Interpelacja nr 18050
Interpelacja w sprawie pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych oraz działań rządu dotyczących finansowania, restrukturyzacji i dostępności świadczeń zdrowotnych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych oraz działań rządu dotyczących finansowania, restrukturyzacji i dostępności świadczeń zdrowotnych
Interpelacja nr 18050
do ministra zdrowia
w sprawie pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych oraz działań rządu dotyczących finansowania, restrukturyzacji i dostępności świadczeń zdrowotnych
Zgłaszający: Jarosław Krajewski
Data wpływu: 25-06-2026
Szanowna Pani Minister,
z doniesień przedstawionych po dodatkowym posiedzeniu plenarnym Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, poświęconym systemowi ochrony zdrowia, wynika, że przedstawiciele jednostek samorządu terytorialnego wskazują na narastający kryzys finansowy szpitali powiatowych. Związek Powiatów Polskich podniósł w szczególności problemy dotyczące wynagrodzeń w ochronie zdrowia, finansowania świadczeń przez NFZ, restrukturyzacji podmiotów leczniczych oraz zapowiadanego programu pożyczkowego BGK.
Według analizy Związku Powiatów Polskich obejmującej 207 szpitali powiatowych, w 2025 r. łączna strata netto badanych podmiotów przekroczyła 1,26 mld zł, strata ze sprzedaży przekroczyła 1,86 mld zł, a prawie 91% szpitali wykazało stratę operacyjną na działalności podstawowej. Koszty działalności operacyjnej tych placówek przekroczyły 30,8 mld zł, z czego wynagrodzenia wraz z pochodnymi stanowiły 48,8%, a usługi obce 30,5% kosztów. Jednocześnie kontrakty z NFZ odpowiadały średnio za 93,8% przychodów netto ze sprzedaży, co oznacza bardzo wysoką zależność tych placówek od decyzji płatnika publicznego.
Problem ma bezpośrednie znaczenie dla dostępności świadczeń zdrowotnych w mniejszych miejscowościach i powiatach, gdzie szpital powiatowy jest często podstawowym miejscem uzyskania pomocy w zakresie interny, pediatrii, chirurgii ogólnej, ginekologii i położnictwa oraz diagnostyki. W artykule wskazano również na niepewność samorządów co do terminu uruchomienia programu pożyczkowego BGK, zasad finansowania nadwykonań oraz skutków kolejnego okresu podwyżkowego w ochronie zdrowia od 1 lipca 2026 r.
Zgodnie z ustawą o działalności leczniczej samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej pokrywa stratę netto we własnym zakresie, a podmiot tworzący może pokryć stratę w granicach określonych ustawą. Jednocześnie ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych określa zasady i tryb finansowania świadczeń zdrowotnych ze środków publicznych, w tym rolę NFZ jako płatnika.
Ministerstwo Zdrowia ogłosiło konkurs z Funduszu Medycznego na wsparcie inwestycji związanych z procesami konsolidacyjnymi podmiotów leczniczych, o wartości 1,149 mld zł. Jest to jednak instrument inwestycyjny, a nie mechanizm bieżącej stabilizacji finansowej lub oddłużenia placówek znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji płynnościowej.
Przedstawione dane wskazują na ryzyko trwałej nierównowagi między kosztami udzielania świadczeń a poziomem ich finansowania. Szczególnie istotne są skutki wzrostu kosztów wynagrodzeń, niepewność co do finansowania nadwykonań oraz ograniczona możliwość samodzielnego równoważenia budżetów przez szpitale powiatowe.
Wątpliwości budzi brak jednoznacznego harmonogramu prac nad programem pożyczkowo-restrukturyzacyjnym BGK oraz brak publicznie przedstawionych kryteriów, według których placówki w trudnej sytuacji będą mogły uzyskać wsparcie. Ryzyko systemowe dotyczy także przenoszenia części skutków regulacji centralnych na powiaty jako podmioty tworzące, mimo że samorządy nie decydują o wysokości taryf, zasadach kontraktowania świadczeń ani konstrukcji ustawowych minimalnych wynagrodzeń w ochronie zdrowia.
Istnieje potrzeba pilnego przedstawienia przez ministra zdrowia informacji o skali zobowiązań szpitali, skutkach nowych zasad finansowania świadczeń nielimitowanych, harmonogramie zmian legislacyjnych oraz działaniach zabezpieczających ciągłość opieki nad pacjentami w powiatach.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
1. Jakie są aktualne dane Ministerstwa Zdrowia i NFZ za 2025 r. oraz za I półrocze 2026 r. dotyczące łącznego zadłużenia szpitali powiatowych, zobowiązań wymagalnych, straty netto i straty ze sprzedaży?
2. Ile szpitali powiatowych według danych Ministra Zdrowia znajduje się obecnie w sytuacji zagrożenia utraty płynności finansowej, rozumianej jako brak możliwości terminowego regulowania zobowiązań wobec pracowników, kontrahentów, ZUS lub dostawców mediów?
3. Jakie skutki finansowe dla szpitali powiatowych w latach 2025–2027 Ministerstwo Zdrowia szacuje w związku z ustawowym mechanizmem wzrostu minimalnych wynagrodzeń w podmiotach leczniczych, w szczególności od 1 lipca 2026 r.?
4. Jakie działania zostały dotychczas podjęte przez ministra zdrowia oraz NFZ w celu weryfikacji, czy wyceny świadczeń realizowanych przez szpitale powiatowe pokrywają rzeczywiste koszty ich udzielania?
5. Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę skutków zmian dotyczących finansowania nadwykonań, w tym wpływu przesunięcia płatności na płynność finansową szpitali oraz ich zdolność do terminowego regulowania zobowiązań wobec dostawców i personelu kontraktowego?
6. Na jakim etapie znajdują się prace nad zapowiadanym programem pożyczkowym lub restrukturyzacyjnym z udziałem BGK, jakie są planowane kryteria dostępu do tego instrumentu oraz kiedy projekt zostanie skierowany do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów albo do konsultacji publicznych?
7. Czy minister zdrowia planuje zlecenie NFZ kontroli albo audytu dotyczącego adekwatności taryf, zasad rozliczania świadczeń nielimitowanych oraz skutków finansowania ryczałtowego dla szpitali I i II poziomu zabezpieczenia szpitalnego?
8. Jakie mechanizmy nadzoru nad ciągłością udzielania świadczeń w powiatach stosuje obecnie Ministerstwo Zdrowia i NFZ, w szczególności w sytuacji ograniczania działalności oddziałów, zawieszania świadczeń lub narastania zobowiązań wymagalnych?
