Interpelacja w sprawie działań organów ochrony środowiska w związku z pogorszeniem stanu ekologicznego rzeki Bóbr po opróżnieniu Zbiornika Pilchowickiego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18438
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie działań organów ochrony środowiska w związku z pogorszeniem stanu ekologicznego rzeki Bóbr po opróżnieniu Zbiornika Pilchowickiego
Zgłaszający: Marzena Anna Machałek
Data wpływu: 08-07-2026
Szanowna Pani Minister,
do opinii publicznej dotarły informacje o znacznym pogorszeniu stanu ekologicznego rzeki Bóbr po rozpoczęciu opróżniania Zbiornika Pilchowickiego.
W przestrzeni publicznej pojawiły się informacje o masowym śnięciu ryb, pogorszeniu jakości wody oraz konieczności podjęcia działań przez właściwe służby.
Sytuacja ta budzi uzasadniony niepokój mieszkańców Dolnego Śląska oraz rodzi pytania o skuteczność funkcjonowania systemu monitoringu środowiska, prawidłowość działań organów odpowiedzialnych za ochronę przyrody oraz sprawność reagowania administracji publicznej na pojawiające się zagrożenia.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Kiedy Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz podległe mu jednostki organizacyjne otrzymały pierwszą informację o pogorszeniu stanu ekologicznego rzeki Bóbr?
Kiedy o zdarzeniu zostały poinformowane właściwe organa administracji rządowej oraz jakie działania podjęto bezpośrednio po otrzymaniu informacji?
Jakie są wyniki dotychczas przeprowadzonych badań jakości wody, osadów dennych oraz martwych organizmów wodnych?
Czy badania wykazały obecność substancji niebezpiecznych lub innych zanieczyszczeń mogących stanowić zagrożenie dla środowiska lub zdrowia ludzi?
Jakie są szacowane straty w środowisku naturalnym, w szczególności dotyczące populacji ryb oraz innych organizmów wodnych?
Czy istnieje zagrożenie dla ujęć wody, gospodarstw korzystających z wód Bobru oraz zdrowia mieszkańców?
Jakie działania zostały podjęte w celu ograniczenia skutków środowiskowych oraz zabezpieczenia kolejnych odcinków rzeki?
Czy ministerstwo przeprowadzi kontrolę prawidłowości działań organów odpowiedzialnych za monitoring środowiska oraz ocenę terminowości podejmowanych przez nie działań?
Czy ministerstwo planuje opracowanie i wdrożenie programu odbudowy ekosystemu rzeki Bóbr, obejmującego między innymi odtworzenie populacji ryb oraz rekultywację środowiska wodnego?
Czy po zakończeniu wszystkich postępowań zostanie opublikowany raport zawierający ustalenie przyczyn zdarzenia, ocenę skutków środowiskowych oraz rekomendacje dotyczące zapobiegania podobnym sytuacjom w przyszłości?
Czy ministerstwo zleci niezależną ocenę skutków środowiskowych tego zdarzenia oraz przedstawi jej wyniki opinii publicznej?
Proszę również o przekazanie kopii wyników badań jakości wody, osadów dennych i organizmów wodnych oraz dokumentów dotyczących działań podjętych przez podległe ministerstwu jednostki, w szczególności protokołów kontroli, decyzji oraz zaleceń wydanych w związku z zaistniałą sytuacją.
Z poważaniem
Marzena Machałek
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11577 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.0500.62.2026.WŁ
4483424.18608881.15014899
Warszawa, 24-08-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posłanki Marzeny Anny Machałek
(znak:K10INT18438).
Temat: działania organów ochrony środowiska w związku z pogorszeniem stanu
ekologicznego rzeki Bóbr po opróżnieniu Zbiornika Pilchowickiego.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT18438 Pani Marzeny Anny Machałek przekazuję
odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
Ministerstwo traktuje zdarzenie na rzece Bóbr jako sprawę wymagającą pełnego
wyjaśnienia, transparentnego informowania opinii publicznej oraz weryfikacji, czy podmioty
prowadzące prace dochowały wszystkich warunków wynikających z wydanych
rozstrzygnięć. Niezależnie od kwalifikacji prawnej zdarzenia, priorytetem pozostaje ochrona ludzi,
środowiska oraz ograniczenie skutków dla ekosystemu rzeki.
Informacje dotyczące sytuacji ekologicznej są na bieżąco publikowane i dostępne na
stronach internetowych Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego we Wrocławiu
(https://www.gov.pl/web/dolnoslaski-uw), Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony
Środowiska (WIOŚ) we Wrocławiu (https://www.wroclaw.wios.gov.pl/) oraz Regionalnej
Dyrekcji Ochrony Środowiska (RDOŚ) we Wrocławiu (https://www.gov.pl/web/rdos-
wroclaw/regionalna-dyrekcja-ochrony-srodowiska-we-wroclawiu).
1. Kiedy Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz podległe mu jednostki organizacyjne
otrzymały pierwszą informację o pogorszeniu stanu ekologicznego rzeki Bóbr?
Pierwsze zgłoszenie dotyczące śniętych ryb w rzece Bóbr wpłynęło do GIOŚ, GDOŚ oraz
Centrum Zarządzania Kryzysowego MKiŚ (dalej: CZK MKiŚ) 29 czerwca 2026 r. Do CZK
MKiŚ informacja wpłynęła 29 czerwca 2026 r. o godz. 23:11.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska koordynuje działania właściwych organów, w tym
GIOŚ, GDOŚ i RDOŚ we Wrocławiu. W związku ze zdarzeniem odbyły się nadzwyczajne
posiedzenia Zespołu ds. Odry 1 lipca i 14 lipca 2026 r. oraz prowadzono bieżącą
współpracę z Wojewodą Dolnośląskim i służbami zaangażowanymi w działania kryzysowe.
2. Kiedy o zdarzeniu zostały poinformowane właściwe organy administracji rządowej
oraz jakie działania podjęto bezpośrednio po otrzymaniu informacji?
29 czerwca 2026 r. informacja została przekazana do Wojewódzkiego Centrum
Zarządzania Kryzysowego, RDOŚ we Wrocławiu, GIOŚ, GDOŚ oraz CZK MKiŚ.
Następnego dnia rano inspektorzy WIOŚ wraz z pracownikami Centralnego Laboratorium
-- 1 of 4 --
2
Badawczego GIOŚ (dalej: CLB GIOŚ) przeprowadzili oględziny terenowe i pobrali próbki
wody w trzech punktach pomiarowych. Monitoring interwencyjny jakości wód
uruchomiono 30 czerwca 2026 r. w trybie dobowym, a wyniki badań były publikowane
przez WIOŚ we Wrocławiu. Od 1 lipca 2026 r. wyniki i ustalenia były na bieżąco
przekazywane właściwym organom administracji i służbom.
Poza posiedzeniami Zespołu ds. Odry, sytuacja była omawiana w trakcie konsultacji i
spotkań Minister Klimatu i Środowiska w dniach 5 i 6 lipca oraz Kierownictwa
Ministerstwa Klimatu i Środowiska w dniach 14 lipca, 17 lipca, 23 lipca i 28 lipca br.
Koordynacja działań w związku z sytuacją na rzece Bóbr jest prowadzona w ramach
obowiązujących mechanizmów zarządzania kryzysowego oraz kompetencji właściwych
organów terenowych i inspekcyjnych. Przedstawiciele resortu cyklicznie uczestniczą w pracach
sztabu zarządzania kryzysowego zwołanego przez Wojewodę Dolnośląskiego.
3. Jakie są wyniki dotychczas przeprowadzonych badań jakości wody, osadów dennych
oraz martwych organizmów wodnych?
Badania prowadzone przez CLB GIOŚ wykazały przede wszystkim bardzo niski poziom
tlenu rozpuszczonego w wodzie oraz bardzo wysokie stężenia zawiesiny i biogenów.
W próbkach pobranych 30 czerwca 2026 r. przy zaporze stwierdzono stężenie tlenu
rozpuszczonego na poziomie 0,8 mg/l, a poniżej zapory 0,6 mg/l. W punkcie w Nielestnie
odnotowano 4,27 mg/l. Równolegle prowadzono badania szerokiego zakresu parametrów
fizykochemicznych i chemicznych, w tym metali ciężkich oraz substancji priorytetowych.
4. Czy badania wykazały obecność substancji niebezpiecznych lub innych
zanieczyszczeń mogących stanowić zagrożenie dla środowiska lub zdrowia ludzi?
Badania prowadzone na zlecenie WIOŚ od 30 czerwca, w szczególności w pierwszych
dniach po otrzymaniu zgłoszenia, wykazały parametry jakości wody mogące stanowić
zagrożenie dla środowiska. Stwierdzono przede wszystkim bardzo niski poziom tlenu
rozpuszczonego w wodzie oraz wysokie stężenia zawiesiny i biogenów.
W dniach 30 czerwca i 1 lipca 2026 r. w punkcie pomiarowym przy zaporze w
Pilchowicach stwierdzono przekroczenia maksymalnego dopuszczalnego stężenia rtęci dla
potrzeb monitoringu środowiskowego. Wyniki wyniosły odpowiednio 0,105 μg/l i 0,185
μg/l. Jednocześnie nie stwierdzono analogicznych przekroczeń w punktach położonych
poniżej zapory, co wskazuje na brak przemieszczania się tego zanieczyszczenia w dół rzeki.
5. Jakie są szacowane straty w środowisku naturalnym, w szczególności dotyczące
populacji ryb oraz innych organizmów wodnych?
Z informacji przekazanych przez inwestora wynika, że odłowiono 23,47 tony śniętych ryb,
które przekazano do utylizacji, oraz 2,219 tony żywych ryb, które relokowano do zbiornika
Wrzeszczyn.
6. Czy istnieje zagrożenie dla ujęć wody, gospodarstw korzystających z wód Bobru oraz
zdrowia mieszkańców?
Ocena potencjalnego wpływu zdarzenia na zdrowie mieszkańców, bezpieczeństwo ujęć
wody oraz gospodarstw korzystających z wód Bobru pozostaje w kompetencjach
właściwych organów administracji rządowej, w szczególności Wojewody oraz służb
mu podległych, w tym Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
7. Jakie działania zostały podjęte w celu ograniczenia skutków środowiskowych oraz
zabezpieczenia kolejnych odcinków rzeki?
-- 2 of 4 --
3
Uruchomiono monitoring interwencyjny prowadzony w trybie dobowym, rozszerzono sieć
punktów kontrolnych oraz na bieżąco przekazywano informacje służbom i organom
administracji publicznej. Rekomendacje dotyczące dalszych działań zostały wypracowane
także przez Międzyresortowy Zespół ds. Przeciwdziałania Sytuacjom Kryzysowym
i Zagrożeniom Środowiskowym na Rzece Odrze podczas posiedzeń 1 lipca i 14 lipca
2026 r., w tym w zakresie ograniczenia ryzyka przedostawania się zanieczyszczonych wód
i monitorowania osadów dennych. Wykaz rekomendacji znajduje się w załączeniu.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu w dniu 5 sierpnia 2026 r.
zakończył kontrolę przestrzegania warunków określonych w wydanych decyzjach
administracyjnych związanych z realizacją przedsięwzięcia pn. „Elektrownia Wodna
Pilchowice I – modernizacja obiektów zbiornika wodnego”. Kontrolowany otrzymał
protokół z kontroli RDOŚ we Wrocławiu z 14-dniowym terminem na odesłanie
podpisanego protokołu lub przekazanie informacji o odmowie jego podpisania. Ponadto
wydano zalecenia pokontrolne, nakładające na inwestora m.in. bezwzględny obowiązek
ewidencji gatunkowej organizmów wodnych, ujednolicenie i egzekwowanie metodyki
odłowów oraz wymóg przedłożenia procedur awaryjnych w terminie 30 dni od otrzymania
protokołu z kontroli. Zalecenia nie obejmują wstrzymania inwestycji.
Ponadto przeprowadzono postępowanie wyjaśniające w zakresie realizacji przez Inwestora
warunków postanowienia wydanego przed zatwierdzeniem – przez Wojewodę
Dolnośląskiego – projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-
budowlanego oraz udzielającej pozwolenia na budowę dla przedmiotowego
przedsięwzięcia wydanego, po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na obszar Natura
2000 Ostoja nad Bobrem (PLH020054).
Kolejne kroki podjęte przez Regionalnego Dyrektora w następstwie ww. działań:
skierowanie zawiadomienia do Prokuratury Rejonowej w Lwówku Śląskim.
Zawiadomienie dotyczy uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa
polegającego na spowodowaniu zniszczeń w świecie roślinnym i zwierzęcym
w znacznych rozmiarach oraz wykroczenia w zakresie wykonywania czynności wbrew
warunkom określonym w zezwoleniach na odstępstwa w stosunku do gatunków
chronionych,
wystąpienie do Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu
o wymierzenie kary pieniężnej podmiotowi realizującemu przedsięwzięcie w związku
z naruszeniem warunków decyzji Wojewody Dolnośląskiego o pozwoleniu na budowę,
przed wydaniem której przez Regionalnego Dyrektora przeprowadzona została ocena
oddziaływania na obszar Natura 2000 Ostoja nad Bobrem (PLH020054),
wystąpienie do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego
o uwzględnienie wniosków z postępowania wyjaśniającego dotyczącego realizacji
warunków ww. postanowienia oraz podjęcie działań zgodnie z kompetencjami. W dniu
13 sierpnia 2026 r. otrzymano odpowiedź (pismo znak WIK.7740.20.2026.AP.5), w
której Wojewódzki Inspektor Nadzoru – na podstawie kontroli przeprowadzonych w
dniach 13 i 20 lipca 2026 r. - stwierdził, że inwestor prowadził roboty budowlane z
zachowaniem wymogów przedmiotowego postanowienia RDOŚ we Wrocławiu.
8. Czy Ministerstwo przeprowadzi kontrolę prawidłowości działań organów
odpowiedzialnych za monitoring środowiska oraz ocenę terminowości
podejmowanych przez nie działań?
Właściwe organy podlegające MKiŚ podjęły działania bez zbędnej zwłoki, zgodnie
z posiadanymi kompetencjami.
-- 3 of 4 --
4
9. Czy Ministerstwo planuje opracowanie i wdrożenie programu odbudowy ekosystemu
rzeki Bóbr, obejmującego między innymi odtworzenie populacji ryb oraz rekultywację
środowiska wodnego?
Zagadnienia związane z gospodarowaniem wodami pozostają w kompetencjach
Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Ewentualne działania dotyczące
odbudowy ekosystemu rzeki będą wymagały współpracy właściwych organów i
podmiotów, w szczególności inwestora.
Należy także zauważyć, że po stronie właściwego starosty leży podjęcie decyzji
o ewentualnym wszczęciu postępowania, na podstawie art. 362 ustawy - Prawo ochrony
środowiska, w sprawie nałożenia na inwestora obowiązku przywrócenia środowiska do
stanu właściwego. Zgodnie z informacją otrzymaną od Wojewody Dolnośląskiego, organ
ten wystąpił już z odpowiednim wnioskiem do Starosty Lwóweckiego przekazując
posiadane wyniki badań środowiskowych.
10.Czy po zakończeniu wszystkich postępowań zostanie opublikowany raport
zawierający ustalenie przyczyn zdarzenia, ocenę skutków środowiskowych oraz
rekomendacje dotyczące zapobiegania podobnym sytuacjom w przyszłości?
Po zakończeniu prowadzonych czynności kontrolnych, monitoringowych oraz postępowań
właściwe organy będą dysponowały pełnym materiałem pozwalającym na przedstawienie
ustaleń dotyczących przyczyn zdarzenia, jego skutków oraz ewentualnych rekomendacji
na przyszłość.
11.Czy Ministerstwo zleci niezależną ocenę skutków środowiskowych tego zdarzenia
oraz przedstawi jej wyniki opinii publicznej?
Na podstawie ustaleń kontroli i postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu podjęto szereg działań,
w tym skierowano zawiadomienie do prokuratury oraz wystąpiono do właściwych
organów o podjęcie dalszych działań w zakresie ich kompetencji. Ewentualne dalsze
analizy i oceny będą prowadzone przez właściwe organy zgodnie z obowiązującymi
przepisami oraz zakresem prowadzonych postępowań.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --