Interpelacja w sprawie zasad nadawania Medalu "Za zasługi dla obronności kraju" rodzicom żołnierzy oraz dostosowania obowiązujących kryteriów do sytuacji demograficznej Polski
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17856
do ministra obrony narodowej
w sprawie zasad nadawania Medalu "Za zasługi dla obronności kraju" rodzicom żołnierzy oraz dostosowania obowiązujących kryteriów do sytuacji demograficznej Polski
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska
Data wpływu: 18-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego wpłynęło wystąpienie obywatelskie dotyczące zasad przyznawania Medalu „Za zasługi dla obronności kraju“ rodzicom żołnierzy Wojska Polskiego, określonych w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 września 2023 r. w sprawie Medalu „Za zasługi dla obronności kraju“ (Dz. U. 2023 poz. 2158).
W obowiązujących przepisach przewidziano możliwość nadawania rodzicom żołnierzy Medalu „Za zasługi dla obronności kraju“ w stopniu złotym, srebrnym oraz brązowym. Jednocześnie, w związku z utrzymującym się od wielu lat niżem demograficznym, malejącą liczbą rodzin wielodzietnych oraz potrzebą wzmacniania prestiżu służby wojskowej, pojawiają się pytania dotyczące adekwatności obecnych kryteriów przyznawania odznaczenia.
W szczególności wskazuje się na przypadki rodziców, których wszystkie dzieci pełnią zawodową służbę wojskową, jednak ze względu na niewielką liczebność rodziny nie kwalifikują się do uzyskania wyższych stopni odznaczenia. Rodzi to pytania o dostosowanie obowiązujących regulacji do współczesnych realiów demograficznych i społecznych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Ilu rodzicom nadano Medal „Za zasługi dla obronności kraju“ w latach 2020–2025, z podziałem na poszczególne lata oraz stopnie medalu: złoty, srebrny i brązowy?
Ile wniosków o nadanie Medalu „Za zasługi dla obronności kraju“ wpłynęło w tym okresie, ile zostało rozpatrzonych pozytywnie, a ile negatywnie?
Czy Ministerstwo Obrony Narodowej prowadziło analizy dotyczące wpływu zmian demograficznych na obowiązujące kryteria nadawania Medalu „Za zasługi dla obronności kraju“ rodzicom żołnierzy?
Czy Ministerstwo Obrony Narodowej rozważa zmianę obowiązujących przepisów w taki sposób, aby przy ocenie uprawnień do otrzymania medalu uwzględniać nie tylko liczbę dzieci pełniących służbę wojskową, ale również fakt, że wszystkie dzieci w danej rodzinie podjęły służbę wojskową?
Czy Ministerstwo Obrony Narodowej ma informacje o publikowaniu przez wojskowe centra rekrutacji lub inne jednostki organizacyjne resortu nieaktualnych podstaw prawnych dotyczących zasad przyznawania Medalu „Za zasługi dla obronności kraju“, a jeżeli tak, jakie działania podjęto w celu ich aktualizacji?
Z poważaniem
Iwona Maria Kozłowska
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Paweł Bejda
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6404 znakówAl. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.604.2026/In-257-26/SW
Warszawa, 06.07.2026 r.
Pan Włodzimierz CZARZASTY
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji nr 17856 Pani Poseł Iwony Marii Kozłowskiej w sprawie zasad nadawania Medalu
„Za zasługi dla obronności kraju” rodzicom żołnierzy oraz dostosowania obowiązujących kryteriów do
sytuacji demograficznej Polski
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację nr 17856 Pani Poseł Iwony
Marii Kozłowskiej w sprawie zasad nadawania Medalu „Za zasługi dla obronności kraju” rodzicom
żołnierzy oraz dostosowania obowiązujących kryteriów do sytuacji demograficznej Polski, uprzejmie
proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Regulacje ustawowe dotyczących nadawania Medalu „Za zasługi dla obronności kraju” (Medal)
obowiązują od 60 lat. Podstawę prawną do nadawania Medalu wskazuje ustawa z dnia 11 marca 2022 r.
o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2025 r., poz. 825). Możliwość nadawania tego odznaczenia rodzicom,
którzy wychowali wiele dzieci na wzorowych i ofiarnych żołnierzy, została wprowadzona 25 lat temu
mocą przepisu § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 kwietnia 1991 r. w sprawie
zasad i trybu nadawania medalu „Za zasługi dla obronności kraju” oraz wzoru odznaki tego medalu i
sposobu jego noszenia (Dz. U. z 2013 r., poz. 1224). Aktualnie - w omawianym zakresie - obowiązuje
rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 września 2023 r. w sprawie Medalu za zasługi dla
obronności kraju (Dz. U. poz. 2158).
