Interpelacja w sprawie ograniczenia wywozu nieprzetworzonego drewna z Polski oraz wsparcia krajowych przetwórców drewna
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17771
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie ograniczenia wywozu nieprzetworzonego drewna z Polski oraz wsparcia krajowych przetwórców drewna
Zgłaszający: Marcin Józefaciuk
Data wpływu: 14-06-2026
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego docierają sygnały dotyczące utrzymujących się problemów polskiej branży drzewnej związanych z dostępnością surowca, zasadami jego sprzedaży oraz wywozem nieprzetworzonego drewna poza granice kraju. Sprawa ta ma istotne znaczenie nie tylko dla przedsiębiorców działających w sektorze przetwórstwa drewna, ale również dla miejsc pracy, konkurencyjności polskiej gospodarki, stabilności lokalnych rynków oraz racjonalnego gospodarowania zasobami leśnymi.
Z informacji publicznych wynika, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska wraz z Lasami Państwowymi podejmowały działania dotyczące nowych zasad sprzedaży drewna od 2025 r., których celem miało być m.in. wzmocnienie lokalnych przedsiębiorców i ograniczenie eksportu drewna poza kraje Unii Europejskiej. Resort wskazywał także na potrzebę proklimatycznej lokalności w gospodarce drewnem. Jednocześnie Lasy Państwowe sygnalizowały, że problemem nie musi być wyłącznie bezpośrednia sprzedaż drewna za granicę przez Lasy Państwowe, lecz również późniejszy obrót surowcem przez pośredników, na co Lasy Państwowe nie mają obecnie wystarczających instrumentów prawnych.
Z kolei w opublikowanym przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska raporcie dotyczącym sytuacji branży leśno-drzewnej wskazano, że różnica między sprzedażą drewna przez Lasy Państwowe a bilansem wywozu i wwozu drewna do Polski może obrazować skalę surowca, który nie jest przerabiany przez krajowych przetwórców. Według resortu w ostatnich trzech latach wskaźnik przerobu krajowego był niższy od poziomu pozyskania i sprzedaży drewna z Lasów Państwowych o około 1,5–2,6 mln m3.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Na jakim etapie znajdują się obecnie analizy Ministerstwa Klimatu i Środowiska dotyczące ograniczenia wywozu nieprzetworzonego drewna z Polski?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska dysponuje aktualnymi danymi dotyczącymi skali wywozu nieprzetworzonego drewna z Polski w latach 2020–2025? Proszę o przedstawienie danych w podziale na lata, wolumen, wartość oraz główne kierunki wywozu.
Jaka część drewna pozyskiwanego z polskich lasów, w szczególności z zasobów zarządzanych przez Lasy Państwowe, trafia do krajowych przetwórców, a jaka jest następnie eksportowana jako surowiec nieprzetworzony?
Czy resort ma dane pozwalające odróżnić bezpośredni eksport drewna przez podmioty sprzedające surowiec od późniejszego wywozu drewna przez pośredników lub przedsiębiorców nabywających drewno formalnie na rynku krajowym?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje wprowadzenie mechanizmów prawnych ograniczających możliwość reeksportu nieprzetworzonego drewna zakupionego pierwotnie od Lasów Państwowych?
Czy są analizowane rozwiązania premiujące przedsiębiorców, którzy realnie przetwarzają drewno w Polsce, tworzą miejsca pracy i zwiększają wartość dodaną surowca na rynku krajowym?
Czy obecne zasady sprzedaży drewna przez Lasy Państwowe skutecznie zabezpieczają interes polskich zakładów przetwórczych, zwłaszcza małych i średnich przedsiębiorstw?
Jakie rekomendacje zostały przygotowane przez Lasy Państwowe dla Ministerstwa Klimatu i Środowiska, Ministerstwa Finansów oraz Ministerstwa Rozwoju i Technologii w sprawie ograniczenia wywozu nieprzetworzonego drewna?
Czy te rekomendacje obejmują rozwiązania podatkowe, celne, administracyjne lub sprawozdawcze? Jeśli tak, proszę o wskazanie ich zakresu.
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska występowało do Ministerstwa Finansów o analizę możliwości zastosowania instrumentów podatkowych lub celnych ograniczających wywóz nieprzetworzonego drewna poza Polskę lub poza Unię Europejską?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadziło rozmowy z Ministerstwem Rozwoju i Technologii dotyczące wpływu eksportu nieprzetworzonego drewna na konkurencyjność polskich przedsiębiorstw przetwórczych?
Czy resort analizował zgodność ewentualnych ograniczeń wywozu nieprzetworzonego drewna z prawem Unii Europejskiej, w szczególności ze swobodą przepływu towarów oraz przepisami dotyczącymi wspólnej polityki handlowej?
Czy jest rozważane wprowadzenie obowiązku raportowania dalszego przeznaczenia drewna zakupionego od Lasów Państwowych, w tym informacji, czy surowiec został przetworzony w kraju, odsprzedany, czy wywieziony za granicę?
Czy ministerstwo rozważa stworzenie systemu monitorowania łańcucha obrotu drewnem, który pozwoliłby ocenić, czy drewno pochodzące z polskich lasów rzeczywiście zasila krajowy przemysł drzewny?
Czy resort analizuje wpływ wywozu nieprzetworzonego drewna na ceny surowca dla polskich przetwórców, w szczególności dla małych tartaków, zakładów stolarskich, producentów mebli oraz firm rodzinnych?
Jakie konkretne zmiany w zasadach sprzedaży drewna obowiązujące od 2025 r. miały służyć ograniczeniu eksportu surowca i jakie są pierwsze efekty tych zmian?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska ma ocenę, czy nowe zasady sprzedaży drewna realnie zwiększyły dostępność surowca dla krajowych przetwórców?
Czy są planowane dalsze zmiany w zasadach sprzedaży drewna przez Lasy Państwowe w 2026 r.?
Czy resort przewiduje konsultacje z przedstawicielami branży drzewnej, samorządami, organizacjami pracodawców i związkami zawodowymi w sprawie ograniczenia eksportu nieprzetworzonego drewna?
Kiedy Ministerstwo Klimatu i Środowiska przedstawi publicznie wyniki prowadzonych analiz oraz harmonogram ewentualnych działań legislacyjnych lub organizacyjnych w tej sprawie?
Z poważaniem Marcin Józefaciuk
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (9)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
12717 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.0500.56.2026.MK
4432318.18402246.14898877
Warszawa, 31-07-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr K10INT17771 Posła na Sejm RP Pana Marcina
Józefaciuka
Temat: Ograniczenie wywozu nieprzetworzonego drewna z Polski oraz wsparcie krajowych
przetwórców drewna.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją Posła na Sejm RP Pana Marcina Józefaciuka w sprawie problemów
polskiej branży drzewnej związanych z dostępnością surowca, zasadami jego sprzedaży
oraz wywozem nieprzetworzonego drewna poza granice kraju, po uzyskaniu stanowisk
Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych oraz Ministerstwa Rozwoju i Technologii,
przekazuję poniższe informacje.
Informuję, że zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o lasach [1] zasady sprzedaży drewna pozostają
wyłączną kompetencją Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych. Minister właściwy
do spraw środowiska sprawuje nadzór nad Państwowym Gospodarstwem Leśnym Lasy
Państwowe (dalej: „PGL LP”), lecz nie odpowiada za bezpośrednie nim kierowanie. Z tego
względu prowadzenie szczegółowych analiz gospodarczych dotyczących wpływu wywozu
nieprzetworzonego drewna na ceny surowca należy przede wszystkim do zadań
analitycznych i operacyjnych PGL LP oraz resortu właściwego ds. gospodarki.
Niezależnie od powyższego Ministerstwo Klimatu i Środowiska (dalej także: „MKiŚ”)
przywiązuje dużą wagę do stabilności krajowego sektora małych i średnich przedsiębiorstw,
związanego z surowcem drzewnym. W tym celu wspiera mechanizmy premiujące lokalny
przerób oraz większą wartość dodaną, które wzmacniają pozycję krajowych przetwórców
i ograniczają wpływ wahań rynkowych. Należy również podkreślić, że ceny drewna zależą
od szeregu czynników makroekonomicznych o charakterze globalnym i regionalnym,
a eksport nieprzetworzonego drewna stanowi jedynie jeden z elementów tego złożonego
systemu.
W zasadach sprzedaży drewna od roku 2025 zrewidowano wagi poszczególnych kryteriów
pozacenowych, kładąc nacisk na udział i głębokość przerobu drewna u nabywcy
oraz geografię zakupu. Znacznie zaostrzono również weryfikację oświadczeń składanych
przez przedsiębiorców w Portalu Leśno-Drzewnym poprzez system audytów.
Pierwsze efekty wskazują na zmianę alokacji masy drewna na rzecz podmiotów
prowadzących rzeczywistą działalność przetwórczą. Wprowadzenie promienia
-- 1 of 5 --
odcinającego oraz pierwszeństwa dla odbiorców macierzystych premiuje lokalnych
przedsiębiorców.
Kluczowe dane i wnioski obrazujące sytuację po wdrożeniu reformy od 2025 roku
przedstawiają się następująco:
Skuteczna ochrona rodzimego rynku i ograniczenie bezpośredniego eksportu
1. Udział klientów zagranicznych w strukturze zakupów bezpośrednich na I okres 2025 r.
wyniósł 4,1% (co odpowiadało wolumenowi 632 tys. m³). Głównym zagranicznym
odbiorcą pozostają Niemcy, do których trafiło 84% tej ilości.
2. Liczba zagranicznych podmiotów bezpośrednio kontraktujących drewno spadła do 25
(w porównaniu do szczytowego 2018 roku, kiedy było to 57 firm).
3. Niemal 96% surowca zostało bezpośrednio zakontraktowane przez firmy krajowe.
Wpływ nowych mechanizmów na pozycję krajowych przetwórców
Zwiększono gwarantowaną pulę opartą na historii zakupów z 70% do 75%, co stanowi
bezpieczny bufor i stabilność dla stałych przetwórców.
91% przedsiębiorców składających oferty w Portalu Leśno-Drzewnym wybrało wariant
oceny uwzględniający kryteria pozacenowe.
Nowy algorytm geograficzny skutecznie premiuje podmioty prowadzące przerób drewna
blisko miejsca jego pozyskania, ograniczając koszty transportu i ślad węglowy.
W 2026 roku planowane jest dalsze uszczelnianie systemu informatycznego i audytowego.
Kluczowym elementem będzie pełna implementacja rozporządzenia EUDR (European
Deforestation Regulation) oraz integracja jego wymogów z systemem sprzedaży drewna.
Przewidywane są także dalsze działania w zakresie sankcjonowania nieprawdziwych
oświadczeń składanych przez uczestników rynku.
PGL LP na bieżąco analizuje i wdraża rozwiązania wspierające krajowe przetwórstwo
drewna, traktując je jako priorytet polityki sprzedażowej.
Zabezpieczenie interesów małych i średnich przedsiębiorstw w obecnym systemie
sprzedaży Lasów Państwowych realizowane jest za pomocą kilku kluczowych mechanizmów
prawno-organizacyjnych i proceduralnych:
Rozliczanie umów na poziomie nadleśnictw
Wprowadzenie tej zasady stanowiło bezpośredni krok w stronę ochrony mniejszych,
lokalnych podmiotów. Obecny system, w którym każda umowa realizowana jest
na poziomie konkretnego nadleśnictwa, ograniczył możliwość sztucznego zawyżania cen
i poprawił warunki konkurencji.
Bufory tolerancji dla mniejszych kontraktów
Dla umów od 20 do 100 m³ dopuszcza się odchyłkę ilościową do 10 m³.
Dla umów do 20 m³ nie nalicza się kar umownych, nawet jeśli realizacja wynosi mniej
niż 90%, pod warunkiem rozpoczęcia realizacji umowy przez odbiorcę.
Nie powstaje obowiązek zapłaty kar przy niewielkim przekroczeniu zakontraktowanego
wolumenu, wynikającym ze specyfiki wydawania małych partii surowca.
-- 2 of 5 --
Dostosowanie kryterium geografii
Zmodyfikowano algorytm geograficzny w Portalu Leśno-Drzewnym.
Punkty preferencyjne przyznawane są nie tylko w nadleśnictwie macierzystym,
ale również w dwóch najbliższych jednostkach sąsiednich, co poprawia konkurencyjność
małych zakładów działających przy granicach nadleśnictw.
Ponadto MKiŚ we współpracy z Lasami Państwowymi realizuje konsekwentnie działania
zmierzające do uszczelnienia systemu kontroli i nadzoru nad obrotem drewnem. Działania
te wpisują się w kierunki transformacji PGL LP. Rekomendacje MKiŚ skierowane
do Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych pismem z dnia 5 lutego 2026 roku obejmują
m.in. reformę systemu sprzedaży drewna, zwiększenie jego transparentności
oraz wypracowanie mechanizmów gwarantujących większą stabilność dostaw surowca
dla krajowej branży leśno-drzewnej.
Kwestia ograniczenia wywozu nieprzetworzonego drewna z Polski pozostaje przedmiotem
bieżących analiz prowadzonych z uwzględnieniem uwarunkowań prawnych oraz sytuacji
na rynku drewna. Analizy obejmują w szczególności rozwiązania służące zwiększeniu
dostępności surowca dla krajowego przemysłu drzewnego, przy jednoczesnym zachowaniu
zgodności z obowiązującymi przepisami prawa krajowego i Unii Europejskiej.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska dysponuje danymi dotyczącymi skali wwozu i wywozu
nieprzetworzonego drewna z Polski, przekazywanymi cyklicznie przez Krajową
Administrację Skarbową. Dane te stanowią załącznik nr 1 do pisma. Należy jednak zaznaczyć,
że zbieranie, agregowanie i przetwarzanie takich danych pozostaje poza właściwością
resortu klimatu i środowiska. Podkreślam również, że z chwilą zakupu na rynku krajowym
surowiec drzewny staje się własnością prywatną nabywcy, podlegającą swobodzie obrotu
gospodarczego. W obecnym stanie prawnym PGL LP nie posiada instrumentów
umożliwiających śledzenie dalszego łańcucha dostaw, w tym identyfikację drewna
poddawanego dalszej odsprzedaży czy ewentualnemu reeksportowi. Rejestrowana jest
wyłącznie bezpośrednia sprzedaż drewna przez Lasy Państwowe na rzecz podmiotów
zagranicznych, co w ujęciu historycznym stanowi marginalny odsetek ogólnej ilości
sprzedanego surowca. Dane dotyczące obrotu towarowego z zagranicą, w tym eksportu
drewna, pozostają we właściwości organów prowadzących statystykę publiczną
oraz ewidencję handlu zagranicznego, takich jak Główny Urząd Statystyczny czy Krajowa
Administracja Skarbowa. Z wewnętrznych analiz i szacunków rynkowych wynika,
że w analizowanym okresie zjawisko to ulegało fluktuacjom, a szczytowy popyt eksportowy
przypadał na lata 2021–2022, po czym zaczął być skutecznie ograniczany działaniami
proceduralnymi.
Odnosząc się do „krajowych przetwórców”, należy zwrócić uwagę na nieprecyzyjność
definicyjną tego pojęcia. W treści interpelacji nie uściślono, czy intencją Pana Posła jest
wskazanie wyłącznie podmiotów o całkowicie polskiej strukturze kapitałowej
(legitymujących się 100% udziałów krajowych), czy wszystkich przedsiębiorstw
posiadających zakłady przetwórcze i zarejestrowanych na terytorium RP,
w tym międzynarodowych koncernów z kapitałem zagranicznym operujących w Polsce.
-- 3 of 5 --
Niezależnie od przyjętej definicji należy podkreślić, że system ewidencji obrotu surowcem
drzewnym obejmuje wyłącznie rynek pierwotny. Po zbyciu drewna przez PGL LP staje się
ono własnością prywatną, podlegającą prawom wolnego rynku. Z tego względu organy
administracji państwowej nie dysponują instrumentami pozwalającymi na śledzenie, jaka
część surowca trafia ostatecznie do konkretnych zakładów, a jaka podlega ewentualnej
dalszej odsprzedaży. Warto przy tym zaznaczyć, że ponad 95% drewna sprzedawanego przez
Lasy Państwowe trafia bezpośrednio do przedsiębiorców zarejestrowanych w Polsce. W celu
maksymalizacji przerobu drewna wewnątrz kraju, MKiŚ wspólnie z PGL LP sukcesywnie
wzmacnia pozacenowe kryteria sprzedaży, które premiują lokalny przerób surowca.
Odnosząc się do kwestii ewentualnych ograniczeń w reeksportowaniu surowca drzewnego,
należy wskazać, że regulowanie obrotu handlowego z zagranicą pozostaje poza właściwością
ministra właściwego do spraw środowiska. Mając jednak na uwadze strategiczne znaczenie
tego zagadnienia dla krajowej biogospodarki, MKiŚ stale i aktywnie współpracuje
z właściwymi instytucjami przy wypracowywaniu optymalnych rozwiązań, m.in. w ramach
prac Rady do spraw Przemysłu Drzewnego i Meblarskiego. Kształtowanie polityki
eksportowej leży w kompetencjach resortu właściwego do spraw gospodarki oraz podlega
ścisłym uwarunkowaniom prawa Unii Europejskiej.
Działania strategiczne opierają się na gruntownej znajomości przepisów prawa
międzynarodowego. Należy podkreślić, że możliwość zastosowania wewnętrznych
instrumentów podatkowych lub celnych ograniczających wywóz nieprzetworzonego
drewna jest wprost ograniczona przepisami prawa Unii Europejskiej, z uwagi na zasadę
swobody przepływu towarów między państwami członkowskimi. Wspólna polityka
handlowa należy do wyłącznych kompetencji Unii Europejskiej, a stosowanie
jednostronnych ograniczeń eksportowych przez państwa członkowskie stanowiłoby
naruszenie zasad wspólnego rynku oraz postanowień Traktatu o funkcjonowaniu Unii
Europejskiej [2]. Z tego względu wnioskowanie o prowadzenie analiz nakierowanych
na tworzenie dodatkowych barier celno-podatkowych pozostaje bezprzedmiotowe.
Działania poszczególnych resortów skupiają się wyłącznie na dopuszczalnych prawem
i skutecznych mechanizmach, takich jak aktualizacja zasad sprzedaży surowca na rynku
krajowym.
Odnosząc się do kwestii planowanych konsultacji z przedstawicielami branży drzewnej,
samorządów, organizacji zrzeszających pracodawców i związków zawodowych należy
podkreślić, że dialog MKiŚ ze stroną społeczną i gospodarczą w sprawach kluczowych
dla sektora leśno-drzewnego ma charakter ciągły, otwarty i zinstytucjonalizowany. Kwestie
dotyczące uwarunkowań rynkowych oraz obrotu surowcem drzewnym są na bieżąco
analizowane na forum wspomnianej już wcześniej Rady do spraw Przemysłu Drzewnego
i Meblarskiego. W ramach prac nad Narodowym Programem Leśnym do współtworzenia
dokumentu zaproszono przedstawicieli branży drzewnej, organizacje pracodawców
oraz związki zawodowe. Niezależnie od dialogu na szczeblu ministerialnym, konsultacje
prowadzone są również przez PGL LP. Przedstawiciele branży mają możliwość zgłaszania
propozycji, opiniowania projektowanych rozwiązań oraz udziału w pracach dotyczących
zmian zasad sprzedaży drewna.
-- 4 of 5 --
W kwestii terminu publikacji wyników analiz oraz harmonogramu ewentualnych działań
legislacyjnych lub organizacyjnych należy zauważyć, że pytanie nie wskazuje konkretnych
analiz ani projektów legislacyjnych, których miałoby dotyczyć. MKiŚ na bieżąco udostępnia
informacje, raporty i podsumowania dotyczące swojej działalności. Nie jest możliwe
wskazanie szczegółowego kalendarza prac legislacyjnych, ponieważ nie doprecyzowano,
jakie konkretne projekty Pan Poseł ma na myśli. Kwestie ograniczania obrotu handlowego
pozostają natomiast poza kompetencjami MKiŚ.
Podstawa prawna:
[1] Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2026 r. poz. 663), dalej: „ustawa
o lasach”
[2] Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej z dnia 26 października 2012 r. (Dz. Urz.
UE. C Nr 326, str. 47), dalej: „TFUE”
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Załączniki:
1. Plik .zip – dane KAS.
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 5 of 5 --