Interpelacja w sprawie transparentności procedur planistycznych oraz standardów partycypacji społecznej przy zmianie przeznaczenia terenów miejskich
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17626
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie transparentności procedur planistycznych oraz standardów partycypacji społecznej przy zmianie przeznaczenia terenów miejskich
Zgłaszający: Ewa Schädler
Data wpływu: 08-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego zwrócili się mieszkańcy poznańskiego Piątkowa, przedstawiciele jednostek pomocniczych miasta Poznania oraz organizacji społecznych zaniepokojeni przebiegiem procedur planistycznych dotyczących terenu dawnego centrum handlowego przy ul. Opieńskiego w Poznaniu.
Sprawa dotyczy zmiany przeznaczenia terenu z funkcji usługowej na mieszkaniowo-usługową oraz towarzyszących temu wątpliwości dotyczących przejrzystości procesu planistycznego, zakresu konsultacji społecznych oraz wpływu planowanych inwestycji na lokalną infrastrukturę i jakość życia mieszkańców.
Mieszkańcy podnoszą również kwestie związane z długotrwałym procedowaniem dokumentów planistycznych oraz ograniczonym dostępem do informacji pozwalających na ocenę przesłanek stojących za proponowanymi zmianami.
Jednocześnie należy podkreślić, że mieszkańcy nie kwestionują potrzeby rozwoju miasta i budowy nowych mieszkań, lecz oczekują transparentności procedur oraz rzeczywistego uwzględnienia głosu społeczności lokalnej w procesach planistycznych.
W związku z powyższym zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Rozwoju i Technologii monitoruje przypadki istotnych zmian przeznaczenia terenów skutkujących znaczącym wzrostem wartości nieruchomości w toku procedur planistycznych? Jeżeli tak, w jaki sposób prowadzony jest taki monitoring?
Czy obowiązujące przepisy zapewniają wystarczającą transparentność w zakresie identyfikowania inicjatorów zmian przeznaczenia terenów w dokumentach planistycznych? Czy ministerstwo rozważa zwiększenie jawności w tym zakresie?
Czy ministerstwo analizuje standardy konsultacji społecznych stosowane przez samorządy przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego? Jakie są główne wnioski z tych analiz?
Czy obowiązujące przepisy nakładają na gminy obowiązek przedstawiania mieszkańcom alternatywnych wariantów zagospodarowania terenu podczas konsultacji społecznych? Jeżeli nie, czy ministerstwo rozważa wprowadzenie takich rozwiązań?
Czy ministerstwo dostrzega potrzebę wzmocnienia narzędzi ochrony interesu mieszkańców w przypadku intensywnego dogęszczania zabudowy wielorodzinnej, zwłaszcza na terenach dotychczas pełniących funkcje usługowe?
Czy ministerstwo analizuje możliwość wprowadzenia rozwiązań zwiększających transparentność kontaktów pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego a inwestorami podczas procedur planistycznych, w szczególności poprzez ujawnianie informacji o spotkaniach i konsultacjach prowadzonych w toku tych procedur?
Czy ministerstwo dostrzega potrzebę zwiększenia standardów jawności dotyczących zmian funkcji terenów w dokumentach planistycznych oraz sposobu informowania mieszkańców o skutkach takich zmian dla otoczenia i infrastruktury lokalnej?
Z poważaniem
Ewa Schädler
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5491 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPR-II.054.31.2026
Warszawa, 01 lipca 2026 r.
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 17626 w sprawie transparentności procedur planistycznych oraz
standardów partycypacji społecznej przy zmianie przeznaczenia terenów miejskich
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 17626 Pani Poseł Ewy Schädler z 15 czerwca
2026 r. przesyłam odpowiedzi na zadane pytania:
Ad 1.
Monitorowanie zmian przeznaczenia konkretnych nieruchomości nie należy do zadań
Ministerstwa Rozwoju i Technologii
Ad 2.
Zgodnie z procedurami zawartymi w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu
przestrzennym (zwaną dalej: upzp) [1] o zmianę przeznaczenia terenów w aktach
planowania przestrzennego mogą wnioskować:
rada gminy;
wójt, burmistrz albo prezydenta miasta;
mieszkańcy w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej, o której mowa w
art. 41a ustawy o samorządzie gminnym [2];
w przypadku zintegrowanego planu inwestycyjnego (ZPI) inwestor
za pośrednictwem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta.
W przypadku procedury dotyczącej ZPI, dedykowanej do przyjęcia planu miejscowego
w kształcie proponowanym przez inwestora, w Rejestrze Urbanistycznym będzie
udostępniany wniosek inwestora. Ponadto, w Rejestrze Urbanistycznym będą
udostępniane wszystkie projekty planów miejscowych (niezależnie od procedury, w jakiej
będą sporządzane) wraz z uzasadnieniem i oceną oddziaływania na środowisko, o ile jest
wymagana.
Ad 3.
Standardy konsultacji społecznych stosowane przy sporządzaniu miejscowych planów
zagospodarowania przestrzennego były analizowane na potrzeby nowelizacji upzp, która
-- 1 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
miała miejsce w 2023 r. [3] W analizie posłużono się wynikami badań realizowanych przez
Główny Urząd Statystyczny oraz opracowaniami naukowymi i doświadczeniami gmin.
Stwierdzono, że głównymi problemami są zbyt długi czas opracowywania dokumentów,
ograniczony dostęp do informacji oraz mała różnorodność form konsultacji społecznych.
W wyniku analizy:
skrócono procedurę o działania, które ją niepotrzebnie wydłużały,
np. wielokrotne wyłożenia;
rozszerzono obowiązki informowania o konsultacjach społecznych;
rozpoczęto prace nad Rejestrem Urbanistycznym, w którym będą zamieszczone
wszystkie akty planowania przestrzennego i ich projekty na kolejnych etapach
przygotowania;
zwiększono minimalną liczbę form konsultacji społecznych z dwóch do trzech
oraz zwiększono różnorodność możliwych do zastosowania form.
Niektóre gminy przyjęły własne regulacje dotyczące standardów konsultacji społecznych
w planowaniu przestrzennym, które są znacznie szersze niż ustawowe minimum. Do tych
gmin należy miasto Poznań, które w procedurze opracowywania planów miejscowych
prowadzi konsultacje społeczne trzykrotnie, choć ustawa wymaga przeprowadzenia ich
jeden raz.
Ad 4.
Procedura sporządzania planów miejscowych nie zawiera obowiązku opracowywania
alternatywnych wariantów rozwiązań. Taki obowiązek znacznie wydłużyłby czas ich
opracowywania, co stało w sprzeczności z wnioskami z analiz. Nie ma także potrzeby,
aby warianty alternatywne były opracowywane dla każdego planu miejscowego lub jego
zmiany. Dlatego nie rozważamy wprowadzenia takiego obowiązku do procedury planu
miejscowego. W ramach własnych regulacji gminy mogą dodać do procedury sporządzania
planów miejscowych opracowywanie wariantów alternatywnych. Przykładem gminy, która
tak robi jest Warszawa.
Ad 5.
Upzp [1] umożliwia dialog między różnymi interesariuszami w ramach procedury
sporządzania aktów planowania przestrzennego. Obecnie obowiązujące regulacje
ustawowe uznajemy za wystarczające.
Ad 6.
Zmiany w upzp [1], które wprowadzono w 2023 r. [3] miały na celu zwiększenie
transparentności procedur. Przewidujemy ich ewaluację po uruchomieniu Rejestru
Urbanistycznego i wprowadzeniu do niego danych przez samorządy. Wprowadzenie
obowiązku rejestrowania spotkań podczas sporządzania aktów planowania przestrzennego
doprowadziłaby procedurę do jej paraliżu, gdyż taki obowiązek musiałby dotyczyć
wszystkich spotkań. Dlatego taka zmiana prawa nie jest przewidywana.
Ad 7.
Potrzeba zwiększenia jawności treści aktów planowania przestrzennego była jednym
z elementów nowelizacji upzp z 2023 r. [3] Dlatego zostanie uruchomiony Rejestr
-- 2 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
urbanistyczny, który będzie zapewniać dostęp do wszystkich istotnych dokumentów
opracowywanych w troku procedury ich sporządzania. Przewidywane skutki zmian
powinny być zamieszczone w uzasadnieniu planu miejscowego. Uzasadnienia także będą
publikowane w Rejestrze Urbanistycznym.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny
/
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
Podstawa prawna
[1] Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
(Dz.U. 2026 poz. 538)
[2] Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. 2025 poz. 1153 i 1436
oraz 2026 poz. 252)
[3] Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowania
przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2023 poz. 1688)
-- 3 of 3 --