1
Warszawa, 27 marca 2024 r.
Znak sprawy: DPB.śk.6810.4.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 1829 w sprawie Zielonego Ładu w rolnictwie
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 1829 posła Sebastiana Kalety i grupy posłów w
sprawie Zielonego Ładu w rolnictwie, przekazuję poniżej stosowne wyjaśnienia.
Czy Polska samodzielnie odstąpi od realizowania założeń Zielonego Ładu w zakresie
rolnictwa? Jeśli tak, to jakie konkretne działania zostaną podjęte?
Europejski Zielony Ład to strategia na rzecz wzrostu, której celem jest przekształcenie
UE w sprawiedliwe i prosperujące społeczeństwo żyjące w nowoczesnej,
zasobooszczędnej i konkurencyjnej gospodarce, która w 2050 r. osiągnie zerowy
poziom emisji gazów cieplarnianych. W odniesieniu do sektora rolnego strategia nie
formułuje konkretnych celów, ale wymienione w niej wyzwania dotyczą także rolnictwa,
a dokument odnosi się do roli, jaką ten sektor powinien odegrać.
W 2020 roku KE opublikowała strategie: „Od pola do stołu” i w zakresie ochrony
bioróżnorodności - dwa dokumenty, które uszczegółowiły kierunki działań, jakie
powinny być obrane w sektorze rolnym, w celu wdrożenia założeń EZŁ. Z
uwzględnieniem tych założeń przyjęte zostały przepisy dot. Wspólnej Polityki Rolnej na
lata 2023-2027, a na ich podstawie przygotowane zostały przez każde państwo
członkowskie krajowe plany strategiczne dla Wspólnej Polityki Rolnej.

-- 1 of 4 --

Obecnie – w związku z trudną sytuacją ekonomiczną, w jakiej znaleźli się rolnicy - toczą
się prace na forum UE z udziałem państw członkowskich nt. możliwych zmian i
uproszczeń w zasadach wdrażania przepisów Wspólnej Polityki Rolnej. MRiRW jest
aktywnym uczestnikiem tej dyskusji. Minister RiRW przedstawił najważniejsze
propozycje uproszczeniowe, zarówno te krótkoterminowe, jak i długoterminowe. Celem
prowadzonych prac jest wypracowanie rozwiązań, które pozwolą na realizację założeń
EZŁ w zgodzie z potrzebami ekonomicznymi i oczekiwaniami rolników.
Jakie środki zostaną wdrożone, aby chronić polskich rolników przed ewentualnymi
negatywnymi konsekwencjami? Czy planowane są wsparcie finansowe, szkolenia czy
inne formy pomocy?
Czy Ministerstwo Rolnictwa ma w planach konsultacje z przedstawicielami rolników w
celu wypracowania rozwiązań dostosowanych do specyfiki polskiego rolnictwa?
Założeniem i jednym z celów traktatowych Wspólnej Polityki Rolnej jest wsparcie
dochodów rolników, poprawa konkurencyjności gospodarstw i rozwój obszarów
wiejskich. Dodatkowo obecna WPR (realizowana w okresie 2023-2027) zorientowana
jest na wzmocnienie realizacji działań w zakresie ochrony środowiska i klimatu. Mając to
na uwadze, Plan Strategiczny WPR na lata 2023-2027 został zaprojektowany w taki
sposób, aby zachowując podstawą funkcję tej polityki tj. kierowanie wsparcia
finansowego do sektora, zachęcić rolników do działań środowiskowych w zgodzie z ich
oczekiwaniami i potrzebami ekonomicznymi.
Wynikiem prowadzonej obecnie dyskusji nt. uproszczenia WPR i zmniejszenia obciążeń
administracyjnych nakładanych na rolników, jest przygotowany przez KE projekt zmiany
unijnego rozporządzenia 2021/2115 i rozporządzenia 2021/2116 (1), mający na celu
uproszczenie przepisów w zakresie warunkowości i ekoschematów. Zmiany
zaproponowane przez KE należy ocenić pozytywnie, gdyż usuwają część i znacznie
upraszczają inne elementy Zielonego Ładu, zgodnie z oczekiwaniami rolników. W
szczególności KE proponuje:
• Zniesienie ugorowania 4% gruntów ornych (norma GAEC 8) – od 2024 r. nie będzie
obowiązku ugorowania 4% gruntów ornych, o ile państwo członkowskie jeszcze w
tym roku ustanowi taki ekoschemat, za który rolnicy otrzymywać będą dodatkową
płatność.