9. Czy Ministerstwo Zdrowia przewiduje w 2026 r. zmiany legislacyjne dotyczące ustawy o działalności leczniczej, ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych albo ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, które miałyby ograniczyć narastanie zadłużenia szpitali powiatowych?
Z poważaniem
Interpelacja nr 18050
do ministra zdrowia
w sprawie pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych oraz działań rządu dotyczących finansowania, restrukturyzacji i dostępności świadczeń zdrowotnych
Zgłaszający: Jarosław Krajewski
Data wpływu: 25-06-2026
Szanowna Pani Minister,
z doniesień przedstawionych po dodatkowym posiedzeniu plenarnym Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, poświęconym systemowi ochrony zdrowia, wynika, że przedstawiciele jednostek samorządu terytorialnego wskazują na narastający kryzys finansowy szpitali powiatowych. Związek Powiatów Polskich podniósł w szczególności problemy dotyczące wynagrodzeń w ochronie zdrowia, finansowania świadczeń przez NFZ, restrukturyzacji podmiotów leczniczych oraz zapowiadanego programu pożyczkowego BGK.
Według analizy Związku Powiatów Polskich obejmującej 207 szpitali powiatowych, w 2025 r. łączna strata netto badanych podmiotów przekroczyła 1,26 mld zł, strata ze sprzedaży przekroczyła 1,86 mld zł, a prawie 91% szpitali wykazało stratę operacyjną na działalności podstawowej. Koszty działalności operacyjnej tych placówek przekroczyły 30,8 mld zł, z czego wynagrodzenia wraz z pochodnymi stanowiły 48,8%, a usługi obce 30,5% kosztów. Jednocześnie kontrakty z NFZ odpowiadały średnio za 93,8% przychodów netto ze sprzedaży, co oznacza bardzo wysoką zależność tych placówek od decyzji płatnika publicznego.
Problem ma bezpośrednie znaczenie dla dostępności świadczeń zdrowotnych w mniejszych miejscowościach i powiatach, gdzie szpital powiatowy jest często podstawowym miejscem uzyskania pomocy w zakresie interny, pediatrii, chirurgii ogólnej, ginekologii i położnictwa oraz diagnostyki. W artykule wskazano również na niepewność samorządów co do terminu uruchomienia programu pożyczkowego BGK, zasad finansowania nadwykonań oraz skutków kolejnego okresu podwyżkowego w ochronie zdrowia od 1 lipca 2026 r.
Zgodnie z ustawą o działalności leczniczej samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej pokrywa stratę netto we własnym zakresie, a podmiot tworzący może pokryć stratę w granicach określonych ustawą. Jednocześnie ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych określa zasady i tryb finansowania świadczeń zdrowotnych ze środków publicznych, w tym rolę NFZ jako płatnika.
Ministerstwo Zdrowia ogłosiło konkurs z Funduszu Medycznego na wsparcie inwestycji związanych z procesami konsolidacyjnymi podmiotów leczniczych, o wartości 1,149 mld zł. Jest to jednak instrument inwestycyjny, a nie mechanizm bieżącej stabilizacji finansowej lub oddłużenia placówek znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji płynnościowej.
Przedstawione dane wskazują na ryzyko trwałej nierównowagi między kosztami udzielania świadczeń a poziomem ich finansowania. Szczególnie istotne są skutki wzrostu kosztów wynagrodzeń, niepewność co do finansowania nadwykonań oraz ograniczona możliwość samodzielnego równoważenia budżetów przez szpitale powiatowe.
Wątpliwości budzi brak jednoznacznego harmonogramu prac nad programem pożyczkowo-restrukturyzacyjnym BGK oraz brak publicznie przedstawionych kryteriów, według których placówki w trudnej sytuacji będą mogły uzyskać wsparcie. Ryzyko systemowe dotyczy także przenoszenia części skutków regulacji centralnych na powiaty jako podmioty tworzące, mimo że samorządy nie decydują o wysokości taryf, zasadach kontraktowania świadczeń ani konstrukcji ustawowych minimalnych wynagrodzeń w ochronie zdrowia.
Istnieje potrzeba pilnego przedstawienia przez ministra zdrowia informacji o skali zobowiązań szpitali, skutkach nowych zasad finansowania świadczeń nielimitowanych, harmonogramie zmian legislacyjnych oraz działaniach zabezpieczających ciągłość opieki nad pacjentami w powiatach.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
1. Jakie są aktualne dane Ministerstwa Zdrowia i NFZ za 2025 r. oraz za I półrocze 2026 r. dotyczące łącznego zadłużenia szpitali powiatowych, zobowiązań wymagalnych, straty netto i straty ze sprzedaży?
2. Ile szpitali powiatowych według danych Ministra Zdrowia znajduje się obecnie w sytuacji zagrożenia utraty płynności finansowej, rozumianej jako brak możliwości terminowego regulowania zobowiązań wobec pracowników, kontrahentów, ZUS lub dostawców mediów?
3. Jakie skutki finansowe dla szpitali powiatowych w latach 2025–2027 Ministerstwo Zdrowia szacuje w związku z ustawowym mechanizmem wzrostu minimalnych wynagrodzeń w podmiotach leczniczych, w szczególności od 1 lipca 2026 r.?
4. Jakie działania zostały dotychczas podjęte przez ministra zdrowia oraz NFZ w celu weryfikacji, czy wyceny świadczeń realizowanych przez szpitale powiatowe pokrywają rzeczywiste koszty ich udzielania?
5. Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę skutków zmian dotyczących finansowania nadwykonań, w tym wpływu przesunięcia płatności na płynność finansową szpitali oraz ich zdolność do terminowego regulowania zobowiązań wobec dostawców i personelu kontraktowego?
6. Na jakim etapie znajdują się prace nad zapowiadanym programem pożyczkowym lub restrukturyzacyjnym z udziałem BGK, jakie są planowane kryteria dostępu do tego instrumentu oraz kiedy projekt zostanie skierowany do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów albo do konsultacji publicznych?
7. Czy minister zdrowia planuje zlecenie NFZ kontroli albo audytu dotyczącego adekwatności taryf, zasad rozliczania świadczeń nielimitowanych oraz skutków finansowania ryczałtowego dla szpitali I i II poziomu zabezpieczenia szpitalnego?
8. Jakie mechanizmy nadzoru nad ciągłością udzielania świadczeń w powiatach stosuje obecnie Ministerstwo Zdrowia i NFZ, w szczególności w sytuacji ograniczania działalności oddziałów, zawieszania świadczeń lub narastania zobowiązań wymagalnych?
9. Czy Ministerstwo Zdrowia przewiduje w 2026 r. zmiany legislacyjne dotyczące ustawy o działalności leczniczej, ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych albo ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, które miałyby ograniczyć narastanie zadłużenia szpitali powiatowych?
Z poważaniem
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
10 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
14
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.1 / 1k zn.
- Zawiera 10 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (14)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
19272 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.64.2026.KK
Warszawa, 20 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 18050 Pana Jarosława Krajewskiego, Posła na Sejm RP, z dnia 2
lipca 2026 r.
w sprawie pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych oraz
działań rządu dotyczących finansowania, restrukturyzacji i dostępności świadczeń
zdrowotnych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
Na wstępie należy wskazać, że Ministerstwo Zdrowia na bieżąco, z częstotliwością
kwartalną, monitoruje sytuację finansową samodzielnych publicznych zakładów opieki
zdrowotnej (spzoz), w tym jedne z najistotniejszych wielkości ekonomiczno-finansowych
ją charakteryzujących, czyli wartości zobowiązań ogółem oraz zawartych w nich zobowiązań
wymagalnych, czyli takich, które nie zostały zapłacone, mimo że termin ich płatności upłynął,
których istnienie wskazuje na wystąpienie trudności w zakresie płynności finansowej.
Według stanu na dzień 31 grudnia 2025 r. zobowiązania ogółem szpitali funkcjonujących
w formie spzoz prowadzonych przez powiaty i miasta na prawach powiatu wynosiły 9,6 mld
zł, w tym zobowiązania wymagalne stanowiły 1,6 mld zł i były udziałem 136 jednostek,
natomiast według stanu na dzień 31 marca 2026 r., a więc według najbardziej aktualnych
danych będących w posiadaniu Ministerstwa Zdrowia, zobowiązania ogółem szpitali
powiatowych wyniosły 10,3 mld zł, w tym zobowiązania wymagalne stanowiły 1,9 mld zł
i dotyczyły 142 placówek. Z kolei łączny wynik finansowy netto szpitali powiatowych za
2025 r. wyniósł -1,1 mld zł, natomiast łączny wynik ze sprzedaży tych jednostek za 2025 r. to
-1,6 mld zł.
-- 1 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
W odniesieniu do działań podejmowanych w celu weryfikacji wyceny pragnę zaznaczyć, że
systematycznie odbywa się aktualizacja wycen świadczeń gwarantowanych na podstawie
planu taryfikacji Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT) na dany rok,
obejmując konkretne obszary świadczeń. W pracach analitycznych nad taryfikacją
świadczeń gwarantowanych uwzględnia się wiele czynników m.in. wzrost kosztów pracy,
w tym dane dotyczące wysokości wynagrodzeń poszczególnych grup zawodowych
biorących udział w realizacji wycenianego świadczenia, inflację i inne zmienne, które mogą
wpływać na zmianę wyceny świadczeń opieki zdrowotnej.
Ponadto ustawa z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego
wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach
leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1352), dalej „ustawa
o wynagrodzeniach”, wprowadziła zmianę w ustawie o świadczeniach, poprzez dodanie
art. 31ha, określającego mechanizm dotyczący przygotowywania raportu w sprawie zmiany
sposobu lub poziomu finansowania świadczeń opieki zdrowotnej oraz wydawania,
na zlecenie ministra właściwego do spraw zdrowia, rekomendacji Prezesa AOTMiT
w zakresie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń opieki zdrowotnej
w związku z nadzwyczajnym wzrostem kosztów udzielania tych świadczeń.
AOTMiT w ramach prac związanych z przygotowaniem ww. raportu monitoruje i analizuje
sytuację finansową podmiotów prowadzących działalność leczniczą, w tym w szczególności
szpitali z uwzględnieniem ich kategorii i poziomu w systemie podstawowego szpitalnego
zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej.
Jednym z działań w tym zakresie są prowadzone przez AOTMiT analizy danych
sprawozdawanych w Systemie Statystyki w Ochronie Zdrowia, na podstawie których w
okresach kwartalnych monitorowana jest sytuacja finansowo-ekonomiczna podmiotów.
Analizowane są przede wszystkim: struktura i dynamika zmian w zakresie przychodów oraz
kosztów działalności z uwzględnieniem takich elementów jak: koszty osobowe
(wynagrodzenia z tytułu umów o pracę oraz umów cywilnoprawnych), czy koszty zużycia
materiałów i energii.
Analizie podlegają również cyklicznie gromadzone informacje o wysokości poszczególnych
składowych wynagrodzenia i wymiarze zatrudnienia osób zatrudnionych w podmiotach
leczniczych na podstawie umowy o pracę lub świadczących usługi na podstawie umowy
cywilnoprawnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło w zakresie, w jakim dane te dotyczą osób
biorących udział w realizacji świadczeń udzielanych w ramach umowy z NFZ o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej.
W odniesieniu do wprowadzonego mechanizmu finansowania ryczałtowego należy wskazać,
że wartość ryczałtu systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki
zdrowotnej (PSZ) na każdy okres rozliczeniowy jest ustalana zgodnie z postanowieniami
-- 2 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 września 2017 r. w sprawie sposobu ustalania
ryczałtu systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej.
Aktualna wycena poszczególnych świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych w formie
ryczałtu PSZ określona jest w odpowiednich zarządzeniach Prezesa NFZ w sprawie
określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Podkreślenia przy tym wymaga, że ryczałt systemu zabezpieczenia został wprowadzony jako
elastyczna forma finansowania świadczeń szpitalnych, obejmująca co do zasady, koszty
świadczeń udzielanych zarówno w trybie planowym jak i w stanach nagłych i umożliwiająca
świadczeniodawcy swobodne przesuwanie środków z kontraktu pomiędzy zakresami
świadczeń.
Jednocześnie należy wskazać na liczne działania podejmowane w ostatnim okresie w celu
poprawy sytuacji finansowej szpitali działających w ramach systemu podstawowego
szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ), w wyniku których m.in.
następował wzrost ceny za punkt w ryczałcie PSZ (od 01.07.2026 r. wyniesie 2,04 zł.).
Odnosząc się do kwestii związanej ze skutkami finansowymi dla świadczeniodawców, w tym
dla szpitali powiatowych, związanymi z ustawowym mechanizmem wzrostu minimalnych
wynagrodzeń w latach 2025-2027 informuję, że przyjęcie do realizacji wariantu nr 3
rekomendacji nr 72/2025 z dnia 24 czerwca 2025 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji w sprawie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń
opieki zdrowotnej zgodnie z szacunkami AOTMiT, wiązało się ze wzrostem wydatków NFZ
o 16,9 mld zł. w okresie 12 miesięcy od chwili wejścia w życie rekomendacji. Co istotne,
wariant ten uwzględniał m.in. zmianę współczynników korygujących dla szpitali
zakwalifikowanych do pierwszego i drugiego poziomu sieci PSZ.
Natomiast w dniu 1 lipca 2026 r. Minister Zdrowia zatwierdziła do realizacji wariant nr 1
rekomendacji nr 84/2026 z dnia 9 czerwca 2026 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji w sprawie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń
opieki zdrowotnej, którego przyjęcie będzie się wiązać ze wzrostem wydatków płatnika
o 9,25 mld zł w okresie 12 miesięcy od chwili wejścia w życie rekomendacji.
Co istotne, oprócz środków na zapewnienie wzrostu minimalnych płac w ochronie zdrowia
dla pracowników zatrudnionych na umowę o pracę, tegoroczna rekomendacja uwzględnia
m.in. nowe taryfy świadczeń. Łącznie szacowany skutek wyniesie ponad 1,2 mld zł rocznie po
zmianie wycen, z czego blisko 600 mln zł dotyczy szpitali powiatowych.
Odnosząc się do kwestii związanej z finansowaniem nadwykonań pragnę poinformować, że
Narodowy Fundusz Zdrowia zobowiązany jest do finansowania świadczeń udzielonych
w okresie rozliczeniowym do kwoty zobowiązania NFZ wobec świadczeniodawcy,
określonej w umowie dla danego zakresu świadczeń. Natomiast wartość zobowiązań, które
Narodowy Fundusz Zdrowia zaciąga w danym roku na finansowanie świadczeń opieki
-- 3 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
zdrowotnej, uwarunkowana jest poziomem środków zapisanych na ten cel w planie
finansowym NFZ.
Należy również wskazać, że wykonania z grupy świadczeń tzw. nielimitowanych oddziały
wojewódzkie NFZ finansują w pierwszej kolejności. Podmiot, zawierając umowę z NFZ,
akceptuje jej warunki w całości, w tym w szczególności zasady finansowania oraz
obowiązujące wyceny świadczeń.
Niezależnie od powyższego, biorąc pod uwagę stan finansów Narodowego Funduszu
Zdrowia, będący w dużej mierze skutkiem decyzji podejmowanych w systemie ochrony
zdrowia w 2022 r. oraz fakt, iż NFZ co roku mierzy się z rosnącymi wydatkami m.in. na
świadczenia nielimitowane, których skalę trudno jest precyzyjnie oszacować, planując
budżet na dany rok, aktualnie podejmowane są prace mające na celu wdrożenie działań
umożliwiających kontrolę wydatków publicznych i ograniczenie ryzyka niekontrolowanego
wzrostu kosztów, przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów
i stabilności finansowej podmiotów leczniczych.
Kwestia poprawy sytuacji finansowej w ochronie zdrowia jest szeroko dyskutowana oraz
analizowana na wszystkich poziomach, zarówno w ramach rozmów z Ministrem Finansów i
Gospodarki, przy stałej współpracy z Narodowym Funduszem Zdrowia i Agencją Oceny
Technologii Medycznych i Taryfikacji, jak i w ramach wspólnego dialogu, w tym m.in.
w ramach prac Trójstronnego Zespołu do Spraw Ochrony Zdrowia. Osiągnięcie powyższego
celu, jakim jest poprawa sytuacji finansowej w ochronie zdrowia, niewątpliwie wpłynie na
poszerzenie możliwości finansowania świadczeń, w tym udzielanych w szpitalach
powiatowych.
W odniesieniu do kwestii wprowadzanych zmian w mechanizmie finansowania nadwykonań
należy poinformować, że nowe regulacje wprowadzone w bieżącym roku przez Narodowy
Fundusz Zdrowia poprzedzone były analizami dynamiki wzrostu kosztów świadczeń.
Zgodnie z danymi NFZ za świadczenia w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej, NFZ płaci
ponad trzy razy więcej niż w 2018 r. W tym czasie z leczenia na tym poziomie opieki
skorzystało zaledwie ok. 3% więcej pacjentów. Zmiany są również efektem analizy wpływu
mechanizmu finansowania świadczeń ponadlimitowych na przewidywalność wartości
kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, ograniczonej poziomem środków określonych
w planie finansowym NFZ.
Podobnie jak w przypadku podobnych zmian, także w tym wypadku NFZ będzie monitorował
realizację świadczeń, po to, aby ocenić ich rezultat.
Jednocześnie informuję, że regulacje wprowadzone przepisami ustawy z dnia 5 sierpnia
2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1211) przewidziały
nowe rozwiązania w zakresie restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych. Procesy
-- 4 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
te zostaną dodatkowo wsparte finansowo w ramach programu Zdrowy szpital – bezpieczny
Pacjent, który zakłada stworzenie instrumentów wsparcia na cele infrastrukturalne,
doposażenie szpitali i zakup sprzętu medycznego. Obszar dotyczący wsparcia procesów
konsolidacyjnych podmiotów leczniczych został uwzględniony w ramach budżetu Funduszu
Medycznego i ujęty w alokacji środków na Subfundusz Modernizacji Podmiotów
Leczniczych. Uchwała Nr 93 Rady Ministrów z dnia 12 marca 2026 r. zmieniająca uchwałę w
sprawie ustanowienia programu inwestycyjnego pod nazwą „Program inwestycyjny
modernizacji podmiotów leczniczych” (M.P. z 2026 r. poz. 343) określa zasady wsparcia
konsolidacji podmiotów leczniczych.
Działanie ma na celu m.in. zwiększenie efektywności wykorzystania personelu medycznego
i infrastruktury w szpitalach. Zakres wspartych inwestycji będzie wynikać z podjętych
procesów konsolidacyjnych i służyć racjonalizacji działalności skonsolidowanych
podmiotów. Wsparcie będzie przeznaczone na budowę, modernizację, przebudowę lub
doposażenie podmiotów leczniczych. Dzięki zmianom, oferta szpitali zostanie lepiej
dostosowana do lokalnych potrzeb, w tym do zmian demograficznych.
Minister Zdrowia popiera wszelkie działania restrukturyzacyjne i konsolidacyjne mające na
celu poprawę sytuacji podmiotów leczniczych oraz osiąganie optymalnych rozwiązań
organizacyjnych, które zarazem korzystnie wpływają na dostępność i jakość świadczeń
zdrowotnych.
Ponadto ww. ustawa umożliwiła dokonanie pewnych dostosowań w strukturze systemu
podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ).
Świadczeniodawcy mogą - za zgodą NFZ opartą o ocenę potrzeb zdrowotnych na danym
obszarze - wycofywać się z realizacji określonych profili szpitalnych w ramach PSZ,
co oznacza równocześnie zwiększenie skali działalności w zakresie tych profili w innych
szpitalach w regionie, pociągając za sobą koncentrację/konsolidację danych świadczeń
szpitalnych. Dodatkowym rozwiązaniem jest umożliwienie świadczeniodawcy, który
otrzymał zgodę na rezygnację z profilu PSZ, zawarcia umowy na tożsamy zakres świadczeń
wykonywany w trybie hospitalizacji planowej albo leczenia jednego dnia, lub umowy
na udzielanie świadczeń opieki długoterminowej.
Konsolidacja profili szpitalnych w ramach PSZ jest jednym z narzędzi porządkowania
struktury lecznictwa szpitalnego i wzmacniania stabilności systemu ochrony zdrowia. Proces
ten umożliwi optymalne wykorzystanie zasobów kadrowych i infrastrukturalnych oraz
ograniczenie dublowania świadczeń szpitalnych na tym samym obszarze zabezpieczenia,
a jednocześnie sprzyjać będzie podniesieniu jakości leczenia.
Istotnym elementem wsparcia dla podmiotów leczniczych jest również zaangażowanie
AOTMiT w proces opracowywania i wdrażania programów naprawczych dla
-- 5 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
świadczeniodawców. AOTMiT zapewnia świadczeniodawcom praktyczne narzędzia,
działając w oparciu o regulacje wprowadzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
17 listopada 2025 r. w sprawie szczegółowego sposobu sporządzania, aktualizacji
i przekazywania programu naprawczego oraz szczegółowego zakresu i formatu informacji
zawartych w tym programie (Dz. U. 2025, poz. 1619). Wsparcie to dotyczy przede wszystkim
samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, które w sprawozdaniu finansowym
wykazały stratę netto o wartości bezwzględnej wyższej niż 1%. Obejmują one m.in. szkolenia,
wykorzystanie narzędzi analitycznych oraz metodykę prognozowania finansowego i
operacyjnego. Stanowi to wsparcie świadczeniodawców w zakresie analizy kosztów,
identyfikacji przyczyn straty oraz budowy realistycznych prognoz i działań naprawczych,
które mogą być następnie monitorowane i aktualizowane w trakcie realizacji programu.
Program ma charakter praktyczny, jest podstawą rzeczywistych działań
restrukturyzacyjnych i ich bieżącego monitorowania.
W odniesieniu do mechanizmów nadzoru nad ciągłością udzielania świadczeń pragnę
zauważyć, że zgodnie z art. 97 ust. 3 pkt. 1 i 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych, do zakresu działania Narodowego Funduszu
Zdrowia należy również w szczególności:
monitorowanie oraz ocena jakości i dostępności, a także analiza kosztów świadczeń opieki
zdrowotnej w zakresie niezbędnym dla prawidłowego zawierania umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej;
przeprowadzanie konkursów ofert, rokowań i zawieranie umów o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej, a także monitorowanie ich realizacji i rozliczanie.
Natomiast, zgodnie z art. 163 ust 1. wskazanej ustawy, Minister Zdrowia sprawuje nadzór
nad działalnością Narodowego Funduszu Zdrowia, stosując kryterium legalności, rzetelności
i celowości.
Minister Zdrowia opracowuje, ustala i aktualizuje mapę potrzeb zdrowotnych, w celu
identyfikacji priorytetowych potrzeb zdrowotnych i wyzwań organizacji systemu opieki
zdrowotnej oraz zapewnienia zrównoważonego i skoordynowanego wydatkowania środków
publicznych, obejmującą:
1) analizy demograficzne i epidemiologiczne, analizy stanu i wykorzystania zasobów systemu
opieki zdrowotnej, w tym personelu medycznego, udostępniane na dedykowanej stronie
internetowej w formie zaawansowanego narzędzia analitycznego;
2) wyzwania systemu opieki zdrowotnej, a także rekomendowane kierunki działań na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i na terenie województw.
Minister Zdrowia, w celu realizacji zadań, o których mowa powyżej, współpracuje
z wojewodami w zakresie określania w mapie rekomendowanych kierunków działań dla
danego województwa. Minister Zdrowia opracowuje, ustala, monitoruje i aktualizuje
-- 6 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
krajowy plan transformacji, zwany dalej "krajowym planem", uwzględniający
rekomendowane kierunki działań wskazane w mapie oraz wynikające z innych dokumentów
strategicznych w ochronie zdrowia. Wojewoda ustala dla obszaru województwa wojewódzki
plan transformacji, zwany dalej "wojewódzkim planem", uwzględniający krajowy plan i
rekomendowane kierunki działań wskazane w mapie oraz wynikające z innych dokumentów
strategicznych w ochronie zdrowia.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia sporządza projekt planu zakupu świadczeń opieki
zdrowotnej na obszarze województwa na następny rok, uwzględniając dostępność do
świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze województwa, wysokość planowanych kosztów
świadczeń opieki zdrowotnej oraz krajowy plan i wojewódzki plan. Projekt planu zakupu
świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze województwa na następny rok Prezes Funduszu
przekazuje radzie oddziału wojewódzkiego Funduszu w celu zaopiniowania, w szczególności
w zakresie zgodności z krajowym planem i wojewódzkim planem.
W celu zaspokajania potrzeb wspólnoty samorządowej w zakresie ochrony zdrowia
jednostka samorządu terytorialnego, uwzględniając w szczególności mapę potrzeb
zdrowotnych, wojewódzki plan transformacji oraz dostępność do świadczeń opieki
zdrowotnej na obszarze województwa, może finansować dla mieszkańców tej wspólnoty
świadczenia gwarantowane. Prezes Funduszu zatwierdza plan zakupu świadczeń opieki
zdrowotnej na obszarze województwa.
Mając na uwadze powyższe, zapewniam, że Ministerstwo Zdrowia dokłada wszelkich starań,
aby wdrażane zmiany prowadziły do poprawy funkcjonowania systemu ochrony zdrowia,
w tym poprzez zapewnienie adekwatnego finansowania, które zarazem korzystnie wpłyną
na dostępność i jakość świadczeń opieki zdrowotnej.
Jednocześnie informuję, że kwestie związane z ewentualnymi zmianami w ustawie z dnia
8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych
pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych są przedmiotem prac Trójstronnego
Zespołu do Spraw Ochrony Zdrowia, z udziałem przedstawicieli reprezentatywnych
organizacji pracodawców oraz reprezentatywnych związków zawodowych. Wynika
to z ustalenia z parterami społecznymi, że kwestie zmian w regulacjach dotyczących
systemowego kształtowania wynagrodzeń w ochronie zdrowia będą w pierwszej kolejności
omawiane właśnie na forum Trójstronnego Zespołu.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 7 of 7 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.64.2026.KK
Warszawa, 20 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 18050 Pana Jarosława Krajewskiego, Posła na Sejm RP, z dnia 2
lipca 2026 r.
w sprawie pogarszającej się sytuacji finansowej szpitali powiatowych oraz
działań rządu dotyczących finansowania, restrukturyzacji i dostępności świadczeń
zdrowotnych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
Na wstępie należy wskazać, że Ministerstwo Zdrowia na bieżąco, z częstotliwością
kwartalną, monitoruje sytuację finansową samodzielnych publicznych zakładów opieki
zdrowotnej (spzoz), w tym jedne z najistotniejszych wielkości ekonomiczno-finansowych
ją charakteryzujących, czyli wartości zobowiązań ogółem oraz zawartych w nich zobowiązań
wymagalnych, czyli takich, które nie zostały zapłacone, mimo że termin ich płatności upłynął,
których istnienie wskazuje na wystąpienie trudności w zakresie płynności finansowej.
Według stanu na dzień 31 grudnia 2025 r. zobowiązania ogółem szpitali funkcjonujących
w formie spzoz prowadzonych przez powiaty i miasta na prawach powiatu wynosiły 9,6 mld
zł, w tym zobowiązania wymagalne stanowiły 1,6 mld zł i były udziałem 136 jednostek,
natomiast według stanu na dzień 31 marca 2026 r., a więc według najbardziej aktualnych
danych będących w posiadaniu Ministerstwa Zdrowia, zobowiązania ogółem szpitali
powiatowych wyniosły 10,3 mld zł, w tym zobowiązania wymagalne stanowiły 1,9 mld zł
i dotyczyły 142 placówek. Z kolei łączny wynik finansowy netto szpitali powiatowych za
2025 r. wyniósł -1,1 mld zł, natomiast łączny wynik ze sprzedaży tych jednostek za 2025 r. to
-1,6 mld zł.
-- 1 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
W odniesieniu do działań podejmowanych w celu weryfikacji wyceny pragnę zaznaczyć, że
systematycznie odbywa się aktualizacja wycen świadczeń gwarantowanych na podstawie
planu taryfikacji Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT) na dany rok,
obejmując konkretne obszary świadczeń. W pracach analitycznych nad taryfikacją
świadczeń gwarantowanych uwzględnia się wiele czynników m.in. wzrost kosztów pracy,
w tym dane dotyczące wysokości wynagrodzeń poszczególnych grup zawodowych
biorących udział w realizacji wycenianego świadczenia, inflację i inne zmienne, które mogą
wpływać na zmianę wyceny świadczeń opieki zdrowotnej.
Ponadto ustawa z dnia 26 maja 2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego
wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach
leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1352), dalej „ustawa
o wynagrodzeniach”, wprowadziła zmianę w ustawie o świadczeniach, poprzez dodanie
art. 31ha, określającego mechanizm dotyczący przygotowywania raportu w sprawie zmiany
sposobu lub poziomu finansowania świadczeń opieki zdrowotnej oraz wydawania,
na zlecenie ministra właściwego do spraw zdrowia, rekomendacji Prezesa AOTMiT
w zakresie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń opieki zdrowotnej
w związku z nadzwyczajnym wzrostem kosztów udzielania tych świadczeń.
AOTMiT w ramach prac związanych z przygotowaniem ww. raportu monitoruje i analizuje
sytuację finansową podmiotów prowadzących działalność leczniczą, w tym w szczególności
szpitali z uwzględnieniem ich kategorii i poziomu w systemie podstawowego szpitalnego
zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej.
Jednym z działań w tym zakresie są prowadzone przez AOTMiT analizy danych
sprawozdawanych w Systemie Statystyki w Ochronie Zdrowia, na podstawie których w
okresach kwartalnych monitorowana jest sytuacja finansowo-ekonomiczna podmiotów.
Analizowane są przede wszystkim: struktura i dynamika zmian w zakresie przychodów oraz
kosztów działalności z uwzględnieniem takich elementów jak: koszty osobowe
(wynagrodzenia z tytułu umów o pracę oraz umów cywilnoprawnych), czy koszty zużycia
materiałów i energii.
Analizie podlegają również cyklicznie gromadzone informacje o wysokości poszczególnych
składowych wynagrodzenia i wymiarze zatrudnienia osób zatrudnionych w podmiotach
leczniczych na podstawie umowy o pracę lub świadczących usługi na podstawie umowy
cywilnoprawnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło w zakresie, w jakim dane te dotyczą osób
biorących udział w realizacji świadczeń udzielanych w ramach umowy z NFZ o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej.
W odniesieniu do wprowadzonego mechanizmu finansowania ryczałtowego należy wskazać,
że wartość ryczałtu systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki
zdrowotnej (PSZ) na każdy okres rozliczeniowy jest ustalana zgodnie z postanowieniami
-- 2 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 września 2017 r. w sprawie sposobu ustalania
ryczałtu systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej.
Aktualna wycena poszczególnych świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych w formie
ryczałtu PSZ określona jest w odpowiednich zarządzeniach Prezesa NFZ w sprawie
określenia warunków zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Podkreślenia przy tym wymaga, że ryczałt systemu zabezpieczenia został wprowadzony jako
elastyczna forma finansowania świadczeń szpitalnych, obejmująca co do zasady, koszty
świadczeń udzielanych zarówno w trybie planowym jak i w stanach nagłych i umożliwiająca
świadczeniodawcy swobodne przesuwanie środków z kontraktu pomiędzy zakresami
świadczeń.
Jednocześnie należy wskazać na liczne działania podejmowane w ostatnim okresie w celu
poprawy sytuacji finansowej szpitali działających w ramach systemu podstawowego
szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ), w wyniku których m.in.
następował wzrost ceny za punkt w ryczałcie PSZ (od 01.07.2026 r. wyniesie 2,04 zł.).
Odnosząc się do kwestii związanej ze skutkami finansowymi dla świadczeniodawców, w tym
dla szpitali powiatowych, związanymi z ustawowym mechanizmem wzrostu minimalnych
wynagrodzeń w latach 2025-2027 informuję, że przyjęcie do realizacji wariantu nr 3
rekomendacji nr 72/2025 z dnia 24 czerwca 2025 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji w sprawie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń
opieki zdrowotnej zgodnie z szacunkami AOTMiT, wiązało się ze wzrostem wydatków NFZ
o 16,9 mld zł. w okresie 12 miesięcy od chwili wejścia w życie rekomendacji. Co istotne,
wariant ten uwzględniał m.in. zmianę współczynników korygujących dla szpitali
zakwalifikowanych do pierwszego i drugiego poziomu sieci PSZ.
Natomiast w dniu 1 lipca 2026 r. Minister Zdrowia zatwierdziła do realizacji wariant nr 1
rekomendacji nr 84/2026 z dnia 9 czerwca 2026 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji w sprawie zmiany sposobu lub poziomu finansowania świadczeń
opieki zdrowotnej, którego przyjęcie będzie się wiązać ze wzrostem wydatków płatnika
o 9,25 mld zł w okresie 12 miesięcy od chwili wejścia w życie rekomendacji.
Co istotne, oprócz środków na zapewnienie wzrostu minimalnych płac w ochronie zdrowia
dla pracowników zatrudnionych na umowę o pracę, tegoroczna rekomendacja uwzględnia
m.in. nowe taryfy świadczeń. Łącznie szacowany skutek wyniesie ponad 1,2 mld zł rocznie po
zmianie wycen, z czego blisko 600 mln zł dotyczy szpitali powiatowych.
Odnosząc się do kwestii związanej z finansowaniem nadwykonań pragnę poinformować, że
Narodowy Fundusz Zdrowia zobowiązany jest do finansowania świadczeń udzielonych
w okresie rozliczeniowym do kwoty zobowiązania NFZ wobec świadczeniodawcy,
określonej w umowie dla danego zakresu świadczeń. Natomiast wartość zobowiązań, które
Narodowy Fundusz Zdrowia zaciąga w danym roku na finansowanie świadczeń opieki
-- 3 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
zdrowotnej, uwarunkowana jest poziomem środków zapisanych na ten cel w planie
finansowym NFZ.
Należy również wskazać, że wykonania z grupy świadczeń tzw. nielimitowanych oddziały
wojewódzkie NFZ finansują w pierwszej kolejności. Podmiot, zawierając umowę z NFZ,
akceptuje jej warunki w całości, w tym w szczególności zasady finansowania oraz
obowiązujące wyceny świadczeń.
Niezależnie od powyższego, biorąc pod uwagę stan finansów Narodowego Funduszu
Zdrowia, będący w dużej mierze skutkiem decyzji podejmowanych w systemie ochrony
zdrowia w 2022 r. oraz fakt, iż NFZ co roku mierzy się z rosnącymi wydatkami m.in. na
świadczenia nielimitowane, których skalę trudno jest precyzyjnie oszacować, planując
budżet na dany rok, aktualnie podejmowane są prace mające na celu wdrożenie działań
umożliwiających kontrolę wydatków publicznych i ograniczenie ryzyka niekontrolowanego
wzrostu kosztów, przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentów
i stabilności finansowej podmiotów leczniczych.
Kwestia poprawy sytuacji finansowej w ochronie zdrowia jest szeroko dyskutowana oraz
analizowana na wszystkich poziomach, zarówno w ramach rozmów z Ministrem Finansów i
Gospodarki, przy stałej współpracy z Narodowym Funduszem Zdrowia i Agencją Oceny
Technologii Medycznych i Taryfikacji, jak i w ramach wspólnego dialogu, w tym m.in.
w ramach prac Trójstronnego Zespołu do Spraw Ochrony Zdrowia. Osiągnięcie powyższego
celu, jakim jest poprawa sytuacji finansowej w ochronie zdrowia, niewątpliwie wpłynie na
poszerzenie możliwości finansowania świadczeń, w tym udzielanych w szpitalach
powiatowych.
W odniesieniu do kwestii wprowadzanych zmian w mechanizmie finansowania nadwykonań
należy poinformować, że nowe regulacje wprowadzone w bieżącym roku przez Narodowy
Fundusz Zdrowia poprzedzone były analizami dynamiki wzrostu kosztów świadczeń.
Zgodnie z danymi NFZ za świadczenia w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej, NFZ płaci
ponad trzy razy więcej niż w 2018 r. W tym czasie z leczenia na tym poziomie opieki
skorzystało zaledwie ok. 3% więcej pacjentów. Zmiany są również efektem analizy wpływu
mechanizmu finansowania świadczeń ponadlimitowych na przewidywalność wartości
kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, ograniczonej poziomem środków określonych
w planie finansowym NFZ.
Podobnie jak w przypadku podobnych zmian, także w tym wypadku NFZ będzie monitorował
realizację świadczeń, po to, aby ocenić ich rezultat.
Jednocześnie informuję, że regulacje wprowadzone przepisami ustawy z dnia 5 sierpnia
2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1211) przewidziały
nowe rozwiązania w zakresie restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych. Procesy
-- 4 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
te zostaną dodatkowo wsparte finansowo w ramach programu Zdrowy szpital – bezpieczny
Pacjent, który zakłada stworzenie instrumentów wsparcia na cele infrastrukturalne,
doposażenie szpitali i zakup sprzętu medycznego. Obszar dotyczący wsparcia procesów
konsolidacyjnych podmiotów leczniczych został uwzględniony w ramach budżetu Funduszu
Medycznego i ujęty w alokacji środków na Subfundusz Modernizacji Podmiotów
Leczniczych. Uchwała Nr 93 Rady Ministrów z dnia 12 marca 2026 r. zmieniająca uchwałę w
sprawie ustanowienia programu inwestycyjnego pod nazwą „Program inwestycyjny
modernizacji podmiotów leczniczych” (M.P. z 2026 r. poz. 343) określa zasady wsparcia
konsolidacji podmiotów leczniczych.
Działanie ma na celu m.in. zwiększenie efektywności wykorzystania personelu medycznego
i infrastruktury w szpitalach. Zakres wspartych inwestycji będzie wynikać z podjętych
procesów konsolidacyjnych i służyć racjonalizacji działalności skonsolidowanych
podmiotów. Wsparcie będzie przeznaczone na budowę, modernizację, przebudowę lub
doposażenie podmiotów leczniczych. Dzięki zmianom, oferta szpitali zostanie lepiej
dostosowana do lokalnych potrzeb, w tym do zmian demograficznych.
Minister Zdrowia popiera wszelkie działania restrukturyzacyjne i konsolidacyjne mające na
celu poprawę sytuacji podmiotów leczniczych oraz osiąganie optymalnych rozwiązań
organizacyjnych, które zarazem korzystnie wpływają na dostępność i jakość świadczeń
zdrowotnych.
Ponadto ww. ustawa umożliwiła dokonanie pewnych dostosowań w strukturze systemu
podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ).
Świadczeniodawcy mogą - za zgodą NFZ opartą o ocenę potrzeb zdrowotnych na danym
obszarze - wycofywać się z realizacji określonych profili szpitalnych w ramach PSZ,
co oznacza równocześnie zwiększenie skali działalności w zakresie tych profili w innych
szpitalach w regionie, pociągając za sobą koncentrację/konsolidację danych świadczeń
szpitalnych. Dodatkowym rozwiązaniem jest umożliwienie świadczeniodawcy, który
otrzymał zgodę na rezygnację z profilu PSZ, zawarcia umowy na tożsamy zakres świadczeń
wykonywany w trybie hospitalizacji planowej albo leczenia jednego dnia, lub umowy
na udzielanie świadczeń opieki długoterminowej.
Konsolidacja profili szpitalnych w ramach PSZ jest jednym z narzędzi porządkowania
struktury lecznictwa szpitalnego i wzmacniania stabilności systemu ochrony zdrowia. Proces
ten umożliwi optymalne wykorzystanie zasobów kadrowych i infrastrukturalnych oraz
ograniczenie dublowania świadczeń szpitalnych na tym samym obszarze zabezpieczenia,
a jednocześnie sprzyjać będzie podniesieniu jakości leczenia.
Istotnym elementem wsparcia dla podmiotów leczniczych jest również zaangażowanie
AOTMiT w proces opracowywania i wdrażania programów naprawczych dla
-- 5 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
świadczeniodawców. AOTMiT zapewnia świadczeniodawcom praktyczne narzędzia,
działając w oparciu o regulacje wprowadzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
17 listopada 2025 r. w sprawie szczegółowego sposobu sporządzania, aktualizacji
i przekazywania programu naprawczego oraz szczegółowego zakresu i formatu informacji
zawartych w tym programie (Dz. U. 2025, poz. 1619). Wsparcie to dotyczy przede wszystkim
samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej, które w sprawozdaniu finansowym
wykazały stratę netto o wartości bezwzględnej wyższej niż 1%. Obejmują one m.in. szkolenia,
wykorzystanie narzędzi analitycznych oraz metodykę prognozowania finansowego i
operacyjnego. Stanowi to wsparcie świadczeniodawców w zakresie analizy kosztów,
identyfikacji przyczyn straty oraz budowy realistycznych prognoz i działań naprawczych,
które mogą być następnie monitorowane i aktualizowane w trakcie realizacji programu.
Program ma charakter praktyczny, jest podstawą rzeczywistych działań
restrukturyzacyjnych i ich bieżącego monitorowania.
W odniesieniu do mechanizmów nadzoru nad ciągłością udzielania świadczeń pragnę
zauważyć, że zgodnie z art. 97 ust. 3 pkt. 1 i 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych, do zakresu działania Narodowego Funduszu
Zdrowia należy również w szczególności:
monitorowanie oraz ocena jakości i dostępności, a także analiza kosztów świadczeń opieki
zdrowotnej w zakresie niezbędnym dla prawidłowego zawierania umów o udzielanie
świadczeń opieki zdrowotnej;
przeprowadzanie konkursów ofert, rokowań i zawieranie umów o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej, a także monitorowanie ich realizacji i rozliczanie.
Natomiast, zgodnie z art. 163 ust 1. wskazanej ustawy, Minister Zdrowia sprawuje nadzór
nad działalnością Narodowego Funduszu Zdrowia, stosując kryterium legalności, rzetelności
i celowości.
Minister Zdrowia opracowuje, ustala i aktualizuje mapę potrzeb zdrowotnych, w celu
identyfikacji priorytetowych potrzeb zdrowotnych i wyzwań organizacji systemu opieki
zdrowotnej oraz zapewnienia zrównoważonego i skoordynowanego wydatkowania środków
publicznych, obejmującą:
1) analizy demograficzne i epidemiologiczne, analizy stanu i wykorzystania zasobów systemu
opieki zdrowotnej, w tym personelu medycznego, udostępniane na dedykowanej stronie
internetowej w formie zaawansowanego narzędzia analitycznego;
2) wyzwania systemu opieki zdrowotnej, a także rekomendowane kierunki działań na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i na terenie województw.
Minister Zdrowia, w celu realizacji zadań, o których mowa powyżej, współpracuje
z wojewodami w zakresie określania w mapie rekomendowanych kierunków działań dla
danego województwa. Minister Zdrowia opracowuje, ustala, monitoruje i aktualizuje
-- 6 of 7 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
krajowy plan transformacji, zwany dalej "krajowym planem", uwzględniający
rekomendowane kierunki działań wskazane w mapie oraz wynikające z innych dokumentów
strategicznych w ochronie zdrowia. Wojewoda ustala dla obszaru województwa wojewódzki
plan transformacji, zwany dalej "wojewódzkim planem", uwzględniający krajowy plan i
rekomendowane kierunki działań wskazane w mapie oraz wynikające z innych dokumentów
strategicznych w ochronie zdrowia.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia sporządza projekt planu zakupu świadczeń opieki
zdrowotnej na obszarze województwa na następny rok, uwzględniając dostępność do
świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze województwa, wysokość planowanych kosztów
świadczeń opieki zdrowotnej oraz krajowy plan i wojewódzki plan. Projekt planu zakupu
świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze województwa na następny rok Prezes Funduszu
przekazuje radzie oddziału wojewódzkiego Funduszu w celu zaopiniowania, w szczególności
w zakresie zgodności z krajowym planem i wojewódzkim planem.
W celu zaspokajania potrzeb wspólnoty samorządowej w zakresie ochrony zdrowia
jednostka samorządu terytorialnego, uwzględniając w szczególności mapę potrzeb
zdrowotnych, wojewódzki plan transformacji oraz dostępność do świadczeń opieki
zdrowotnej na obszarze województwa, może finansować dla mieszkańców tej wspólnoty
świadczenia gwarantowane. Prezes Funduszu zatwierdza plan zakupu świadczeń opieki
zdrowotnej na obszarze województwa.
Mając na uwadze powyższe, zapewniam, że Ministerstwo Zdrowia dokłada wszelkich starań,
aby wdrażane zmiany prowadziły do poprawy funkcjonowania systemu ochrony zdrowia,
w tym poprzez zapewnienie adekwatnego finansowania, które zarazem korzystnie wpłyną
na dostępność i jakość świadczeń opieki zdrowotnej.
Jednocześnie informuję, że kwestie związane z ewentualnymi zmianami w ustawie z dnia
8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych
pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych są przedmiotem prac Trójstronnego
Zespołu do Spraw Ochrony Zdrowia, z udziałem przedstawicieli reprezentatywnych
organizacji pracodawców oraz reprezentatywnych związków zawodowych. Wynika
to z ustalenia z parterami społecznymi, że kwestie zmian w regulacjach dotyczących
systemowego kształtowania wynagrodzeń w ochronie zdrowia będą w pierwszej kolejności
omawiane właśnie na forum Trójstronnego Zespołu.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 7 of 7 --