Interpelacja w sprawie realizacji wniosków pokontrolnych Najwyższej Izby Kontroli dotyczących realizacji zadań przez Narodowy Fundusz Zdrowia
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 18112
do ministra zdrowia
w sprawie realizacji wniosków pokontrolnych Najwyższej Izby Kontroli dotyczących realizacji zadań przez Narodowy Fundusz Zdrowia
Zgłaszający: Wiesław Krajewski, Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 28-06-2026
Szanowna Pani Minister, Najwyższa Izba Kontroli opublikowała informację o wynikach kontroli dotyczącą realizacji zadań przez Narodowy Fundusz Zdrowia. W raporcie przedstawiono szereg ustaleń odnoszących się do funkcjonowania funduszu, realizacji zadań ustawowych, nadzoru nad oddziałami wojewódzkimi oraz zapewnienia równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Jednym z podstawowych celów działalności kontrolnej Najwyższej Izby Kontroli jest wskazywanie nieprawidłowości oraz formułowanie wniosków mających usprawnić funkcjonowanie administracji publicznej. Skuteczność kontroli nie powinna być oceniana wyłącznie przez liczbę wydanych zaleceń, ale przede wszystkim przez stopień ich rzeczywistej realizacji.
W związku z powyższym zasadne jest uzyskanie informacji dotyczących działań podjętych po zakończeniu kontroli oraz stopnia wdrożenia rekomendacji przedstawionych przez Najwyższą Izbę Kontroli.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Które wnioski pokontrolne Najwyższej Izby Kontroli zostały dotychczas zrealizowane?
Które pozostają w trakcie realizacji?
Których zaleceń nie zrealizowano i z jakich powodów?
Czy minister zdrowia monitoruje realizację zaleceń pokontrolnych kierowanych do Narodowego Funduszu Zdrowia?
Jak często Ministerstwo Zdrowia otrzymuje informacje dotyczące stopnia realizacji zaleceń?
Czy opracowano harmonogram wdrażania zaleceń pokontrolnych?
Kto odpowiada za koordynację realizacji poszczególnych zaleceń?
Czy po opublikowaniu raportu przeprowadzono dodatkowe analizy lub audyty?
Jakie działania organizacyjne wdrożono w Centrali NFZ?
Jakie działania wdrożono w oddziałach wojewódzkich NFZ?
Czy w wyniku ustaleń NIK dokonano zmian procedur wewnętrznych?
Czy planowane są zmiany przepisów prawa wynikające z ustaleń kontroli?
Czy ministerstwo przewiduje przeprowadzenie oceny skuteczności wdrożonych działań naprawczych?
W jakim terminie planowane jest pełne wdrożenie wszystkich zaleceń pokontrolnych?
Proszę o przedstawienie tabelarycznego zestawienia wszystkich zaleceń NIK wraz z informacją o stopniu ich realizacji.
Jednocześnie proszę o przedstawienie odpowiedzi według stanu na dzień jej sporządzenia.
Z wyrazami szacunku Wiesław Krajewski
Olga Semeniuk-Patkowska
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 8 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
25184 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
NKM.050.2.2026.3.KCZ
Warszawa, 21 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 18112 Pana Posła Wiesława Krajewskiego i Pani Poseł
Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej z dnia 2 lipca 2026 r. w sprawie realizacji wniosków
pokontrolnych Najwyższej Izby Kontroli1 dotyczących realizacji zadań przez Narodowy
Fundusz Zdrowia2, uprzejmie informuję, co następuje.
W pierwszej kolejności uprzejmie informuję, iż kontrola NIK P/24/046 –
„Realizacja zadań
przez Narodowy Fundusz Zdrowia w latach 2021-2024” została przeprowadzona w:
Centrali NFZ i w trzech Oddziałach Wojewódzkich3 NFZ (Opolskim, Warmińsko-
Mazurskim i Wielkopolskim), zaś badania kontrolne w toku ww. kontroli P/24/046 nie były
realizowane w Ministerstwie Zdrowia. Powyższe oznacza, że zdecydowana większość
ustaleń przedstawionych w dokumentach NIK, sporządzonych w konsekwencji
przedmiotowej kontroli, dotyczy ocen funkcjonowania Centrali NFZ i OW NFZ, a nie
Ministerstwa Zdrowia.
Niezależnie od powyższego, poniżej przedstawiam odpowiedzi na pytania skierowane do
Ministra Zdrowia w ww. interpelacji nr 18112.
Ad. 1, 2., 3., 14. i 15.
Na wstępie uprzejmie informuję, że w ww. Informacji o wynikach kontroli NIK skierowała 3
wnioski: 1 do Ministra Zdrowia, 1 do Prezesa NFZ i 1 do Prezesa NFZ i Dyrektorów OW
NFZ.
Niezależnie od wniosków sformułowanych przez NIK w Informacji o wynikach kontroli,
uprzejmie informuję, że w wystąpieniach pokontrolnych sporządzonych w następstwie ww.
kontroli, NIK skierowała 7 wniosków pokontrolnych do Prezesa NFZ i 11 wniosków
pokontrolnych do Dyrektorów OW NFZ.
Uprzejmie informuję, iż Centrala NFZ wskazała, że zrealizowano wnioski pokontrolne
nr 1-5 i 7 skierowane do Prezesa NFZ w wystąpieniu pokontrolnym NIK. W trakcie
realizacji pozostaje wniosek pokontrolny nr 6, który zostanie w pełni zrealizowany po
wdrożeniu nowego, właściwego rozwiązania informatycznego.
Zgodnie z wyjaśnieniami Centrali NFZ, wnioski skierowane do Dyrektorów OW NFZ
zostały zrealizowane lub pozostają w trakcie bieżącego wdrażania w toku podejmowanych
działań.
1 Zwanej dalej
„NIK”.
2 Zwany dalej
„NFZ”.
3 Zwanych dalej „
OW”.
-- 1 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Ponadto uprzejmie informuję, że informacje o stanie wykonania wszystkich wniosków NIK
sformułowanych w konsekwencji przedmiotowej kontroli P/24/046 (zarówno w Informacji
o wynikach kontroli, jak i w wystąpieniach pokontrolnych), zostały ujęte w tabeli, która
stanowi załącznik do odpowiedzi na interpelację. Przedmiotowa tabela została podzielona
na 3 arkusze:
„Wnioski z Informacji”,
„Wnioski do Prezesa NFZ” i
„Wnioski do Dyrektorów
Oddziałów”, w których znajdują się wnioski pogrupowane zgodnie z ww. tytułami arkuszy
tabeli.
Odnosząc się do wniosku NIK skierowanego do Ministra Zdrowia dotyczącego podjęcia
działań zmierzających do poprawy sytuacji finansowej płatnika publicznego oraz dostępu
do świadczeń zdrowotnych dla osób uprawnionych, informuję jak poniżej.
W odniesieniu do pierwszej części ww. wniosku, należy wskazać, że pomimo nieustannie
podejmowanych działań mających na celu zwiększenie środków w budżecie NFZ, które
skutkują istotnym zwiększaniem nakładów na koszty świadczeń opieki zdrowotnej, obecnie
pokrywają one głównie skutki decyzji podejmowanych w systemie ochrony zdrowia
w 2022 r.
Na obecną sytuację finansową w ochronie zdrowia istotny wpływ miała również epidemia
COVID-19, w czasie której dodatkowe środki na świadczenia związane z przeciwdziałaniem
i zwalczaniem COVID-19 pochodziły z budżetu państwa, z części, której dysponentem był
Minister Zdrowia oraz z Funduszu Przeciwdziałania COVID-19. Oznacza to, że
finansowanie zapobiegania i zwalczania epidemii COVID-19 nie odbywało się kosztem
innych świadczeń, za które płacił NFZ. W tym okresie został uruchomiony także szereg
mechanizmów wsparcia dla świadczeniodawców, którzy z powodu walki z pandemią nie
mogli w pełni realizować swoich standardowych umów zawartych z NFZ. Główne zasady
opierały się na zapewnieniu stabilności finansowej placówek, mimo ograniczenia planowych
zabiegów. Podmioty lecznicze korzystały m.in. z możliwości pobrania zaliczki, tzw. 1/12
kwoty zobowiązania, określonej w umowie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a
świadczeniodawcy byli zobowiązani do odpracowania wypłaconej kwoty. Obserwowano
ograniczoną liczbę nadwykonań za ten okres, wynikającą m.in. z konieczności odpracowania
niedowykonań powstałych w okresie trwania epidemii COVID-19.
W związku z powyższym, coraz większą część przychodów NFZ stanowią środki budżetu
państwa, w tym przede wszystkim dotacja podmiotowa na finansowanie świadczeń
gwarantowanych, która w ostatnich latach wyniosła:
w 2023 r.: 200 mln zł,
w 2024 r.: blisko 14,8 mld zł,
w 2025 r.: blisko 33 mld zł.
Ponadto, dzięki decyzjom Ministra Finansów oraz Ministra Zdrowia, w 2025 r. zostały
przyznane również środki finansowe dla NFZ w kwocie blisko 1,77 mld zł, przeznaczone
na zwiększenie funduszu zapasowego NFZ. Minister Finansów i Gospodarki wyemitował
także obligacje skarbowe przeznaczone na podwyższenie funduszu zapasowego NFZ o
łącznej wartości nominalnej 922 mln zł.
Jednocześnie wejście w życie nowelizacji ustawy o Funduszu Medycznym pozwoliło
na przekazanie do NFZ z Funduszu Medycznego 3,56 mld zł z przeznaczeniem
na sfinansowanie pełnej kwoty wartości nadwykonań świadczeń opieki zdrowotnej
zrealizowanych na rzecz osób poniżej 18 roku życia w 2025 r.
Dotacja podmiotowa dla NFZ zaplanowana pierwotnie w 2026 r. wynosiła 26 mld zł,
a dzięki decyzjom Ministra Finansów i Gospodarki oraz Ministra Zdrowia obecnie
zaplanowane środki na ten cel w 2026 r. wynoszą 33,6 mld zł.Kolejne zwiększenia
zaplanowanej dotacji podmiotowej dla NFZ na bieżący rok będą możliwe na podstawie art.
-- 2 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
131d ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych4.
Niezależnie od powyższego, uprzejmie informuję, że poprawa sytuacji finansowej
w ochronie zdrowia jest obecnie priorytetem dla Ministra Zdrowia, wobec czego aktualnie
jest ona szeroko dyskutowana oraz analizowana na wszystkich poziomach, zarówno
w ramach rozmów z Ministrem Finansów i Gospodarki, przy stałej współpracy z NFZ i
Agencją Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji5, jak i w ramach wspólnego dialogu, w
tym m.in. w ramach prac Trójstronnego Zespołu do Spraw Ochrony Zdrowia. Należy przy
tym zapewnić, że priorytetem w podejmowanych działaniach oraz ostatecznie wdrażanych
rozwiązaniach jest uwzględnienie konieczności zagwarantowania bezpieczeństwa
zdrowotnego pacjentów.
Dodatkowo, w odniesieniu do drugiej części ww. wniosku NIK do Ministra Zdrowia,
dotyczącej podjęcia działań zmierzających do poprawy dostępu do świadczeń zdrowotnych,
należy wskazać, że Minister Zdrowia systematycznie podejmuje działania i inicjatywy
legislacyjne, umożlwiające osiągnięcie powyższego.
Informuję, że w ustawie z dnia 19 czerwca 2026 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej,
określono niezbędne uprawnienia dla Ministra Zdrowia, NFZ oraz AOTMiT do
pozyskiwania i przetwarzania szczegółowych danych o wynagrodzeniach powiązanych z
konkretnym numerem PESEL lub numerem prawa wykonywania zawodu. Przedmiotowe
zmiany mają istotne znaczenie w kontekście prowadzonych przez AOTMiT analiz dla
stabilności systemu finansowania ochrony zdrowia, a także aktualnych wyzwań związanych
z regulacją wynagrodzeń pracowników podmiotów leczniczych. Umożliwienie Ministrowi
Zdrowia, AOTMiT oraz NFZ pozyskiwania i przetwarzania danych o wynagrodzeniach w
taki sposób, aby możliwe było uzyskanie wiedzy o faktycznych poziomach wynagrodzeń
poszczególnych osób zatrudnionych w podmiotach leczniczych, poprzez powiązanie danych
z konkretnym numerem PESEL lub numerem prawa wykonywania zawodu, pozwoli na
uzyskanie rzetelnych danych dotyczących tych wynagrodzeń, które w sposób rzeczywisty
odzwierciedlą ich faktyczny wpływ na poziom kosztów świadczeń opieki zdrowotnej.
Należy również wskazać na regulacje, wprowadzone przepisami ustawy z dnia 5 sierpnia
2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej6, które przewidują nowe rozwiązania w
zakresie restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych. Procesy te zostaną
dodatkowo wsparte finansowo w ramach programu
„Zdrowy szpital – bezpieczny Pacjent”,
który zakłada stworzenie instrumentów wsparcia na cele infrastrukturalne, doposażenie
szpitali i zakup sprzętu medycznego. Obszar dotyczący wsparcia procesów
konsolidacyjnych podmiotów leczniczych został uwzględniony w ramach budżetu Funduszu
Medycznego i ujęty w alokacji środków na Subfundusz Modernizacji Podmiotów
Leczniczych. Uchwała nr 93 Rady Ministrów z dnia 12 marca 2026 r. zmieniająca uchwałę w
sprawie ustanowienia programu inwestycyjnego pod nazwą „
Program inwestycyjny
modernizacji podmiotów leczniczych”7 określa zasady wsparcia konsolidacji podmiotów
leczniczych.
Działanie ma na celu m.in. zwiększenie efektywności wykorzystania personelu medycznego
i infrastruktury w szpitalach. Zakres wspartych inwestycji będzie wynikać z podjętych
procesów konsolidacyjnych i służyć racjonalizacji działalności skonsolidowanych
podmiotów. Wsparcie będzie przeznaczone na budowę, modernizację, przebudowę lub
doposażenie podmiotów leczniczych. Dzięki zmianom, oferta szpitali zostanie lepiej
dostosowana do lokalnych potrzeb, w tym do zmian demograficznych.
4 Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, z późn. zm.
5 Zwaną dalej
„AOTMiT”.
6 Dz. U. poz. 1211.
7 M. P. poz. 343.
-- 3 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Minister Zdrowia popiera wszelkie działania mające na celu poprawę sytuacji podmiotów
leczniczych oraz osiąganie optymalnych rozwiązań organizacyjnych, które zarazem
wpływają korzystnie na dostępność i jakość świadczeń zdrowotnych.
Ponadto ww. ustawa umożliwiła dokonanie pewnych dostosowań w strukturze systemu
podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej8.
Świadczeniodawcy mogą – za zgodą NFZ opartą o ocenę potrzeb zdrowotnych na danym
obszarze – wycofywać się z realizacji określonych profili szpitalnych w ramach PSZ, co
oznacza równocześnie zwiększenie skali działalności w zakresie tych profili w innych
szpitalach w regionie, pociągając za sobą koncentrację/konsolidację danych świadczeń
szpitalnych.
Dodatkowym rozwiązaniem jest umożliwienie świadczeniodawcy, który otrzymał zgodę na
rezygnację z profilu PSZ, zawarcia umowy na tożsamy zakres świadczeń wykonywany w
trybie hospitalizacji planowej albo leczenia jednego dnia lub umowy na udzielanie
świadczeń opieki długoterminowej.
Konsolidacja profili szpitalnych w ramach PSZ jest jednym z narzędzi porządkowania
struktury lecznictwa szpitalnego i wzmacniania stabilności systemu ochrony zdrowia.
Proces ten umożliwi optymalne wykorzystanie zasobów kadrowych i infrastrukturalnych
oraz ograniczenie dublowania świadczeń szpitalnych na tym samym obszarze
zabezpieczenia, a jednocześnie będzie sprzyjać podniesieniu jakości leczenia.
Obecnie jest realizowana również reforma systemu opieki psychiatrycznej dla osób
dorosłych i odejście od modelu opieki nad pacjentem w dużym szpitalu psychiatrycznym w
kierunku modelu opieki środowiskowej w formie centrum zdrowia psychicznego9. Trwają
prace nad implementacją do systemu ochrony zdrowia CZP na podstawie programu
pilotażowego CZP, który obejmował ok. 49% dorosłej populacji i zakończy się w 2026 r. W
oparciu o pilotaż, powstaną nowe CZP, które obejmą opieką pacjentów w całym kraju, co
dwukrotnie zwiększy dostępność do świadczeń opieki psychiatrycznej dla dorosłych.
Aktualnie jest procedowany projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie
Ministra Zdrowia z dnia 29 czerwca 2019 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych
z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień10 - trwają konsultacje publiczne.
Rozwiązania przewidziane w projekcie zakładają, że dorośli będą mogli skorzystać z
różnych form opieki psychiatrycznej, m.in. w poradniach oraz w ramach leczenia domowego
(środowiskowego). Wejście w życie przepisów planowane jest na dzień 1 stycznia 2027 r.
W Ministerstwie Zdrowia trwają również prace nad określeniem zakresu świadczeń opieki
zdrowotnej udzielanych w powiatowym centrum zdrowia11. Celem projektowanych zmian
jest zwiększenie dostępności do świadczeń mieszkańcom tych powiatów, na obszarze
których nie ma szpitali, a odległość do najbliższego świadczeniodawcy realizującego
świadczenia opieki zdrowotnej w trybie nagłym przekracza 30 kilometrów mierzonej
ciągiem dróg publicznych.
Świadczenia gwarantowane w PCZ obejmą podstawowe świadczenia chirurgiczne (drobne
zabiegi bez znieczulenia ogólnego) oraz konsultacje lekarza specjalisty w dziedzinie chorób
wewnętrznych, porady pielęgniarskie, jak również dostęp do łóżek w przypadku
konieczności poddania pacjenta kilkugodzinnej obserwacji.
Świadczenia będą przeznaczone dla pacjentów stanach nagłych, którzy ze względu na stan
zdrowia wymagają niezwłocznej diagnostyki i leczenia, a których nie mogą zrealizować w
tym czasie świadczeniodawcy udzielający świadczeń w innych zakresach. Świadczenia w
8 Zwanego dalej
„PSZ”.
9 Zwanym dalej
„CZP”.
10 Dz. U. z 2026 r. poz. 383.
11 Zwanym dalej
„PCZ”.
-- 4 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
PCZ obejmą też zapewnienie transportu sanitarnego w sytuacji konieczności przewiezienia
pacjenta do szpitala w celu kontynuacji leczenia.
Minister Zdrowia, na konferencji prasowej z udziałem Prezesa NFZ i Rzecznika Praw
Pacjenta, przedstawiła pakiet propozycji kompleksowych zmian w systemie ochrony
zdrowia, którego najważniejszymi celami są: wzmocnienie bezpieczeństwa pacjentów,
zapewnienie równego dostępu dla pacjentów do świadczeń oraz zwiększenie przejrzystości
funkcjonowania ww. systemu. Zaprezentowane rozwiązania przewidują także
przyspieszenie i rozwój cyfryzacji opieki zdrowotnej, co ma zwiększyć jego przejrzystość,
ograniczyć ryzyko nieprawidłowości, podnieść poziom bezpieczeństwa i komfortu
pacjentów, a także ułatwi i usprawni zarządzanie podmiotami leczniczymi.
Przedstawione propozycje zmian obejmują m.in.:
1) wprowadzenie maksymalnych poziomów wydatków szpitali na wynagrodzenia
personelu oraz maksymalnych poziomów wynagrodzeń indywidualnych. Proponowane
mechanizmy mają na celu wyeliminowanie sytuacji, gdy w strukturze wydatków szpitali
zdecydowanie dominującą pozycją są pobory personelu medycznego oraz rozwiązanie
niepokojącego opinię publiczną zjawiska tzw. kominów płacowych;
2) zwiększenie przejrzystości zatrudnienia personelu medycznego, poprzez jawne wyniki
konkursów, raportowanie rzeczywistych grafików pracy do NFZ i ograniczenie
możliwości zawierania umów za pośrednictwem spółek;
3) przyspieszenie wdrażania Centralnej e-Rejestracji, która obejmie wszystkie 39
specjalizacji do końca 2027 r., dwukrotnie szybciej niż planowano,
4) implementację nowego narzędzia, tj. Centralnej e-Kolejki, która ma zapewnić
przejrzyste, jednakowe i równe dla wszystkich pacjentów zasady zapisów na planowe
zabiegi szpitalne;
5) zmiany w zakresie funkcjonowania korpusu kontrolerskiego, a także wzmocnienie
uprawnień kontrolnych NFZ, co zwiększy liczbę prowadzonych kontroli i podniesie
efektywność nadzoru nad wykonywaniem umów zawieranych przez
świadczeniodawców z NFZ;
6) wzmocnienie ochrony praw pacjentów, poprzez możliwość nakładania surowych sankcji
na podmioty lecznicze, które naruszają zasady równego dostępu pacjentów do
świadczeń opieki zdrowotnej.
Ad 4., 5. i 13.
Minister Zdrowia, zgodnie z przyjętymi wewnętrznymi procedurami, monitoruje stopień
realizacji uwag i wniosków NIK po każdym półroczu w odniesieniu do uwag i wniosków
przekazanych przez NIK w poprzednich sześciu miesiącach.
Jednocześnie wskazania wymaga fakt, że Minister Zdrowia prowadzi stały, wynikający z
przepisów powszechnie obowiązującego prawa, nadzór nad działalnością NFZ, w ramach
którego systematycznie i na bieżąco pozyskuje informacje o różnych obszarach
funkcjonowania NFZ, a następnie – w ramach wykonywanego nadzoru – poddaje
otrzymane informacje analizom i ocenom.
Ad 6.
Wskazania wymaga fakt, iż NIK nie formułuje w swoich wystąpieniach pokontrolnych ani w
Informacjach o wynikach kontroli terminów realizacji zaleceń pokontrolnych. Dodatkowo
zauważenia wymaga, że przepisy powszechnie obowiązującego prawa nie nakładają na
podmioty kontrolowane obowiązku wykorzystywania uwag i wykonywania wniosków NIK.
Niemniej, uwagi i wnioski NIK są w resorcie zdrowia każdorazowo starannie analizowane i
stanowią cenne wsparcie w prowadzonych procesach zarządczych w odniesieniu do
kreowania rozwiązań służących zwiększeniu efektywności funkcjonowania systemu
-- 5 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
ochrony zdrowia. Działania podejmowane w następstwie kontroli NIK są planowane i
wdrażane z uwzględnieniem charakteru i zakresu poszczególnych zaleceń.
Ad 7.
W Ministerstwie Zdrowia uwagi i wnioski NIK są przekazywane do właściwych
merytorycznie komórek organizacyjnych w celu ich przeanalizowania i ewentualnego
podjęcia działań zmierzających do ich wykorzystania i wykonania, zgodnie z kompetencjami
przypisanymi w regulaminie organizacyjnym Ministerstwa Zdrowia.
Z kolei Centrala NFZ wskazała, iż wszystkie zalecenia pokontrolne z kontroli NIK są
przekazywane do właściwych merytorycznie komórek organizacyjnych Centrali NFZ, które
realizują je zgodnie ze swoimi kompetencjami. Biuro Nadzoru Wewnętrznego Centrali NFZ
zbiera cyklicznie, od właściwych merytorycznie komórek organizacyjnych Centrali NFZ,
informacje o podjętych działaniach, etapie prowadzonych prac i ich wynikach, bądź o
przyczynach niepodjęcia działań wynikających z zaleceń NIK.
Ad 8., 9. i 10.
Na podstawie informacji przekazanych przez Centralę NFZ, informuję, że w zakresie
wniosków pokontrolnych nr 6 i 7, adresowanych do Prezesa NFZ w wystąpieniu
pokontrolnym NIK, został przeprowadzony audyt wewnętrzny w zakresie funkcjonowania
wybranych elementów systemu kontroli zarządczej. Po kontroli NIK i audycie
wewnętrznym zostały wprowadzone następujące zmiany:
1) uwzględniono w procesie dokonywania analizy ryzyka cele zawarte w Planie pracy. Po
zmianie systemu informatycznego do analizy ryzyka, zapisy te znajdą odzwierciedlenie
w
„Metodyce zarzadzania ryzykiem organizacyjnym w NFZ”;
2) wprowadzono dodatkowe monitorowanie przez Centralę NFZ wykonania oddziałowych
Planów postępowania z ryzykiem. Przynajmniej raz w roku, po jego zakończeniu, jest
uzyskiwana informacja od OW NFZ o poziomie realizacji Planów postępowania z
ryzykiem, przekazanych podczas analizy ryzyka.
3) po zebraniu informacji z komórek organizacyjnych Centrali NFZ, poziom realizacji
Planów postępowania z ryzykiem jest tematem spotkania z Zarządem Funduszu;
4) po zakończeniu kwartału i przygotowaniu sprawozdania z realizacji Planu pracy
Funduszu oraz analizie zagrożeń w realizacji wskaźników, poziom realizacji Planu pracy
jest tematem spotkania z Zarządem Funduszu.
Ponadto Centrala NFZ przekazała, że zostały przeprowadzone czynności sprawdzające
realizację zalecenia po zadaniu audytowym, zleconym w zakresie funkcjonowania
wybranych elementów systemu kontroli zarządczej: „
Niezbędne jest uwzględnienie w
procesie dokumentowania zarządzania ryzykiem w odniesieniu do celów zawartych w
Planie pracy. Dla zapewnienia spójności analizy ryzyka wskazane jest połączenie z analizą
ryzyka przeprowadzaną w odniesieniu do procesów. Zalecam uzupełnienie zapisów
procedury i formalne jej zatwierdzenie.”.
Czynności sprawdzające potwierdziły:
‒ przeprowadzanie organizacyjnej analizy ryzyka w kontekście realizowanych procesów i
celów zawartych w Planie pracy,
‒ zatwierdzenie przez Prezesa NFZ w dniu 23 września 2024 r. procedury Z.08.05
Zarządzanie zmianą w organizacji 2.0, której część stanowi „
Przygotowanie i
monitorowanie planu pracy”.
Obszar rozliczania oraz monitorowania realizacji świadczeń jest uwzględniany corocznie w
ramach oceny ryzyka do planu audytu wewnętrznego. Podlegał analizie także przy
planowaniu na 2025 r. oraz 2026 r. i w oparciu o ocenę ryzyka, został uwzględniony w
planach audytu.
-- 6 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
W zakresie wniosku pokontrolnego nr 4, wystosowanego do Prezesa NFZ w wystąpieniu
pokontrolnym NIK, dotyczącego podjęcia skutecznych działań zmierzających do
nieprzekraczania planu kosztów przez Centralę i OW NFZ, Centrala NFZ poinformowała,
że Prezes NFZ zobowiązał Dyrektorów OW NFZ i Dyrektorów komórek organizacyjnych
Centrali NFZ do wzmocnienia nadzoru nad realizacją zadań i podjęcia skutecznych działań
zmierzających do dotrzymania bezpieczeństwa planu finansowego NFZ.
W zakresie wniosku pokontrolnego nr 5, skierowanego do Prezesa NFZ w wystąpieniu
pokontrolnym NIK, Centrala NFZ przekazała, iż Biuro Księgowości Centrali NFZ
przeprowadziło analizę poprawności zastosowanych formuł i algorytmów obliczeń we
wzorach sprawozdań finansowych i zestawieniach oraz dokonało aktualizacji sprawozdań
finansowych (FM-01), w szczególności w zakresie poprawności formuł i algorytmów.
Zostały złożone stosowne korekty, przeprowadzono spotkanie z oddziałami wojewódzkimi,
na którym poinstruowano oddziały o konieczności weryfikacji poprawności formuł
stosowanych w sprawozdaniach. W celu ograniczenia ryzyka generowania niewłaściwych
algorytmów i formuł, dla pracowników Biura Księgowości Centrali NFZ, przeprowadzono
szkolenia z obsługi programu Excel.
Ad 11.
Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez Centralę NFZ, uprzejmie informuję, że w
zakresie wniosków pokontrolnych nr 1 i 2, adresowanych do Prezesa NFZ w wystąpieniu
pokontrolnym NIK, w celu umożliwienia skutecznego monitorowania przez Prezesa NFZ
obszarów, w których nie zabezpieczono lub zabezpieczono w sposób niewystarczający
dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej oraz ujednolicenia planów zakupów świadczeń
zdrowotnych, aby było możliwe porównywanie danych zamieszczanych w tych planach,
została zaktualizowana procedura
„Opracowanie i aktualizacja planu zakupu świadczeń”.
Zmiany te zostały wprowadzone w celu zwiększenia przejrzystości procesu planowania
zakupu świadczeń oraz usprawnienie identyfikacji obszarów, wymagających zapewnienia
odpowiedniej dostępności do świadczeń opieki zdrowotnej.
Nadto Centrala NFZ przekazała, iż przedmiotowa procedura w wersji 2.3 z dnia 7
października 2025 r. została zmodyfikowana w zakresie załącznika nr 1, stanowiącego spis
treści do części opisowej planu zakupu. Zakres zmian obejmował w szczególności
rozszerzenie dokumentu o informacje dotyczące świadczeń deficytowych oraz
planowanych postępowań konkursowych.
Po otrzymaniu przez Centralę NFZ planów zakupu i analizie części opisowej, NFZ
zidentyfikował potrzebę wprowadzenia zmian w zakresie sposobu prezentacji danych
zawartych w procedurze.
W konsekwencji opracowana została kolejna wersja procedury - 2.4, obowiązująca od dnia
15 czerwca 2026 r. W ramach przeprowadzonych zmian, informacje, dotyczące m. in.
świadczeń deficytowych oraz planowanych postępowań konkursowych zostały
ujednolicone i przedstawione w formie ustandaryzowanych tabel.
Celem tej zmiany było zapewnienie jednolitego sposobu prezentacji danych, zwiększenie
ich czytelności oraz stworzenie spójnego materiału analitycznego, umożliwiającego
efektywniejsze monitorowanie realizacji planów zakupu świadczeń, porównywanie między
OW NFZ oraz usprawnienie procesu podejmowania decyzji w zakresie zabezpieczenia
dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej.
Ad 12.
Minister Zdrowia podejmuje różne inicjatywy legislacyjne, których celem jest poprawa
sytuacji w sektorze ochrony zdrowia, w tym: zwiększenie dostępności do świadczeń opieki
zdrowotnej, optymalizacja organizacji sposobu udzielania świadczeń w różnych zakresach,
a także zwiększenie efektywności finansowej podmiotów leczniczych, które zostały w
-- 7 of 8 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
sposób wyczerpujący przedstawione w odpowiedzi na pytania nr 1-3 i 14-15 z interpelacji
nr 18112.
Powyższe działania korespondują z treścią wniosku NIK do Ministra Zdrowia,
sformułowanego w Informacji wynikach kontroli P/24/046 –
„Realizacja zadań przez
Narodowy Fundusz Zdrowia w latach 2021-2024”.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Załącznik:
Tabela dotycząca stanu wykonania wniosków Najwyższej Izby Kontroli wystosowanych w
następstwie kontroli P/24/046 –
„Realizacja zadań przez Narodowy Fundusz Zdrowia w
latach 2021-2024”.
-- 8 of 8 --