Przywołane rozporządzenie z dnia 26 września 2023 r. dookreśliło kwestie dotyczące podmiotu
uprawnionego do występowania z wnioskiem o nadanie medalu oraz podmiotu, do którego wniosek ma
być składany. W myśl nowych regulacji wnioski o nadanie Medalu za zasługi w celu okazania wysokiego
uznania rodzicom, którzy wychowali wiele dzieci na wzorowych i ofiarnych żołnierzy składa Szef
Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji bezpośrednio do kierownika komórki organizacyjnej
Ministerstwa Obrony Narodowej właściwej do spraw kadr, mając na uwadze, że wniosek o nadanie
Stopnia I – Złotego Medalu za zasługi składa się w przypadku rodziców, których co najmniej pięcioro
dzieci pełni lub pełniło nienagannie czynną służbę wojskową albo co najmniej troje dzieci pełni lub
pełniło zawodową służbę wojskową, a wniosek o nadanie Stopnia II – Srebrnego Medalu za zasługi składa
się w przypadku rodziców, których troje lub czworo dzieci pełni lub pełniło nienagannie czynną służbę
wojskową.
W latach 2020-2025 złożono 1073 wnioski o uhonorowanie rodziców żołnierzy Medalem „Za zasługi dla
obronności kraju”; 751 z nich zostało rozpatrzonych pozytywnie, a 322 negatywnie. Szczegółowe dane
przedstawiały się następująco: w 2020 r. – 282 wnioski, z czego pozytywnie rozpatrzone 44 wnioski o
nadanie Złotego Medalu i 147 wniosków o nadanie Srebrnego Medalu, negatywnie rozpatrzonych 91
wniosków; w 2021 r. – 167 wniosków, z czego pozytywnie rozpatrzonych 39 wniosków o nadanie
Złotego Medalu i 72 wnioski o nadanie Srebrnego Medalu, negatywnie rozpatrzonych 56 wniosków; w
2022 r. – 104 wnioski, z czego pozytywnie rozpatrzonych 19 wniosków o nadanie Złotego Medalu i 56
wniosków o nadanie Srebrnego Medalu, negatywnie rozpatrzonych 29 wniosków; w 2023 r. – 216
wniosków, z czego pozytywnie rozpatrzonych 49 wniosków o nadanie Złotego Medalu oraz 100
-- 1 of 2 --
www.gov.pl/web/obrona narodowa
Al. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
2
wniosków o nadanie Srebrnego Medalu, negatywnie rozpatrzonych 67 wniosków; w 2024 r. – 134
wnioski, z czego pozytywnie rozpatrzonych 39 wniosków o nadanie Złotego Medalu i 58 wniosków o
nadanie Srebrnego Medalu, negatywnie rozpatrzonych 37 wniosków; w 2025 r. – 170 wniosków, z czego
pozytywnie rozpatrzone 64 wnioski o nadanie Złotego Medalu i 64 wnioski o nadanie Srebrnego Medalu,
negatywnie rozpatrzone 42 wnioski.
Odnosząc się do sugerowanej w interpelacji propozycji uwzględniania przy ocenie uprawnień wyłącznie
faktu, że wszystkie dzieci w rodzinie pełnią służbę wojskową, należy zauważyć, że rozwiązanie takie nie
pozostawałoby w zgodzie z celem ustanowienia medalu. Medal stanowi formę uhonorowania rodziców
za szczególny wkład rodziny w umacnianie potencjału obronnego państwa. Przyjęcie takiego
rozwiązania, w którym decydujący jest sam fakt, że wszystkie dzieci pełnią służbę wojskową, mogłoby
prowadzić do sytuacji, w której rodzice jedynego dziecka pełniącego służbę wojskową uzyskiwaliby
uprawnienie do otrzymania medalu na zasadach tożsamych z rodzicami wychowującymi liczne
potomstwo, co pozostawałoby w sprzeczności z dotychczasową ideą i celem ustanowienia tego
wyróżnienia.
Należy zauważyć, że medale i odznaczenia jako szczególna forma wyróżnienia, z założenia mają
charakter wyjątkowy i są przyznawane po spełnieniu ściśle określonych kryteriów. Stabilność systemu
odznaczeń stanowi istotną wartość, gwarantującą zachowanie przejrzystości oraz jednolitości zasad ich
nadawania. Istotne rozszerzenie przesłanek lub ich modyfikacja w przyznawaniu medalu mogłoby
prowadzić do osłabienia prestiżu tego wyróżnienia. Ingerencja w przepisy dotyczące zmiany przesłanek
spowodowałyby, że funkcjonowałyby dwie grupy rodziców, którzy zostali uhonorowani tym samym
medalem.
Minister Obrony Narodowej docenia każdego rodzica dziecka, które podejmuje służbę wojskową w
każdej formie, jednak specjalne uhonorowanie może być udziałem tylko pewnej grupy spośród rodziców.
Z tego względu MON stoi na stanowisku, że obecne przepisy sprawdziły się i nie wymagają korekt.
Ministerstwo Obrony Narodowej nie prowadzi analiz dotyczących wpływu zmian demograficznych na
obowiązujące kryteria nadawania Medalu rodzicom żołnierzy – zagadnienia związane z polityką
demograficzną oraz polityką rodzinną pozostają przede wszystkim we właściwości ministra właściwego
do spraw rodziny.
Jednocześnie informuję, że do MON nie wpłynęły informacje wskazujące na publikowanie przez
Wojskowe Centra Rekrutacji (WCR) lub inne jednostki organizacyjne resortu obrony narodowej
nieaktualnych podstaw prawnych dotyczących zasad nadawania Medalu. Niemniej jednak, kwestia ta
zostanie zweryfikowana.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --