Interpelacja nr 17700
Interpelacja w sprawie nakładania wysokich kar przez służby ministra finansów i gospodarki na drobnych przedsiębiorców
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki, Finanse i Budżet (84%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie nakładania wysokich kar przez służby ministra finansów i gospodarki na drobnych przedsiębiorców
Interpelacja nr 17700
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie nakładania wysokich kar przez służby ministra finansów i gospodarki na drobnych przedsiębiorców
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 11-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z bulwersującą sprawą ukarania gdańskiej pizzerii mandatem w wysokości 2500 zł po przeprowadzeniu nabycia sprawdzającego — z powodu zastosowania stawki 8% VAT do pizzy z krewetkami zamiast stawki 23% — zwracam się o przedstawienie pełnych informacji dotyczących zarówno polityki resortu w zakresie nabyć sprawdzających, jak i zasad stosowania przepisów o podatku VAT w gastronomii.
Proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy ukaranie mandatem w wysokości 2500 zł właściciela gdańskiej pizzerii za niewłaściwe naliczenie podatku VAT od krewetek w pizzy było samodzielną inicjatywą kontrolerów, czy realizowali wytyczne przełożonych? Dlaczego zamiast mandatu nie zostało zastosowane pouczenie o konieczności skorygowania błędu przez przedsiębiorcę?
Czy Ministerstwo Finansów, szef Krajowej Administracji Skarbowej albo podległe im departamenty wydawały w latach 2024–2026 wytyczne, polecenia lub rekomendacje dotyczące zwiększenia liczby nabyć sprawdzających w gastronomii, w tym w lokalach oferujących dania zawierające owoce morza? Jeżeli tak, proszę o wskazanie ich treści oraz adresatów?
Czy urzędy skarbowe oraz izby administracji skarbowej były rozliczane z efektów nabyć sprawdzających w gastronomii? Jeżeli tak, proszę o wskazanie stosowanych wskaźników, w szczególności czy obejmowały one liczbę nabyć sprawdzających, liczbę nałożonych mandatów, wysokość mandatów, liczbę „skutecznych weryfikacji” albo inne mierniki.
Czy pracownikom i funkcjonariuszom prowadzącym takie czynności zapewniono odrębne szkolenia lub instrukcje dotyczące stosowania stawek VAT do dań i posiłków zawierających owoce morza, w tym krewetki lub inne składniki, w których zmienia się stawka podatku VAT?
Na jakim poziomie zarządczym podejmowane są decyzje o priorytetach dotyczących nabyć sprawdzających, tak aby odpowiedzialność za politykę państwa nie była przerzucana wyłącznie na pracowników wykonujących polecenia służbowe?
Z poważaniem
Maciej Małecki
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 17700
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie nakładania wysokich kar przez służby ministra finansów i gospodarki na drobnych przedsiębiorców
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 11-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w związku z bulwersującą sprawą ukarania gdańskiej pizzerii mandatem w wysokości 2500 zł po przeprowadzeniu nabycia sprawdzającego — z powodu zastosowania stawki 8% VAT do pizzy z krewetkami zamiast stawki 23% — zwracam się o przedstawienie pełnych informacji dotyczących zarówno polityki resortu w zakresie nabyć sprawdzających, jak i zasad stosowania przepisów o podatku VAT w gastronomii.
Proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy ukaranie mandatem w wysokości 2500 zł właściciela gdańskiej pizzerii za niewłaściwe naliczenie podatku VAT od krewetek w pizzy było samodzielną inicjatywą kontrolerów, czy realizowali wytyczne przełożonych? Dlaczego zamiast mandatu nie zostało zastosowane pouczenie o konieczności skorygowania błędu przez przedsiębiorcę?
Czy Ministerstwo Finansów, szef Krajowej Administracji Skarbowej albo podległe im departamenty wydawały w latach 2024–2026 wytyczne, polecenia lub rekomendacje dotyczące zwiększenia liczby nabyć sprawdzających w gastronomii, w tym w lokalach oferujących dania zawierające owoce morza? Jeżeli tak, proszę o wskazanie ich treści oraz adresatów?
Czy urzędy skarbowe oraz izby administracji skarbowej były rozliczane z efektów nabyć sprawdzających w gastronomii? Jeżeli tak, proszę o wskazanie stosowanych wskaźników, w szczególności czy obejmowały one liczbę nabyć sprawdzających, liczbę nałożonych mandatów, wysokość mandatów, liczbę „skutecznych weryfikacji” albo inne mierniki.
Czy pracownikom i funkcjonariuszom prowadzącym takie czynności zapewniono odrębne szkolenia lub instrukcje dotyczące stosowania stawek VAT do dań i posiłków zawierających owoce morza, w tym krewetki lub inne składniki, w których zmienia się stawka podatku VAT?
Na jakim poziomie zarządczym podejmowane są decyzje o priorytetach dotyczących nabyć sprawdzających, tak aby odpowiedzialność za politykę państwa nie była przerzucana wyłącznie na pracowników wykonujących polecenia służbowe?
Z poważaniem
Maciej Małecki
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Zbigniew Stawicki
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
7.1 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6512 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 30 lipca 2026 roku
Sprawa: Interpelacja Poselska nr 17700
Znak sprawy: DZP1.K43.44.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 17700 z 15 czerwca 2026 r. Posła na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej Pana Macieja Małeckiego, w sprawie nakładania wysokich
kar przez służby Ministra Finansów i Gospodarki na drobnych przedsiębiorców,
przedstawiam następujące informacje.
Ad 1.
Nabycie sprawdzające co do zasady poprzedzane są analizą ryzyka.
Przy ocenie przesłanek do nałożenia kary grzywny w drodze mandatu karnego
za wykroczenia skarbowe, uwzględnia się okoliczności pozwalające
na zastosowanie uregulowań zawartych w art. 21a ustawy z dnia 6 marca 2018 r. -
Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, z późn. zm.).
Przepis ten pozwala na zastosowanie reguły prawa do błędu wobec nowych
przedsiębiorców, którzy są wpisani do Centralnej Ewidencji i Informacji
o Działalności Gospodarczej. A zatem z prawa tego może skorzystać wyłącznie
przedsiębiorca będący osobą fizyczną, co do zasady wykonujący jednoosobową
działalność gospodarczą na zasadzie samozatrudnienia. Przy stosowaniu
wspomnianego przepisu należy uwzględnić ograniczenie czasowe - zgodnie
z którym, ww. ustawa przewiduje ograniczenie karania przedsiębiorców w ciągu
12 pierwszych miesięcy lub po upływie co najmniej 36 miesięcy od zawieszenia lub
zakończenia działalności.
Jeżeli do naruszenia przepisów doszło w ciągu roku od dnia rozpoczęcia działalności
gospodarczej, ale naruszenie to trwało także później (naruszenie o charakterze
ciągłym), po przekroczeniu pierwszych 12 miesięcy funkcjonowania, to prawo
do popełnienia błędu nie będzie znajdowało zastosowania.
-- 1 of 3 --
2/3
Prawo do błędu nie będzie miało również zastosowania, w szczególności jeśli:
naruszenie dotyczy przepisów prawa, które już zostały naruszone przez
przedsiębiorcę w przeszłości (tzw. „zasada żółtej kartki”), tzn. gdy
przedsiębiorca kolejny raz narusza ten sam przepis prawa (niezależnie
od tego, czy w poprzednim przypadku faktycznie został on ukarany czy też
na podstawie przedmiotowej regulacji uniknął on mandatu karnego),
naruszenie przepisów prawa jest rażące (przy dokonywaniu oceny, czy dane
naruszenie spełnia to kryterium, należy wziąć pod uwagę przede wszystkim
kwestie takie jak: rodzaj i specyfika prowadzonej działalności gospodarczej,
umyślność bądź nieumyślność zachowania, charakter i czas trwania
naruszenia oraz waga dobra chronionego prawem narażonego lub
naruszonego przez niewłaściwe zachowanie),
nie jest możliwe usunięcie naruszenia przepisów prawa.
W 2025 r. przeprowadzono 57 858 nabyć sprawdzających, w 19 282 przypadkach
stwierdzono nieprawidłowości (ok. 33%).
W branży gastronomicznej (każda forma prowadzonej działalności)
przeprowadzono 13 726 nabyć sprawdzających, w 4060 przypadkach stwierdzono
nieprawidłowości (ok. 30%), w trakcie których nałożono 4564 mandaty karne,
na łączna kwotę 6 429 462 zł. W 211 przypadkach nabycia dotyczyły owoców
morza. W 89 (ponad 42%) przypadkach stwierdzono nieprawidłowości skutkujące
nałożeniem 140 mandatów karnych na łączną kwotę 199 900 zł.
Z uwagi na to, że proceder zaniżania opodatkowania dochodów w związku z brakiem
ewidencjonowania sprzedaży na kasach fiskalnych jest zjawiskiem częstym (o czym
świadczą wyniki działań kontrolnych – ok. 30% kontrolowanych podmiotów
uchylało się od obowiązków fiskalnych) działania KAS prowadzone są w sposób
ciągły, w trakcie całego roku, niekiedy w sposób koordynowany w formie działań
ponadregionalnych, z wykorzystaniem dostępnych narzędzi prawnych, w tym
nabycia sprawdzającego. Poprzedza je wcześniejsza analiza ryzyka wystąpienia
nieprawidłowości, co oznacza, że są one kierowane przede wszystkim tam, gdzie
najczęściej identyfikowane są przypadki braku ewidencjonowania sprzedaży
towarów lub usług z zastosowaniem kasy rejestrującej, lub niewydawania paragonu
fiskalnego. Wyniki analizy ryzyka decydują o tym, jakie czynności i na jaką skalę są
podejmowane, wskazują też na branże szczególnie narażone na nieprawidłowości.
Ad 2. i ad 3.
W latach 2024-2026 nie kierowano szczegółowych wytycznych odnoszących się
do branży gastronomicznej w zakresie zwiększenia liczby nabyć sprawdzających,
w tym w lokalach oferujących dania zawierające owoce morza. Zgodnie z art. 7 ust.
3 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z
2025 r. poz. 1131, z późn. zm.) Szef KAS, w celu zapewnienia realizacji czteroletnich
kierunków działania i rozwoju KAS wyznaczonych przez Ministra Finansów1,
corocznie określa kierunki działania i rozwoju KAS, wskazując w nich cele do
1 zarządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2024 r. w sprawie określenia Kierunków działania
i rozwoju Krajowej Administracji Skarbowej na lata 2025‒2028 (Dz. U. Min. Fin. z 2024 r. poz. 123).
-- 2 of 3 --
3/3
osiągnięcia, wskaźniki ich pomiaru oraz zasady składania przez dyrektorów izb
administracji skarbowej raportów z realizacji kierunków działania i rozwoju KAS.
Zarządzenie Szefa KAS określa cele do osiągnięcia dla KAS w perspektywie rocznej,
wskaźniki ich pomiaru, działania służące realizacji tych celów określonych
w czteroletnich kierunkach działania i rozwoju KAS i przewidzianych do realizacji
w roku 2026 oraz zasady składania raportów z ich realizacji. Jednym z kierunków
działania jest poprawa skuteczności i efektywności działań.
Ad 4.
Odnosząc się do podnoszonej w przedmiotowej interpelacji kwestii szkoleń, należy
wskazać, że w KAS są przeprowadzane cykliczne szkolenia kadry organizowane
w ramach opracowywanego rocznego Planu centralnego Kadr KAS przez Krajową
Szkołę Skarbowości oraz w ramach planów regionalnych, tj. szkolenia organizowane
wewnętrznie przez izby administracji skarbowej.
Ad 5.
Priorytety dotyczące obszarów, w których prowadzone są działania w formie nabyć
sprawdzających, nie są określane odrębnie, ale nakierowane na ryzyka podatkowe.
Przedstawiając powyższe mam nadzieję, że zaprezentowane informacje stanowią
wyczerpującą odpowiedź na złożoną interpelację i spotkają się z uprzejmą
akceptacją Pana Marszałka.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 30 lipca 2026 roku
Sprawa: Interpelacja Poselska nr 17700
Znak sprawy: DZP1.K43.44.2026
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 17700 z 15 czerwca 2026 r. Posła na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej Pana Macieja Małeckiego, w sprawie nakładania wysokich
kar przez służby Ministra Finansów i Gospodarki na drobnych przedsiębiorców,
przedstawiam następujące informacje.
Ad 1.
Nabycie sprawdzające co do zasady poprzedzane są analizą ryzyka.
Przy ocenie przesłanek do nałożenia kary grzywny w drodze mandatu karnego
za wykroczenia skarbowe, uwzględnia się okoliczności pozwalające
na zastosowanie uregulowań zawartych w art. 21a ustawy z dnia 6 marca 2018 r. -
Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2025 r. poz. 1480, z późn. zm.).
Przepis ten pozwala na zastosowanie reguły prawa do błędu wobec nowych
przedsiębiorców, którzy są wpisani do Centralnej Ewidencji i Informacji
o Działalności Gospodarczej. A zatem z prawa tego może skorzystać wyłącznie
przedsiębiorca będący osobą fizyczną, co do zasady wykonujący jednoosobową
działalność gospodarczą na zasadzie samozatrudnienia. Przy stosowaniu
wspomnianego przepisu należy uwzględnić ograniczenie czasowe - zgodnie
z którym, ww. ustawa przewiduje ograniczenie karania przedsiębiorców w ciągu
12 pierwszych miesięcy lub po upływie co najmniej 36 miesięcy od zawieszenia lub
zakończenia działalności.
Jeżeli do naruszenia przepisów doszło w ciągu roku od dnia rozpoczęcia działalności
gospodarczej, ale naruszenie to trwało także później (naruszenie o charakterze
ciągłym), po przekroczeniu pierwszych 12 miesięcy funkcjonowania, to prawo
do popełnienia błędu nie będzie znajdowało zastosowania.
-- 1 of 3 --
2/3
Prawo do błędu nie będzie miało również zastosowania, w szczególności jeśli:
naruszenie dotyczy przepisów prawa, które już zostały naruszone przez
przedsiębiorcę w przeszłości (tzw. „zasada żółtej kartki”), tzn. gdy
przedsiębiorca kolejny raz narusza ten sam przepis prawa (niezależnie
od tego, czy w poprzednim przypadku faktycznie został on ukarany czy też
na podstawie przedmiotowej regulacji uniknął on mandatu karnego),
naruszenie przepisów prawa jest rażące (przy dokonywaniu oceny, czy dane
naruszenie spełnia to kryterium, należy wziąć pod uwagę przede wszystkim
kwestie takie jak: rodzaj i specyfika prowadzonej działalności gospodarczej,
umyślność bądź nieumyślność zachowania, charakter i czas trwania
naruszenia oraz waga dobra chronionego prawem narażonego lub
naruszonego przez niewłaściwe zachowanie),
nie jest możliwe usunięcie naruszenia przepisów prawa.
W 2025 r. przeprowadzono 57 858 nabyć sprawdzających, w 19 282 przypadkach
stwierdzono nieprawidłowości (ok. 33%).
W branży gastronomicznej (każda forma prowadzonej działalności)
przeprowadzono 13 726 nabyć sprawdzających, w 4060 przypadkach stwierdzono
nieprawidłowości (ok. 30%), w trakcie których nałożono 4564 mandaty karne,
na łączna kwotę 6 429 462 zł. W 211 przypadkach nabycia dotyczyły owoców
morza. W 89 (ponad 42%) przypadkach stwierdzono nieprawidłowości skutkujące
nałożeniem 140 mandatów karnych na łączną kwotę 199 900 zł.
Z uwagi na to, że proceder zaniżania opodatkowania dochodów w związku z brakiem
ewidencjonowania sprzedaży na kasach fiskalnych jest zjawiskiem częstym (o czym
świadczą wyniki działań kontrolnych – ok. 30% kontrolowanych podmiotów
uchylało się od obowiązków fiskalnych) działania KAS prowadzone są w sposób
ciągły, w trakcie całego roku, niekiedy w sposób koordynowany w formie działań
ponadregionalnych, z wykorzystaniem dostępnych narzędzi prawnych, w tym
nabycia sprawdzającego. Poprzedza je wcześniejsza analiza ryzyka wystąpienia
nieprawidłowości, co oznacza, że są one kierowane przede wszystkim tam, gdzie
najczęściej identyfikowane są przypadki braku ewidencjonowania sprzedaży
towarów lub usług z zastosowaniem kasy rejestrującej, lub niewydawania paragonu
fiskalnego. Wyniki analizy ryzyka decydują o tym, jakie czynności i na jaką skalę są
podejmowane, wskazują też na branże szczególnie narażone na nieprawidłowości.
Ad 2. i ad 3.
W latach 2024-2026 nie kierowano szczegółowych wytycznych odnoszących się
do branży gastronomicznej w zakresie zwiększenia liczby nabyć sprawdzających,
w tym w lokalach oferujących dania zawierające owoce morza. Zgodnie z art. 7 ust.
3 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z
2025 r. poz. 1131, z późn. zm.) Szef KAS, w celu zapewnienia realizacji czteroletnich
kierunków działania i rozwoju KAS wyznaczonych przez Ministra Finansów1,
corocznie określa kierunki działania i rozwoju KAS, wskazując w nich cele do
1 zarządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2024 r. w sprawie określenia Kierunków działania
i rozwoju Krajowej Administracji Skarbowej na lata 2025‒2028 (Dz. U. Min. Fin. z 2024 r. poz. 123).
-- 2 of 3 --
3/3
osiągnięcia, wskaźniki ich pomiaru oraz zasady składania przez dyrektorów izb
administracji skarbowej raportów z realizacji kierunków działania i rozwoju KAS.
Zarządzenie Szefa KAS określa cele do osiągnięcia dla KAS w perspektywie rocznej,
wskaźniki ich pomiaru, działania służące realizacji tych celów określonych
w czteroletnich kierunkach działania i rozwoju KAS i przewidzianych do realizacji
w roku 2026 oraz zasady składania raportów z ich realizacji. Jednym z kierunków
działania jest poprawa skuteczności i efektywności działań.
Ad 4.
Odnosząc się do podnoszonej w przedmiotowej interpelacji kwestii szkoleń, należy
wskazać, że w KAS są przeprowadzane cykliczne szkolenia kadry organizowane
w ramach opracowywanego rocznego Planu centralnego Kadr KAS przez Krajową
Szkołę Skarbowości oraz w ramach planów regionalnych, tj. szkolenia organizowane
wewnętrznie przez izby administracji skarbowej.
Ad 5.
Priorytety dotyczące obszarów, w których prowadzone są działania w formie nabyć
sprawdzających, nie są określane odrębnie, ale nakierowane na ryzyka podatkowe.
Przedstawiając powyższe mam nadzieję, że zaprezentowane informacje stanowią
wyczerpującą odpowiedź na złożoną interpelację i spotkają się z uprzejmą
akceptacją Pana Marszałka.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Zbigniew Stawicki
Podsekretarz Stanu Zastępca Szefa Krajowej Administracji Skarbowej
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --