gospodarczymi
Zgłaszający: Iwona Małgorzata Krawczyk
Data wpływu: 09-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
modernizacja Zbiornika Pilchowickiego, realizowana przez TAURON Ekoenergia sp. z o.o., stanowi inwestycję o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa przeciwpowodziowego, bezpieczeństwa infrastruktury hydrotechnicznej oraz bezpieczeństwa mieszkańców regionu. Konieczność przeprowadzenia kompleksowej modernizacji obiektu nie budzi wątpliwości.
Jednocześnie realizacja inwestycji doprowadziła do powstania poważnego kryzysu środowiskowego oraz wywołała istotne skutki społeczne i gospodarcze dla mieszkańców regionu, przedsiębiorców i jednostek samorządu terytorialnego. Skala oddziaływania przedsięwzięcia sprawia, że przedmiotem zainteresowania powinien być nie tylko przebieg samej inwestycji, ale również odpowiedzialność inwestora za usunięcie i ograniczenie jej następstw oraz odbudowę środowiska przyrodniczego i lokalnego potencjału gospodarczego.
Przedmiotem niniejszej interpelacji nie jest ocena zasadności prowadzonej inwestycji ani zastępowanie właściwych organów administracji publicznej lub organów ścigania w ocenie zgodności działań inwestora z obowiązującymi przepisami prawa. Przedmiotem interpelacji jest sposób wykonywania przez ministra aktywów państwowych nadzoru właścicielskiego wobec Grupy TAURON w sytuacji, gdy inwestycja realizowana przez spółkę z udziałem Skarbu Państwa wywołuje istotne skutki środowiskowe, społeczne i gospodarcze.
Grupa TAURON pozostaje pod nadzorem właścicielskim ministra aktywów państwowych. W konsekwencji zasadne jest rozważenie wykorzystania dostępnych instrumentów właścicielskich w celu zapewnienia, aby inwestor – niezależnie od realizacji podstawowego celu inwestycji – aktywnie uczestniczył również w odbudowie środowiska oraz ograniczaniu negatywnych skutków społecznych i gospodarczych powstałych w związku z prowadzonym przedsięwzięciem.
Panie Ministrze,
w związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Jakie działania w ramach nadzoru właścicielskiego wobec Grupy TAURON zostały dotychczas podjęte oraz jakie działania są planowane w związku ze skutkami środowiskowymi, społecznymi i gospodarczymi modernizacji Zbiornika Pilchowickiego?
2. W jaki sposób minister aktywów państwowych zamierza wykorzystać instrumenty nadzoru właścicielskiego w celu zobowiązania Grupy TAURON do opracowania i realizacji kompleksowego programu odbudowy środowiska obejmującego Zbiornik Pilchowicki i rzekę Bóbr, w tym rekultywacji, odbudowy ekosystemu wodnego, zarybiania oraz monitorowania efektów tych działań?
3. Jakie działania zostaną podjęte w celu zapewnienia udziału Grupy TAURON w finansowaniu działań związanych z odbudową środowiska oraz ograniczeniem skutków społecznych i gospodarczych inwestycji, w tym wsparcia przedsiębiorców i jednostek samorządu terytorialnego?
4. Jakie rozwiązania Minister zamierza wdrożyć w ramach nadzoru właścicielskiego w celu zapewnienia trwałej współpracy Grupy TAURON z jednostkami samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorcami przy odbudowie potencjału społeczno-gospodarczego regionu?
5. W jaki sposób minister aktywów państwowych zamierza monitorować realizację powyższych działań przez Grupę TAURON oraz według jakich kryteriów będzie oceniana ich skuteczność?
Z poważaniem
Iwona Krawczyk
Posłanka na Sejm RP
Minister Wojciech Balczun
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 4 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14970 znakówMinisterstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.350.2026
IK: 1288358
Warszawa, 04 sierpnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT18510, Pani Iwony Małgorzaty
Krawczyk, Posłanki na Sejm RP, z dnia 15 lipca 2026 r. w sprawie wykorzystania
instrumentów nadzoru właścicielskiego wobec Grupy TAURON w związku z realizacją
modernizacji Zbiornika Pilchowickiego oraz jej skutkami środowiskowymi, społecznymi
i gospodarczymi. Uprzejmie informuję, że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło
do Zarządu spółki TAURON Polska Energia S.A. z prośbą o przedstawienie wyjaśnień
w przedmiotowej sprawie.
Z informacji udzielonej przez spółkę zależną od TAURON Polska Energia S.A. tj. TAURON
Ekoenergia sp. z o.o. (dalej również: Spółka lub TAURON) wynika, że według Spółki
konieczność kompleksowej modernizacji obiektu nie budzi wątpliwości, zasadność
inwestycji pozostaje poza sporem, a ocena zgodności działań z prawem należy
do właściwych organów. Zrozumiała jest również troska o stan rzeki oraz o sytuację
mieszkańców, środowisk wędkarskich i przedsiębiorców, która legła u podstaw interpelacji
i do której stanowisko odnosi się z należną powagą.
Przedsięwzięcie, którego dotyczą pytania, służy bezpieczeństwu przeciwpowodziowemu
doliny Bobru: ponad stuletnia zapora w Pilchowicach jest budowlą hydrotechniczną
pierwszej klasy ważności, a zbiornik - dysponujący rezerwą powodziową do 29,5 mln m3
- umożliwia spłaszczenie i kontrolowane przeprowadzenie fali powodziowej, chroniąc
położone poniżej Pilchowice, Nielestno i Wleń. Wagę tej funkcji na nowo potwierdziła
powódź z września 2024 r., podczas której doszło do zalania Wlenia, a straty w regionie
oszacowano na kwotę rzędu 191,5 mln zł. Modernizacja stanowi zarazem wykonanie
nakazu organu nadzoru budowlanego, z terminem realizacji do 30 kwietnia 2026 r.
Prace realizowane są w rozdzielonej strukturze podmiotowej, w której obok Spółki
jako inwestora uczestniczą generalny wykonawca z podwykonawcami, inżynier kontraktu
sprawujący bieżący nadzór, w tym przyrodniczy, oraz wyspecjalizowany podmiot
prowadzący odłowy. Skala, kwalifikacja i przyczyny zdarzenia z przełomu czerwca i lipca
2026 r., określanego w niniejszym stanowisku jako śnięcie ryb w rzece Bóbr, pozostają
przedmiotem czynności właściwych organów, dlatego obowiązki oczekiwane od inwestora
powinny być proporcjonalne do ich ostatecznych ustaleń.
Odnosząc się do pytania, jakie działania w ramach nadzoru właścicielskiego wobec Grupy
TAURON zostały dotychczas podjęte oraz jakie działania są planowane w związku
ze skutkami środowiskowymi, społecznymi i gospodarczymi modernizacji Zbiornika
Pilchowickiego, uprzejmie informuję, że nadzór właścicielski ma w tej sprawie
udokumentowany przebieg. Ministerstwo Aktywów Państwowych było informowane
o sytuacji od pierwszych etapów zdarzenia, a po wystąpieniu Wojewody Dolnośląskiego
-- 1 of 4 --
z 9 lipca 2026 r. o objęcie działań Spółki szczególnym nadzorem zwróciło się pismem
z 13 lipca 2026 r. do TAURON Polska Energia S.A. o podjęcie działań kontrolnych.
W toku tej korespondencji przekazane zostały informacje o prowadzonych działaniach
monitoringowych, zabezpieczających i badawczych. Zaangażowanie Ministerstwa
Aktywów Państwowych wykracza również poza poziom regionalny - kierowało ono wnioski
o uczestnictwo w posiedzeniach ponad szczeblem powiatowym i wojewódzkim,
w tym w eksperckich posiedzeniach zespołu do spraw Odry. Oczekiwania nadzorcze
realizowane są w ramach ładu korporacyjnego grupy. Skarb Państwa nie jest bezpośrednim
udziałowcem Spółki. Spółka należy do grupy kapitałowej TAURON, której podmiotem
dominującym jest TAURON Polska Energia S.A., spółka z udziałem Skarbu Państwa
notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Wykonawstwo i bieżący
nadzór nad pracami Spółka powierzyła profesjonalnym podmiotom zewnętrznym,
wyłonionym w postępowaniu przetargowym i sama jest dotknięta skutkami ich przebiegu.
Przedstawienie tej struktury nie służy przenoszeniu odpowiedzialności i nie przesądza
żadnych ocen - Spółka współpracuje z organami i przekazuje wymagane informacje.
Od zdarzenia upłynęły niespełna trzy tygodnie, a działania Spółki odpowiadają temu
etapowi: najpierw zabezpieczenie i pomiar, następnie odtwarzanie. Obecnie prowadzone
są działania inżynieryjne ograniczające skutki u źródła oraz codzienny monitoring jakości
wód w ośmiu punktach pomiarowych. Na wylocie sztolni obiegowej wykonano konstrukcję
poprawiającą natlenienie wody i umożliwiającą osadzanie namułów, zrzut wody
ograniczono do przepływu biologicznego, a natlenianie wód prowadzono według progów
rekomendowanych przez Polski Związek Wędkarski. We współpracy z Instytutem
Rybactwa Śródlądowego przygotowywana jest zabudowa barier filtrujących zawiesinę
wraz z pracami nad stabilizacją osadów w czaszy zbiornika. Zlecono także badania składu
chemicznego osadów dennych. Elementy odtworzeniowe zostały uzgodnione
z wyprzedzeniem: jeszcze przed rozpoczęciem remontu Spółka zadeklarowała
sfinansowanie zarybienia, którego realizacja przypada na dalszy tok prac, a uzgadniany
z Polskim Związkiem Wędkarskim program odbudowy ichtiofauny - obejmujący zarybienia
oraz odbudowę zróżnicowanych siedlisk służących rozrodowi ryb - będzie realizowany
wspólnie. Kolejność ta jest zamierzona: działania kierowane są tam, gdzie skutki
są udokumentowane i dostosowywane do wyników prowadzonych czynności w ramach
zarządzania adaptacyjnego.
Zakres, w jakim środowisko wymagałoby odtworzenia w formule kompleksowego
programu, jest natomiast pochodną skali i charakteru skutków zdarzenia, a te pozostają
przedmiotem czynności właściwych organów, wobec czego formułowanie wniosków przed
ich zakończeniem byłoby przedwczesne. Ewentualne sięgnięcie po instrumenty
właścicielskie w tym celu powinno nastąpić po ostatecznych ustaleniach, dokonanych
z uwzględnieniem ról uczestników przedsięwzięcia oraz całokształtu okoliczności,
w tym uwarunkowań pogodowych i hydrologicznych. Tak rozdzielona struktura sprawia
zarazem, że przypisywanie następstw w całości jednemu podmiotowi nie znajdowałoby
w niej oparcia.
Niezależnie od powyższego, jak informuje Spółka przygotowywany jest, wspólnie
z samorządem powiatowym, wieloletni program przyrodniczy dla doliny Bobru, którego
celem jest kształtowanie warunków sprzyjających trwałemu i zróżnicowanemu
ekosystemowi rzeki. Punktem wyjścia ma być diagnoza przyrodnicza opracowana
przez ekspertów; dopiero na jej podstawie, w granicach rozstrzygnięć właściwych organów,
określone zostaną zakres, etapy i mierniki programu, a rodzaj i zakres poszczególnych
działań nie są na tym etapie przesądzane. Kierunki poddawane ocenie ekspertów obejmują
wzmacnianie populacji gatunków rodzimych, zwiększanie różnorodności siedlisk,
w tym miejsc schronienia, żerowania i tarła sprzyjających naturalnemu rozrodowi,
oraz monitorowanie efektów w zakresie uzgodnionym z właściwymi organami; wskazany
wyżej program odbudowy ichtiofauny stanowi element tego szerszego podejścia.
Zamiarem jest zaangażowanie w przygotowanie i realizację programu, obok Polskiego
Związku Wędkarskiego, także Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie,
Samorządu Województwa Dolnośląskiego oraz zaplecza naukowego.
Odnosząc się do udziału Grupy TAURON w finansowaniu działań związanych z odbudową
środowiska oraz ograniczeniem skutków społecznych i gospodarczych inwestycji,
-- 2 of 4 --
w tym wsparcia przedsiębiorców i jednostek samorządu terytorialnego, Spółka informuje,
że kierunek finansowania jest w tej sprawie jednoznaczny: modernizację o publicznie
notyfikowanej wartości około 93 mln zł oraz wszystkie wskazane wyżej działania zaradcze
i środowiskowe Spółka finansuje ze środków własnych. Dzieje się tak w szczególnym
uwarunkowaniu systemowym: w następstwie przekształceń własnościowych
z lat 1990-2010 obiekty o zasadniczej funkcji przeciwpowodziowej pozostają
w zarządzie spółek sektora energetycznego, powołanych do wytwarzania energii
i współtworzenia bezpieczeństwa energetycznego, podczas gdy ochrona
przeciwpowodziowa stanowi zadanie publicznoprawne powierzone z mocy ustawy
właściwym organom. Utrzymanie i remont takiego obiektu Spółka realizuje i finansuje
sama, co nie przesądza o ostatecznym rozłożeniu kosztów ani o odpowiedzialności
któregokolwiek podmiotu. Spółka nie ogranicza się przy tym do finansowania
własnego zakresu, ale aktywnie współpracuje z ministerstwem właściwym do spraw
wewnętrznych, Gminą Wleń oraz innymi interesariuszami na rzecz pozyskania środków
publicznych na przeciwpowodziowy zakres modernizacji. Współpraca ta obejmuje montaż
finansowy tych prac - 9 lipca 2026 r. Sejmik Województwa Dolnośląskiego jednogłośnie
przeznaczył 5 mln zł na wkład własny Gminy Wleń, co umożliwia Gminie ubieganie się
o dofinansowanie w wysokości 80% ze środków pozostających w dyspozycji ministra
właściwego do spraw wewnętrznych na prace związane z częścią przeciwpowodziową
obiektu.
Samo przedsięwzięcie było jawne i komunikowane z wieloletnim wyprzedzeniem: ścieżka
administracyjna toczy się publicznie od 2020 r., obowiązek remontu i jego termin wynikają
z decyzji nadzoru budowlanego z kwietnia 2024 r., postępowanie zakupowe zostało
publicznie notyfikowane, a ograniczenia w użytkowaniu zbiornika komunikowano
od lutego 2026 r., w tym całkowity zakaz amatorskiego połowu ryb od 12 lutego 2026 r.
Okresowe następstwa remontu były zatem przewidywalne dla otoczenia, również
gospodarczego. Po stronie Grupy trwają ponadto prace nad dobrowolnym programem
wsparcia i rozwoju doliny Bobru, uzgadnianym z Powiatem Lwóweckim, którego zakres
i szczegółowe rozwiązania pozostają na etapie decyzji Grupy.
Program ten jest z założenia powszechny - kierowany do całego regionu, według
jednakowych i przejrzystych zasad, bez indywidualnego wyróżniania jakiegokolwiek
podmiotu, a wsparcie bezpośrednie realizowane byłoby wyłącznie za pośrednictwem
samorządu, który koordynuje również kontakty z przedsiębiorcami w sprawach programu.
Uzgadniane kierunki obejmują darowiznę celową na rzecz Powiatu z przeznaczeniem
na infrastrukturę turystyczną, w tym pomosty, uzgadnianą z przedsiębiorcami
za pośrednictwem Powiatu, na wsparcie wydarzeń kulturalnych i sportowych
organizowanych w regionie oraz na promocję doliny Bobru jako destynacji turystycznej,
przy przejrzystej sprawozdawczości Powiatu z wykorzystania środków. Zadeklarowana
została również gotowość zapewnienia finansowania działań opisanego wyżej programu
przyrodniczego, stosownie do przyjętego dla niego zakresu. Wartości, harmonogramy
i pozostałe parametry określą porozumienie strategiczne oraz akty wykonawcze i umowy,
zawierane po uzyskaniu wymaganych zgód korporacyjnych i publicznoprawnych. Odrębnie,
poza zakresem tych uzgodnień i bez związku z programem, spółki Grupy stosują możliwość
indywidualnego rozłożenia płatności za energię elektryczną na raty bez naliczania odsetek,
na wniosek klienta.
Odnosząc się do współpracy Grupy TAURON z samorządem, Spółka informuje, że ma ona
wymiar bezpośredni i osobisty - w pracach sztabów kryzysowych powołanych w związku
ze zdarzeniem, przedstawiciele Spółki uczestniczą osobiście na poziomie Zarządu
lub dyrektorów - dotyczy to wszystkich sztabów. Uzupełnia ją Rada Społeczna do spraw
sytuacji na rzece Bóbr i Jeziorze Pilchowickim, powołana przez Zarząd TAURON Polska
Energia S.A. jako forum dialogu w formule okrągłego stołu pod patronatem Starosty
Lwóweckiego. Pierwsze posiedzenie Rady odbyło się 9 lipca 2026 r., a jej formuła
jest rozwijana stosownie do przebiegu rozmów. Obraz ten dopełniają udokumentowana
współpraca z Polskim Związkiem Wędkarskim - od uzgodnień poprzedzających opróżnianie
po wspólnie uzgadniany program odbudowy ichtiofauny - oraz codzienny obieg informacji
do struktur zarządzania kryzysowego. Dialog ten uzyskuje obecnie ramy organizacyjne.
Uzgadniany z Powiatem Lwóweckim program wsparcia i rozwoju doliny Bobru pomyślany
jest jako przedsięwzięcie trzyetapowe: po przeprowadzonym w ramach Rady Społecznej
-- 3 of 4 --
wysłuchaniu przedsiębiorców i interesariuszy następuje etap koordynacji i przygotowania
rozwiązań, zainicjowanie powstania memorandum, a docelowo wieloletnia rewitalizacja
doliny prowadzona we współpracy naukowej.
Skala oddziaływania zdarzenia na potencjał społeczno-gospodarczy regionu pozostaje
do ustalenia we właściwych trybach, a ocena, czy istniejące mechanizmy współpracy
wymagają wzmocnienia instrumentami właścicielskimi, będzie możliwa po okresie
ich funkcjonowania i po zakończeniu tych ustaleń.
Realizacja tych działań podlega weryfikacji na trzech poziomach jednocześnie.
Spółka raportuje na bieżąco w ramach ładu korporacyjnego grupy, w tym w odpowiedzi
na wystąpienia kierowane przez Ministerstwo Aktywów Państwowych za pośrednictwem
podmiotu dominującego. Na poziomie zewnętrznym wyniki codziennego monitoringu
przekazywane są do Wojewódzkiego Centrum Zarządzania Kryzysowego we Wrocławiu
oraz Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, a działania środowiskowe
uzgadniane są z organami i Polskim Związkiem Wędkarskim. Właściwe organy prowadzą
ponadto czynności kontrolno-wyjaśniające, w których Spółka uczestniczy, przekazując
dokumentację obrazującą przebieg prac oraz zadania poszczególnych wykonawców
i nadzoru. Miarą skuteczności są już obecnie parametry mierzalne i udokumentowane:
jakość wód w stałej sieci pomiarowej, stan i drożność koryta rzeki, przebieg odłowów
i relokacji oraz realizacja uzgodnionych etapów prac zabezpieczających. Do warstwy tej
dojdą mierniki wieloletniego programu przyrodniczego, wynikną one z diagnozy
przyrodniczej, a nie z założeń przyjętych z góry oraz monitorowanie efektów w zakresie
uzgodnionym z właściwymi organami.
W projektowanej strukturze współpracy z samorządem przewiduje się ponadto przejrzystą
sprawozdawczość Powiatu z wykorzystania przekazanych środków oraz dokumentowanie
ustaleń wspólnych gremiów koordynacyjnych.
Dodatkowo TAURON podkreśla, że śnięcie ryb w Bobrze jest zdarzeniem poważnym
i dotkliwym dla ekosystemu rzeki, dla społeczności lokalnych i dla wszystkich uczestników
przedsięwzięcia. Spółka traktuje je z całą powagą i nie uchyla się od działań, które będą
wynikały z ostatecznych ustaleń właściwych organów. Do czasu ich dokonania obraz
sprawy tworzą fakty: modernizacja o nadrzędnym celu przeciwpowodziowym finansowana
ze środków własnych, prowadzone działania zaradcze i środowiskowe, codzienny
monitoring, bezpośredni udział w pracach sztabów i w dialogu z otoczeniem oraz podjęta
z samorządem, jeszcze przed zakończeniem tych ustaleń, zorganizowana ścieżka
współpracy na rzecz regionu i doliny Bobru - w poczuciu odpowiedzialności wobec
mieszkańców, regionu i środowiska.
Z poważaniem
Wojciech Balczun
Minister
dokument podpisany elektronicznie
1288358.4878006.3862457
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --