Interpelacja nr 18395
Interpelacja w sprawie stanu prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz analizowanych scenariuszy hydrologicznych w zakresie ochrony terenów zurbanizowanych w pow. olkuskim
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie stanu prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz analizowanych scenariuszy hydrologicznych w zakresie ochrony terenów zurbanizowanych w pow. olkuskim
Interpelacja nr 18395
do ministra energii
w sprawie stanu prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz analizowanych scenariuszy hydrologicznych w zakresie ochrony terenów zurbanizowanych w pow. olkuskim
Zgłaszający: Dorota Marek
Data wpływu: 07-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
procesy związane z przywracaniem naturalnych stosunków wodnych po zakończeniu wieloletniej eksploatacji górniczej w rejonie olkusko-bolesławskim stanowią jedno z najbardziej skomplikowanych wyzwań inżynieryjnych, środowiskowych i społecznych w historii współczesnego polskiego górnictwa. Likwidacja kopalni „Olkusz-Pomorzany“ oraz odtwarzanie się historycznego poziomu wód podziemnych doprowadziły do dynamicznych zmian w strukturze geologicznej i hydrologicznej regionu, czego efektem jest powstawanie deformacji nieciągłych oraz rozległych zalewisk.
Pragnę z uznaniem odnieść się do dotychczasowych, systemowych działań podjętych z inicjatywy Pana Ministra. Powołanie Międzyresortowego Zespołu do spraw usuwania skutków i przeciwdziałania zagrożeniom związanym z występowaniem zapadlisk i podtopień było krokiem o charakterze kluczowym. Cykliczne posiedzenia Zespołu – angażujące stronę rządową, instytuty badawcze oraz lokalne samorządy z gmin Olkusz, Bukowno i Bolesław – udowadniają, że resort podchodzi do tego problemu w sposób interdyscyplinarny i wysoce profesjonalny. Efekty prac w postaci koordynacji lokalnych inwestycji i bieżącego monitoringu realnie stabilizują sytuację.
Niezbędne jest jednak stałe poszerzanie wiedzy o realnym, codziennym wpływie podnoszącego się lustra wód na życie mieszkańców. Podczas mojej niedawnej wizyty w tym rejonie odbyłam szereg osobistych rozmów z mieszkańcami powiatu olkuskiego. Odwiedziłam m.in. nieruchomości, w których piwnicach regularnie pojawia się woda, a właściciele zmuszeni są do jej ciągłego, całodobowego odpompowywania. Stała obecność wilgoci w podziemnych kondygnacjach budynków mieszkalnych rodzi ogromne obawy o ich stan techniczny – prowadzi do nieuchronnego zawilgocenia ścian, rozwoju grzybów i pleśni, a w dłuższej perspektywie do erozji fundamentów i osłabienia konstrukcji całych budynków. To potężny problem materialny i społeczny dla wielu rodzin, którzy zmagają się ze skutkami procesów całkowicie od nich niezależnych.
W duchu konstruktywnej współpracy na rzecz pełnego zabezpieczenia mieszkańców Małopolski, zwracam się do Pana Ministra z prośbą o przedstawienie informacji na temat strategicznych kierunków prac Zespołu w ramach następujących pytań:
Jak Ministerstwo Energii ocenia dotychczasowy stan zaawansowania prac oraz realizacji rekomendacji wypracowanych przez Międzyresortowy Zespół i kiedy planowane jest przedstawienie ostatecznych założeń do zapowiadanego Strategicznego Programu Rządowego między innymi dla rejonu olkuskiego?
Jakie konkretne scenariusze hydrotechniczne są obecnie najpoważniej analizowane przez ekspertów Zespołu w celu trwałego rozwiązania problemu podnoszenia się wód gruntowych w sąsiedztwie terenów zurbanizowanych?
Czy wśród rozważanych przez Zespół koncepcji technicznych znajdują się scenariusze zakładające grawitacyjne lub wymuszone (za pomocą systemów przepompowni) przekierowywanie nadmiaru wód z obszarów gęsto zabudowanych oraz infrastruktury strategicznej na tereny niezamieszkane, leśne lub dawne wyrobiska kopalniane?
Na jakie konkretne działania, pomoc techniczną lub wsparcie finansowe (np. w ramach likwidacji szkód poszukiwawczych/pogórniczych bądź programów osłonowych) mogą liczyć poszkodowani mieszkańcy prywatnych posesji, w których piwnicach występuje woda i którzy ponoszą stałe koszty jej odpompowywania oraz walki z zawilgoceniem budynków?
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 18395
do ministra energii
w sprawie stanu prac Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz analizowanych scenariuszy hydrologicznych w zakresie ochrony terenów zurbanizowanych w pow. olkuskim
Zgłaszający: Dorota Marek
Data wpływu: 07-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
procesy związane z przywracaniem naturalnych stosunków wodnych po zakończeniu wieloletniej eksploatacji górniczej w rejonie olkusko-bolesławskim stanowią jedno z najbardziej skomplikowanych wyzwań inżynieryjnych, środowiskowych i społecznych w historii współczesnego polskiego górnictwa. Likwidacja kopalni „Olkusz-Pomorzany“ oraz odtwarzanie się historycznego poziomu wód podziemnych doprowadziły do dynamicznych zmian w strukturze geologicznej i hydrologicznej regionu, czego efektem jest powstawanie deformacji nieciągłych oraz rozległych zalewisk.
Pragnę z uznaniem odnieść się do dotychczasowych, systemowych działań podjętych z inicjatywy Pana Ministra. Powołanie Międzyresortowego Zespołu do spraw usuwania skutków i przeciwdziałania zagrożeniom związanym z występowaniem zapadlisk i podtopień było krokiem o charakterze kluczowym. Cykliczne posiedzenia Zespołu – angażujące stronę rządową, instytuty badawcze oraz lokalne samorządy z gmin Olkusz, Bukowno i Bolesław – udowadniają, że resort podchodzi do tego problemu w sposób interdyscyplinarny i wysoce profesjonalny. Efekty prac w postaci koordynacji lokalnych inwestycji i bieżącego monitoringu realnie stabilizują sytuację.
Niezbędne jest jednak stałe poszerzanie wiedzy o realnym, codziennym wpływie podnoszącego się lustra wód na życie mieszkańców. Podczas mojej niedawnej wizyty w tym rejonie odbyłam szereg osobistych rozmów z mieszkańcami powiatu olkuskiego. Odwiedziłam m.in. nieruchomości, w których piwnicach regularnie pojawia się woda, a właściciele zmuszeni są do jej ciągłego, całodobowego odpompowywania. Stała obecność wilgoci w podziemnych kondygnacjach budynków mieszkalnych rodzi ogromne obawy o ich stan techniczny – prowadzi do nieuchronnego zawilgocenia ścian, rozwoju grzybów i pleśni, a w dłuższej perspektywie do erozji fundamentów i osłabienia konstrukcji całych budynków. To potężny problem materialny i społeczny dla wielu rodzin, którzy zmagają się ze skutkami procesów całkowicie od nich niezależnych.
W duchu konstruktywnej współpracy na rzecz pełnego zabezpieczenia mieszkańców Małopolski, zwracam się do Pana Ministra z prośbą o przedstawienie informacji na temat strategicznych kierunków prac Zespołu w ramach następujących pytań:
Jak Ministerstwo Energii ocenia dotychczasowy stan zaawansowania prac oraz realizacji rekomendacji wypracowanych przez Międzyresortowy Zespół i kiedy planowane jest przedstawienie ostatecznych założeń do zapowiadanego Strategicznego Programu Rządowego między innymi dla rejonu olkuskiego?
Jakie konkretne scenariusze hydrotechniczne są obecnie najpoważniej analizowane przez ekspertów Zespołu w celu trwałego rozwiązania problemu podnoszenia się wód gruntowych w sąsiedztwie terenów zurbanizowanych?
Czy wśród rozważanych przez Zespół koncepcji technicznych znajdują się scenariusze zakładające grawitacyjne lub wymuszone (za pomocą systemów przepompowni) przekierowywanie nadmiaru wód z obszarów gęsto zabudowanych oraz infrastruktury strategicznej na tereny niezamieszkane, leśne lub dawne wyrobiska kopalniane?
Na jakie konkretne działania, pomoc techniczną lub wsparcie finansowe (np. w ramach likwidacji szkód poszukiwawczych/pogórniczych bądź programów osłonowych) mogą liczyć poszkodowani mieszkańcy prywatnych posesji, w których piwnicach występuje woda i którzy ponoszą stałe koszty jej odpompowywania oraz walki z zawilgoceniem budynków?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Marian Zmarzły
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.9 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5765 znaków
+48 (22) 626 43 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.220.2026.KK
Warszawa, 19.08.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posłanki Doroty Marek o numerze 18395 w sprawie stanu prac
Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz analizowanych scenariuszy
hydrologicznych w zakresie ochrony terenów zurbanizowanych w pow. olkuskim, poniżej
przedstawiam odpowiedź na zadane pytania.
Dotychczasowy stan zaawansowania prac Międzyresortowego Zespołu do spraw usuwania
skutków i przeciwdziałania zagrożeniom związanym z występowaniem zapadlisk i
podtopień na terenie gminy Trzebinia i w rejonie olkuskim (dalej: Zespół) należy ocenić
pozytywnie. Zespół wypracował szereg rekomendacji obejmujących działania
interwencyjne, analityczne, inwestycyjne i legislacyjne. Ich realizacja wymaga współpracy
administracji rządowej, jednostek samorządu terytorialnego, instytutów badawczych,
Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, Lasów Państwowych oraz
przedsiębiorców działających na tym terenie. Część rekomendacji została już zrealizowana
lub jest w trakcie realizacji.
W szczególności podjęto działania służące zwiększeniu możliwości bezpiecznego
odprowadzania wody z zalewisk w rejonie Hutek i Dąbrówki. Zakłady Górniczo-Hutnicze
„Bolesław” S.A. wykonały prace hydrotechniczne związane z wykonaniem jazu
umożliwiającego regulację przepływu wód z zalewiska „Hutki I” do Sztolni Ponikowskiej.
Wykonany został również odcinek kanału o długości ok. 280 m. Równolegle prace związane
z odprowadzaniem wód prowadziły Lasy Państwowe. Po wykonaniu niezbędnych
elementów infrastruktury ZGH „Bolesław” S.A. oraz Lasy Państwowe dokonały
kontrolowanego spustu wody z zalewisk. Działania te przyniosły zauważalny efekt w postaci
obniżenia poziomu wód i ograniczenia zagrożenia dla części sąsiednich terenów. Jedną z
kluczowych rekomendacji Zespołu jest opracowanie przez Główny Instytut Górnictwa –
Państwowy Instytut Badawczy (dalej: GIG-PIB) oraz Państwowy Instytut Geologiczny –
Państwowy Instytut Badawczy (dalej: PIG-PIB) dokumentu pn. „Studium identyfikacji
zagrożeń wodnych i przeciwdziałania katastrofie ekologicznej na obszarze Trzebini i w
rejonie olkuskim”. Zakres rzeczowy i harmonogram Studium zostały przedstawione na VIII
posiedzeniu Zespołu w dniu 10 marca 2026 r. Instytuty przygotowują projekt do realizacji
oraz wniosek o dofinansowanie ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i
Gospodarki Wodnej.
-- 1 of 2 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 2
Na obecnym etapie nie zostały jeszcze sformułowane końcowe ani cząstkowe warianty
działań naprawczych i zapobiegawczych dla rejonu olkuskiego. Ich opracowanie i
porównanie zostały przewidziane w ramach realizacji Studium przez GIG-PIB i PIG-PIB.
Obecnie identyfikowane są główne obszary problemowe oraz kierunki analiz. Po
rozpoczęciu realizacji Studium zostaną one poddane szczegółowej ocenie, z
uwzględnieniem danych hydrogeologicznych, górniczych, środowiskowych, przestrzennych
i infrastrukturalnych. Na podstawie rekomendacji Zespołu oraz dotychczasowych działań
interwencyjnych można wskazać, że brane będą pod uwagę rozwiązania obejmujące
kontrolowane, grawitacyjne odprowadzanie wód z zalewisk do istniejących cieków i
urządzeń odwadniających, w tym z wykorzystaniem Sztolni Ponikowskiej. Rozważane jest
zastosowanie pomp i systemów przepompowni w miejscach, w których grawitacyjne
odprowadzenie wody jest obecnie niemożliwe albo niewystarczające.
Sytuacja mieszkańców nieruchomości, na których występują podtopienia piwnic,
zawilgocenie budynków lub konieczność stałego odpompowywania wody, pozostaje
przedmiotem stałego zainteresowania Zespołu. Prowadzone obecnie działania koncentrują
się przede wszystkim na ograniczaniu przyczyn zagrożenia poprzez kontrolowane obniżanie
poziomu wód, usprawnianie odpływu z zalewisk, poprawę przepustowości cieków oraz
zabezpieczanie terenów zabudowanych.
W ramach prac Zespołu zapewniana jest również wymiana informacji pomiędzy
samorządami, administracją rządową, instytucjami eksperckimi oraz podmiotami
posiadającymi wiedzę techniczną i hydrogeologiczną. Działania Zespołu mają charakter
regionalny i obejmują nie tylko gminę Bolesław, lecz cały obszar zagrożony skutkami
odtwarzania się stosunków wodnych po zakończeniu działalności górniczej. Kwestie
odpowiedzialności za szkody spowodowane ruchem zakładu górniczego regulują przepisy
ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze. Ustalenie
odpowiedzialności wymaga wykazania związku przyczynowego pomiędzy szkodą a
działalnością określonego zakładu górniczego. W przypadku sporu kwestie
odpowiedzialności oraz wysokości należnego odszkodowania rozstrzygają właściwe sądy.
Możliwe instrumenty wsparcia mieszkańców i samorządów, w tym finansowanie działań
zabezpieczających, odwodnieniowych i naprawczych, będą przedmiotem dalszych analiz.
Dotyczy to również ewentualnego zastosowania mechanizmów pozwalających
mieszkańcom terenów trwale zagrożonych na zmianę miejsca zamieszkania. Takie
rozwiązania wymagają szczegółowej analizy prawnej, technicznej i finansowej. Niezależnie
od prac nad rozwiązaniami systemowymi, administracja rządowa, Wojewoda Małopolski,
właściwe samorządy oraz pozostałe podmioty uczestniczące w pracach Zespołu prowadzą
działania doraźne, służące ograniczaniu bezpośredniego zagrożenia dla mieszkańców,
budynków mieszkalnych i infrastruktury publicznej.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
19.08.2026 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.220.2026.KK
Warszawa, 19.08.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posłanki Doroty Marek o numerze 18395 w sprawie stanu prac
Międzyresortowego Zespołu ds. zapadlisk i podtopień oraz analizowanych scenariuszy
hydrologicznych w zakresie ochrony terenów zurbanizowanych w pow. olkuskim, poniżej
przedstawiam odpowiedź na zadane pytania.
Dotychczasowy stan zaawansowania prac Międzyresortowego Zespołu do spraw usuwania
skutków i przeciwdziałania zagrożeniom związanym z występowaniem zapadlisk i
podtopień na terenie gminy Trzebinia i w rejonie olkuskim (dalej: Zespół) należy ocenić
pozytywnie. Zespół wypracował szereg rekomendacji obejmujących działania
interwencyjne, analityczne, inwestycyjne i legislacyjne. Ich realizacja wymaga współpracy
administracji rządowej, jednostek samorządu terytorialnego, instytutów badawczych,
Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, Lasów Państwowych oraz
przedsiębiorców działających na tym terenie. Część rekomendacji została już zrealizowana
lub jest w trakcie realizacji.
W szczególności podjęto działania służące zwiększeniu możliwości bezpiecznego
odprowadzania wody z zalewisk w rejonie Hutek i Dąbrówki. Zakłady Górniczo-Hutnicze
„Bolesław” S.A. wykonały prace hydrotechniczne związane z wykonaniem jazu
umożliwiającego regulację przepływu wód z zalewiska „Hutki I” do Sztolni Ponikowskiej.
Wykonany został również odcinek kanału o długości ok. 280 m. Równolegle prace związane
z odprowadzaniem wód prowadziły Lasy Państwowe. Po wykonaniu niezbędnych
elementów infrastruktury ZGH „Bolesław” S.A. oraz Lasy Państwowe dokonały
kontrolowanego spustu wody z zalewisk. Działania te przyniosły zauważalny efekt w postaci
obniżenia poziomu wód i ograniczenia zagrożenia dla części sąsiednich terenów. Jedną z
kluczowych rekomendacji Zespołu jest opracowanie przez Główny Instytut Górnictwa –
Państwowy Instytut Badawczy (dalej: GIG-PIB) oraz Państwowy Instytut Geologiczny –
Państwowy Instytut Badawczy (dalej: PIG-PIB) dokumentu pn. „Studium identyfikacji
zagrożeń wodnych i przeciwdziałania katastrofie ekologicznej na obszarze Trzebini i w
rejonie olkuskim”. Zakres rzeczowy i harmonogram Studium zostały przedstawione na VIII
posiedzeniu Zespołu w dniu 10 marca 2026 r. Instytuty przygotowują projekt do realizacji
oraz wniosek o dofinansowanie ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i
Gospodarki Wodnej.
-- 1 of 2 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 2
Na obecnym etapie nie zostały jeszcze sformułowane końcowe ani cząstkowe warianty
działań naprawczych i zapobiegawczych dla rejonu olkuskiego. Ich opracowanie i
porównanie zostały przewidziane w ramach realizacji Studium przez GIG-PIB i PIG-PIB.
Obecnie identyfikowane są główne obszary problemowe oraz kierunki analiz. Po
rozpoczęciu realizacji Studium zostaną one poddane szczegółowej ocenie, z
uwzględnieniem danych hydrogeologicznych, górniczych, środowiskowych, przestrzennych
i infrastrukturalnych. Na podstawie rekomendacji Zespołu oraz dotychczasowych działań
interwencyjnych można wskazać, że brane będą pod uwagę rozwiązania obejmujące
kontrolowane, grawitacyjne odprowadzanie wód z zalewisk do istniejących cieków i
urządzeń odwadniających, w tym z wykorzystaniem Sztolni Ponikowskiej. Rozważane jest
zastosowanie pomp i systemów przepompowni w miejscach, w których grawitacyjne
odprowadzenie wody jest obecnie niemożliwe albo niewystarczające.
Sytuacja mieszkańców nieruchomości, na których występują podtopienia piwnic,
zawilgocenie budynków lub konieczność stałego odpompowywania wody, pozostaje
przedmiotem stałego zainteresowania Zespołu. Prowadzone obecnie działania koncentrują
się przede wszystkim na ograniczaniu przyczyn zagrożenia poprzez kontrolowane obniżanie
poziomu wód, usprawnianie odpływu z zalewisk, poprawę przepustowości cieków oraz
zabezpieczanie terenów zabudowanych.
W ramach prac Zespołu zapewniana jest również wymiana informacji pomiędzy
samorządami, administracją rządową, instytucjami eksperckimi oraz podmiotami
posiadającymi wiedzę techniczną i hydrogeologiczną. Działania Zespołu mają charakter
regionalny i obejmują nie tylko gminę Bolesław, lecz cały obszar zagrożony skutkami
odtwarzania się stosunków wodnych po zakończeniu działalności górniczej. Kwestie
odpowiedzialności za szkody spowodowane ruchem zakładu górniczego regulują przepisy
ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze. Ustalenie
odpowiedzialności wymaga wykazania związku przyczynowego pomiędzy szkodą a
działalnością określonego zakładu górniczego. W przypadku sporu kwestie
odpowiedzialności oraz wysokości należnego odszkodowania rozstrzygają właściwe sądy.
Możliwe instrumenty wsparcia mieszkańców i samorządów, w tym finansowanie działań
zabezpieczających, odwodnieniowych i naprawczych, będą przedmiotem dalszych analiz.
Dotyczy to również ewentualnego zastosowania mechanizmów pozwalających
mieszkańcom terenów trwale zagrożonych na zmianę miejsca zamieszkania. Takie
rozwiązania wymagają szczegółowej analizy prawnej, technicznej i finansowej. Niezależnie
od prac nad rozwiązaniami systemowymi, administracja rządowa, Wojewoda Małopolski,
właściwe samorządy oraz pozostałe podmioty uczestniczące w pracach Zespołu prowadzą
działania doraźne, służące ograniczaniu bezpośredniego zagrożenia dla mieszkańców,
budynków mieszkalnych i infrastruktury publicznej.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
19.08.2026 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --