Interpelacja w sprawie uregulowania działalności tzw. receptomatów oraz przeciwdziałania procederowi wyłudzania leków
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18219
do ministra zdrowia
w sprawie uregulowania działalności tzw. receptomatów oraz przeciwdziałania procederowi wyłudzania leków
Zgłaszający: Joanna Wicha
Data wpływu: 02-07-2026
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego dotarły niepokojące informacje dotyczące możliwych licznych nieprawidłowości przy wystawianiu recept za pomocą teleporad. Według przekazanych mi informacji część podmiotów świadczących takie usługi działa w dużej mierze bez jakiejkolwiek skutecznej kontroli systemowej, co tworzy ogromną przestrzeń do nadużyć. Brak odpowiednich i precyzyjnych przepisów powoduje, że niezwykle ciężko jest chociażby oszacować rzeczywistą skalę patologii w tej dziedzinie, jednak napływające do nas sygnały są bardzo niepokojące.
Problem ten dostrzegają już nie tylko eksperci medyczni, ale również instytucje chroniące prawa konsumentów, takie jak Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). Z doniesień medialnych oraz działań urzędów wynika, że w przypadku wielu komercyjnych platform telemedycznych obiecywany kontakt z lekarzem stanowi jedynie fikcję. Cały proces bardzo często sprowadza się wyłącznie do pobieżnej analizy krótkiego formularza wypełnionego przez pacjenta, bez jakiejkolwiek realnej rozmowy czy wnikliwej weryfikacji stanu zdrowia. Dodatkowo pacjenci nierzadko są wprowadzani w błąd w kwestii czasu realizacji usługi, gdyż działania marketingowe obiecują załatwienie sprawy w kilka minut, podczas gdy w rzeczywistości regulaminy dają operatorom na to nawet kilkadziesiąt godzin.
Co więcej, zdarzają się drastyczne przypadki rejestrowania nieświadomych seniorów na fikcyjne wizyty. Przestępcy, generując fałszywe historie chorób osób starszych, bez trudu wyłudzają silne leki, które następnie mogą trafiać na czarny rynek. Taka sytuacja stwarza bezpośrednie i realne zagrożenie dla zdrowia publicznego.
Eksperci, w tym prezes Polskiego Towarzystwa Telemedycyny i e-Zdrowia, słusznie stoją na stanowisku, że podczas każdej teleporady powinien istnieć bezwzględny obowiązek weryfikacji historii zdrowotnej pacjenta. Narzędziem, które powinno do tego służyć, jest Internetowe Konto Pacjenta (IKP). Pełne dane medyczne muszą być dla lekarza swobodnie dostępne przed podjęciem decyzji o wystawieniu recepty. Jeżeli pacjent posiada rzetelną dokumentację, a w jego historii leków w IKP nie widać śladów nadużyć, lekarz może bezpiecznie i odpowiedzialnie wystawić potrzebną receptę. System wymaga wdrożenia ograniczeń w wystawianiu recept wyłącznie na podstawie wcześniejszej recepty lub w oparciu o samą dokumentację od specjalisty, bez przeprowadzenia wnikliwego wywiadu z pacjentem. Ponadto, aby dokumentacja medyczna od specjalisty mogła w ogóle stanowić podstawę do wystawienia leków przez platformę telemedyczną, nie powinna być ona starsza niż rok.
Biorąc pod uwagę wagę opisanego problemu, kieruję do Ministerstwa Zdrowia następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wprowadzenie obowiązkowej weryfikacji historii pacjenta w IKP podczas korzystania z usługi teleporady?
Czy planowane jest wprowadzenie ograniczenia w wystawianiu recept wyłącznie na podstawie recept historycznych lub dokumentacji specjalistycznej starszej niż 12 miesięcy?
W jaki sposób resort zamierza uszczelnić system teleinformatyczny, aby zapobiec procederowi wyłudzania leków z wykorzystaniem danych nieświadomych seniorów?
Czy Ministerstwo Zdrowia pracuje nad rozwiązaniami prawnymi regulującymi działalność komercyjnych platform telemedycznych?
Czy w ostatnich miesiącach do Ministerstwa Zdrowia docierały sygnały o nieprawidłowościach w wystawianiu recept podczas teleporad? Jeśli tak, jakie kroki zostały podjęte, by przeciwdziałać takim zdarzeniom w przyszłości?
Czy Ministerstwo Zdrowia współpracuje z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) w celu wyeliminowania nieuczciwych praktyk rynkowych stosowanych przez operatorów platform telemedycznych, takich jak bezzasadne odmawianie zwrotu pobranych opłat w przypadku odmowy wystawienia recepty?
Podsekretarz stanu Katarzyna Kacperczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7968 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLPR.050.40.2026.MI
Warszawa, 29 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 18219 Pani Poseł Joanny Wicha w sprawie uregulowania
działalności tzw. receptomatów oraz przeciwdziałania procederowi wyłudzania leków,
Minister Zdrowia przekazuje poniższe odpowiedzi.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że Minister Zdrowia w istocie dostrzega ryzyka
związane z wykorzystywaniem narzędzi telemedycznych w sposób sprzeczny z ich celem
zdrowotnym i w rezultacie potrzebę uporządkowania zasad udzielania świadczeń opieki
zdrowotnej i wystawiania recept w związku ze świadczeniami udzielanymi na odległość.
Mając to na uwadze w Ministerstwie przygotowano pakiet rozwiązań regulacyjnych
obejmujący przede wszystkim projekt zmian ustawowych dotyczących świadczeń
telemedycznych i instrumentów nadzorczych, jak i komplementarne rozwiązania na
poziomie aktów wykonawczych w sprawie standardu organizacyjnego teleporady oraz
standardu kontynuacji leczenia. Pakiet ten ma połączyć jednolite minimum organizacyjne
teleporad, zasady bezpiecznej kontynuacji leczenia, w tym wystawiania recept oraz
instrumenty odpowiedzialności i nadzoru wobec rażących naruszeń. Próba uregulowania
ww. obszaru zostanie podjęta w ramach prac nad projektem ustawy o receptach oraz
o zmianie niektórych innych ustaw. Projekt ten ma służyć systemowemu uporządkowaniu
zasad preskrypcji, w tym ograniczeniu ryzyk związanych z wystawianiem recept bez
rzeczywistej oceny stanu zdrowia pacjenta, bez należytej analizy dokumentacji medycznej
albo wyłącznie na podstawie formularza wypełnianego przez pacjenta.
Jednocześnie należy podkreślić, że celem działań resortu nie będzie ograniczenie
prawidłowo prowadzonej telemedycyny, lecz uporządkowanie zasad jej udzielania, tak aby
teleporada była realnym świadczeniem zdrowotnym, a nie czynnością sprowadzoną
wyłącznie do analizy formularza. Planowane rozwiązania będą zmierzały do wyraźnego
oddzielenia prawidłowo prowadzonej telemedycyny, jako dopuszczalnej i potrzebnej formy
udzielania świadczeń zdrowotnych, od praktyk polegających na masowym wystawianiu
recept bez zapewnienia pacjentowi realnego kontaktu z osobą wykonującą zawód medyczny.
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Przechodząc do odpowiedzi na pytania Minister Zdrowia zakłada wprowadzenie obowiązku
analizy dostępnej dokumentacji medycznej i danych medycznych dostępnych w systemach
informacji w ochronie zdrowia przed podjęciem decyzji terapeutycznej w ramach
świadczenia zdalnego. Z punktu widzenia konstrukcji prawnej właściwsze jest przy tym
odwołanie do dokumentacji medycznej, Systemu Informacji Medycznej oraz systemu P1 niż
wyłącznie do Internetowego Konta Pacjenta, które jest przede wszystkim narzędziem
dostępu pacjenta do danych. Funkcjonalnie projektowane rozwiązania odpowiadają jednak
postulatowi, aby osoba wystawiająca receptę nie opierała decyzji wyłącznie na krótkim
formularzu. Minister Zdrowia uznaje przy tym, że standard teleporady powinien
przewidywać minimalne elementy oceny zdrowia pacjenta, a jeżeli skutkiem teleporady ma
być wystawienie recepty, zwolnienia lekarskiego albo zlecenia na wyroby medyczne,
świadczenie powinno być udzielane w czasie rzeczywistym, z wykorzystaniem połączenia
audio albo audio-wideo. Formularze, ankiety lub wiadomości elektroniczne będą mogły
wspierać proces, ale nie będą mogły samodzielnie stanowić podstawy wystawienia recepty.
Co zaś tyczy się ograniczeń, jak Minister Zdrowia rozumie przez kontekst interpelacji, w
zakresie wystawiania recept za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, to
planowane rozwiązania zmierzają do ograniczenia praktyki wystawiania recept wyłącznie na
podstawie niezweryfikowanej dokumentacji – projektowane normy przewidują, że w ramach
świadczenia udzielanego zdalnie lekarz będzie mógł orzec o stanie zdrowia, w tym wystawić
receptę, jeżeli będzie to uzasadnione stanem zdrowia stwierdzonym badaniem oraz analizą
dostępnej dokumentacji medycznej. Wyjątek dotyczyć będzie kontynuacji leczenia i ma być
ograniczony do produktów leczniczych, wyrobów medycznych albo ich odpowiedników,
które były wcześniej stosowane przez pacjenta. Wstępny projekt standardu kontynuacji
leczenia przewiduje ponadto, że przed wystawieniem recepty należy potwierdzić
rozpoznanie, dotychczas stosowaną terapię oraz stabilność stanu zdrowia pacjenta. Co do
zasady konieczne ma być także uzyskanie aktualnych informacji od pacjenta, m.in. o braku
pogorszenia stanu zdrowia. Sam fakt wcześniejszego wystawienia recepty nie powinien więc
być wystarczającą podstawą do dalszej preskrypcji.
Korespondujące z rozwiązaniami uszczelnienie systemu ma następować zarówno przez
wymagania organizacyjne, jak i przez rozwiązania techniczne. Projekt standardu teleporady
przewiduje obowiązek weryfikacji tożsamości pacjenta czy zapewnienia integralności
przekazywanych dokumentów oraz dokumentowania faktu udzielenia świadczenia w tej
formie, a wymóg kontaktu w czasie rzeczywistym przy wystawianiu recept ogranicza ryzyko
posłużenia się danymi osoby, która faktycznie nie bierze udziału w świadczeniu.
Projektowane rozwiązania obejmują również komercyjne modele udzielania teleporad, jeżeli
są one realizowane przez podmioty wykonujące działalność leczniczą w trybie
ambulatoryjnym. Standard teleporady ma mieć charakter powszechny, a więc nie będzie
ograniczony wyłącznie do świadczeń finansowanych ze środków publicznych.
Odpowiadając na pytanie o docierające sygnały należy wskazać, że sygnały dotyczące
możliwych nieprawidłowości przy wystawianiu recept w związku z teleporadami docierały
i docierają w ramach bieżącej działalności resortu oraz prowadzonej korespondencji.
Sygnały te pochodzą zarówno z wystąpień podmiotów instytucjonalnych, środowisk
zawodowych i organów publicznych, jak również z informacji wskazujących na konkretne
ryzyka związane z masowym wystawianiem recept bez należytej weryfikacji stanu zdrowia
pacjenta. W odpowiedzi na te sygnały podjęto prace nad wskazanym pakietem regulacyjnym.
Obejmuje on standard teleporady, standard kontynuacji leczenia oraz zmiany ustawowe w
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
zakresie sankcji, odpowiedzialności podmiotów leczniczych i instrumentów nadzoru nad
preskrypcją produktów szczególnie ryzykownych.
Należy przy tym zaznaczyć, że ocena indywidualnych przypadków naruszeń może należeć,
zależnie od charakteru sprawy, do organów odpowiedzialności zawodowej, Rzecznika Praw
Pacjenta, organów prowadzących rejestr podmiotów wykonujących działalność leczniczą
albo organów ścigania. Rolą Ministerstwa Zdrowia jest natomiast stworzenie takich ram
prawnych, które ograniczą możliwość powstawania podobnych nadużyć i ułatwią szybką
reakcję systemową.
Kwestie dotyczące nieuczciwych praktyk rynkowych i wprowadzania konsumentów w błąd
należą do właściwości Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i Prezes
informował publicznie, np. o postępowaniu wobec operatora platformy Receptomat.
Działania Ministra Zdrowia i Prezesa Urzędu mają charakter komplementarny – Urząd może
reagować na nieuczciwe praktyki wobec konsumentów, natomiast Ministerstwo Zdrowia
koncentruje się na bezpieczeństwie zdrowotnym pacjentów, organizacji świadczeń i
odpowiedzialności podmiotów leczniczych. Naturalnie Minister deklaruje gotowość do
wymiany informacji i współpracy z Prezesem Urzędu w zakresie, w jakim ustalenia dotyczące
praktyk rynkowych wskazują jednocześnie na ryzyka dla bezpieczeństwa pacjentów lub
potrzebę doprecyzowania regulacji zdrowotnych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kacperczyk
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --