Interpelacja w sprawie wynajmowania pomieszczeń Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu podmiotowi świadczącemu usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18179
do ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie wynajmowania pomieszczeń Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu podmiotowi świadczącemu usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców
Zgłaszający: Bartosz Józef Kownacki
Data wpływu: 01-07-2026
Szanowny Panie Ministrze,
Radio Maryja ujawniło, że Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu wynajmuje pomieszczenie podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą polegającą na świadczeniu usług związanych z legalizacją pobytu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Uniwersytet publiczny jest jednostką sektora finansów publicznych zobowiązaną do gospodarowania powierzonym majątkiem zgodnie z zasadami legalności, celowości, gospodarności i przejrzystości.
W związku z powyższym pojawiają się pytania dotyczące zasad zawarcia przedmiotowej umowy, sposobu wyboru najemcy oraz zgodności prowadzonej działalności z misją uczelni publicznej.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego posiada wiedzę o zawarciu przez Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu umowy najmu z podmiotem świadczącym usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców?
2. Czy zawarcie takiej umowy było przedmiotem analizy lub oceny ministerstwa?
3. Na jakiej podstawie prawnej uczelnia mogła wynająć pomieszczenia na prowadzenie tego rodzaju działalności gospodarczej?
4. Czy przy wyborze najemcy przeprowadzono postępowanie zapewniające przejrzystość i konkurencyjność, a jeżeli nie – z jakich przyczyn?
5. W jaki sposób ustalono wysokość czynszu najmu i czy odpowiada on stawkom rynkowym?
6. Czy ministerstwo zamierza przeprowadzić kontrolę prawidłowości gospodarowania mieniem publicznym w tym zakresie?
7. Czy ministerstwo planuje opracowanie jednolitych wytycznych dotyczących wynajmowania majątku uczelni publicznych podmiotom prowadzącym działalność niezwiązaną z działalnością naukową lub dydaktyczną?
8. Czy ministerstwo dysponuje informacjami, ile uczelni publicznych w Polsce wynajmuje swoje pomieszczenia podmiotom świadczącym usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców lub pośrednictwem migracyjnym?
Podsekretarz stanu Maria Mrówczyńska
Odpowiedź zawiera znaczną ilość ogólników lub zapowiedzi dalszych analiz przy ograniczonej liczbie konkretów.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada informacji” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10459 znakówadres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
DSW-WPN.055.11.2026
Warszawa, 23 lipca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 18179
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP Pana Bartosza Józefa
Kownackiego w sprawie wynajmowania pomieszczeń Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu
podmiotowi świadczącemu usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców.
Szanowny Panie Pośle,
odnosząc się do podniesionych w Pana interpelacji kwestii dotyczących wynajmowania przez
Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu pomieszczeń w związku z zawarciem umowy najmu
z podmiotem świadczącym usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców, należy
wskazać, że gospodarowanie mieniem i podejmowanie decyzji w zakresie infrastruktury
usytuowanej na terenie stanowiącym własność uczelni należy, co do zasady, do sfery autonomii
władz szkoły wyższej. Z uwagi na prawnie gwarantowaną autonomię uczelni, ich organy
nie są organizacyjnie, ani też służbowo podporządkowane żadnemu organowi administracji
publicznej. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego i nauki sprawuje nadzór
nad uczelniami, który ma charakter nadzoru prawnego, czyli dotyczy badania zgodności działań
uczelni z przepisami ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
(Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, ze zm.), dalej: „ustawa PSWN”, i jej statutem. Zakres, rodzaj i tryb
sprawowanego przez Ministra nadzoru nad uczelniami jest ściśle określony w ustawie PSWN,
która nie przyznaje Ministrowi uprawnienia do ingerowania w procedurę zawierania umów
przez uczelnie. Zgodnie z art. 9 ust. 5 ustawy PSWN organy władzy publicznej mogą
podejmować rozstrzygnięcia dotyczące uczelni tylko w przypadkach przewidzianych
w ustawach.
Dodatkowo, uczelnia jako podmiot posiadający osobowość prawną (zgodnie z art. 9 ust. 1
ustawy PSWN) jest uprawniona do samodzielnego korzystania i rozporządzania mieniem
w granicach wyznaczonych przez przepisy, co oznacza że może m.in. podejmować decyzje
o zawieraniu umów cywilnoprawnych uprawniających do korzystania z mienia (np. najem).
Uwzględniając chociażby art. 423 ustawy PSWN podkreślić trzeba, że uczelnia samodzielnie
gospodaruje swoim mieniem, co obejmuje również możliwość korzystania z nieruchomości
na podstawie stosunków cywilnoprawnych, takich jak dzierżawa, najem, użyczenie.
Mając na względzie, iż nadzór Ministra ma charakter wyłącznie legalnościowy, którego celem
jest przywrócenie praworządności działania organów uczelni, wymaga podkreślenia, że nie jest
to nadzór o charakterze „właścicielskim” skutkujący merytorycznym ingerowaniem w zasad-
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
ność decyzji uczelni pozostających w zakresie jej odpowiedzialności. Do takich decyzji należy
zaliczyć kwestie związane z decydowaniem o sposobie zarządzania uczelnią, dysponowaniem
majątkiem, itp. Powyższe oznacza, iż uczelnia może samodzielnie dokonywać określonych
czynności prawnych, w tym w zakresie zbywania i nabywania nieruchomości, kierując się przy
tym własną strategią rozwoju, oraz samodzielnie określać procedury w tym zakresie. Zasady
dysponowania majątkiem powinny być uregulowane w statucie (art. 34 ust. 1 pkt 10 ustawy
PSWN), a także są doprecyzowane w innych aktach wewnętrznych, w których uczelnia określa,
m. in.: tryb i warunki oddawania nieruchomości do korzystania innym podmiotom, procedury
przetargowe mające na celu zapewnić transparentność i optymalne wykorzystanie majątku.
Natomiast w określonych przepisami prawa przypadkach działalność uczelni w zakresie
gospodarowania nieruchomościami podlega weryfikacji zewnętrznej, sprawowanej przez
uprawnioną do tego instytucję państwową, tj. Prezesa Prokuratorii Generalnej
Rzeczypospolitej Polskiej, dalej: „PG RP”. Zgodnie z art. 423 ust. 2 ustawy PSWN, na zasadach
określonych w art. 38-41 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem
państwowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 125, ze zm.), dokonanie przez uczelnię publiczną czynności
prawnej w zakresie rozporządzenia składnikami aktywów trwałych, w rozumieniu przepisów
o rachunkowości, oraz dokonanie przez uczelnię publiczną czynności prawnej w zakresie
oddania tych składników do korzystania innemu podmiotowi, na okres dłuższy niż 180 dni
w roku kalendarzowym, wymaga zgody PG RP w przypadkach gdy wartość rynkowa
tych składników albo wartość rynkowa przedmiotu czynności prawnej przekracza kwotę
2 000 000 zł. Do wniosku o wyrażenie zgody dołącza się zgodę rady uczelni, do której zadań
należy m.in. monitorowanie gospodarki finansowej uczelni i zarzadzania uczelnią w myśl
art. 18 ust. 1 ustawy PSWN. Zatem kwestie związane z wyrażaniem zgody na dokonanie
określonych czynności prawnych związanych z rozporządzaniem ww. majątkiem uczelni
pozostają we właściwości Prezesa PG RP.
Przedstawiając powyższe uwarunkowania prawne, w związku z pytaniem nr 1 i 2 uprzejmie
wyjaśniam, że z przepisów ustawy PSWN nie wynika obowiązek przekazywania przez uczelnie
do MNiSW informacji o zawartych umowach najmu pomieszczeń pozostających własnością
uczelni, tym samym MNiSW nie posiada z urzędu wiedzy o każdej umowie zawieranej
przez uczelnie, w tym przez Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu. Ze względu na samodzielne
podejmowanie decyzji przez uczelnie o trybie postępowania i procesie decyzyjnym związanym
z zawieraniem umów, MNiSW nie dokonuje z urzędu analizy lub oceny każdej zawartej przez
uczelnie umowy. Oznacza to także, że MNiSW nie posiada informacji wspomnianych w pytaniu
nr 8, tj. „ile uczelni publicznych w Polsce wynajmuje swoje pomieszczenia podmiotom świadczącym
usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców lub pośrednictwem migracyjnym?”.
W odniesieniu do pytania nr 3 wymaga zaznaczenia, że przepisy ustawy PSWN nie zawierają
ograniczenia dla uczelni publicznych w zakresie zawierania umów najmu z podmiotami
prowadzącymi działalność niezwiązaną z działalnością naukową lub dydaktyczną. Ponadto
oprócz wykazanych powyżej przepisów prawa stanowiących podstawę prawną do zawierania
przez uczelnie umów dotyczących dysponowania mieniem, uczelnie zobowiązane są
do przestrzegania przepisów Kodeksu cywilnego oraz postanowień zawartych w statutach
uczelni i innych aktach wewnętrznych przyjętych w uczelni w przedmiotowym zakresie.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy PSWN, do zadań rektora
należą sprawy dotyczące uczelni, z wyjątkiem spraw zastrzeżonych przez ustawę lub statut
do kompetencji innych organów uczelni. Stosownie do art. 23 ust. 2 pkt 1, 2, 10 i 11 ustawy
PSWN, do zadań rektora należą w szczególności reprezentowanie uczelni i zarządzanie nią,
prowadzenie gospodarki finansowej uczelni, a także zapewnianie wykonywania przepisów
obowiązujących w uczelni. Ponadto, w myśl art. 50 ust. 1 ustawy PSWN, to rektor dba
o utrzymanie porządku i bezpieczeństwa na terenie uczelni.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
Rektor uczelni publicznej, jako kierownik jednostki sektora finansów publicznych, zobowiązany
jest do zapewnienia, aby przyjęty w Uniwersytecie tryb postępowania i proces decyzyjny
związany z zawarciem umów najmu uwzględniał wymagania wynikające z przepisów prawa,
w tym m.in. podlegał ocenie w zakresie zgodności z wynikającymi z przepisów o finansach
publicznych zasadami gospodarności i celowości, a także w zakresie należytego zarządzania
majątkiem publicznym. W tym celu rektor może podejmować (we współpracy z radą uczelni
jako organem uczelni wykonującym wynikające z art. 18 ust. 1 i 2 ustawy PSWN zadania
w sferze gospodarki finansowej uczelni) szereg działań związanych m.in. z: wdrożeniem
wewnętrznych regulaminów dotyczących zasad udostępniania nieruchomości uczelni
i określających wymogi formalne, stawki opłat oraz konsekwencje naruszeń; bieżącym
monitorowaniem stanu wykorzystania wszystkich nieruchomości należących do uczelni;
prowadzeniem rejestru umów na korzystanie z nieruchomości; skutecznym egzekwowaniem
należności oraz pilnowaniem terminów płatności i terminów wygaśnięcia umów.
Tym samym organem właściwym do udzielenia odpowiedzi w zakresie pytania nr 4 i 5, które
odnoszą się do przyjętego w uczelni trybu wyboru najemcy oraz sposobu ustalenia wysokości
czynszu najmu, pozostaje Rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu jako organ
uprawniony do dokonywania oceny działań podejmowanych w Uczelni przy zawieraniu umów
związanych z najmem mienia uczelni pod kątem przestrzegania przepisów prawa powszechnie
obowiązującego, statutu uczelni oraz innych aktów wewnątrzuczelnianych, a w przypadku
stwierdzenia nieprawidłowości w gospodarowaniu środkami publicznymi podjęcia określonych
w przepisach działań przewidzianych dla kierownika jednostki sektora finansów publicznych.
Równocześnie, ze względu na to, że w interpelacji nie zostało wykazane, iż doszło do naruszenia
konkretnych przepisów ustawy PSWN przy zawarciu umowy najmu z podmiotem świadczącym
usługi związane z legalizacją pobytu cudzoziemców, w odpowiedzi na pytanie nr 6 informuję,
że sama informacja o zawarciu umowy ze wskazanym podmiotem nie może stanowić podstawy
do dokonania analizy, czy zachodzą przesłanki do przeprowadzenia kontroli przez Ministra
Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Natomiast odnosząc się do kwestii podniesionej w pytaniu nr 7, tj. czy ministerstwo planuje
opracowanie jednolitych wytycznych dotyczących wynajmowania majątku uczelni publicznych
podmiotom prowadzącym działalność niezwiązaną z działalnością naukową lub dydaktyczną?,
pragnę ponownie wskazać na zasadę autonomii i swobody decyzyjnej uczelni w tym zakresie,
a także roli i odpowiedzialności rektora oraz rady uczelni w przedmiocie przyjętego
w uczelniach trybu postępowania i procesu decyzyjnego związanego z zawieraniem umów
w przedmiocie dysponowania mieniem. Z kolei w przypadku kierowanych do MNiSW przez
różne podmioty sygnałów dotyczących możliwych naruszeń konkretnych przepisów
w uczelniach, są one każdorazowo badane pod kątem zasadności i możliwych do podjęcia
z urzędu działań nadzorczych określonych w ustawie PSWN.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia
Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Maria Mrówczyńska
Podsekretarz Stanu
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --