Interpelacja w sprawie rażącego naruszenia tzw. umowy społecznej z 2021 r. oraz zagrożenia likwidacją Elektrowni Rybnik PGE GiEK i dostaw ciepła dla mieszkańców
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17798
do ministra aktywów państwowych, ministra energii
w sprawie rażącego naruszenia tzw. umowy społecznej z 2021 r. oraz zagrożenia likwidacją Elektrowni Rybnik PGE GiEK i dostaw ciepła dla mieszkańców
Zgłaszający: Roman Fritz
Data wpływu: 16-06-2026
Szanowni Ministrowie,
w związku z alarmującymi sygnałami od załogi Elektrowni Rybnik PGE GiEK zwracam się o pilne wyjaśnienie następującej sprawy. Elektrownia Rybnik jest jedynym zakładem energetycznym w Polsce wpisanym w szczególny sposób do tzw. umowy społecznej z 2021 roku (wraz z załącznikami). Umowę podpisał m.in. obecny prezydent Rybnika. Zapisano w niej funkcjonowanie bloków co najmniej do 2030 roku, a ekspertyzy techniczne wskazują na możliwość pracy nawet do 2035 roku. Zarząd PGE GiEK w oficjalnym harmonogramie remontowym na 2026 rok zaplanował wyłączenie bloku nr 5 w połowie roku oraz bloku nr 8 do końca roku, blokuje środki na niezbędne remonty, przygotowuje wniosek zakładający całkowite wyłączenie elektrowni w roku 2028, doprowadził do sytuacji, w której GiEK wypowiedział umowy dostawcom ciepła.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy ministerstwo uznaje zapisy tzw. umowy społecznej z 2021 roku za w pełni wiążące dla spółek Skarbu Państwa w odniesieniu do Elektrowni Rybnik i gwarantujące jej funkcjonowanie co najmniej do 2030 roku?
Dlaczego zarząd PGE GiEK, pomimo zatwierdzonego harmonogramu remontowego i potrzeby pracy bloków ze strony PSE, nie przyznaje środków na ich utrzymanie i planuje przedwczesną likwidację?
Jakie są aktualny status i treść nowego wniosku dotyczącego wyłączenia bloków rybnickich w latach 2028–2030?
Jakie działania podejmie ministerstwo, aby zapewnić ciągłość dostaw ciepła dla mieszkańców Rybnika i okolic w kontekście wypowiedzeń umów przez GiEK?
Czy rząd zamierza egzekwować od spółek Skarbu Państwa przestrzeganie zawartych porozumień społecznych, czy dopuszcza ich selektywne traktowanie?
Proszę o pisemną odpowiedź w ustawowym terminie.
Z wyrazami szacunku Roman Fritz
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Eliza Zeidler
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (15)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10987 znakówwww.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.308.2026
IK: 1279318
Warszawa, 16 lipca 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje: nr K10INT17764, Pana Bolesława Piechy, Posła na Sejm RP
z dnia 19 czerwca 2026 r., w sprawie funkcjonowania Elektrowni Rybnik, interpelację
nr K10INT17807, Pana Michała Wosia, Posła na Sejm RP z dnia 19 czerwca 2026 r.,
w sprawie zapisów umowy społecznej dotyczących funkcjonowania Elektrowni Rybnik
do 2030 r. oraz zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego państwa oraz interpelację
nr K10INT17798, Pana Romana Fritza, Posła na Sejm RP z dnia 19 czerwca 2026 r.,
w sprawie rażącego naruszenia tzw. umowy społecznej z 2021 r. oraz zagrożenia likwidacją
Elektrowni Rybnik PGE GiEK i dostaw ciepła dla mieszkańców, uprzejmie informuję,
że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło do Zarządu PGE Polska Grupa
Energetyczna S.A. z prośbą o odniesienie się do przedmiotowej sprawy.
Z informacji udzielonej przez spółkę PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. (dalej: Spółka,
PGE) wynika, że PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. (dalej: PGE GiEK)
Oddział Elektrownia Rybnik, podobnie jak inne jednostki węglowe, pracuje w warunkach
głębokiej transformacji krajowego sektora elektroenergetycznego. Zmiany te wynikają
zarówno z polityki klimatycznej Unii Europejskiej, jak również dynamicznego rozwoju
odnawialnych źródeł wytwórczych oraz zmian zachodzących na krajowym rynku energii.
Decyzje dotyczące wyłączeń poszczególnych bloków Elektrowni Rybnik wynikają
z przesłanek ekonomicznych oraz konieczności dostosowania funkcjonowania aktywów
PGE GiEK do aktualnych oraz prognozowanych warunków rynkowych. Jednostki te zostały
zaprojektowane i wybudowane w innych realiach gospodarczych, przy odmiennych
założeniach odnośnie czasu pracy, zapotrzebowania na energię oraz kosztów prowadzenia
działalności. W obecnych warunkach utrzymywanie wszystkich bloków elektrowni w ciągłej
gotowości do pracy wiązałoby się z ponoszeniem nieakceptowalnych kosztów stałych,
które przy ograniczonej liczbie godzin pracy jednostek, przewyższają znacznie przychody
uzyskiwane ze sprzedaży oraz świadczenia usług systemowych.
PGE GiEK podejmuje decyzje w zakresie eksploatacji oraz wyłączeń jednostek węglowych
w sposób odpowiedzialny, uwzględniając bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej,
potrzeby Krajowego Systemu Elektroenergetycznego oraz zasadność ekonomiczną
dalszego utrzymywania poszczególnych aktywów. Oznacza to, że transformacja Elektrowni
Rybnik jest procesem przemyślanym i opartym na racjonalnych podstawach
ekonomicznych. Został on zapoczątkowany w 2020 r., kiedy to Operator Systemu
Przesyłowego został poinformowany o zamiarze wyłączenia aktywów ELR. Harmonogram
tych działań był następnie kilkukrotnie aktualizowany w kolejnych latach. Zasadniczą
przesłanką tego procesu pozostaje trwała nierentowność jednostek węglowych oraz brak
perspektyw jej poprawy w obecnych i przewidywanych uwarunkowaniach rynkowych,
regulacyjnych i środowiskowych. Zła kondycja finansowa ELR została potwierdzona przez
wieloaspektowe analizy: skumulowane wyniki Oddziału Rybnik w latach 2020 - 2025
-- 1 of 3 --
były ujemne; plan finansowy na rok bieżący również potwierdził, że Oddział generuje
ujemny poziom EBITDA. Trwały brak rentowności wykazały projekcje finansowe na lata
2026-2029. W ramach prac koncepcyjnych rozważano kilka wariantów konwersji bloków
na inne paliwa lub współspalanie (biomasa, gaz ziemny) - jednak wykazały one ujemne
wskaźniki opłacalności.
W wyniku analiz ekonomicznych i technicznych wygenerowano optymalne, sukcesywne
daty wycofania z eksploatacji jednostek wytwórczych w Elektrowni Rybnik: blok nr 5 miał
zostać wycofany z eksploatacji od dnia 01 lipca 2026 r., blok nr 8 miał zostać wycofany
od dnia 01 stycznia 2027 r., bloki nr 6 i 7 miały być wycofane od dnia 01 lipca 2027 r.
Przez wzgląd na dostawy ciepła oraz na uwarunkowania związane z uruchomieniem
i optymalizacją nowej jednostki gazowo-parowej zmodyfikowano harmonogram wyłączeń
bloków: bloki nr 5 i 8 zostaną wycofane z eksploatacji od dnia 01 stycznia 2027 r., bloki
nr 6 i 7 zostaną wycofane z eksploatacji od dnia 01 kwietnia 2028 r., w okresie od dnia
01 kwietnia 2028 r. do dnia 31 marca 2029 r. zakłada się pokrywanie zapotrzebowania
na ciepło dla odbiorców zewnętrznych z Kotłowni Rozruchowej.
Należy zaznaczyć, że hipotetyczne przyjęcie późniejszych dat wycofania jednostek
wytwórczych skutkowałoby koniecznością poniesienia dodatkowych znacznych nakładów
(przeglądy i remonty urządzeń wytwórczych oraz układów pozostałych), niezależnie
od bieżących kosztów utrzymania Oddziału Elektrownia Rybnik - które zwiększają lukę
finansową generowaną przez Elektrownię Rybnik i obniżają wyniki finansowe Spółki
PGE GiEK.
Decyzje zarządcze obejmujące Oddział Elektrownia Rybnik są podejmowane nie tylko
w oparciu o kwestie ekonomiczne. Aspekty społeczne i pracownicze będące konsekwencją
planowanych wyłączeń bloków są z najwyższą starannością analizowane. Zgodnie z
zapewnieniami hasło sprawiedliwej transformacji to dla PGE GiEK coś więcej niż ogólna
deklaracja intencji. Spółka traktuje je jak powinność, dzięki której załoga w lokalizacji Rybnik
uzyska wymierne wsparcie na okoliczność procesu zmian.
PGE GiEK w pełni honoruje treść Porozumienia z dnia 22 października 2024 r. podpisanego
m.in. przez PGE GiEK S.A., przy aprobacie PGE i w obecności przedstawicieli Ministerstwa
Aktywów Państwowych (tzw. „Nowa umowa na przedpolu”). Porozumienie to, zgodnie
ze swoją oficjalną nazwą, dotyczy stabilnych i bezpiecznych warunków pracy i płacy
pracowników, na okoliczność przejść zakładów pracy lub ich części dokonywanych
w ramach przygotowania procesu transformacji sektora elektroenergetycznego i branży
górnictwa węgla brunatnego, wydzielenia wytwórczych i wydobywczych aktywów
węglowych. Pracodawcy w ramach PGE GIEK S.A., w tym m.in. Oddział Elektrownia Rybnik,
zostali zobowiązani do stosowania wszelkich obowiązujących wewnątrzzakładowych źródeł
prawa pracy w ich dotychczasowym zakresie podmiotowym, przedmiotowym i czasowym.
W szczególności dotyczy to umów społecznych, porozumień zbiorowych, układów
zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania, regulaminów pracy, regulaminów ZFŚS
oraz do respektowania wszelkich uprawnień pracowniczych wynikających z wymienionych
wyżej aktów prawa.
Dodatkowo należy wskazać, że jednym z aspektów sprawiedliwej transformacji jest budowa
nowych źródeł wytwórczych, które w pewnym zakresie będą substytucją dla wyłączanych
jednostek węglowych. Grupa Kapitałowa PGE maksymalizuje potencjał lokalizacji
w Rybniku poprzez realizację szeregu nowych inwestycji. Przede wszystkim w ramach
spółki PGE Nowy Rybnik sp. z o.o. realizowany jest projekt budowy nowoczesnego bloku
gazowo-parowego o mocy 882 MW. Ta warta blisko 4 miliardy PLN inwestycja ma kluczowe
znaczenie nie tylko dla lokalnej społeczności, ale także dla bezpieczeństwa energetycznego
Polski. Nowy blok ma rozpocząć działalność operacyjną w 2027 r. Ponadto, Grupa
Kapitałowa PGE uzyskała kontrakt na Rynku Mocy dla kolejnej jednostki wytwórczej opartej
-- 2 of 3 --
na technologii OCGT (gazowe źródła szczytowe) o mocy 600 MW i koszcie budowy
2,3 miliarda PLN.
Kolejne inwestycje znajdują się w fazie analiz, tj. projekt budowy w Rybniku magazynów
energii dużej mocy, a także - wspólnie z ORLEN Termika Silesia S.A. - projekt budowy
instalacji termicznego przekształcania odpadów. Należy jednak mieć na uwadze, że do czasu
podjęcia Finalnej Decyzji Inwestycyjnej ich realizacja jest zależna m.in. od aktualnych
prognoz makroekonomicznych, jak i zmian zachodzących w otoczeniu regulacyjnym.
Podsumowując PGE GiEK pozostaje zaangażowana w działania mające na celu zapewnienie
stabilności dostaw energii, a jednocześnie realizuje proces zmian wynikających
z transformacji energetycznej, kierując się zasadami efektywności ekonomicznej,
bezpieczeństwa systemowego oraz odpowiedzialnego zarządzania majątkiem wytwórczym,
z pełnym poszanowaniem praw pracowniczych i dbaniem o aspekt społeczny
podejmowanych działań.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Eliza Zeidler
Sekretarz Stanu
dokument podpisany elektronicznie
1279318.4837885.3838766
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
+48 (22) 626 43 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
BM-WPR.0510.203.2026.KK
Warszawa, 19.08.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Kancelaria Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji posła Romana Fritza o numerze 17798 w sprawie rażącego
naruszenia tzw. umowy społecznej z 2021 r. oraz zagrożenia likwidacją Elektrowni Rybnik
PGE GiEK i dostaw ciepła dla mieszkańców, poniżej przedstawiam odpowiedź na zadane
pytania w zakresie kompetencji Ministerstwa Energii.
Przedsiębiorstwo energetyczne PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna Spółka
Akcyjna z siedzibą w Bełchatowie posiada koncesje Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki
(dalej: Prezes URE) na prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na:
- wytwarzaniu ciepła Nr WCC/254/1249/U/OT-4/1998/WL, m.in. w źródle o nazwie
Elektrownia Rybnik, zlokalizowanym w miejscowości Rybnik, gmina Rybnik, powiat Rybnik,
województwo śląskie;
- przesyłaniu i dystrybucji ciepła Nr PCC/1326/1249/W/OŁO/2025/PPu1 m.in. siecią
ciepłowniczą zasilaną ze źródła Elektrownia Rybnik.
Warunki prowadzenia działalności w pkt 2.1.1. określają, iż Koncesjonariusz jest
obowiązany do zapewnienia wysokiej jakości świadczonych usług, niezawodności
zaopatrzenia w ciepło przy zachowaniu zasady najniższych możliwych kosztów, a w pkt
2.3.3. zobowiązują Koncesjonariusza do pisemnego poinformowania Prezesa URE o
zamiarze zaprzestania działalności koncesjonowanej nie później niż na 18 miesięcy przed
przewidywaną datą zaprzestania działalności. Informacja uzyskana drogą telefoniczną z
Oddziału Terenowego URE z siedzibą w Łodzi (Bełchatów leżący w województwie łódzkim
jest siedzibą przedsiębiorstwa energetycznego prowadzącego działalność gospodarczą w
Rybniku) wskazuje, że Koncesjonariusz nie poinformował Prezesa URE o zamiarze
zaprzestania działalności koncesjonowanej. Abstrahując od powyższego, należy wskazać, że
zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z
2026 r., poz. 43 z późn. zm.) Prezes URE może nakazać w drodze decyzji, przedsiębiorstwu
energetycznemu, w tym także w upadłości, dalsze prowadzenie działalności objętej
koncesją przez okres nie dłuższy niż 2 lata, jeśli wymaga tego interes społeczny
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra
Marian Zmarzły
Podsekretarz stanu
19.08.2026 $ezdPolePodpisu1
-- 1 of 2 --
+48 (22) 433 33 30 Ministerstwo Energii
www.gov.pl/energia ul. Przemysłowa 26
me@me.gov.pl 00-450 Warszawa
Strona 2 z 2
Do wiadomości:
1. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --