Interpelacja nr 17624
Interpelacja w sprawie systemu rozliczeń ryczałtowych (jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im dożywotniej opieki w schroniskach
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie systemu rozliczeń ryczałtowych (jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im dożywotniej opieki w schroniskach
Interpelacja nr 17624
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie systemu rozliczeń ryczałtowych (jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im dożywotniej opieki w schroniskach
Zgłaszający: Ewa Szymanowska, Sławomir Ćwik
Data wpływu: 08-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana z interpelacją poselską w sprawie, która od lat stanowi jedno z największych źródeł patologii w obszarze ochrony zwierząt oraz zarządzania środkami publicznymi przez gminy. Chodzi o system rozliczeń ryczałtowych (jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im dożywotniej opieki w schroniskach.
Wiele samorządów w Polsce, kierując się wyłącznie kryterium najniższej ceny w przetargach na wyłapywanie i utrzymanie bezdomnych zwierząt, podpisuje umowy oparte na jednorazowej opłacie za psa lub kota. Obecnie stawki te bardzo często oscylują w granicach zaledwie 1500–2500 zł za zwierzę. W zamian za tę kwotę podmiot prowadzący schronisko zobowiązuje się do zapewnienia zwierzęciu opieki, wyżywienia oraz leczenia do końca jego dni.
Biorąc pod uwagę realia ekonomiczne, koszty karmy, energii, opieki weterynaryjnej oraz stale rosnące koszty pracy, utrzymanie psa przez średnio kilka lat za kwotę 2000 zł jednorazowo jest rażąco niską ceną, jest też nierealne, bo nie da się przewidzieć, jaki może być stan zdrowia zwierzęcia. Koszt rzetelnej, miesięcznej opieki nad jednym psem w schronisku to często wydatek rzędu kilkuset złotych, co oznacza, że kwota ryczałtu wyczerpuje się już po kilku miesiącach.
Taki mechanizm finansowania bezpośrednio prowadzi do ogromnych patologii. Podmioty nastawione na zysk, aby utrzymać rentowność przy tak niskich stawkach jednorazowych, drastycznie ograniczają wydatki kosztem zdrowia i życia zwierząt. W konsekwencji dochodzi do przepełnienia obiektów, drastycznego ograniczania racji żywnościowych, braku podstawowej opieki weterynaryjnej oraz ukrywania wysokiej śmiertelności czworonogów.
Praktyka pokazuje, że większość schronisk w Polsce, które opierały swój model biznesowy na takich jednorazowych ryczałtach, została w ostatnich latach zamknięta przez powołane do tego służby (Inspekcję Weterynaryjną oraz prokuraturę) właśnie ze względu na potworne zaniedbania i znęcanie się nad zwierzętami.
W związku z powyższym, na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo dysponuje szczegółowymi danymi dotyczącymi liczby gmin, które w ramach programów opieki nad zwierzętami bezdomnymi wciąż stosują system jednorazowych opłat ryczałtowych za dożywotnie utrzymanie zwierzęcia?
Czy planowane są zmiany legislacyjne (np. w ustawie o ochronie zwierząt lub ustawie o zamówieniach publicznych), które wprowadziłyby ustawowy zakaz stosowania rażąco niskich opłat jednorazowych (za dożywotni pobyt) i narzuciły obowiązek rozliczeń dobowych (miesięcznych) za faktyczny czas pobytu zwierzęcia w schronisku?
W jaki sposób ministerstwo, we współpracy z głównym lekarzem weterynarii, zamierza uszczelnić system kontroli nad schroniskami, aby zapobiec powstawaniu kolejnych miejsc „dochodowej eksterminacji” zwierząt utrzymywanych za głodowe stawki publiczne?
Czy istnieje możliwość wprowadzenia centralnego rejestru umów zawieranych przez gminy ze schroniskami, co pozwoliłoby na natychmiastowe identyfikowanie, oznaczanie i kontrolowanie przetargów, w których stawka za utrzymanie zwierzęcia jest rażąco niska w stosunku do rzeczywistych kosztów utrzymania?
Interpelacja nr 17624
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie systemu rozliczeń ryczałtowych (jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im dożywotniej opieki w schroniskach
Zgłaszający: Ewa Szymanowska, Sławomir Ćwik
Data wpływu: 08-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana z interpelacją poselską w sprawie, która od lat stanowi jedno z największych źródeł patologii w obszarze ochrony zwierząt oraz zarządzania środkami publicznymi przez gminy. Chodzi o system rozliczeń ryczałtowych (jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im dożywotniej opieki w schroniskach.
Wiele samorządów w Polsce, kierując się wyłącznie kryterium najniższej ceny w przetargach na wyłapywanie i utrzymanie bezdomnych zwierząt, podpisuje umowy oparte na jednorazowej opłacie za psa lub kota. Obecnie stawki te bardzo często oscylują w granicach zaledwie 1500–2500 zł za zwierzę. W zamian za tę kwotę podmiot prowadzący schronisko zobowiązuje się do zapewnienia zwierzęciu opieki, wyżywienia oraz leczenia do końca jego dni.
Biorąc pod uwagę realia ekonomiczne, koszty karmy, energii, opieki weterynaryjnej oraz stale rosnące koszty pracy, utrzymanie psa przez średnio kilka lat za kwotę 2000 zł jednorazowo jest rażąco niską ceną, jest też nierealne, bo nie da się przewidzieć, jaki może być stan zdrowia zwierzęcia. Koszt rzetelnej, miesięcznej opieki nad jednym psem w schronisku to często wydatek rzędu kilkuset złotych, co oznacza, że kwota ryczałtu wyczerpuje się już po kilku miesiącach.
Taki mechanizm finansowania bezpośrednio prowadzi do ogromnych patologii. Podmioty nastawione na zysk, aby utrzymać rentowność przy tak niskich stawkach jednorazowych, drastycznie ograniczają wydatki kosztem zdrowia i życia zwierząt. W konsekwencji dochodzi do przepełnienia obiektów, drastycznego ograniczania racji żywnościowych, braku podstawowej opieki weterynaryjnej oraz ukrywania wysokiej śmiertelności czworonogów.
Praktyka pokazuje, że większość schronisk w Polsce, które opierały swój model biznesowy na takich jednorazowych ryczałtach, została w ostatnich latach zamknięta przez powołane do tego służby (Inspekcję Weterynaryjną oraz prokuraturę) właśnie ze względu na potworne zaniedbania i znęcanie się nad zwierzętami.
W związku z powyższym, na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo dysponuje szczegółowymi danymi dotyczącymi liczby gmin, które w ramach programów opieki nad zwierzętami bezdomnymi wciąż stosują system jednorazowych opłat ryczałtowych za dożywotnie utrzymanie zwierzęcia?
Czy planowane są zmiany legislacyjne (np. w ustawie o ochronie zwierząt lub ustawie o zamówieniach publicznych), które wprowadziłyby ustawowy zakaz stosowania rażąco niskich opłat jednorazowych (za dożywotni pobyt) i narzuciły obowiązek rozliczeń dobowych (miesięcznych) za faktyczny czas pobytu zwierzęcia w schronisku?
W jaki sposób ministerstwo, we współpracy z głównym lekarzem weterynarii, zamierza uszczelnić system kontroli nad schroniskami, aby zapobiec powstawaniu kolejnych miejsc „dochodowej eksterminacji” zwierząt utrzymywanych za głodowe stawki publiczne?
Czy istnieje możliwość wprowadzenia centralnego rejestru umów zawieranych przez gminy ze schroniskami, co pozwoliłoby na natychmiastowe identyfikowanie, oznaczanie i kontrolowanie przetargów, w których stawka za utrzymanie zwierzęcia jest rażąco niska w stosunku do rzeczywistych kosztów utrzymania?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
8.1 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5114 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 24 czerwca 2026 r.
Znak sprawy: DŻW.orz.058.28.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 17624
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 17624 z dnia 15 czerwca 2026 r. posłów
Ewy Szymanowskiej i Sławomira Ćwika w sprawie systemu rozliczeń ryczałtowych
(jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im opieki w
schroniskach, proszę przyjąć poniższe informacje.
W pierwszej kolejności, w związku z określeniem w interpelacji schronisk mianem
„miejsc dochodowej eksterminacji” należy wyjaśnić, że zgodnie z ustawą z 21 sierpnia
1997 r. o ochronie zwierząt schroniska są jedyną prawnie dopuszczalną formą
sprawowania instytucjonalnej opieki nad bezdomnymi zwierzętami. Dopiero ustawa z
dnia 15 maja 2026 r. o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów i Kotów2, poprzez
nowelizację ustawy o ochronie zwierząt, pozwoli zapewniać opiekę bezdomnym
zwierzętom także w domach tymczasowych. Przepisy te wejdą jednak w życie po
upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy o Krajowym Rejestrze Oznakowanych
Psów i Kotów2. Rozumiejąc intencje stojące za pytaniem, w którym posłużono się ww.
określeniem, określenie to stanowi jednakże niesprawiedliwą stygmatyzację legalnej
działalności, prowadzonej w warunkach ukształtowanych przez ustawodawcę.
Odnosząc się do idei wprowadzenia centralnego rejestru umów zawieranych przez
gminy ze schroniskami, co pozwoliłoby na natychmiastowe kontrolowanie przetargów,
należy podkreślić, że w obecnym stanie prawnym, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy
-- 1 of 3 --
o ochronie zwierząt1 zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki
bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gmin.
Co niezmiernie ważne, istotą działalności samorządu terytorialnego w Polsce jest
samodzielność i niezależność, które to cechy dotyczą wszystkich jego sfer działania.
Dopełnienie konstytucyjnej podstawy samodzielności gminy stanowi art. 16 ust. 2
Konstytucji RP3, na mocy którego przysługującą mu w ramach ustaw istotną część
zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną
odpowiedzialność, co zostało niejako powtórzone w art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie
gminnym4.
W zakresie realizacji swoich zadań gminy podlegają nadzorowi, który może być
sprawowany wyłącznie w sposób określony przez przepisy konstytucyjne i ustawowe,
przy poszanowaniu zasady samodzielności i niezależności gminy. Istotne jest także,
że ustrojodawca określił zamknięty katalog organów nadzoru nad gminą (art. 171 ust. 2
Konstytucji RP3 i art. 86 ustawy o samorządzie gminnym4), którymi są Prezes Rady
Ministrów i wojewoda, a w zakresie spraw finansowych regionalna izba obrachunkowa.
Odpowiednio do powyższego, wprowadzenie obowiązku prowadzenia centralnego
rejestru umów zawieranych przez gminy ze schroniskami i kontrolowanie przetargów
gminnych w trybie innym niż nadzór określony w ustawie o samorządzie gminnym4
nie jest uzasadnione i może zostać uznane za niezgodną z Konstytucją ingerencję
w samodzielność gmin.
W świetle powyższego informuję, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie zbiera
danych dot. liczby gmin, które w ramach programów opieki nad zwierzętami
bezdomnymi stosują system jednorazowych opłat ryczałtowych.
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie planuje podejmowania zmian legislacyjnych
zmierzających do „wprowadzenia ustawowego zakazu stosowania rażąco niskich opłat
jednorazowych („za dożywotni pobyt”) i narzucenia obowiązku rozliczeń dobowych
(miesięcznych) za faktyczny czas pobytu zwierzęcia w schronisku”.
Odnosząc się ponadto do kwestii „rażąco niskich stawek w przetargach” należy
zauważyć, że w rozdziale V „Ocena ofert” ustawy Prawo zamówień publicznych
(art. 224)5 uregulowano już sposób postępowania zamawiającego w przypadku
zaoferowania ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych, które wydają się
-- 2 of 3 --
rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości
zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie
z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych
przepisów. W takiej sytuacji zamawiający może zażądać od wykonawcy wyjaśnień, w
tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części
składowych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
(t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, ze zm.)
(2) ustawa z dnia 15 maja 2026 r. o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów
i Kotów (Dz. U. z 2026 r. poz. 755)
(3) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
(Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483)
(4) ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
(t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.)
(5) ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych
(t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1320 ze zm.)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 24 czerwca 2026 r.
Znak sprawy: DŻW.orz.058.28.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 17624
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 17624 z dnia 15 czerwca 2026 r. posłów
Ewy Szymanowskiej i Sławomira Ćwika w sprawie systemu rozliczeń ryczałtowych
(jednorazowych) za odłowienie bezdomnych zwierząt i zapewnienie im opieki w
schroniskach, proszę przyjąć poniższe informacje.
W pierwszej kolejności, w związku z określeniem w interpelacji schronisk mianem
„miejsc dochodowej eksterminacji” należy wyjaśnić, że zgodnie z ustawą z 21 sierpnia
1997 r. o ochronie zwierząt schroniska są jedyną prawnie dopuszczalną formą
sprawowania instytucjonalnej opieki nad bezdomnymi zwierzętami. Dopiero ustawa z
dnia 15 maja 2026 r. o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów i Kotów2, poprzez
nowelizację ustawy o ochronie zwierząt, pozwoli zapewniać opiekę bezdomnym
zwierzętom także w domach tymczasowych. Przepisy te wejdą jednak w życie po
upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy o Krajowym Rejestrze Oznakowanych
Psów i Kotów2. Rozumiejąc intencje stojące za pytaniem, w którym posłużono się ww.
określeniem, określenie to stanowi jednakże niesprawiedliwą stygmatyzację legalnej
działalności, prowadzonej w warunkach ukształtowanych przez ustawodawcę.
Odnosząc się do idei wprowadzenia centralnego rejestru umów zawieranych przez
gminy ze schroniskami, co pozwoliłoby na natychmiastowe kontrolowanie przetargów,
należy podkreślić, że w obecnym stanie prawnym, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy
-- 1 of 3 --
o ochronie zwierząt1 zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki
bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gmin.
Co niezmiernie ważne, istotą działalności samorządu terytorialnego w Polsce jest
samodzielność i niezależność, które to cechy dotyczą wszystkich jego sfer działania.
Dopełnienie konstytucyjnej podstawy samodzielności gminy stanowi art. 16 ust. 2
Konstytucji RP3, na mocy którego przysługującą mu w ramach ustaw istotną część
zadań publicznych samorząd wykonuje w imieniu własnym i na własną
odpowiedzialność, co zostało niejako powtórzone w art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie
gminnym4.
W zakresie realizacji swoich zadań gminy podlegają nadzorowi, który może być
sprawowany wyłącznie w sposób określony przez przepisy konstytucyjne i ustawowe,
przy poszanowaniu zasady samodzielności i niezależności gminy. Istotne jest także,
że ustrojodawca określił zamknięty katalog organów nadzoru nad gminą (art. 171 ust. 2
Konstytucji RP3 i art. 86 ustawy o samorządzie gminnym4), którymi są Prezes Rady
Ministrów i wojewoda, a w zakresie spraw finansowych regionalna izba obrachunkowa.
Odpowiednio do powyższego, wprowadzenie obowiązku prowadzenia centralnego
rejestru umów zawieranych przez gminy ze schroniskami i kontrolowanie przetargów
gminnych w trybie innym niż nadzór określony w ustawie o samorządzie gminnym4
nie jest uzasadnione i może zostać uznane za niezgodną z Konstytucją ingerencję
w samodzielność gmin.
W świetle powyższego informuję, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie zbiera
danych dot. liczby gmin, które w ramach programów opieki nad zwierzętami
bezdomnymi stosują system jednorazowych opłat ryczałtowych.
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie planuje podejmowania zmian legislacyjnych
zmierzających do „wprowadzenia ustawowego zakazu stosowania rażąco niskich opłat
jednorazowych („za dożywotni pobyt”) i narzucenia obowiązku rozliczeń dobowych
(miesięcznych) za faktyczny czas pobytu zwierzęcia w schronisku”.
Odnosząc się ponadto do kwestii „rażąco niskich stawek w przetargach” należy
zauważyć, że w rozdziale V „Ocena ofert” ustawy Prawo zamówień publicznych
(art. 224)5 uregulowano już sposób postępowania zamawiającego w przypadku
zaoferowania ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych, które wydają się
-- 2 of 3 --
rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości
zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie
z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych
przepisów. W takiej sytuacji zamawiający może zażądać od wykonawcy wyjaśnień, w
tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części
składowych.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
(t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, ze zm.)
(2) ustawa z dnia 15 maja 2026 r. o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów
i Kotów (Dz. U. z 2026 r. poz. 755)
(3) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
(Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483)
(4) ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
(t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.)
(5) ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych
(t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1320 ze zm.)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --