Interpelacja nr 18249
Interpelacja w sprawie katastrofy ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (55%)
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Podatki, Finanse i Budżet (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie katastrofy ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi
Interpelacja nr 18249
do ministra aktywów państwowych, ministra energii, ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska, ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra zdrowia
w sprawie katastrofy ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 02-07-2026
Szanowna Pani Minister Klimatu i Środowiska,
Szanowny Panie Ministrze Energii,
Szanowny Panie Ministrze Aktywów Państwowych,
Szanowny Panie Ministrze Infrastruktury,
Szanowny Panie Ministrze Spraw Wewnętrznych i Administracji,
Szanowna Pani Minister Zdrowia,
zwracam się z interpelacją w sprawie katastrofy ekologicznej na rzece Bóbr i w Jeziorze Pilchowickim, do której doszło w końcowej fazie opróżniania zbiornika przed remontem zapory w Pilchowicach. Z załączonych materiałów prasowych i relacji Polskiego Związku Wędkarskiego wynika, że w zbiorniku oraz w rzece poniżej zapory doszło do masowego śnięcia ryb, a mieszkańcy i wędkarze wskazują na skalę szkód, która może oznaczać długotrwałą degradację lokalnego ekosystemu rzecznego.
Według dostępnych informacji zapora, urządzenia hydrotechniczne i elektrownia wodna Pilchowice są związane z grupą Tauron, a opróżnianie Jeziora Pilchowickiego było prowadzone w związku z remontem zapory. W materiałach wskazywano m.in. na bardzo duże stężenie zawiesiny, ruszenie namułów dennych, deficyty tlenowe, wysoką temperaturę, gromadzenie się ryb w resztkach wody oraz możliwe uwalnianie z osadów substancji nagromadzonych przez dziesięciolecia działalności przemysłowej i komunalnej w zlewni Bobru.
Wędkarze i mieszkańcy twierdzą, że wielokrotnie ostrzegali przed takim rozwojem sytuacji i proponowali pomoc przy odłowach. Tauron, według relacji medialnych, podnosi natomiast, że występowanie martwych ryb było przewidywanym skutkiem złożonego procesu, działania były konsultowane z przyrodnikami i prowadzone na podstawie wymaganych opinii oraz pozwoleń. Taki opis sprawy wymaga wyjaśnienia, czy obowiązujące procedury rzeczywiście służą zapobieganiu szkodom środowiskowym, czy tylko formalizują odpowiedzialność za straty uznawane z góry za nieuniknione.
Kluczowe jest przy tym rozróżnienie między samym posiadaniem decyzji, opinii i pozwoleń a tym, czy ich warunki dopuszczały prowadzenie końcowej fazy opróżniania zbiornika, zrzutu wody oraz działań odłowowych w okresie wiosenno-letnim, przy zapowiadanych albo już występujących upałach. Jeżeli doszło do kumulacji ryzyk - wysokiej temperatury, małej objętości pozostającej wody, spadku zawartości tlenu, zagęszczenia ryb oraz wzruszenia namułów dennych mogących uwalniać zanieczyszczenia - zasadnicze znaczenie ma ustalenie, kto i na jakiej podstawie zdecydował o kontynuowaniu prac oraz czy istniały obowiązkowe progi ich ograniczenia albo wstrzymania.
Nowe komunikaty samorządowe wskazują, że skutki zdarzenia wykroczyły poza sam ekosystem rzeczny. Burmistrz miasta i gminy Wleń zalecił niewchodzenie do Bobru, unikanie kontaktu z wodą, niewykorzystywanie wody z rzeki do celów bytowych, wstrzymanie działalności turystycznej na rzece oraz obserwację jakości wody w prywatnych studniach położonych w bezpośrednim sąsiedztwie koryta. Powiat lwówecki informował natomiast o działaniach Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Wód Polskich, Tauronu oraz zespołów zarządzania kryzysowego. Pokazuje to, że sprawa nie dotyczy wyłącznie strat w ichtiofaunie, lecz także bezpieczeństwa mieszkańców, zdrowia publicznego, turystyki, prywatnych studni i jakości wody poniżej zapory.
Sprawa ma wymiar szerszy niż lokalny. Doświadczenia katastrofy na Odrze oraz wnioski formułowane w analizach Komisji Europejskiej, JRC i EEA, a także w dokumentach krajowych po tej katastrofie, wskazywały na znaczenie stałego monitoringu parametrów wód, szybkiego obiegu informacji, ograniczania presji zrzutów na rzeki oraz realnego stosowania zasady zapobiegania szkodom u źródła. Przypadek Bobru pokazuje, że podobnej oceny wymagają nie tylko zrzuty ścieków lub wód zasolonych, lecz także zrzuty i odpływy związane z opróżnianiem zbiorników, pracami hydrotechnicznymi i uwalnianiem osadów dennych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź, w zakresie właściwości każdego z adresatów, na następujące pytania:
1. Jakie informacje posiadają ministerstwa, Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, właściwy wojewódzki inspektorat ochrony środowiska, Wody Polskie, RDOŚ we Wrocławiu oraz organy nadzorujące spółki z udziałem Skarbu Państwa o skali śnięcia ryb i innych organizmów wodnych w Jeziorze Pilchowickim oraz w Bobrze poniżej zapory? Proszę o podanie danych według gatunków, szacowanej masy/ilości odłowionych martwych organizmów, długości odcinka rzeki objętego skutkami oraz stanu rozpoznania szkód w ekosystemie.
2. Kiedy poszczególne organy państwa otrzymały pierwsze oficjalne i nieoficjalne zgłoszenia dotyczące zagrożenia lub śnięcia ryb w Pilchowicach i na Bobrze, jakie czynności podjęto po każdym zgłoszeniu i kto odpowiadał za koordynację działań? Proszę odtworzyć szczegółową chronologię od ostatniego weekendu poprzedzającego masowe śnięcie ryb, w tym wskazać, czy organy, inwestor lub wykonawca dysponowali informacją, że w sobotę rano nie obserwowano jeszcze masowego śnięcia, kiedy odnotowano gwałtowne pogorszenie parametrów wody lub stanu ryb po nadejściu upałów oraz jakie decyzje podjęto po każdym takim sygnale.
3. Czy GIOŚ, WIOŚ lub inne służby pobrały próbki wody, osadów dennych i martwych organizmów? Proszę wskazać również dokładne punkty i terminy poboru próbek od dnia 30 czerwca 2026 r., w tym czy badania objęły kilkunastokilometrowy odcinek Bobru poniżej zapory, osady denne, martwe organizmy, ujęcie wody głębinowej we Wleniu oraz prywatne studnie mieszkańców. Proszę podać, kiedy i gdzie wyniki badań zostaną publicznie udostępnione, czy obejmują one analizę metali ciężkich, siarczanów, substancji biogennych i zanieczyszczeń organicznych w osadach dennych oraz kto odpowiada za sformułowanie zaleceń dotyczących kontaktu z wodą, korzystania ze studni i prowadzenia działalności turystycznej na Bobrze.
4. Jakie decyzje, pozwolenia wodnoprawne, uzgodnienia, opinie przyrodnicze i warunki środowiskowe dotyczyły opróżniania Jeziora Pilchowickiego oraz remontu zapory? Proszę o wskazanie organów, dat wydania, sygnatur oraz warunków odnoszących się do tempa obniżania poziomu wody, ochrony ichtiofauny, minimalizacji zawiesiny, monitoringu tlenu, temperatury, przepływu, osadów dennych i procedur awaryjnych. Proszę w szczególności wskazać, czy decyzje, pozwolenia, uzgodnienia i opinie dopuszczały prowadzenie końcowej fazy opróżniania zbiornika, zrzutu wody i prac towarzyszących w okresie wiosenno-letnim, przy wysokich temperaturach lub prognozowanej fali upałów, oraz czy przewidywały sezonowe ograniczenia, zakaz prowadzenia prac w warunkach deficytu tlenowego, obowiązek aktualizacji oceny ryzyka na podstawie bieżących prognoz meteorologicznych i pomiarów wody, a także konkretne progi temperatury, tlenu rozpuszczonego, mętności/zawiesiny i przepływu obligujące inwestora lub wykonawcę do spowolnienia, ograniczenia albo wstrzymania prac.
5. Czy w ramach przygotowania inwestycji wykonano analizę ryzyka dotyczącą uwolnienia namułów i zanieczyszczonych osadów dennych do Bobru, w tym analizę składu chemicznego osadów i skutków ich wzruszenia dla ryb, bezkręgowców, płazów, ptaków, ssaków oraz jakości wody poniżej zapory?
6. Z dostępnych informacji wynika, że opróżnianie zbiornika rozpoczęto wcześniej, a następnie zostało ono przerwane lub ograniczone ze względu na okresy ochronne i tarło wybranych gatunków, po czym końcowy etap spuszczania wody przypadł na czerwiec, a więc okres wysokiego ryzyka temperaturowego, deficytu tlenowego i pogorszenia warunków życia ryb. Proszę wskazać, kiedy dokładnie rozpoczęto opróżnianie zbiornika, kiedy i z jakich przyczyn je przerwano, jakie gatunki i okresy ochronne wskazywano jako podstawę tej decyzji oraz kto podjął decyzję o zmianie harmonogramu. Proszę także wyjaśnić, dlaczego harmonogram prac nie został przygotowany z odpowiednim wyprzedzeniem w oparciu o znany z góry kalendarz tarła, okresy ochronne ryb i minogów oraz sezonowe ryzyka hydrologiczne i temperaturowe. Czy inwestor, wykonawca, RDOŚ, Wody Polskie, właściwy urząd marszałkowski lub zespół przyrodników analizowali alternatywny harmonogram, w którym zasadnicze odłowy i opróżnianie zbiornika odbywałyby się w okresie niższego ryzyka, w szczególności jesienią, zimą albo wczesną wiosną? Jeśli tak, proszę przedstawić tę analizę, a jeśli nie - wyjaśnić, dlaczego jej nie wykonano mimo wieloletniej wiedzy o planowanym remoncie zapory. Proszę wskazać, czy przed wznowieniem lub kontynuowaniem opróżniania zbiornika w czerwcu sporządzono aktualną ocenę ryzyka obejmującą prognozy temperatury powietrza i wody, przewidywany spadek natlenienia, skalę zamulenia dna, ryzyko wzruszenia osadów dennych, możliwość wystąpienia przyduchy oraz realną możliwość skutecznego odłowienia ryb przed wejściem prac w fazę krytyczną. Proszę również podać, czy w decyzjach, uzgodnieniach, opiniach lub harmonogramie wskazano warunki, przy których prace powinny zostać spowolnione, wstrzymane albo przełożone.
7. Czy organy państwa analizowały sygnały wędkarzy i mieszkańców o ryzyku masowego śnięcia ryb oraz ich deklaracje pomocy przy odłowach? Jeżeli tak, jaki był skutek tej analizy; jeżeli nie, dlaczego zignorowano lokalną wiedzę i doświadczenie osób od lat obserwujących zbiornik?
8. Czy prawdą jest, że RDOŚ we Wrocławiu nie prowadził oficjalnych działań z powodu braku oficjalnego zgłoszenia albo ograniczenia kompetencji do gatunków chronionych? Czy rząd uznaje taki stan za lukę kompetencyjną w systemie reagowania na katastrofy ekologiczne, w których szkoda dotyczy całego ekosystemu rzecznego, a nie tylko formalnie stwierdzonych gatunków chronionych?
9. Czy inwestor, wykonawca i podwykonawcy realizujący prace działali zgodnie z warunkami decyzji i pozwoleń? Czy wszczęto kontrole, postępowania administracyjne, postępowania w sprawie szkody w środowisku, postępowania karne albo analizy odpowiedzialności cywilnej w związku z katastrofą na Bobrze?
10. Jakie działania nadzorcze wobec Tauron Polska Energia, Tauron Ekoenergia lub innych podmiotów z grupy Tauron zamierzają podjąć minister właściwy do spraw aktywów państwowych oraz minister właściwy do spraw energii, w szczególności w zakresie standardów środowiskowych spółek Skarbu Państwa prowadzących inwestycje hydrotechniczne?
11. Czy rząd planuje wprowadzenie obowiązkowego planu ochrony ichtiofauny i ekosystemu rzecznego dla każdego opróżniania zbiornika zaporowego, większego remontu zapory, pracy na upustach dennych lub działania mogącego wzruszyć osady denne i skierować je do rzeki? Plan taki powinien obejmować co najmniej harmonogram odłowów, niezależny nadzór ichtiologiczny, sprzęt do transportu ryb w natlenionej wodzie, progi wstrzymania prac oraz udział lokalnych użytkowników wód.
12. Czy rząd planuje obowiązek ciągłego monitoringu online przy inwestycjach i zrzutach wysokiego ryzyka, obejmującego co najmniej tlen rozpuszczony, temperaturę, pH, przewodność, mętność/zawiesinę i przepływ, z publicznym udostępnianiem danych oraz progami automatycznego alarmu dla GIOŚ, WIOŚ, Wód Polskich, RDOŚ, samorządów i użytkowników wód?
13. Czy po katastrofie na Odrze wdrożono wszystkie rekomendacje dotyczące wczesnego ostrzegania, kontroli zrzutów, współpracy instytucji i zapobiegania kumulacji presji na rzeki? Które z tych rekomendacji zostały wdrożone, które pozostają niewdrożone i jakie terminy przyjęto dla ich pełnej realizacji?
14. Czy ministerstwa planują przegląd pozwoleń wodnoprawnych i decyzji dotyczących zrzutów, upustów, opróżniania zbiorników oraz prac hydrotechnicznych na rzekach szczególnie wrażliwych na niskie przepływy, upały, zasolenie, dużą ilość biogenów lub wzruszenie osadów dennych?
15. Czy zostanie przygotowany plan naprawczy dla Bobru i Jeziora Pilchowickiego, obejmujący monitoring biologiczny i chemiczny, odtworzenie populacji ryb, ocenę wpływu na bezkręgowce, płazy, ptaki i ssaki, działania renaturyzacyjne oraz finansowanie przez podmioty odpowiedzialne za szkodę a także monitoring jakości wody i osadów poniżej zapory, informowanie mieszkańców o bezpieczeństwie korzystania z wody i studni, ocenę wpływu zdarzenia na turystykę wodną oraz zasady pokrycia kosztów badań, działań naprawczych, utylizacji martwych ryb, natleniania wody i ewentualnych rekompensat?
16. Jakie działania podjęto w celu ochrony mieszkańców, turystów, użytkowników rzeki, właścicieli prywatnych studni oraz podmiotów prowadzących działalność turystyczną na Bobrze po komunikatach gminy Wleń i powiatu lwóweckiego? Czy rząd przewiduje jednolity standard ostrzegania ludności przy zdarzeniach obejmujących pogorszenie jakości wody w rzece, w tym obowiązek szybkiego informowania gmin, powiatów, właścicieli ujęć wody, organizatorów spływów, użytkowników wód i mieszkańców korzystających ze studni prywatnych?
17. Czy rząd zamierza wprowadzić zasadę, że prace hydrotechniczne, opróżnianie zbiorników, praca na upustach dennych lub inne działania mogące wzruszyć osady denne i pogorszyć warunki tlenowe nie mogą być prowadzone w okresie wiosenno-letnim ani w okresach wysokich temperatur, niskich przepływów i spadku zawartości tlenu bez uprzedniej niezależnej oceny ryzyka, bieżącej analizy prognoz meteorologicznych, ciągłego monitoringu temperatury, tlenu i zawiesiny oraz gotowego planu awaryjnego przewidującego obowiązkowe spowolnienie albo wstrzymanie prac?
18. Jakie konkretne działania zostały już podjęte i jakie zostaną podjęte w najbliższych dniach w celu zapobieżenia dalszemu rozprzestrzenianiu się skutków katastrofy ekologicznej w dół Bobru, w szczególności przedostawaniu się wody zanieczyszczonej namułami, zawiesiną i potencjalnie skażonymi osadami dennymi do dalszych odcinków Bobru, a następnie do Odry? Proszę o odpowiedź w podziale na działania: Tauronu, wykonawcy prac, Wód Polskich, WIOŚ/GIOŚ, RDOŚ, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, wojewody, powiatu i gmin. Proszę wskazać, kto odpowiada za koordynację tych działań, kto podejmuje decyzje operacyjne, kto finansuje działania zabezpieczające oraz jaki jest harmonogram prac na kolejne dni i tygodnie.
Proszę w szczególności wskazać:
a) w których punktach Bobru prowadzony jest obecnie monitoring jakości wody i osadów dennych oraz czy monitoring ten obejmuje odcinek od zapory w Pilchowicach przez Wleń i Lwówek Śląski aż do ujścia Bobru do Odry;
b) jakie parametry są badane, w tym temperatura, tlen rozpuszczony, zawiesina, mętność, przewodność, pH, substancje biogenne, siarczany, metale ciężkie, zanieczyszczenia organiczne oraz skład chemiczny osadów dennych;
c) z jaką częstotliwością pobierane są próbki i gdzie publikowane są albo będą wyniki badań;
d) czy wykonano model lub prognozę przemieszczania się fali zanieczyszczeń, namułów i przyduchy w dół Bobru, a jeśli tak - jakie odcinki rzeki i jakie terminy uznano za najbardziej zagrożone;
e) jakie progi alarmowe przyjęto dla tlenu rozpuszczonego, zawiesiny, mętności i zanieczyszczeń chemicznych oraz jakie działania automatycznie uruchamia przekroczenie tych progów;
f) czy przygotowano techniczne środki ograniczające spływ namułu i poprawiające warunki tlenowe, w tym natlenianie wody, ograniczenie lub zmianę reżimu zrzutu, zabezpieczenia przed dalszym wynoszeniem osadów ze zbiornika, odławianie i utylizację martwych ryb oraz usuwanie zatorów biologicznych;
g) jakie ostrzeżenia przekazano mieszkańcom, właścicielom studni, organizatorom spływów, przedsiębiorcom turystycznym, wędkarzom i samorządom położonym w dół rzeki;
h) jakie działania zostaną podjęte, jeżeli badania potwierdzą ryzyko przedostania się zanieczyszczonych osadów lub wody o złych parametrach do Odry.
Proszę również wskazać, czy rząd uznaje obecny system monitorowania i reagowania za wystarczający w sytuacji, gdy katastrofa ekologiczna może przemieszczać się korytem rzeki między gminami, powiatami i województwami, oraz czy planowane jest wprowadzenie obowiązkowego międzyinstytucjonalnego planu reagowania dla takich zdarzeń, obejmującego monitoring, ostrzeganie ludności, działania techniczne, finansowanie oraz publiczne raportowanie wyników.
Dla ułatwienia udzielenia odpowiedzi wskazuję, że powyższe pytania kieruję w szczególności do następujących adresatów:
1) minister klimatu i środowiska - pytania 1–9 oraz 11–18, w zakresie ochrony środowiska, działania GIOŚ/WIOŚ i RDOŚ, szkód w środowisku, monitoringu, planu naprawczego, ochrony ekosystemu Bobru i Odry oraz systemowych zmian służących zapobieganiu katastrofom ekologicznym,
2) minister infrastruktury - pytania 1–9 oraz 11–18, w zakresie gospodarki wodnej, Wód Polskich, pozwoleń wodnoprawnych, opróżniania zbiorników, prac hydrotechnicznych, upustów, zrzutów, przepływu biologicznego, ograniczania spływu namułów oraz zarządzania ryzykiem dla rzek,
3) minister energii - pytania 4–7, 9–12 oraz 14–18, w zakresie funkcjonowania elektrowni wodnych i infrastruktury energetycznej, standardów dla inwestycji i eksploatacji urządzeń hydrotechnicznych wykorzystywanych przez przedsiębiorstwa energetyczne, planów awaryjnych, obowiązków inwestora oraz działań Tauronu związanych z ograniczaniem skutków katastrofy,
4) minister aktywów państwowych - pytania 1, 4, 6–10 oraz 15–18, w zakresie nadzoru właścicielskiego nad spółkami z udziałem Skarbu Państwa, w tym Tauron Polska Energia i Tauron Ekoenergia, standardów środowiskowych grup kapitałowych Skarbu Państwa, odpowiedzialności spółek za usunięcie skutków szkody, finansowania działań naprawczych oraz działań zapobiegających dalszemu rozprzestrzenianiu się skutków katastrofy,
5) minister zdrowia - pytania 3, 16 i 18, w zakresie działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej, badań ujęcia wody głębinowej we Wleniu i prywatnych studni, oceny ryzyka dla zdrowia ludzi, zaleceń dotyczących kontaktu z wodą oraz standardów informowania mieszkańców o zagrożeniach sanitarnych,
6) minister spraw wewnętrznych i administracji - pytania 2, 16 i 18, w zakresie koordynacji działań wojewody, powiatowych i wojewódzkich zespołów zarządzania kryzysowego, ostrzegania ludności, obiegu informacji między służbami i samorządami oraz reagowania na katastrofy ekologiczne przemieszczające się korytem rzeki przez kilka gmin i powiatów.
Pytania 13, 14, 17 i 18 mają charakter przekrojowy; proszę o odpowiedź każdego z adresatów w zakresie jego kompetencji.
Z wyrazami szacunku
Marta Stożek
Interpelacja nr 18249
do ministra aktywów państwowych, ministra energii, ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska, ministra spraw wewnętrznych i administracji, ministra zdrowia
w sprawie katastrofy ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 02-07-2026
Szanowna Pani Minister Klimatu i Środowiska,
Szanowny Panie Ministrze Energii,
Szanowny Panie Ministrze Aktywów Państwowych,
Szanowny Panie Ministrze Infrastruktury,
Szanowny Panie Ministrze Spraw Wewnętrznych i Administracji,
Szanowna Pani Minister Zdrowia,
zwracam się z interpelacją w sprawie katastrofy ekologicznej na rzece Bóbr i w Jeziorze Pilchowickim, do której doszło w końcowej fazie opróżniania zbiornika przed remontem zapory w Pilchowicach. Z załączonych materiałów prasowych i relacji Polskiego Związku Wędkarskiego wynika, że w zbiorniku oraz w rzece poniżej zapory doszło do masowego śnięcia ryb, a mieszkańcy i wędkarze wskazują na skalę szkód, która może oznaczać długotrwałą degradację lokalnego ekosystemu rzecznego.
Według dostępnych informacji zapora, urządzenia hydrotechniczne i elektrownia wodna Pilchowice są związane z grupą Tauron, a opróżnianie Jeziora Pilchowickiego było prowadzone w związku z remontem zapory. W materiałach wskazywano m.in. na bardzo duże stężenie zawiesiny, ruszenie namułów dennych, deficyty tlenowe, wysoką temperaturę, gromadzenie się ryb w resztkach wody oraz możliwe uwalnianie z osadów substancji nagromadzonych przez dziesięciolecia działalności przemysłowej i komunalnej w zlewni Bobru.
Wędkarze i mieszkańcy twierdzą, że wielokrotnie ostrzegali przed takim rozwojem sytuacji i proponowali pomoc przy odłowach. Tauron, według relacji medialnych, podnosi natomiast, że występowanie martwych ryb było przewidywanym skutkiem złożonego procesu, działania były konsultowane z przyrodnikami i prowadzone na podstawie wymaganych opinii oraz pozwoleń. Taki opis sprawy wymaga wyjaśnienia, czy obowiązujące procedury rzeczywiście służą zapobieganiu szkodom środowiskowym, czy tylko formalizują odpowiedzialność za straty uznawane z góry za nieuniknione.
Kluczowe jest przy tym rozróżnienie między samym posiadaniem decyzji, opinii i pozwoleń a tym, czy ich warunki dopuszczały prowadzenie końcowej fazy opróżniania zbiornika, zrzutu wody oraz działań odłowowych w okresie wiosenno-letnim, przy zapowiadanych albo już występujących upałach. Jeżeli doszło do kumulacji ryzyk - wysokiej temperatury, małej objętości pozostającej wody, spadku zawartości tlenu, zagęszczenia ryb oraz wzruszenia namułów dennych mogących uwalniać zanieczyszczenia - zasadnicze znaczenie ma ustalenie, kto i na jakiej podstawie zdecydował o kontynuowaniu prac oraz czy istniały obowiązkowe progi ich ograniczenia albo wstrzymania.
Nowe komunikaty samorządowe wskazują, że skutki zdarzenia wykroczyły poza sam ekosystem rzeczny. Burmistrz miasta i gminy Wleń zalecił niewchodzenie do Bobru, unikanie kontaktu z wodą, niewykorzystywanie wody z rzeki do celów bytowych, wstrzymanie działalności turystycznej na rzece oraz obserwację jakości wody w prywatnych studniach położonych w bezpośrednim sąsiedztwie koryta. Powiat lwówecki informował natomiast o działaniach Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Wód Polskich, Tauronu oraz zespołów zarządzania kryzysowego. Pokazuje to, że sprawa nie dotyczy wyłącznie strat w ichtiofaunie, lecz także bezpieczeństwa mieszkańców, zdrowia publicznego, turystyki, prywatnych studni i jakości wody poniżej zapory.
Sprawa ma wymiar szerszy niż lokalny. Doświadczenia katastrofy na Odrze oraz wnioski formułowane w analizach Komisji Europejskiej, JRC i EEA, a także w dokumentach krajowych po tej katastrofie, wskazywały na znaczenie stałego monitoringu parametrów wód, szybkiego obiegu informacji, ograniczania presji zrzutów na rzeki oraz realnego stosowania zasady zapobiegania szkodom u źródła. Przypadek Bobru pokazuje, że podobnej oceny wymagają nie tylko zrzuty ścieków lub wód zasolonych, lecz także zrzuty i odpływy związane z opróżnianiem zbiorników, pracami hydrotechnicznymi i uwalnianiem osadów dennych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź, w zakresie właściwości każdego z adresatów, na następujące pytania:
1. Jakie informacje posiadają ministerstwa, Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, właściwy wojewódzki inspektorat ochrony środowiska, Wody Polskie, RDOŚ we Wrocławiu oraz organy nadzorujące spółki z udziałem Skarbu Państwa o skali śnięcia ryb i innych organizmów wodnych w Jeziorze Pilchowickim oraz w Bobrze poniżej zapory? Proszę o podanie danych według gatunków, szacowanej masy/ilości odłowionych martwych organizmów, długości odcinka rzeki objętego skutkami oraz stanu rozpoznania szkód w ekosystemie.
2. Kiedy poszczególne organy państwa otrzymały pierwsze oficjalne i nieoficjalne zgłoszenia dotyczące zagrożenia lub śnięcia ryb w Pilchowicach i na Bobrze, jakie czynności podjęto po każdym zgłoszeniu i kto odpowiadał za koordynację działań? Proszę odtworzyć szczegółową chronologię od ostatniego weekendu poprzedzającego masowe śnięcie ryb, w tym wskazać, czy organy, inwestor lub wykonawca dysponowali informacją, że w sobotę rano nie obserwowano jeszcze masowego śnięcia, kiedy odnotowano gwałtowne pogorszenie parametrów wody lub stanu ryb po nadejściu upałów oraz jakie decyzje podjęto po każdym takim sygnale.
3. Czy GIOŚ, WIOŚ lub inne służby pobrały próbki wody, osadów dennych i martwych organizmów? Proszę wskazać również dokładne punkty i terminy poboru próbek od dnia 30 czerwca 2026 r., w tym czy badania objęły kilkunastokilometrowy odcinek Bobru poniżej zapory, osady denne, martwe organizmy, ujęcie wody głębinowej we Wleniu oraz prywatne studnie mieszkańców. Proszę podać, kiedy i gdzie wyniki badań zostaną publicznie udostępnione, czy obejmują one analizę metali ciężkich, siarczanów, substancji biogennych i zanieczyszczeń organicznych w osadach dennych oraz kto odpowiada za sformułowanie zaleceń dotyczących kontaktu z wodą, korzystania ze studni i prowadzenia działalności turystycznej na Bobrze.
4. Jakie decyzje, pozwolenia wodnoprawne, uzgodnienia, opinie przyrodnicze i warunki środowiskowe dotyczyły opróżniania Jeziora Pilchowickiego oraz remontu zapory? Proszę o wskazanie organów, dat wydania, sygnatur oraz warunków odnoszących się do tempa obniżania poziomu wody, ochrony ichtiofauny, minimalizacji zawiesiny, monitoringu tlenu, temperatury, przepływu, osadów dennych i procedur awaryjnych. Proszę w szczególności wskazać, czy decyzje, pozwolenia, uzgodnienia i opinie dopuszczały prowadzenie końcowej fazy opróżniania zbiornika, zrzutu wody i prac towarzyszących w okresie wiosenno-letnim, przy wysokich temperaturach lub prognozowanej fali upałów, oraz czy przewidywały sezonowe ograniczenia, zakaz prowadzenia prac w warunkach deficytu tlenowego, obowiązek aktualizacji oceny ryzyka na podstawie bieżących prognoz meteorologicznych i pomiarów wody, a także konkretne progi temperatury, tlenu rozpuszczonego, mętności/zawiesiny i przepływu obligujące inwestora lub wykonawcę do spowolnienia, ograniczenia albo wstrzymania prac.
5. Czy w ramach przygotowania inwestycji wykonano analizę ryzyka dotyczącą uwolnienia namułów i zanieczyszczonych osadów dennych do Bobru, w tym analizę składu chemicznego osadów i skutków ich wzruszenia dla ryb, bezkręgowców, płazów, ptaków, ssaków oraz jakości wody poniżej zapory?
6. Z dostępnych informacji wynika, że opróżnianie zbiornika rozpoczęto wcześniej, a następnie zostało ono przerwane lub ograniczone ze względu na okresy ochronne i tarło wybranych gatunków, po czym końcowy etap spuszczania wody przypadł na czerwiec, a więc okres wysokiego ryzyka temperaturowego, deficytu tlenowego i pogorszenia warunków życia ryb. Proszę wskazać, kiedy dokładnie rozpoczęto opróżnianie zbiornika, kiedy i z jakich przyczyn je przerwano, jakie gatunki i okresy ochronne wskazywano jako podstawę tej decyzji oraz kto podjął decyzję o zmianie harmonogramu. Proszę także wyjaśnić, dlaczego harmonogram prac nie został przygotowany z odpowiednim wyprzedzeniem w oparciu o znany z góry kalendarz tarła, okresy ochronne ryb i minogów oraz sezonowe ryzyka hydrologiczne i temperaturowe. Czy inwestor, wykonawca, RDOŚ, Wody Polskie, właściwy urząd marszałkowski lub zespół przyrodników analizowali alternatywny harmonogram, w którym zasadnicze odłowy i opróżnianie zbiornika odbywałyby się w okresie niższego ryzyka, w szczególności jesienią, zimą albo wczesną wiosną? Jeśli tak, proszę przedstawić tę analizę, a jeśli nie - wyjaśnić, dlaczego jej nie wykonano mimo wieloletniej wiedzy o planowanym remoncie zapory. Proszę wskazać, czy przed wznowieniem lub kontynuowaniem opróżniania zbiornika w czerwcu sporządzono aktualną ocenę ryzyka obejmującą prognozy temperatury powietrza i wody, przewidywany spadek natlenienia, skalę zamulenia dna, ryzyko wzruszenia osadów dennych, możliwość wystąpienia przyduchy oraz realną możliwość skutecznego odłowienia ryb przed wejściem prac w fazę krytyczną. Proszę również podać, czy w decyzjach, uzgodnieniach, opiniach lub harmonogramie wskazano warunki, przy których prace powinny zostać spowolnione, wstrzymane albo przełożone.
7. Czy organy państwa analizowały sygnały wędkarzy i mieszkańców o ryzyku masowego śnięcia ryb oraz ich deklaracje pomocy przy odłowach? Jeżeli tak, jaki był skutek tej analizy; jeżeli nie, dlaczego zignorowano lokalną wiedzę i doświadczenie osób od lat obserwujących zbiornik?
8. Czy prawdą jest, że RDOŚ we Wrocławiu nie prowadził oficjalnych działań z powodu braku oficjalnego zgłoszenia albo ograniczenia kompetencji do gatunków chronionych? Czy rząd uznaje taki stan za lukę kompetencyjną w systemie reagowania na katastrofy ekologiczne, w których szkoda dotyczy całego ekosystemu rzecznego, a nie tylko formalnie stwierdzonych gatunków chronionych?
9. Czy inwestor, wykonawca i podwykonawcy realizujący prace działali zgodnie z warunkami decyzji i pozwoleń? Czy wszczęto kontrole, postępowania administracyjne, postępowania w sprawie szkody w środowisku, postępowania karne albo analizy odpowiedzialności cywilnej w związku z katastrofą na Bobrze?
10. Jakie działania nadzorcze wobec Tauron Polska Energia, Tauron Ekoenergia lub innych podmiotów z grupy Tauron zamierzają podjąć minister właściwy do spraw aktywów państwowych oraz minister właściwy do spraw energii, w szczególności w zakresie standardów środowiskowych spółek Skarbu Państwa prowadzących inwestycje hydrotechniczne?
11. Czy rząd planuje wprowadzenie obowiązkowego planu ochrony ichtiofauny i ekosystemu rzecznego dla każdego opróżniania zbiornika zaporowego, większego remontu zapory, pracy na upustach dennych lub działania mogącego wzruszyć osady denne i skierować je do rzeki? Plan taki powinien obejmować co najmniej harmonogram odłowów, niezależny nadzór ichtiologiczny, sprzęt do transportu ryb w natlenionej wodzie, progi wstrzymania prac oraz udział lokalnych użytkowników wód.
12. Czy rząd planuje obowiązek ciągłego monitoringu online przy inwestycjach i zrzutach wysokiego ryzyka, obejmującego co najmniej tlen rozpuszczony, temperaturę, pH, przewodność, mętność/zawiesinę i przepływ, z publicznym udostępnianiem danych oraz progami automatycznego alarmu dla GIOŚ, WIOŚ, Wód Polskich, RDOŚ, samorządów i użytkowników wód?
13. Czy po katastrofie na Odrze wdrożono wszystkie rekomendacje dotyczące wczesnego ostrzegania, kontroli zrzutów, współpracy instytucji i zapobiegania kumulacji presji na rzeki? Które z tych rekomendacji zostały wdrożone, które pozostają niewdrożone i jakie terminy przyjęto dla ich pełnej realizacji?
14. Czy ministerstwa planują przegląd pozwoleń wodnoprawnych i decyzji dotyczących zrzutów, upustów, opróżniania zbiorników oraz prac hydrotechnicznych na rzekach szczególnie wrażliwych na niskie przepływy, upały, zasolenie, dużą ilość biogenów lub wzruszenie osadów dennych?
15. Czy zostanie przygotowany plan naprawczy dla Bobru i Jeziora Pilchowickiego, obejmujący monitoring biologiczny i chemiczny, odtworzenie populacji ryb, ocenę wpływu na bezkręgowce, płazy, ptaki i ssaki, działania renaturyzacyjne oraz finansowanie przez podmioty odpowiedzialne za szkodę a także monitoring jakości wody i osadów poniżej zapory, informowanie mieszkańców o bezpieczeństwie korzystania z wody i studni, ocenę wpływu zdarzenia na turystykę wodną oraz zasady pokrycia kosztów badań, działań naprawczych, utylizacji martwych ryb, natleniania wody i ewentualnych rekompensat?
16. Jakie działania podjęto w celu ochrony mieszkańców, turystów, użytkowników rzeki, właścicieli prywatnych studni oraz podmiotów prowadzących działalność turystyczną na Bobrze po komunikatach gminy Wleń i powiatu lwóweckiego? Czy rząd przewiduje jednolity standard ostrzegania ludności przy zdarzeniach obejmujących pogorszenie jakości wody w rzece, w tym obowiązek szybkiego informowania gmin, powiatów, właścicieli ujęć wody, organizatorów spływów, użytkowników wód i mieszkańców korzystających ze studni prywatnych?
17. Czy rząd zamierza wprowadzić zasadę, że prace hydrotechniczne, opróżnianie zbiorników, praca na upustach dennych lub inne działania mogące wzruszyć osady denne i pogorszyć warunki tlenowe nie mogą być prowadzone w okresie wiosenno-letnim ani w okresach wysokich temperatur, niskich przepływów i spadku zawartości tlenu bez uprzedniej niezależnej oceny ryzyka, bieżącej analizy prognoz meteorologicznych, ciągłego monitoringu temperatury, tlenu i zawiesiny oraz gotowego planu awaryjnego przewidującego obowiązkowe spowolnienie albo wstrzymanie prac?
18. Jakie konkretne działania zostały już podjęte i jakie zostaną podjęte w najbliższych dniach w celu zapobieżenia dalszemu rozprzestrzenianiu się skutków katastrofy ekologicznej w dół Bobru, w szczególności przedostawaniu się wody zanieczyszczonej namułami, zawiesiną i potencjalnie skażonymi osadami dennymi do dalszych odcinków Bobru, a następnie do Odry? Proszę o odpowiedź w podziale na działania: Tauronu, wykonawcy prac, Wód Polskich, WIOŚ/GIOŚ, RDOŚ, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, wojewody, powiatu i gmin. Proszę wskazać, kto odpowiada za koordynację tych działań, kto podejmuje decyzje operacyjne, kto finansuje działania zabezpieczające oraz jaki jest harmonogram prac na kolejne dni i tygodnie.
Proszę w szczególności wskazać:
a) w których punktach Bobru prowadzony jest obecnie monitoring jakości wody i osadów dennych oraz czy monitoring ten obejmuje odcinek od zapory w Pilchowicach przez Wleń i Lwówek Śląski aż do ujścia Bobru do Odry;
b) jakie parametry są badane, w tym temperatura, tlen rozpuszczony, zawiesina, mętność, przewodność, pH, substancje biogenne, siarczany, metale ciężkie, zanieczyszczenia organiczne oraz skład chemiczny osadów dennych;
c) z jaką częstotliwością pobierane są próbki i gdzie publikowane są albo będą wyniki badań;
d) czy wykonano model lub prognozę przemieszczania się fali zanieczyszczeń, namułów i przyduchy w dół Bobru, a jeśli tak - jakie odcinki rzeki i jakie terminy uznano za najbardziej zagrożone;
e) jakie progi alarmowe przyjęto dla tlenu rozpuszczonego, zawiesiny, mętności i zanieczyszczeń chemicznych oraz jakie działania automatycznie uruchamia przekroczenie tych progów;
f) czy przygotowano techniczne środki ograniczające spływ namułu i poprawiające warunki tlenowe, w tym natlenianie wody, ograniczenie lub zmianę reżimu zrzutu, zabezpieczenia przed dalszym wynoszeniem osadów ze zbiornika, odławianie i utylizację martwych ryb oraz usuwanie zatorów biologicznych;
g) jakie ostrzeżenia przekazano mieszkańcom, właścicielom studni, organizatorom spływów, przedsiębiorcom turystycznym, wędkarzom i samorządom położonym w dół rzeki;
h) jakie działania zostaną podjęte, jeżeli badania potwierdzą ryzyko przedostania się zanieczyszczonych osadów lub wody o złych parametrach do Odry.
Proszę również wskazać, czy rząd uznaje obecny system monitorowania i reagowania za wystarczający w sytuacji, gdy katastrofa ekologiczna może przemieszczać się korytem rzeki między gminami, powiatami i województwami, oraz czy planowane jest wprowadzenie obowiązkowego międzyinstytucjonalnego planu reagowania dla takich zdarzeń, obejmującego monitoring, ostrzeganie ludności, działania techniczne, finansowanie oraz publiczne raportowanie wyników.
Dla ułatwienia udzielenia odpowiedzi wskazuję, że powyższe pytania kieruję w szczególności do następujących adresatów:
1) minister klimatu i środowiska - pytania 1–9 oraz 11–18, w zakresie ochrony środowiska, działania GIOŚ/WIOŚ i RDOŚ, szkód w środowisku, monitoringu, planu naprawczego, ochrony ekosystemu Bobru i Odry oraz systemowych zmian służących zapobieganiu katastrofom ekologicznym,
2) minister infrastruktury - pytania 1–9 oraz 11–18, w zakresie gospodarki wodnej, Wód Polskich, pozwoleń wodnoprawnych, opróżniania zbiorników, prac hydrotechnicznych, upustów, zrzutów, przepływu biologicznego, ograniczania spływu namułów oraz zarządzania ryzykiem dla rzek,
3) minister energii - pytania 4–7, 9–12 oraz 14–18, w zakresie funkcjonowania elektrowni wodnych i infrastruktury energetycznej, standardów dla inwestycji i eksploatacji urządzeń hydrotechnicznych wykorzystywanych przez przedsiębiorstwa energetyczne, planów awaryjnych, obowiązków inwestora oraz działań Tauronu związanych z ograniczaniem skutków katastrofy,
4) minister aktywów państwowych - pytania 1, 4, 6–10 oraz 15–18, w zakresie nadzoru właścicielskiego nad spółkami z udziałem Skarbu Państwa, w tym Tauron Polska Energia i Tauron Ekoenergia, standardów środowiskowych grup kapitałowych Skarbu Państwa, odpowiedzialności spółek za usunięcie skutków szkody, finansowania działań naprawczych oraz działań zapobiegających dalszemu rozprzestrzenianiu się skutków katastrofy,
5) minister zdrowia - pytania 3, 16 i 18, w zakresie działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej, badań ujęcia wody głębinowej we Wleniu i prywatnych studni, oceny ryzyka dla zdrowia ludzi, zaleceń dotyczących kontaktu z wodą oraz standardów informowania mieszkańców o zagrożeniach sanitarnych,
6) minister spraw wewnętrznych i administracji - pytania 2, 16 i 18, w zakresie koordynacji działań wojewody, powiatowych i wojewódzkich zespołów zarządzania kryzysowego, ostrzegania ludności, obiegu informacji między służbami i samorządami oraz reagowania na katastrofy ekologiczne przemieszczające się korytem rzeki przez kilka gmin i powiatów.
Pytania 13, 14, 17 i 18 mają charakter przekrojowy; proszę o odpowiedź każdego z adresatów w zakresie jego kompetencji.
Z wyrazami szacunku
Marta Stożek
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wiesław Szczepański
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
4 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
65
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.1 / 1k zn.
- Zawiera 4 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (65)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
34465 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.35.2026
Warszawa, 22 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18249 Pani Poseł Marty Stożek w sprawie katastrofy
ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz
systemowego nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami
hydrotechnicznymi, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Należy podkreślić, że ocena przyczyn zdarzenia, skali szkód środowiskowych oraz
ewentualnej odpowiedzialności za ich powstanie pozostaje w kompetencjach organów
właściwych do spraw ochrony środowiska, gospodarki wodnej oraz nadzoru nad realizacją
inwestycji hydrotechnicznych.
Odnosząc się do kwestii potencjalnego wpływu przedmiotowego zdarzenia na zdrowie
publiczne, należy wskazać, że masowe śnięcie ryb oraz pogorszenie jakości wód
powierzchniowych mogą rodzić uzasadnione obawy mieszkańców, w szczególności w
zakresie możliwości kontaktu z zanieczyszczoną wodą oraz występowania uciążliwości
odorowych.
Jednocześnie należy zaznaczyć, że zagadnienia związane z oceną stanu środowiska,
badaniem jakości wód powierzchniowych, prowadzeniem postępowań wyjaśniających w
sprawach szkód w środowisku oraz podejmowaniem działań naprawczych pozostają poza
właściwością Ministra Zdrowia. Właściwe w tym zakresie są w szczególności organy
administracji odpowiedzialne za ochronę środowiska, gospodarkę wodną oraz inspekcję
ochrony środowiska.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 1 of 1 --
+48 (22) 626 43 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.226.2026.KK
Warszawa, 21.07.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją posłanki Marty Stożek o numerze 18249 w sprawie katastrofy
ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego
nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi, uprzejmie
informuję, iż Ministerstwo Energii nie jest resortem właściwym do udzielenia odpowiedzi na
ww. pismo.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
21.07.2026 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 1 of 1 --
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.330.2026
IK: 1284753
Warszawa, 03 sierpnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT18249, Pani Marty Stożek, Posłanki
na Sejm RP, z dnia 6 lipca 2026 r. w sprawie katastrofy ekologicznej na Bobrze w związku
z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego nadzoru nad zrzutami,
opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi, w zakresie właściwości Ministra
Aktywów Państwowych.
Uprzejmie informuję, że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło do Zarządu spółki
TAURON Polska Energia S.A. z prośbą o przedstawienie wyjaśnień w przedmiotowej
sprawie. Z informacji udzielonej przez spółkę zależną od TAURON Polska Energia S.A.
tj. TAURON Ekoenergia sp. z o.o. (dalej również: Spółka) wynika, że użyte w interpelacji
określenie „katastrofa ekologiczna” stanowi kwalifikację, o której przesądzić mogą
wyłącznie właściwe organy; dlatego w niniejszym stanowisku zdarzenie z przełomu czerwca
i lipca 2026 r. określane jest jako śnięcie ryb w rzece Bóbr. Określenie to nie pomniejsza
powagi zdarzenia. Z uwagi na znaczenie zapory w Pilchowicach dla bezpieczeństwa
przeciwpowodziowego doliny Bobru stanowisko przedstawia jej możliwie pełny obraz
według stanu na dzień sporządzenia - szerszy, niż wynikałoby to z samej perspektywy
nadzoru właścicielskiego: obejmuje całokształt rozstrzygnięć administracyjnych
dotyczących przedsięwzięcia, przebieg zdarzenia i podjętych działań zaradczych oraz stan
czynności właściwych organów. W zakresie zastrzeżonym dla tych organów stanowisko
nie wyprzedza ich ustaleń, konsekwentnie oddzielając fakty potwierdzone dokumentami
od ocen, które pozostają w ich kompetencji.
Dla oceny całości sprawy zasadnicze znaczenie ma przeciwpowodziowy charakter
przedsięwzięcia. Stopień Wodny Pilchowice to ponadstuletni obiekt hydrotechniczny,
wzniesiony w latach 1904-1912 na rzece Bóbr i zaliczony do pierwszej klasy ważności
budowli hydrotechnicznych; przy pojemności całkowitej rzędu 50 mln m3 i rezerwie
powodziowej do 29,5 mln m3 zbiornik pozostaje jednym z kluczowych elementów
regionalnego systemu ochrony przeciwpowodziowej doliny Bobru, ukształtowanego
po katastrofalnej powodzi z 1897 r. Jego zasadniczą funkcją jest czasowe zatrzymanie części
wód wezbraniowych, spłaszczenie i kontrolowane przeprowadzenie fali powodziowej oraz
ograniczenie ryzyka gwałtownego zalania terenów zabudowanych poniżej zapory,
w szczególności w Pilchowicach, Nielestnie i we Wleniu. Wagę tej funkcji na nowo
potwierdziła powódź z września 2024 r., podczas której 16 września doszło do zalania
Wlenia, a fala powodziowa na Bobrze w rejonie Jeleniej Góry osiągnęła wartości najwyższe
od zakończenia drugiej wojny światowej; straty w regionie oszacowano na kwotę rzędu
191,5 mln zł.
Prowadzone prace są wykonaniem obowiązku usunięcia uszkodzeń i poprawy stanu
technicznego obiektu, nałożonego decyzją organu nadzoru budowlanego z terminem
do 30 kwietnia 2026 r.; służą one ochronie wartości nadrzędnej - życia i zdrowia ludzkiego
-- 1 of 8 --
oraz mienia mieszkańców terenów położonych poniżej zapory - i temu celowi pozostają
podporządkowane.
Przedsięwzięcie unaocznia zarazem złożoność uwarunkowań prac na obiektach o takim
charakterze. Wymagało ono pogodzenia trzech częściowo rozbieżnych grup terminów:
terminu wykonania wyznaczonego przez nadzór budowlany, wymogów wynikających
z pozwolenia wodnoprawnego oraz ograniczeń przyrodniczych związanych z ochroną
gatunków, w tym okresów lęgowych i tarła. Ograniczenia przyrodnicze zawężały
dopuszczalne okresy czynności w korycie oraz odłowów, wobec czego realizacja etapu
opróżniania w okresie letnim była następstwem okna czasowego wyznaczonego przez
organy, nie zaś swobodnego wyboru inwestora. Uwarunkowania te stanowią kontekst
niezbędny dla oceny prowadzonych prac oraz dla odpowiedzi na pytania Pani Poseł.
Informuję, że dostępne dane pomiarowe wskazują na istotne obniżenie natlenienia wody
jako okoliczność towarzyszącą śnięciu: pomiar Głównego Inspektoratu Ochrony
Środowiska z 30 czerwca 2026 r. wykazał zawartość tlenu rozpuszczonego na poziomie
0,6-0,8 mg O2/l. W chronologii zdarzenia odnotowano poprzedzającą je gwałtowną burzę
i opady nawalne z 20 czerwca 2026 r., które wystąpiły w okresie rekordowo wysokich
temperatur powietrza notowanych w kraju - w warunkach, w których wysoka temperatura
wody dodatkowo ogranicza jej zdolność wiązania tlenu; do tego dnia zawiesina
utrzymywała się w granicach normy, a śnięcie wystąpiło nagle, z kulminacją rano 28 czerwca
2026 r. Ustalenie przyczyn zdarzenia oraz pełnego łańcucha przyczynowego,
w tym znaczenia i wzajemnego oddziaływania poszczególnych czynników, wymaga łącznej
oceny danych hydrologicznych, fizykochemicznych i biologicznych oraz przebiegu robót
i należy do właściwych organów; do czasu zakończenia tych czynności przedstawionych
wyżej danych nie należy traktować jako przesądzających przyczynę. Organy
nie potwierdzają przy tym skażenia chemicznego o charakterze zewnętrznego zrzutu.
Dane o skali zdarzenia - w podziale na gatunki, masę odłowionych organizmów i długość
odcinka objętego skutkami - dokumentowane są w toku czynności właściwych organów
i podmiotów działających na miejscu zdarzenia. Główny Inspektorat Ochrony Środowiska
oraz Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska prowadzą w tym zakresie badania
jakości wód i osadów dennych. Skala i kwalifikacja zdarzenia pozostają przedmiotem ustaleń
właściwych organów, a ich uprzedzanie wielkościami z przekazu publicznego nie byłoby
rzetelne. Rozpoznanie stanu wód wspiera codzienny monitoring jakości wód w ośmiu
punktach na odcinku od Wrzeszczyna po Zbiorniki Rakowickie. Według informacji służb
wojewody z 14 lipca 2026 r. w korycie rzeki nie stwierdza się obecnie śniętych ryb, a koryto
pozostaje drożne.
Odnosząc się do decyzji, pozwoleń wodnoprawnych, warunków środowiskowych itp.
jakie dotyczyły opróżniania Jeziora Pilchowickiego oraz remontu zapory, Spółka, informuje,
że przedsięwzięcie ukształtował rozbudowany, wieloetapowy reżim administracyjny: składa
się na niego kilkanaście rozstrzygnięć wydawanych od 2020 r. przez organy środowiskowe,
wodne, budowlane, konserwatorskie i samorządowe. Poniżej zestawiono je wraz
z organami, datami wydania i sygnaturami.
Ścieżkę środowiskową otworzyło rozstrzygnięcie Burmistrza Miasta i Gminy Wleń z 29 maja
2020 r. (znak ORSO.7340.2.D.2020.TK) o braku kwalifikacji przedsięwzięcia jako
wymagającego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; jego trwałość potwierdziło
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzją
z 7 czerwca 2023 r. (SKO.OŚ/41/8/23). Pozwolenie wodnoprawne wydał Dyrektor
Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu 19 listopada 2021 r.
(znak WR.RUZ.4210.262m.2020.KTB; ostateczne od 12 grudnia 2021 r.). Pozwolenie
przewiduje kontrolowane obniżenie piętrzenia - z odprowadzaniem około 23,0 m3/s
przez dwa istniejące upusty denne w etapie pierwszym oraz około 62,0 m3/s przez dwa
zmodernizowane upusty w sztolni obiegowej w etapie drugim, przy zachowaniu ciągłego
przepływu nienaruszalnego 3,0 m3/s - i zatwierdza tymczasową instrukcję gospodarowania
wodą; zostało następnie poddane kontroli w postępowaniu wznowieniowym
zainicjowanym przez Polski Związek Wędkarski, zakończonym decyzją ostateczną
z 29 listopada 2023 r. (nr 201/2023), w wyniku której pozostaje w obrocie prawnym.
-- 2 of 8 --
Kolejne rozstrzygnięcia obejmują: wpis obiektów zespołu zapory do rejestru zabytków
(2 maja 2023 r., nr A/6253/1-4) oraz pozwolenia konserwatorskie na prowadzenie robót
przy zabytku (9 lutego 2024 r., nr 282/2024) i na remont mostu nad przelewem
zapory (13 sierpnia 2024 r., nr 1577/2024), wraz z pozwoleniem na budowę dla mostu
wydanym przez Starostę Lwóweckiego (3 grudnia 2024 r., nr 309/2024); postanowienie
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z 5 grudnia 2023 r.
(WPN.43.249.2023.BP.1) o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar
Natura 2000 Ostoja nad Bobrem; decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora
Nadzoru Budowlanego z 18 kwietnia 2024 r. (nr 444/2024, znak WIK.7741.13.2024.AP.4),
nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego obiektów
w terminie do 30 kwietnia 2026 r.; pozwolenie na budowę dla zasadniczego zakresu
prac wydane przez Wojewodę Dolnośląskiego 20 marca 2025 r. (nr I-H-18/25),
którego warunkiem było ważne pozwolenie wodnoprawne; oraz zezwolenie
derogacyjne Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z 2 kwietnia 2026 r.
(WPN.6401.36.2026.MH).
Na pytania o warunki dotyczące tempa obniżania poziomu wody, ochrony ichtiofauny,
minimalizacji zawiesiny, monitoringu i procedur awaryjnych odpowiadają wprost warunki
wykonawcze tych rozstrzygnięć. Postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony
Środowiska z 29 stycznia 2025 r. (WPN.43.249.2023.BP.6), doprecyzowane wyjaśnieniem
organu z 28 maja 2026 r. (WPN.43.249.2023.BP.9), przewiduje ustalanie harmonogramu
obniżania poziomu wody z ichtiologiem, pomiary zawiesiny, obserwację ichtiofauny
co najmniej raz dziennie na odcinku co najmniej 500 m poniżej robót oraz obowiązek reakcji
na objawy przyduchy i śnięcia wraz z dokumentowaniem czynności - a więc wbudowany
w warunki realizacji mechanizm bieżącego zarządzania ryzykiem, pełniący funkcję
procedury awaryjnej. Zezwolenie derogacyjne z 2 kwietnia 2026 r. przewiduje odłowy,
elektropołowy i relokację ryb pod nadzorem specjalisty ichtiologa oraz sprawozdawczość
wobec organu; jego warunki obejmują zakaz prowadzenia wszelkich prac w korycie cieku
od 1 marca do 31 maja i obowiązek ich maksymalnego ograniczenia od 1 października
do końca lutego - co w okresach ochronnych obejmowało również czynności odłowowe
w korycie - przenoszenie schwytanych osobników poza zasięg oddziaływania
przedsięwzięcia do miejsc właściwych siedliskowo, a także nadzór herpetologa i zoologa
wraz z warunkami ochrony płazów, gadów i mięczaków. Pozwolenie na budowę przewiduje
ponadto nadzór inwestorski oraz monitoring siedliska przyrodniczego 3260 i głowacza
białopłetwego po zakończeniu prac.
Odpowiadając wprost na pytanie o dopuszczalność fazy wiosenno-letniej: rozstrzygnięcia
organów nie tylko dopuszczały prowadzenie prac w tym okresie - wyznaczyły go,
wyłączając okresy wcześniejsze i nakazując maksymalne ograniczenie okresów
późniejszych. Prace prowadzono zatem w ramach warunków ukształtowanych przez
organy, przy jednoczesnym związaniu inwestora terminem wykonania obowiązków
nałożonych decyzją organu nadzoru budowlanego oraz uwarunkowaniami bezpieczeństwa
budowli przeciwpowodziowej pierwszej klasy ważności.
Odnosząc się do terminu rozpoczęcia prac Spółka podkreśla, że o terminie prac przesądziły
rozstrzygnięcia organów, nie wybór inwestora. Opróżnianie prowadzono etapowo: etap
pierwszy rozpoczęto 12 lutego 2026 r., a czynności w korycie nie były prowadzone
w okresie od 1 marca do 31 maja, objętym zakazem wynikającym z zezwolenia
derogacyjnego. Drugi etap rozpoczęto 2 czerwca 2026 r. - wewnątrz okna prac w korycie
rzeki wyznaczonego zezwoleniem derogacyjnym na okres od 1 czerwca do 30 września
- po uprzedniej ocenie uwarunkowań przyrodniczych w ramach oceny oddziaływania
na obszar Natura 2000 i pod nadzorem ichtiologicznym. Ramy czasowe wyznaczyła wprost
treść zezwolenia derogacyjnego z 2 kwietnia 2026 r. (WPN.6401.36.2026.MH): prace
prowadzi się pod nadzorem specjalisty ichtiologa (pkt 5 lit. a); wszelkich prac w korycie cieku
nie należy prowadzić od 1 marca do 31 maja, a od 1 października do końca lutego należy je
maksymalnie ograniczyć (pkt 5 lit. b); schwytane osobniki gatunków chronionych - śliza
pospolitego, piskorza, różanki, głowacza białopłetwego i minoga strumieniowego - przenosi
się poza zasięg oddziaływania przedsięwzięcia do miejsc właściwych siedliskowo
(pkt 5 lit. c). Ograniczenia czasowe powiązano z okresami lęgowymi i tarłowymi
tych gatunków; okresem przewidzianym dla zasadniczych czynności w korycie był zatem
przedział od 1 czerwca do 30 września. W toku prac inwestor reagował na rozwój
-- 3 of 8 --
sytuacji: jeszcze przed burzą z 20 czerwca 2026 r., 18 czerwca rozpoczął natlenianie wód;
22 czerwca opróżnianie zostało wstrzymane, z ograniczeniem odpływu do przepływu
nienaruszalnego i kontynuacją odłowów; od 1 lipca zrzut wody ograniczony jest do
przepływu biologicznego. Przewidziany warunkami obowiązek reakcji na pogorszenie
warunków został w tych okolicznościach wykonany.
Możliwość realizacji prac w okresie jesienno-zimowym rozstrzygnęła zatem wprost
przytoczona wyżej treść zezwolenia derogacyjnego, która okres od 1 października
do końca lutego obejmuje nakazem maksymalnego ograniczenia prac, a okres od 1 marca
do 31 maja - zakazem ich prowadzenia. Na tak wyznaczone okno nakładały się termin
wykonania obowiązków nałożonych decyzją organu nadzoru budowlanego (do 30 kwietnia
2026 r.) oraz względy bezpieczeństwa przeciwpowodziowego zapory pierwszej klasy
ważności, których wagę potwierdziło doświadczenie powodzi z września 2024 r.
Ocena rozwiązań alternatywnych stanowiła przy tym ustawową przesłankę zezwolenia
derogacyjnego - udzielając zezwolenia z 2 kwietnia 2026 r., Regionalny Dyrektor
Ochrony Środowiska przesądził o braku rozwiązań alternatywnych dla czynności
nim objętych. W uzasadnieniu zezwolenia organ wskazał, że modernizacja ponadstuletniej,
kluczowej dla ochrony przeciwpowodziowej budowli służy poprawie bezpieczeństwa
przeciwpowodziowego regionu, szczególnie po powodzi z 2024 r., oraz zapewnieniu
bezpiecznego retencjonowania wody i ochronie miejscowości położonych w dolinie Bobru,
takich jak Wleń i Lwówek Śląski. Harmonogram przygotowano z wyprzedzeniem
w ramach tak wyznaczonych okien, a jego ustalanie i bieżące korekty - w tym wstrzymanie
opróżniania i ograniczenie zrzutu - następowały w warunkach przewidzianych
postanowieniem z 29 stycznia 2025 r., zakładającym ustalanie harmonogramu
obniżania poziomu wody z ichtiologiem, oraz w reakcji na rozwój sytuacji hydrologicznej
i pogodowej.
Odpowiadając na pytanie o analizę sygnałów wędkarzy i mieszkańców o ryzyku
masowego śnięcia ryb oraz ich deklaracje pomocy przy odłowach, Spółka podkreśla,
że sygnały i udział strony społecznej, w tym środowiska wędkarskiego, były uwzględniane
w toku przygotowania i realizacji przedsięwzięcia. Polski Związek Wędkarski
był stroną postępowania dotyczącego pozwolenia wodnoprawnego i inicjatorem
postępowania wznowieniowego, rozpoznanego w toku instancji i zakończonego decyzją
ostateczną z 29 listopada 2023 r. Współpracę operacyjną podjęto na długo przed
opróżnianiem: 20 stycznia 2026 r. uzgodniono z Polskim Związkiem Wędkarskim
harmonogram opróżniania zbiornika z podziałem na dwa etapy, po spotkaniu z 5 lutego
2026 r. Okręg w Jeleniej Górze poinformował 9 lutego 2026 r. o podjęciu uchwały nr 533
i wprowadzeniu od 12 lutego 2026 r., do odwołania, całkowitego zakazu amatorskiego
połowu ryb w zbiorniku Pilchowice; 31 marca 2026 r., Okręg wydał specjaliście ichtiologowi
zezwolenie na wontonowe odłowy ryb w zbiorniku (L.dz. P/205/2026, na okres
od 1 czerwca do 31 lipca 2026 r., z obowiązkiem informowania o terminach z co najmniej
dwudniowym wyprzedzeniem); 18 czerwca 2026 r. zaakceptował rozwiązania dotyczące
monitoringu i odłowów, deklarując udział społecznej straży rybackiej w monitoringu rzeki
poniżej zapory.
Wiedza i doświadczenie środowiska wędkarskiego znalazły odzwierciedlenie także w fazie
działań zaradczych: to Polski Związek Wędkarski rekomendował progi pracy urządzeń
natleniających (włączenie przy nasyceniu 50%, wyłączenie przy 70%), a odbudowa
ichtiofauny będzie z nim uzgadniana. Odłowy i elektropołowy prowadzono na podstawie
decyzji Marszałka Województwa Dolnośląskiego (postępowanie wszczęte 22 kwietnia
2026 r., znak DOW-ZP.II.7143.7.2026; decyzja z 19 maja 2026 r., znak DOW-
ZP.II.7143.8.2026), w uzgodnieniu z podmiotem uprawnionym do rybactwa. Niezależnie
od tego inwestor sam występował o wzmożenie działań ochronnych wobec ichtiofauny
- 16 czerwca oraz 24 czerwca 2026 r., kiedy udostępnił własne łodzie na potrzeby odłowów
- a od 18 czerwca prowadził natlenianie wód.
Odnosząc się do pytania dotyczącego działań Regionalnego Dyrektora Ochrony
Środowiska, Spółka podkreśla, że przebieg sprawy nie daje podstaw do tezy o bierności.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska ukształtował warunki ochrony przyrody
dla przedsięwzięcia - postanowieniem z 5 grudnia 2023 r. (WPN.43.249.2023.BP.1)
o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar Natura 2000 Ostoja
-- 4 of 8 --
nad Bobrem, postanowieniem z 29 stycznia 2025 r., (WPN.43.249.2023.BP.6)
uzgadniającym warunki realizacji, wyjaśnieniem tych warunków z 28 maja 2026 r.
(WPN.43.249.2023.BP.9) oraz zezwoleniem derogacyjnym z 2 kwietnia 2026 r.
(WPN.6401.36.2026.MH) - a po zdarzeniu skierował do inwestora wezwania z 2 i 13 lipca
2026 r. i prowadzi czynności kontrolno-wyjaśniające w granicach ustawowych kompetencji.
Ocena tych działań, podobnie jak systemowa ocena zakresu kompetencji organów ochrony
środowiska w reagowaniu na zdarzenia obejmujące cały ekosystem, nie należy
do Ministra Aktywów Państwowych i pozostaje we właściwości ministra właściwego
do spraw klimatu i środowiska; jej formułowanie przed zakończeniem prowadzonych
czynności byłoby przedwczesne.
Odnosząc się do inwestora, wykonawców i podwykonawcy realizujących prace, Spółka
podkreśla, że Przedsięwzięcie realizowane jest w standardowej dla procesu inwestycyjnego
strukturze podmiotowej, w której role i zakresy zadań są rozdzielone. Spółka występuje
jako inwestor - odpowiada za organizację przedsięwzięcia, jego finansowanie oraz zgodność
realizacji z decyzjami organów. Roboty wykonuje generalny wykonawca, wyłoniony
w postępowaniu przetargowym i odpowiadający za sposób oraz metodykę wykonania prac,
wraz z podwykonawcami działającymi w jego strukturze. Nadzór nad realizacją,
w tym nadzór przyrodniczy, sprawuje inżynier kontraktu - wyspecjalizowany podmiot
zewnętrzny bezpośrednio nadzorujący inwestycję. Odłowy i przenoszenie ryb prowadził
wyspecjalizowany podmiot dysponujący imiennymi uprawnieniami, w uzgodnieniu
z organami właściwymi w sprawach rybactwa i przy udziale nadzoru ichtiologicznego.
Powierzenie wyspecjalizowanych czynności podmiotom profesjonalnym - wyłonionym
w postępowaniu przetargowym i spełniającym wymagania kwalifikacyjne - jest wymogiem
należytej staranności w procesach inwestycyjnych tej skali; przedstawienie tej struktury
służy wyjaśnieniu przebiegu procesu, nie zaś przenoszeniu odpowiedzialności
na któregokolwiek z jego uczestników.
Weryfikacja zgodności działań poszczególnych uczestników procesu z warunkami decyzji
i pozwoleń jest prowadzona we właściwych, ustawowych trybach - z uwzględnieniem
tak rozdzielonych ról i zakresów zadań. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska prowadzi
od lipca 2026 r. czynności kontrolno-wyjaśniające w zakresie spełnienia warunków
wydanych zezwoleń; organy Inspekcji Ochrony Środowiska prowadzą pomiary i czynności
na miejscu zdarzenia; informacje o ewentualnych dalszych postępowaniach pozostają
w dyspozycji organów właściwych do ich prowadzenia. Podstawą ustaleń będą wyniki
tych czynności - nie zaś oceny formułowane przed ich zakończeniem; ich uprzedzanie
w którymkolwiek kierunku byłoby przedwczesne. Zaufanie, jakim inwestor darzył
wyspecjalizowanych uczestników procesu, nie oznaczało przy tym bierności: w toku prac
Spółka występowała o wzmożenie działań ochronnych wobec ichtiofauny i prowadziła
natlenianie wód (o czym szerzej w odpowiedzi na pytanie nr 7), a od chwili ujawnienia
śnięcia przyjęła czynną i bezpośrednią rolę w kierowaniu działaniami zaradczymi
i naprawczymi. Zaznaczyć przy tym należy, że Spółka jest dziś sama dotknięta skutkami
przebiegu prac, których wykonawstwo i bieżący nadzór powierzyła profesjonalnym
podmiotom zewnętrznym; okoliczność ta nie przesądza żadnych ocen, które pozostają
przedmiotem czynności organów. Spółka współpracuje z organami, udziela wyjaśnień
w wyznaczanych terminach oraz przekazuje dokumentację i dane pomiarowe.
Ponadto informuję, że w ramach nadzoru właścicielskiego, po wystąpieniu Wojewody
Dolnośląskiego z 9 lipca 2026 r. o objęcie działań Spółki szczególnym nadzorem,
Ministerstwo Aktywów Państwowych pismem z 13 lipca 2026 r. zwróciło się do TAURON
Polska Energia S.A. o podjęcie działań korporacyjnych oraz o szczegółowe odniesienie się
do działań wskazanych przez Wojewodę; przedstawione w odpowiedzi informacje
o działaniach monitoringowych, zabezpieczających i badawczych zostały ujęte w niniejszym
stanowisku, w szczególności w części dotyczącej pytania nr 18. Nadzór wykonywany jest
z uwzględnieniem struktury korporacyjnej: Skarb Państwa nie jest bezpośrednio
udziałowcem TAURON Ekoenergia sp. z o.o.; Spółka należy do grupy kapitałowej TAURON,
której podmiotem dominującym jest TAURON Polska Energia S.A. - spółka z udziałem
Skarbu Państwa, notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie
- i to poprzez ład korporacyjny grupy realizowane są oczekiwania nadzorcze.
-- 5 of 8 --
Warto przy tym odnotować uwarunkowanie systemowe: w następstwie przekształceń
własnościowych z lat 1990-2010 obiekty o zasadniczej funkcji przeciwpowodziowej
pozostają w zarządzie spółek sektora energetycznego, powołanych do wytwarzania
energii i współtworzenia bezpieczeństwa energetycznego, podczas gdy ochrona
przeciwpowodziowa stanowi zadanie publicznoprawne powierzone z mocy ustawy
organom właściwym, w tym Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody Polskie
oraz jednostkom samorządu terytorialnego; utrzymanie i remont takiego obiektu Spółka
realizuje i finansuje ze środków własnych. Skalę tego zaangażowania odzwierciedla
publicznie notyfikowana wartość remontu, wynosząca według publicznej notyfikacji
postępowania o udzielenie zamówienia około 93 mln zł.
W nawiązaniu do planu naprawczego, podkreślam, że działania naprawcze zostały podjęte
bez oczekiwania na zakończenie ustaleń i są prowadzone równolegle z czynnościami
organów. Jeszcze przed rozpoczęciem remontu Spółka zadeklarowała sfinansowanie
zarybienia, realizowanego w ścisłej współpracy z Polskim Związkiem Wędkarskim, z którym
uzgadniany jest program odbudowy ichtiofauny, obejmujący zarybienia oraz odbudowę
zróżnicowanych siedlisk służących rozrodowi ryb. Prowadzony jest codzienny monitoring
jakości wód w ośmiu punktach pomiarowych, zlecono badania składu chemicznego osadów
dennych, a rozwiązania ograniczające przemieszczanie osadów są przygotowywane
we współpracy z Instytutem Rybactwa Śródlądowego i będą podlegały uzgodnieniom
z właściwymi organami. Ramy dalszych działań współtworzą: przewidziane zezwoleniem
derogacyjnym odłowy, relokacja ryb i sprawozdawczość wobec organu, nadzór herpetologa
i zoologa obejmujący płazy, gady i mięczaki, a także przewidziany pozwoleniem na budowę
monitoring siedliska przyrodniczego 3260 i głowacza białopłetwego po zakończeniu prac
- obserwacja obejmuje więc nie tylko ichtiofaunę, lecz również inne grupy organizmów.
Działania zaradcze i naprawcze podejmowane przez Spółkę jako inwestora są przez nią
finansowane; finansowanie działań, które Spółka zleca i realizuje jako inwestor,
nie przesądza przy tym o ostatecznym rozłożeniu kosztów ani o odpowiedzialności
któregokolwiek podmiotu - rozstrzygnięcia te wymagają ustalonego stanu faktycznego
i właściwej podstawy prawnej.
Ustalenia dotyczące okoliczności i przyczyn zdarzenia - a w konsekwencji rozstrzygnięcia
co do dalszych obowiązków poszczególnych podmiotów - pozostają przedmiotem
czynności właściwych organów oraz właściwych trybów prawnych; ich uprzedzanie byłoby
przedwczesne.
Odnosząc się do pytania dotyczącego ochrony mieszkańców, turystów itp. Spółka
podkreśla, że ochronie mieszkańców służą równolegle działania prewencyjne, pomiarowe
i informacyjne. Wojewoda Dolnośląski rozporządzeniem z 4 lipca 2026 r. wprowadził
prewencyjny zakaz korzystania z wód. Według informacji służb z 14 lipca 2026 r. woda
dostarczana siecią wodociągową jest bezpieczna, a koryto rzeki drożne; stwierdzone
lokalnie przekroczenia mikrobiologiczne mają charakter sanitarny, odrębny od zdarzenia,
i pozostają w gestii inspekcji sanitarnej - właściwej również dla oceny bezpieczeństwa ujęć
wody, w tym studni prywatnych. Według komunikatu Wojewódzkiego Inspektoratu
Ochrony Środowiska z 5 lipca 2026 r. w próbach z 2-3 lipca 2026 r. odnotowano poprawę
natlenienia i parametrów biogennych; stężenia oznaczonych metali ciężkich pozostawały
poniżej wartości dopuszczalnych, a rtęć rozpuszczona, lokalnie podwyższona przy zaporze
w pomiarach z 30 czerwca i 1 lipca, w próbach z 2-3 lipca była już poniżej granicy
oznaczalności i nie stwierdzono jej rozprzestrzenienia w dół rzeki; ustalenia te nie zmieniają
formuły, że organy nie potwierdzają skażenia chemicznego o charakterze zewnętrznego
zrzutu. Wyniki codziennego monitoringu przekazywane są do Wojewódzkiego Centrum
Zarządzania Kryzysowego we Wrocławiu oraz do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony
Środowiska, co zapewnia służbom bieżącą podstawę do ostrzegania i informowania.
Kształtowanie jednolitych standardów ostrzegania ludności pozostaje we właściwości
wojewody, struktur zarządzania kryzysowego oraz ministra właściwego do spraw
wewnętrznych; inwestor współdziała w tym zakresie, przekazując dane w trybie
codziennym.
W odpowiedzi na pytanie, czy rząd zamierza wprowadzić odgórną, generalną zasadę
zakazującą prowadzenia prac hydrotechnicznych, opróżniania zbiorników czy prac
na upustach dennych w okresie wiosenno-letnim oraz w czasie niesprzyjających warunków
-- 6 of 8 --
hydrometeorologicznych bez uprzednich analiz i planów awaryjnych, należy wskazać,
że system prawny już obecnie uzależnia prowadzenie tego rodzaju prac od wieloetapowych
ocen i rozstrzygnięć, a niniejsza sprawa jest tego praktyczną ilustracją. Ścieżka obejmowała
rozstrzygnięcie w przedmiocie kwalifikacji środowiskowej z 29 maja 2020 r., poddane
następnie kontroli Samorządowego Kolegium Odwoławczego, postanowienie o obowiązku
przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar Natura 2000 Ostoja nad Bobrem
z 5 grudnia 2023 r., raport oddziaływania przekazany organowi 22 lipca 2024 r., uzgodnienie
warunków realizacji postanowieniem z 29 stycznia 2025 r. oraz zezwolenie derogacyjne
z 2 kwietnia 2026 r. z sezonowymi okresami ochronnymi wyłączającymi określone
czynności, nadzorem przyrodniczym i ichtiologicznym oraz obowiązkami sprawozdawczymi;
równolegle przedsięwzięcie objęte było reżimem konserwatorskim, a pozwolenie
na budowę przewiduje monitoring przyrodniczy po zakończeniu prac. Elementy, które są
poruszone w interpelacji - niezależny nadzór przyrodniczy, bieżąca obserwacja stanu wód
i ichtiofauny, obowiązek reakcji na pogorszenie warunków - były zatem w tej sprawie
obecne jako warunki wiążące i zostały zrealizowane, między innymi wstrzymaniem
opróżniania 22 czerwca 2026 r. Generalna zasada wyłączająca prace hydrotechniczne
w całym okresie wiosenno-letnim, niezależnie od rodzaju obiektu i lokalnych uwarunkowań,
mogłaby przy tym kolidować zarówno z okresami ochronnymi gatunków - które w niniejszej
sprawie wyłączyły z prac okres od 1 marca do 31 maja - jak i z obowiązkiem utrzymania
bezpieczeństwa budowli. Ocena zasadności ewentualnych zmian systemowych w tym
zakresie należy do ministrów właściwych do spraw środowiska i gospodarki wodnej.
Mając na uwadze pytanie dotyczące działania zapobiegającego rozprzestrzenianiu się
skutków, Spółka informuje, że prowadzone są przede wszystkim u źródła, w podziale ról
opisanym poniżej: czynności techniczne wykonuje generalny wykonawca pod nadzorem
inżyniera kontraktu, a inwestor kieruje całością działań zaradczych, uzgadnia je
z właściwymi organami i je finansuje. Inwestor w szczególności: wykonał 3 i 4 lipca 2026 r.
na wylocie sztolni obiegowej konstrukcję z prefabrykowanych zbiorników żelbetowych
wypełnionych workami z kruszywem, poprawiającą natlenienie wody i umożliwiającą
częściowe osadzanie namułów; przygotowuje we współpracy z Instytutem Rybactwa
Śródlądowego zabudowę barier filtrujących zawiesinę, wraz z pracami nad przywróceniem
szczelności i funkcjonalności grodzy budowlanej, utrzymaniem stabilności osadów w górnej
czaszy zbiornika oraz - w zależności od wyników pomiarów - dezynfekcją osadów;
ograniczył od 1 lipca 2026 r. zrzut wody do przepływu biologicznego; prowadził natlenianie
wód z użyciem dziesięciu aeratorów pracujących według progów rekomendowanych
przez Polski Związek Wędkarski, wyłączonych po poprawie parametrów; zakończył odłów
i utylizację śniętych ryb (obecnie śniętych ryb się nie stwierdza); a także zlecił badania składu
chemicznego osadów dennych. Wprowadzanie dodatkowych zabezpieczeń w reakcji
na zmieniające się warunki jest elementem zarządzania adaptacyjnego i samo przez się nie
oznacza, że identyczny środek był uprzednio wymagany którymkolwiek rozstrzygnięciem,
ani że jego brak pozostawał w związku ze zdarzeniem.
Monitoring jakości wód prowadzony jest od 3 lipca 2026 r. w ośmiu punktach
wyznaczonych przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska, na odcinku
od Wrzeszczyna do punktu położonego poniżej Zbiorników Rakowickich, z pomiarem
raz na dobę parametrów obejmujących koncentrację zawiesiny, zawartość tlenu,
odczyn pH i przewodność elektryczną; badania te uzupełniają pomiary Inspektoratu,
a ich wyniki przekazywane są codziennie do Wojewódzkiego Centrum Zarządzania
Kryzysowego we Wrocławiu oraz do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska.
Nadzór nad przemieszczaniem się zanieczyszczeń oparto na tej stałej sieci pomiarowej
oraz na ograniczaniu przemieszczania osadów u źródła; dla pracy urządzeń natleniających
przyjęto progi rekomendowane przez Polski Związek Wędkarski, a w odniesieniu
do pozostałych parametrów działania podejmowane są na podstawie bieżącej oceny
wyników pomiarów, we współdziałaniu z właściwymi organami.
Koordynacja przebiega w ustawowym podziale ról. Wojewoda Dolnośląski wprowadził
prewencyjny zakaz korzystania z wód i koordynuje obieg informacji poprzez Wojewódzkie
Centrum Zarządzania Kryzysowego; Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska
oraz Główny Inspektorat Ochrony Środowiska prowadzą pomiary i czynności kontrolne;
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, Regionalny Dyrektor Ochrony
Środowiska oraz Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska są adresatami uzgodnień
-- 7 of 8 --
przygotowywanych rozwiązań technicznych; ocena bezpieczeństwa wody przeznaczonej
do spożycia pozostaje w gestii inspekcji sanitarnej; Marszałek Województwa
Dolnośląskiego wydał decyzje umożliwiające prowadzenie odłowów i elektropołowów;
szczegółowy zakres działań tych podmiotów pozostaje w ich właściwości. Decyzje
operacyjne po stronie inwestora podejmuje Spółka w uzgodnieniu z właściwymi organami,
a działania zabezpieczające realizowane przez Spółkę są przez nią finansowane,
bez przesądzania o ostatecznym rozłożeniu kosztów. Co do harmonogramu na najbliższe
dni i tygodnie: dalsze etapy opróżniania zbiornika zostały uzależnione od zabudowy barier
filtrujących i potwierdzenia skuteczności ich działania, a harmonogram kolejnych prac
będzie pochodną uzgodnień z właściwymi organami.
Śnięcie ryb w Bobrze jest zdarzeniem poważnym i dotkliwym - dla ekosystemu rzeki,
dla społeczności lokalnych i dla wszystkich uczestników przedsięwzięcia; Spółka
traktuje je z całą powagą. Przedstawione fakty nie potwierdzają zarazem obrazu
inwestycji prowadzonej bez decyzji, bez monitoringu, bez udziału ekspertów i bez kontaktu
ze stroną społeczną: przedsięwzięcie o nadrzędnym celu przeciwpowodziowym
prowadzono w ramach warunków ukształtowanych przez organy, służby podjęły czynności
niezwłocznie i prowadzą je w ustawowych trybach, a działania w ramach nadzoru
właścicielskiego zostały podjęte niezwłocznie, uwzględniając wystąpienie Wojewody.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Eliza Zeidler
Sekretarz Stanu
dokument podpisany elektronicznie
1284753.4861842.3860206
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 8 of 8 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.35.2026
Warszawa, 22 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18249 Pani Poseł Marty Stożek w sprawie katastrofy
ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz
systemowego nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami
hydrotechnicznymi, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Należy podkreślić, że ocena przyczyn zdarzenia, skali szkód środowiskowych oraz
ewentualnej odpowiedzialności za ich powstanie pozostaje w kompetencjach organów
właściwych do spraw ochrony środowiska, gospodarki wodnej oraz nadzoru nad realizacją
inwestycji hydrotechnicznych.
Odnosząc się do kwestii potencjalnego wpływu przedmiotowego zdarzenia na zdrowie
publiczne, należy wskazać, że masowe śnięcie ryb oraz pogorszenie jakości wód
powierzchniowych mogą rodzić uzasadnione obawy mieszkańców, w szczególności w
zakresie możliwości kontaktu z zanieczyszczoną wodą oraz występowania uciążliwości
odorowych.
Jednocześnie należy zaznaczyć, że zagadnienia związane z oceną stanu środowiska,
badaniem jakości wód powierzchniowych, prowadzeniem postępowań wyjaśniających w
sprawach szkód w środowisku oraz podejmowaniem działań naprawczych pozostają poza
właściwością Ministra Zdrowia. Właściwe w tym zakresie są w szczególności organy
administracji odpowiedzialne za ochronę środowiska, gospodarkę wodną oraz inspekcję
ochrony środowiska.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 1 of 1 --
+48 (22) 626 43 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.226.2026.KK
Warszawa, 21.07.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją posłanki Marty Stożek o numerze 18249 w sprawie katastrofy
ekologicznej na Bobrze w związku z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego
nadzoru nad zrzutami, opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi, uprzejmie
informuję, iż Ministerstwo Energii nie jest resortem właściwym do udzielenia odpowiedzi na
ww. pismo.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
21.07.2026 $ezdPolePodpisu1
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 1 of 1 --
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.330.2026
IK: 1284753
Warszawa, 03 sierpnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT18249, Pani Marty Stożek, Posłanki
na Sejm RP, z dnia 6 lipca 2026 r. w sprawie katastrofy ekologicznej na Bobrze w związku
z opróżnianiem Jeziora Pilchowickiego oraz systemowego nadzoru nad zrzutami,
opróżnianiem zbiorników i pracami hydrotechnicznymi, w zakresie właściwości Ministra
Aktywów Państwowych.
Uprzejmie informuję, że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło do Zarządu spółki
TAURON Polska Energia S.A. z prośbą o przedstawienie wyjaśnień w przedmiotowej
sprawie. Z informacji udzielonej przez spółkę zależną od TAURON Polska Energia S.A.
tj. TAURON Ekoenergia sp. z o.o. (dalej również: Spółka) wynika, że użyte w interpelacji
określenie „katastrofa ekologiczna” stanowi kwalifikację, o której przesądzić mogą
wyłącznie właściwe organy; dlatego w niniejszym stanowisku zdarzenie z przełomu czerwca
i lipca 2026 r. określane jest jako śnięcie ryb w rzece Bóbr. Określenie to nie pomniejsza
powagi zdarzenia. Z uwagi na znaczenie zapory w Pilchowicach dla bezpieczeństwa
przeciwpowodziowego doliny Bobru stanowisko przedstawia jej możliwie pełny obraz
według stanu na dzień sporządzenia - szerszy, niż wynikałoby to z samej perspektywy
nadzoru właścicielskiego: obejmuje całokształt rozstrzygnięć administracyjnych
dotyczących przedsięwzięcia, przebieg zdarzenia i podjętych działań zaradczych oraz stan
czynności właściwych organów. W zakresie zastrzeżonym dla tych organów stanowisko
nie wyprzedza ich ustaleń, konsekwentnie oddzielając fakty potwierdzone dokumentami
od ocen, które pozostają w ich kompetencji.
Dla oceny całości sprawy zasadnicze znaczenie ma przeciwpowodziowy charakter
przedsięwzięcia. Stopień Wodny Pilchowice to ponadstuletni obiekt hydrotechniczny,
wzniesiony w latach 1904-1912 na rzece Bóbr i zaliczony do pierwszej klasy ważności
budowli hydrotechnicznych; przy pojemności całkowitej rzędu 50 mln m3 i rezerwie
powodziowej do 29,5 mln m3 zbiornik pozostaje jednym z kluczowych elementów
regionalnego systemu ochrony przeciwpowodziowej doliny Bobru, ukształtowanego
po katastrofalnej powodzi z 1897 r. Jego zasadniczą funkcją jest czasowe zatrzymanie części
wód wezbraniowych, spłaszczenie i kontrolowane przeprowadzenie fali powodziowej oraz
ograniczenie ryzyka gwałtownego zalania terenów zabudowanych poniżej zapory,
w szczególności w Pilchowicach, Nielestnie i we Wleniu. Wagę tej funkcji na nowo
potwierdziła powódź z września 2024 r., podczas której 16 września doszło do zalania
Wlenia, a fala powodziowa na Bobrze w rejonie Jeleniej Góry osiągnęła wartości najwyższe
od zakończenia drugiej wojny światowej; straty w regionie oszacowano na kwotę rzędu
191,5 mln zł.
Prowadzone prace są wykonaniem obowiązku usunięcia uszkodzeń i poprawy stanu
technicznego obiektu, nałożonego decyzją organu nadzoru budowlanego z terminem
do 30 kwietnia 2026 r.; służą one ochronie wartości nadrzędnej - życia i zdrowia ludzkiego
-- 1 of 8 --
oraz mienia mieszkańców terenów położonych poniżej zapory - i temu celowi pozostają
podporządkowane.
Przedsięwzięcie unaocznia zarazem złożoność uwarunkowań prac na obiektach o takim
charakterze. Wymagało ono pogodzenia trzech częściowo rozbieżnych grup terminów:
terminu wykonania wyznaczonego przez nadzór budowlany, wymogów wynikających
z pozwolenia wodnoprawnego oraz ograniczeń przyrodniczych związanych z ochroną
gatunków, w tym okresów lęgowych i tarła. Ograniczenia przyrodnicze zawężały
dopuszczalne okresy czynności w korycie oraz odłowów, wobec czego realizacja etapu
opróżniania w okresie letnim była następstwem okna czasowego wyznaczonego przez
organy, nie zaś swobodnego wyboru inwestora. Uwarunkowania te stanowią kontekst
niezbędny dla oceny prowadzonych prac oraz dla odpowiedzi na pytania Pani Poseł.
Informuję, że dostępne dane pomiarowe wskazują na istotne obniżenie natlenienia wody
jako okoliczność towarzyszącą śnięciu: pomiar Głównego Inspektoratu Ochrony
Środowiska z 30 czerwca 2026 r. wykazał zawartość tlenu rozpuszczonego na poziomie
0,6-0,8 mg O2/l. W chronologii zdarzenia odnotowano poprzedzającą je gwałtowną burzę
i opady nawalne z 20 czerwca 2026 r., które wystąpiły w okresie rekordowo wysokich
temperatur powietrza notowanych w kraju - w warunkach, w których wysoka temperatura
wody dodatkowo ogranicza jej zdolność wiązania tlenu; do tego dnia zawiesina
utrzymywała się w granicach normy, a śnięcie wystąpiło nagle, z kulminacją rano 28 czerwca
2026 r. Ustalenie przyczyn zdarzenia oraz pełnego łańcucha przyczynowego,
w tym znaczenia i wzajemnego oddziaływania poszczególnych czynników, wymaga łącznej
oceny danych hydrologicznych, fizykochemicznych i biologicznych oraz przebiegu robót
i należy do właściwych organów; do czasu zakończenia tych czynności przedstawionych
wyżej danych nie należy traktować jako przesądzających przyczynę. Organy
nie potwierdzają przy tym skażenia chemicznego o charakterze zewnętrznego zrzutu.
Dane o skali zdarzenia - w podziale na gatunki, masę odłowionych organizmów i długość
odcinka objętego skutkami - dokumentowane są w toku czynności właściwych organów
i podmiotów działających na miejscu zdarzenia. Główny Inspektorat Ochrony Środowiska
oraz Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska prowadzą w tym zakresie badania
jakości wód i osadów dennych. Skala i kwalifikacja zdarzenia pozostają przedmiotem ustaleń
właściwych organów, a ich uprzedzanie wielkościami z przekazu publicznego nie byłoby
rzetelne. Rozpoznanie stanu wód wspiera codzienny monitoring jakości wód w ośmiu
punktach na odcinku od Wrzeszczyna po Zbiorniki Rakowickie. Według informacji służb
wojewody z 14 lipca 2026 r. w korycie rzeki nie stwierdza się obecnie śniętych ryb, a koryto
pozostaje drożne.
Odnosząc się do decyzji, pozwoleń wodnoprawnych, warunków środowiskowych itp.
jakie dotyczyły opróżniania Jeziora Pilchowickiego oraz remontu zapory, Spółka, informuje,
że przedsięwzięcie ukształtował rozbudowany, wieloetapowy reżim administracyjny: składa
się na niego kilkanaście rozstrzygnięć wydawanych od 2020 r. przez organy środowiskowe,
wodne, budowlane, konserwatorskie i samorządowe. Poniżej zestawiono je wraz
z organami, datami wydania i sygnaturami.
Ścieżkę środowiskową otworzyło rozstrzygnięcie Burmistrza Miasta i Gminy Wleń z 29 maja
2020 r. (znak ORSO.7340.2.D.2020.TK) o braku kwalifikacji przedsięwzięcia jako
wymagającego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; jego trwałość potwierdziło
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzją
z 7 czerwca 2023 r. (SKO.OŚ/41/8/23). Pozwolenie wodnoprawne wydał Dyrektor
Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu 19 listopada 2021 r.
(znak WR.RUZ.4210.262m.2020.KTB; ostateczne od 12 grudnia 2021 r.). Pozwolenie
przewiduje kontrolowane obniżenie piętrzenia - z odprowadzaniem około 23,0 m3/s
przez dwa istniejące upusty denne w etapie pierwszym oraz około 62,0 m3/s przez dwa
zmodernizowane upusty w sztolni obiegowej w etapie drugim, przy zachowaniu ciągłego
przepływu nienaruszalnego 3,0 m3/s - i zatwierdza tymczasową instrukcję gospodarowania
wodą; zostało następnie poddane kontroli w postępowaniu wznowieniowym
zainicjowanym przez Polski Związek Wędkarski, zakończonym decyzją ostateczną
z 29 listopada 2023 r. (nr 201/2023), w wyniku której pozostaje w obrocie prawnym.
-- 2 of 8 --
Kolejne rozstrzygnięcia obejmują: wpis obiektów zespołu zapory do rejestru zabytków
(2 maja 2023 r., nr A/6253/1-4) oraz pozwolenia konserwatorskie na prowadzenie robót
przy zabytku (9 lutego 2024 r., nr 282/2024) i na remont mostu nad przelewem
zapory (13 sierpnia 2024 r., nr 1577/2024), wraz z pozwoleniem na budowę dla mostu
wydanym przez Starostę Lwóweckiego (3 grudnia 2024 r., nr 309/2024); postanowienie
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z 5 grudnia 2023 r.
(WPN.43.249.2023.BP.1) o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar
Natura 2000 Ostoja nad Bobrem; decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora
Nadzoru Budowlanego z 18 kwietnia 2024 r. (nr 444/2024, znak WIK.7741.13.2024.AP.4),
nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego obiektów
w terminie do 30 kwietnia 2026 r.; pozwolenie na budowę dla zasadniczego zakresu
prac wydane przez Wojewodę Dolnośląskiego 20 marca 2025 r. (nr I-H-18/25),
którego warunkiem było ważne pozwolenie wodnoprawne; oraz zezwolenie
derogacyjne Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z 2 kwietnia 2026 r.
(WPN.6401.36.2026.MH).
Na pytania o warunki dotyczące tempa obniżania poziomu wody, ochrony ichtiofauny,
minimalizacji zawiesiny, monitoringu i procedur awaryjnych odpowiadają wprost warunki
wykonawcze tych rozstrzygnięć. Postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony
Środowiska z 29 stycznia 2025 r. (WPN.43.249.2023.BP.6), doprecyzowane wyjaśnieniem
organu z 28 maja 2026 r. (WPN.43.249.2023.BP.9), przewiduje ustalanie harmonogramu
obniżania poziomu wody z ichtiologiem, pomiary zawiesiny, obserwację ichtiofauny
co najmniej raz dziennie na odcinku co najmniej 500 m poniżej robót oraz obowiązek reakcji
na objawy przyduchy i śnięcia wraz z dokumentowaniem czynności - a więc wbudowany
w warunki realizacji mechanizm bieżącego zarządzania ryzykiem, pełniący funkcję
procedury awaryjnej. Zezwolenie derogacyjne z 2 kwietnia 2026 r. przewiduje odłowy,
elektropołowy i relokację ryb pod nadzorem specjalisty ichtiologa oraz sprawozdawczość
wobec organu; jego warunki obejmują zakaz prowadzenia wszelkich prac w korycie cieku
od 1 marca do 31 maja i obowiązek ich maksymalnego ograniczenia od 1 października
do końca lutego - co w okresach ochronnych obejmowało również czynności odłowowe
w korycie - przenoszenie schwytanych osobników poza zasięg oddziaływania
przedsięwzięcia do miejsc właściwych siedliskowo, a także nadzór herpetologa i zoologa
wraz z warunkami ochrony płazów, gadów i mięczaków. Pozwolenie na budowę przewiduje
ponadto nadzór inwestorski oraz monitoring siedliska przyrodniczego 3260 i głowacza
białopłetwego po zakończeniu prac.
Odpowiadając wprost na pytanie o dopuszczalność fazy wiosenno-letniej: rozstrzygnięcia
organów nie tylko dopuszczały prowadzenie prac w tym okresie - wyznaczyły go,
wyłączając okresy wcześniejsze i nakazując maksymalne ograniczenie okresów
późniejszych. Prace prowadzono zatem w ramach warunków ukształtowanych przez
organy, przy jednoczesnym związaniu inwestora terminem wykonania obowiązków
nałożonych decyzją organu nadzoru budowlanego oraz uwarunkowaniami bezpieczeństwa
budowli przeciwpowodziowej pierwszej klasy ważności.
Odnosząc się do terminu rozpoczęcia prac Spółka podkreśla, że o terminie prac przesądziły
rozstrzygnięcia organów, nie wybór inwestora. Opróżnianie prowadzono etapowo: etap
pierwszy rozpoczęto 12 lutego 2026 r., a czynności w korycie nie były prowadzone
w okresie od 1 marca do 31 maja, objętym zakazem wynikającym z zezwolenia
derogacyjnego. Drugi etap rozpoczęto 2 czerwca 2026 r. - wewnątrz okna prac w korycie
rzeki wyznaczonego zezwoleniem derogacyjnym na okres od 1 czerwca do 30 września
- po uprzedniej ocenie uwarunkowań przyrodniczych w ramach oceny oddziaływania
na obszar Natura 2000 i pod nadzorem ichtiologicznym. Ramy czasowe wyznaczyła wprost
treść zezwolenia derogacyjnego z 2 kwietnia 2026 r. (WPN.6401.36.2026.MH): prace
prowadzi się pod nadzorem specjalisty ichtiologa (pkt 5 lit. a); wszelkich prac w korycie cieku
nie należy prowadzić od 1 marca do 31 maja, a od 1 października do końca lutego należy je
maksymalnie ograniczyć (pkt 5 lit. b); schwytane osobniki gatunków chronionych - śliza
pospolitego, piskorza, różanki, głowacza białopłetwego i minoga strumieniowego - przenosi
się poza zasięg oddziaływania przedsięwzięcia do miejsc właściwych siedliskowo
(pkt 5 lit. c). Ograniczenia czasowe powiązano z okresami lęgowymi i tarłowymi
tych gatunków; okresem przewidzianym dla zasadniczych czynności w korycie był zatem
przedział od 1 czerwca do 30 września. W toku prac inwestor reagował na rozwój
-- 3 of 8 --
sytuacji: jeszcze przed burzą z 20 czerwca 2026 r., 18 czerwca rozpoczął natlenianie wód;
22 czerwca opróżnianie zostało wstrzymane, z ograniczeniem odpływu do przepływu
nienaruszalnego i kontynuacją odłowów; od 1 lipca zrzut wody ograniczony jest do
przepływu biologicznego. Przewidziany warunkami obowiązek reakcji na pogorszenie
warunków został w tych okolicznościach wykonany.
Możliwość realizacji prac w okresie jesienno-zimowym rozstrzygnęła zatem wprost
przytoczona wyżej treść zezwolenia derogacyjnego, która okres od 1 października
do końca lutego obejmuje nakazem maksymalnego ograniczenia prac, a okres od 1 marca
do 31 maja - zakazem ich prowadzenia. Na tak wyznaczone okno nakładały się termin
wykonania obowiązków nałożonych decyzją organu nadzoru budowlanego (do 30 kwietnia
2026 r.) oraz względy bezpieczeństwa przeciwpowodziowego zapory pierwszej klasy
ważności, których wagę potwierdziło doświadczenie powodzi z września 2024 r.
Ocena rozwiązań alternatywnych stanowiła przy tym ustawową przesłankę zezwolenia
derogacyjnego - udzielając zezwolenia z 2 kwietnia 2026 r., Regionalny Dyrektor
Ochrony Środowiska przesądził o braku rozwiązań alternatywnych dla czynności
nim objętych. W uzasadnieniu zezwolenia organ wskazał, że modernizacja ponadstuletniej,
kluczowej dla ochrony przeciwpowodziowej budowli służy poprawie bezpieczeństwa
przeciwpowodziowego regionu, szczególnie po powodzi z 2024 r., oraz zapewnieniu
bezpiecznego retencjonowania wody i ochronie miejscowości położonych w dolinie Bobru,
takich jak Wleń i Lwówek Śląski. Harmonogram przygotowano z wyprzedzeniem
w ramach tak wyznaczonych okien, a jego ustalanie i bieżące korekty - w tym wstrzymanie
opróżniania i ograniczenie zrzutu - następowały w warunkach przewidzianych
postanowieniem z 29 stycznia 2025 r., zakładającym ustalanie harmonogramu
obniżania poziomu wody z ichtiologiem, oraz w reakcji na rozwój sytuacji hydrologicznej
i pogodowej.
Odpowiadając na pytanie o analizę sygnałów wędkarzy i mieszkańców o ryzyku
masowego śnięcia ryb oraz ich deklaracje pomocy przy odłowach, Spółka podkreśla,
że sygnały i udział strony społecznej, w tym środowiska wędkarskiego, były uwzględniane
w toku przygotowania i realizacji przedsięwzięcia. Polski Związek Wędkarski
był stroną postępowania dotyczącego pozwolenia wodnoprawnego i inicjatorem
postępowania wznowieniowego, rozpoznanego w toku instancji i zakończonego decyzją
ostateczną z 29 listopada 2023 r. Współpracę operacyjną podjęto na długo przed
opróżnianiem: 20 stycznia 2026 r. uzgodniono z Polskim Związkiem Wędkarskim
harmonogram opróżniania zbiornika z podziałem na dwa etapy, po spotkaniu z 5 lutego
2026 r. Okręg w Jeleniej Górze poinformował 9 lutego 2026 r. o podjęciu uchwały nr 533
i wprowadzeniu od 12 lutego 2026 r., do odwołania, całkowitego zakazu amatorskiego
połowu ryb w zbiorniku Pilchowice; 31 marca 2026 r., Okręg wydał specjaliście ichtiologowi
zezwolenie na wontonowe odłowy ryb w zbiorniku (L.dz. P/205/2026, na okres
od 1 czerwca do 31 lipca 2026 r., z obowiązkiem informowania o terminach z co najmniej
dwudniowym wyprzedzeniem); 18 czerwca 2026 r. zaakceptował rozwiązania dotyczące
monitoringu i odłowów, deklarując udział społecznej straży rybackiej w monitoringu rzeki
poniżej zapory.
Wiedza i doświadczenie środowiska wędkarskiego znalazły odzwierciedlenie także w fazie
działań zaradczych: to Polski Związek Wędkarski rekomendował progi pracy urządzeń
natleniających (włączenie przy nasyceniu 50%, wyłączenie przy 70%), a odbudowa
ichtiofauny będzie z nim uzgadniana. Odłowy i elektropołowy prowadzono na podstawie
decyzji Marszałka Województwa Dolnośląskiego (postępowanie wszczęte 22 kwietnia
2026 r., znak DOW-ZP.II.7143.7.2026; decyzja z 19 maja 2026 r., znak DOW-
ZP.II.7143.8.2026), w uzgodnieniu z podmiotem uprawnionym do rybactwa. Niezależnie
od tego inwestor sam występował o wzmożenie działań ochronnych wobec ichtiofauny
- 16 czerwca oraz 24 czerwca 2026 r., kiedy udostępnił własne łodzie na potrzeby odłowów
- a od 18 czerwca prowadził natlenianie wód.
Odnosząc się do pytania dotyczącego działań Regionalnego Dyrektora Ochrony
Środowiska, Spółka podkreśla, że przebieg sprawy nie daje podstaw do tezy o bierności.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska ukształtował warunki ochrony przyrody
dla przedsięwzięcia - postanowieniem z 5 grudnia 2023 r. (WPN.43.249.2023.BP.1)
o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar Natura 2000 Ostoja
-- 4 of 8 --
nad Bobrem, postanowieniem z 29 stycznia 2025 r., (WPN.43.249.2023.BP.6)
uzgadniającym warunki realizacji, wyjaśnieniem tych warunków z 28 maja 2026 r.
(WPN.43.249.2023.BP.9) oraz zezwoleniem derogacyjnym z 2 kwietnia 2026 r.
(WPN.6401.36.2026.MH) - a po zdarzeniu skierował do inwestora wezwania z 2 i 13 lipca
2026 r. i prowadzi czynności kontrolno-wyjaśniające w granicach ustawowych kompetencji.
Ocena tych działań, podobnie jak systemowa ocena zakresu kompetencji organów ochrony
środowiska w reagowaniu na zdarzenia obejmujące cały ekosystem, nie należy
do Ministra Aktywów Państwowych i pozostaje we właściwości ministra właściwego
do spraw klimatu i środowiska; jej formułowanie przed zakończeniem prowadzonych
czynności byłoby przedwczesne.
Odnosząc się do inwestora, wykonawców i podwykonawcy realizujących prace, Spółka
podkreśla, że Przedsięwzięcie realizowane jest w standardowej dla procesu inwestycyjnego
strukturze podmiotowej, w której role i zakresy zadań są rozdzielone. Spółka występuje
jako inwestor - odpowiada za organizację przedsięwzięcia, jego finansowanie oraz zgodność
realizacji z decyzjami organów. Roboty wykonuje generalny wykonawca, wyłoniony
w postępowaniu przetargowym i odpowiadający za sposób oraz metodykę wykonania prac,
wraz z podwykonawcami działającymi w jego strukturze. Nadzór nad realizacją,
w tym nadzór przyrodniczy, sprawuje inżynier kontraktu - wyspecjalizowany podmiot
zewnętrzny bezpośrednio nadzorujący inwestycję. Odłowy i przenoszenie ryb prowadził
wyspecjalizowany podmiot dysponujący imiennymi uprawnieniami, w uzgodnieniu
z organami właściwymi w sprawach rybactwa i przy udziale nadzoru ichtiologicznego.
Powierzenie wyspecjalizowanych czynności podmiotom profesjonalnym - wyłonionym
w postępowaniu przetargowym i spełniającym wymagania kwalifikacyjne - jest wymogiem
należytej staranności w procesach inwestycyjnych tej skali; przedstawienie tej struktury
służy wyjaśnieniu przebiegu procesu, nie zaś przenoszeniu odpowiedzialności
na któregokolwiek z jego uczestników.
Weryfikacja zgodności działań poszczególnych uczestników procesu z warunkami decyzji
i pozwoleń jest prowadzona we właściwych, ustawowych trybach - z uwzględnieniem
tak rozdzielonych ról i zakresów zadań. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska prowadzi
od lipca 2026 r. czynności kontrolno-wyjaśniające w zakresie spełnienia warunków
wydanych zezwoleń; organy Inspekcji Ochrony Środowiska prowadzą pomiary i czynności
na miejscu zdarzenia; informacje o ewentualnych dalszych postępowaniach pozostają
w dyspozycji organów właściwych do ich prowadzenia. Podstawą ustaleń będą wyniki
tych czynności - nie zaś oceny formułowane przed ich zakończeniem; ich uprzedzanie
w którymkolwiek kierunku byłoby przedwczesne. Zaufanie, jakim inwestor darzył
wyspecjalizowanych uczestników procesu, nie oznaczało przy tym bierności: w toku prac
Spółka występowała o wzmożenie działań ochronnych wobec ichtiofauny i prowadziła
natlenianie wód (o czym szerzej w odpowiedzi na pytanie nr 7), a od chwili ujawnienia
śnięcia przyjęła czynną i bezpośrednią rolę w kierowaniu działaniami zaradczymi
i naprawczymi. Zaznaczyć przy tym należy, że Spółka jest dziś sama dotknięta skutkami
przebiegu prac, których wykonawstwo i bieżący nadzór powierzyła profesjonalnym
podmiotom zewnętrznym; okoliczność ta nie przesądza żadnych ocen, które pozostają
przedmiotem czynności organów. Spółka współpracuje z organami, udziela wyjaśnień
w wyznaczanych terminach oraz przekazuje dokumentację i dane pomiarowe.
Ponadto informuję, że w ramach nadzoru właścicielskiego, po wystąpieniu Wojewody
Dolnośląskiego z 9 lipca 2026 r. o objęcie działań Spółki szczególnym nadzorem,
Ministerstwo Aktywów Państwowych pismem z 13 lipca 2026 r. zwróciło się do TAURON
Polska Energia S.A. o podjęcie działań korporacyjnych oraz o szczegółowe odniesienie się
do działań wskazanych przez Wojewodę; przedstawione w odpowiedzi informacje
o działaniach monitoringowych, zabezpieczających i badawczych zostały ujęte w niniejszym
stanowisku, w szczególności w części dotyczącej pytania nr 18. Nadzór wykonywany jest
z uwzględnieniem struktury korporacyjnej: Skarb Państwa nie jest bezpośrednio
udziałowcem TAURON Ekoenergia sp. z o.o.; Spółka należy do grupy kapitałowej TAURON,
której podmiotem dominującym jest TAURON Polska Energia S.A. - spółka z udziałem
Skarbu Państwa, notowana na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie
- i to poprzez ład korporacyjny grupy realizowane są oczekiwania nadzorcze.
-- 5 of 8 --
Warto przy tym odnotować uwarunkowanie systemowe: w następstwie przekształceń
własnościowych z lat 1990-2010 obiekty o zasadniczej funkcji przeciwpowodziowej
pozostają w zarządzie spółek sektora energetycznego, powołanych do wytwarzania
energii i współtworzenia bezpieczeństwa energetycznego, podczas gdy ochrona
przeciwpowodziowa stanowi zadanie publicznoprawne powierzone z mocy ustawy
organom właściwym, w tym Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody Polskie
oraz jednostkom samorządu terytorialnego; utrzymanie i remont takiego obiektu Spółka
realizuje i finansuje ze środków własnych. Skalę tego zaangażowania odzwierciedla
publicznie notyfikowana wartość remontu, wynosząca według publicznej notyfikacji
postępowania o udzielenie zamówienia około 93 mln zł.
W nawiązaniu do planu naprawczego, podkreślam, że działania naprawcze zostały podjęte
bez oczekiwania na zakończenie ustaleń i są prowadzone równolegle z czynnościami
organów. Jeszcze przed rozpoczęciem remontu Spółka zadeklarowała sfinansowanie
zarybienia, realizowanego w ścisłej współpracy z Polskim Związkiem Wędkarskim, z którym
uzgadniany jest program odbudowy ichtiofauny, obejmujący zarybienia oraz odbudowę
zróżnicowanych siedlisk służących rozrodowi ryb. Prowadzony jest codzienny monitoring
jakości wód w ośmiu punktach pomiarowych, zlecono badania składu chemicznego osadów
dennych, a rozwiązania ograniczające przemieszczanie osadów są przygotowywane
we współpracy z Instytutem Rybactwa Śródlądowego i będą podlegały uzgodnieniom
z właściwymi organami. Ramy dalszych działań współtworzą: przewidziane zezwoleniem
derogacyjnym odłowy, relokacja ryb i sprawozdawczość wobec organu, nadzór herpetologa
i zoologa obejmujący płazy, gady i mięczaki, a także przewidziany pozwoleniem na budowę
monitoring siedliska przyrodniczego 3260 i głowacza białopłetwego po zakończeniu prac
- obserwacja obejmuje więc nie tylko ichtiofaunę, lecz również inne grupy organizmów.
Działania zaradcze i naprawcze podejmowane przez Spółkę jako inwestora są przez nią
finansowane; finansowanie działań, które Spółka zleca i realizuje jako inwestor,
nie przesądza przy tym o ostatecznym rozłożeniu kosztów ani o odpowiedzialności
któregokolwiek podmiotu - rozstrzygnięcia te wymagają ustalonego stanu faktycznego
i właściwej podstawy prawnej.
Ustalenia dotyczące okoliczności i przyczyn zdarzenia - a w konsekwencji rozstrzygnięcia
co do dalszych obowiązków poszczególnych podmiotów - pozostają przedmiotem
czynności właściwych organów oraz właściwych trybów prawnych; ich uprzedzanie byłoby
przedwczesne.
Odnosząc się do pytania dotyczącego ochrony mieszkańców, turystów itp. Spółka
podkreśla, że ochronie mieszkańców służą równolegle działania prewencyjne, pomiarowe
i informacyjne. Wojewoda Dolnośląski rozporządzeniem z 4 lipca 2026 r. wprowadził
prewencyjny zakaz korzystania z wód. Według informacji służb z 14 lipca 2026 r. woda
dostarczana siecią wodociągową jest bezpieczna, a koryto rzeki drożne; stwierdzone
lokalnie przekroczenia mikrobiologiczne mają charakter sanitarny, odrębny od zdarzenia,
i pozostają w gestii inspekcji sanitarnej - właściwej również dla oceny bezpieczeństwa ujęć
wody, w tym studni prywatnych. Według komunikatu Wojewódzkiego Inspektoratu
Ochrony Środowiska z 5 lipca 2026 r. w próbach z 2-3 lipca 2026 r. odnotowano poprawę
natlenienia i parametrów biogennych; stężenia oznaczonych metali ciężkich pozostawały
poniżej wartości dopuszczalnych, a rtęć rozpuszczona, lokalnie podwyższona przy zaporze
w pomiarach z 30 czerwca i 1 lipca, w próbach z 2-3 lipca była już poniżej granicy
oznaczalności i nie stwierdzono jej rozprzestrzenienia w dół rzeki; ustalenia te nie zmieniają
formuły, że organy nie potwierdzają skażenia chemicznego o charakterze zewnętrznego
zrzutu. Wyniki codziennego monitoringu przekazywane są do Wojewódzkiego Centrum
Zarządzania Kryzysowego we Wrocławiu oraz do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony
Środowiska, co zapewnia służbom bieżącą podstawę do ostrzegania i informowania.
Kształtowanie jednolitych standardów ostrzegania ludności pozostaje we właściwości
wojewody, struktur zarządzania kryzysowego oraz ministra właściwego do spraw
wewnętrznych; inwestor współdziała w tym zakresie, przekazując dane w trybie
codziennym.
W odpowiedzi na pytanie, czy rząd zamierza wprowadzić odgórną, generalną zasadę
zakazującą prowadzenia prac hydrotechnicznych, opróżniania zbiorników czy prac
na upustach dennych w okresie wiosenno-letnim oraz w czasie niesprzyjających warunków
-- 6 of 8 --
hydrometeorologicznych bez uprzednich analiz i planów awaryjnych, należy wskazać,
że system prawny już obecnie uzależnia prowadzenie tego rodzaju prac od wieloetapowych
ocen i rozstrzygnięć, a niniejsza sprawa jest tego praktyczną ilustracją. Ścieżka obejmowała
rozstrzygnięcie w przedmiocie kwalifikacji środowiskowej z 29 maja 2020 r., poddane
następnie kontroli Samorządowego Kolegium Odwoławczego, postanowienie o obowiązku
przeprowadzenia oceny oddziaływania na obszar Natura 2000 Ostoja nad Bobrem
z 5 grudnia 2023 r., raport oddziaływania przekazany organowi 22 lipca 2024 r., uzgodnienie
warunków realizacji postanowieniem z 29 stycznia 2025 r. oraz zezwolenie derogacyjne
z 2 kwietnia 2026 r. z sezonowymi okresami ochronnymi wyłączającymi określone
czynności, nadzorem przyrodniczym i ichtiologicznym oraz obowiązkami sprawozdawczymi;
równolegle przedsięwzięcie objęte było reżimem konserwatorskim, a pozwolenie
na budowę przewiduje monitoring przyrodniczy po zakończeniu prac. Elementy, które są
poruszone w interpelacji - niezależny nadzór przyrodniczy, bieżąca obserwacja stanu wód
i ichtiofauny, obowiązek reakcji na pogorszenie warunków - były zatem w tej sprawie
obecne jako warunki wiążące i zostały zrealizowane, między innymi wstrzymaniem
opróżniania 22 czerwca 2026 r. Generalna zasada wyłączająca prace hydrotechniczne
w całym okresie wiosenno-letnim, niezależnie od rodzaju obiektu i lokalnych uwarunkowań,
mogłaby przy tym kolidować zarówno z okresami ochronnymi gatunków - które w niniejszej
sprawie wyłączyły z prac okres od 1 marca do 31 maja - jak i z obowiązkiem utrzymania
bezpieczeństwa budowli. Ocena zasadności ewentualnych zmian systemowych w tym
zakresie należy do ministrów właściwych do spraw środowiska i gospodarki wodnej.
Mając na uwadze pytanie dotyczące działania zapobiegającego rozprzestrzenianiu się
skutków, Spółka informuje, że prowadzone są przede wszystkim u źródła, w podziale ról
opisanym poniżej: czynności techniczne wykonuje generalny wykonawca pod nadzorem
inżyniera kontraktu, a inwestor kieruje całością działań zaradczych, uzgadnia je
z właściwymi organami i je finansuje. Inwestor w szczególności: wykonał 3 i 4 lipca 2026 r.
na wylocie sztolni obiegowej konstrukcję z prefabrykowanych zbiorników żelbetowych
wypełnionych workami z kruszywem, poprawiającą natlenienie wody i umożliwiającą
częściowe osadzanie namułów; przygotowuje we współpracy z Instytutem Rybactwa
Śródlądowego zabudowę barier filtrujących zawiesinę, wraz z pracami nad przywróceniem
szczelności i funkcjonalności grodzy budowlanej, utrzymaniem stabilności osadów w górnej
czaszy zbiornika oraz - w zależności od wyników pomiarów - dezynfekcją osadów;
ograniczył od 1 lipca 2026 r. zrzut wody do przepływu biologicznego; prowadził natlenianie
wód z użyciem dziesięciu aeratorów pracujących według progów rekomendowanych
przez Polski Związek Wędkarski, wyłączonych po poprawie parametrów; zakończył odłów
i utylizację śniętych ryb (obecnie śniętych ryb się nie stwierdza); a także zlecił badania składu
chemicznego osadów dennych. Wprowadzanie dodatkowych zabezpieczeń w reakcji
na zmieniające się warunki jest elementem zarządzania adaptacyjnego i samo przez się nie
oznacza, że identyczny środek był uprzednio wymagany którymkolwiek rozstrzygnięciem,
ani że jego brak pozostawał w związku ze zdarzeniem.
Monitoring jakości wód prowadzony jest od 3 lipca 2026 r. w ośmiu punktach
wyznaczonych przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska, na odcinku
od Wrzeszczyna do punktu położonego poniżej Zbiorników Rakowickich, z pomiarem
raz na dobę parametrów obejmujących koncentrację zawiesiny, zawartość tlenu,
odczyn pH i przewodność elektryczną; badania te uzupełniają pomiary Inspektoratu,
a ich wyniki przekazywane są codziennie do Wojewódzkiego Centrum Zarządzania
Kryzysowego we Wrocławiu oraz do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska.
Nadzór nad przemieszczaniem się zanieczyszczeń oparto na tej stałej sieci pomiarowej
oraz na ograniczaniu przemieszczania osadów u źródła; dla pracy urządzeń natleniających
przyjęto progi rekomendowane przez Polski Związek Wędkarski, a w odniesieniu
do pozostałych parametrów działania podejmowane są na podstawie bieżącej oceny
wyników pomiarów, we współdziałaniu z właściwymi organami.
Koordynacja przebiega w ustawowym podziale ról. Wojewoda Dolnośląski wprowadził
prewencyjny zakaz korzystania z wód i koordynuje obieg informacji poprzez Wojewódzkie
Centrum Zarządzania Kryzysowego; Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska
oraz Główny Inspektorat Ochrony Środowiska prowadzą pomiary i czynności kontrolne;
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, Regionalny Dyrektor Ochrony
Środowiska oraz Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska są adresatami uzgodnień
-- 7 of 8 --
przygotowywanych rozwiązań technicznych; ocena bezpieczeństwa wody przeznaczonej
do spożycia pozostaje w gestii inspekcji sanitarnej; Marszałek Województwa
Dolnośląskiego wydał decyzje umożliwiające prowadzenie odłowów i elektropołowów;
szczegółowy zakres działań tych podmiotów pozostaje w ich właściwości. Decyzje
operacyjne po stronie inwestora podejmuje Spółka w uzgodnieniu z właściwymi organami,
a działania zabezpieczające realizowane przez Spółkę są przez nią finansowane,
bez przesądzania o ostatecznym rozłożeniu kosztów. Co do harmonogramu na najbliższe
dni i tygodnie: dalsze etapy opróżniania zbiornika zostały uzależnione od zabudowy barier
filtrujących i potwierdzenia skuteczności ich działania, a harmonogram kolejnych prac
będzie pochodną uzgodnień z właściwymi organami.
Śnięcie ryb w Bobrze jest zdarzeniem poważnym i dotkliwym - dla ekosystemu rzeki,
dla społeczności lokalnych i dla wszystkich uczestników przedsięwzięcia; Spółka
traktuje je z całą powagą. Przedstawione fakty nie potwierdzają zarazem obrazu
inwestycji prowadzonej bez decyzji, bez monitoringu, bez udziału ekspertów i bez kontaktu
ze stroną społeczną: przedsięwzięcie o nadrzędnym celu przeciwpowodziowym
prowadzono w ramach warunków ukształtowanych przez organy, służby podjęły czynności
niezwłocznie i prowadzą je w ustawowych trybach, a działania w ramach nadzoru
właścicielskiego zostały podjęte niezwłocznie, uwzględniając wystąpienie Wojewody.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Eliza Zeidler
Sekretarz Stanu
dokument podpisany elektronicznie
1284753.4861842.3860206
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 8 of 8 --