-- 2 of 4 --

• Możliwość wyboru między dywersyfikacją a zmianowaniem (norma GAEC 7) –od 1
stycznia 2024 r., aby rolnicy mogli mieć wybór: albo stosować dywersyfikację
upraw (tj. różne uprawy) albo zmianowanie (tj. określone następstwo upraw roślin).
W przypadku wyboru dywersyfikacji upraw dla gospodarstw o powierzchni: (i) od
10 do 30 ha gruntów ornych wystarczy posiadać 2 uprawy, z tym że największa
uprawa nie może stanowić więcej niż 75%; (ii) powyżej 30 ha gruntów ornych
wystarczy posiadać 3 uprawy, z tym że największa uprawa nie może stanowić
więcej niż 75%, a dwie uprawy główne więcej niż 95%.
• Uproszczenia w normie dotyczącej obowiązku utrzymania okrywy glebowej (norma
GAEC 6) - państwo członkowskie będzie miało swobodę w decydowaniu w jakim
okresie roku ustanowić obowiązek utrzymania okrywy glebowej, co ułatwi rolnikom
wykonywanie określonych zabiegów agrotechnicznych w dogodnym czasie.
• Gospodarstwa do 10 ha użytków rolnych nie będą podlegały sankcjom związanym z
realizacją norm środowiskowych (tzw. warunkowości). W praktyce oznacza to
zwolnienie gospodarstw do 10 ha użytków rolnych z tych wymogów.
Zaproponowane przez KE zmiany wychodzą naprzeciw postulowanym przez Polskę
uproszczeniom oraz w dużej mierze odpowiadają na potrzeby rolników wyrażane
podczas protestów, gdyż dotyczą wymagań, które mogą wpłynąć na ograniczenie
produkcji i wzrost kosztów.
Należy również zaznaczyć, że ze względu na brak możliwości wypracowania
porozumienia w tej sprawie, w lutym 2024 r. Komisja Europejska wycofała swój
wniosek legislacyjny w sprawie zrównoważonego stosowania środków ochrony roślin i
w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) 2021/21151. Oznacza to, że nie ma ani nie są
prowadzone prace nad przepisami, które zobowiązywałyby rolników do ograniczania
stosowania środków ochrony roślin.
Jednocześnie należy poinformować, że został rozpoczęty tzw. dialog strategiczny w
sprawie przyszłości rolnictwa, zapowiedziany przez przewodniczącą Komisji
Europejskiej we wrześniu 2023 r. Ma on dostarczyć wnioski, które będą miały wpływ na
kształt WPR, w tym płatności bezpośrednich, po 2027 r. Dialog ma łączyć główne
zainteresowane strony z całego łańcucha rolno-spożywczego, w tym rolników,
spółdzielnie, przedsiębiorstwa rolno-spożywcze i społeczności wiejskie, jak również
organizacje pozarządowe i przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego, instytucje

-- 3 of 4 --

finansowe i środowiska akademickie. Podsumowanie dialogu ma być opracowane
jeszcze w tym roku.
Z wyrazami szacunku
z. up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) projekt Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego
rozporządzenie (UE) 2021/2115 i (UE) 2021/2116 w odniesieniu do norm
dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, schematów na rzecz
klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt, zmian w planach strategicznych
WPR, przeglądu planów strategicznych WPR oraz zwolnień z kontroli i kar
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

-- 4 of 4 --