Interpelacja w sprawie wykorzystania materiałów generowanych przez sztuczną inteligencję w kampaniach politycznych oraz ochrony procesu demokratycznego przed manipulacją cyfrową
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17532
do ministra cyfryzacji
w sprawie wykorzystania materiałów generowanych przez sztuczną inteligencję w kampaniach politycznych oraz ochrony procesu demokratycznego przed manipulacją cyfrową
Zgłaszający: Joanna Mucha
Data wpływu: 02-06-2026
Szanowny Panie Ministrze,
rozwój narzędzi sztucznej inteligencji umożliwiających generowanie realistycznych materiałów audio i wideo stworzył zupełnie nowe zagrożenia dla debaty publicznej oraz procesu demokratycznego. Coraz częściej w kampaniach politycznych wykorzystywane są materiały wygenerowane lub przetworzone przez AI, w tym treści o charakterze manipulacyjnym, oszczerczym lub wprowadzającym obywateli w błąd.
Problem ten staje się szczególnie istotny w kontekście zbliżających się kampanii wyborczych oraz rosnącej skali rozpowszechniania treści politycznych w mediach społecznościowych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Cyfryzacji prowadzi analizy dotyczące wpływu materiałów generowanych przez AI na proces wyborczy i debatę publiczną w Polsce?
Czy ministerstwo monitoruje skalę wykorzystywania materiałów generowanych przez AI w kampaniach politycznych i referendalnych?
Czy rząd planuje wprowadzenie obowiązku oznaczania materiałów wyborczych wygenerowanych lub istotnie przetworzonych przez sztuczną inteligencję?
Czy analizowane jest stworzenie szybkiej ścieżki reagowania wobec materiałów typu deepfake publikowanych w trakcie kampanii wyborczych, w szczególności w przypadkach naruszenia dóbr osobistych lub rozpowszechniania nieprawdziwych informacji?
Czy prowadzone są rozmowy z platformami społecznościowymi dotyczące wykrywania oraz oznaczania materiałów politycznych generowanych przez AI?
Czy Ministerstwo Cyfryzacji analizuje możliwość wprowadzenia obowiązków przejrzystości dotyczących finansowania kampanii internetowych i reklam politycznych publikowanych w mediach społecznościowych?
Czy rząd rozważa powołanie wyspecjalizowanej jednostki monitorującej manipulacje cyfrowe i zagrożenia dla procesu wyborczego związane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji?
Czy Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje w tym zakresie z Państwową Komisją Wyborczą, NASK lub organizacjami zajmującymi się bezpieczeństwem informacyjnym?
Czy ministerstwo analizowało rozwiązania wdrażane w innych państwach Unii Europejskiej dotyczące ograniczania wpływu deepfake’ów i manipulacji z wykorzystaniem AI na kampanie wyborcze?
Czy rząd zamierza przedstawić kompleksowe propozycje regulacyjne dotyczące wykorzystania sztucznej inteligencji w komunikacji politycznej przed kolejnymi wyborami parlamentarnymi?
Rozwój technologii nie może prowadzić do sytuacji, w której demokratyczne państwo pozostaje bezradne wobec coraz bardziej zaawansowanych narzędzi manipulacji cyfrowej. Obywatele mają prawo wiedzieć, czy materiały polityczne, które oglądają, przedstawiają rzeczywiste wypowiedzi i zdarzenia, czy też zostały wygenerowane lub zmodyfikowane przez algorytmy.
Z poważaniem
Joanna Mucha
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Dariusz Standerski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13061 znakówadres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Sekretarz Stanu
Dariusz Standerski
BM.WP.057.114.2026
Warszawa, 24 lipca 2026 r.
Szanowny Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dot. pisma z 15 czerwca br. Posłanki na Sejm RP Pani Joanny Muchy w sprawie
wykorzystania materiałów generowanych przez sztuczną inteligencję w kampaniach
politycznych oraz ochrony procesu demokratycznego przed manipulacją cyfrową
(interpelacja nr 17532)
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację przedstawiam poniższe wyjaśnienia. Z uwagi na pokrewny
charakter części pytań odpowiadam na nie w blokach tematycznych.
I. Zagadnienia monitoringu infosfery wyborczej i współpracy instytucjonalnej
w tym zakresie.
Ad 1) Czy Ministerstwo Cyfryzacji prowadzi analizy dotyczące wpływu materiałów
generowanych przez AI na proces wyborczy i debatę publiczną w Polsce?
Ad 2) Czy ministerstwo monitoruje skalę wykorzystywania materiałów generowanych
przez AI w kampaniach politycznych i referendalnych?
Ad 7) Czy rząd rozważa powołanie wyspecjalizowanej jednostki monitorującej
manipulacje cyfrowe i zagrożenia dla procesu wyborczego związane z wykorzystaniem
sztucznej inteligencji?
Ad 8) Czy Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje w tym zakresie z Państwową Komisją
Wyborczą, NASK lub organizacjami zajmującymi się bezpieczeństwem informacyjnym?
Monitorowaniem polskiej infosfery pod kątem bezpieczeństwa procesu wyborczego
zajmują się NASK oraz Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji w ramach
inicjatywy „Parasola Wyborczego". Przypadki dezinformacji są w jej ramach wykrywane,
ujawniane i zgłaszane właściwym organom. Analizy wpływu materiałów generowanych
przez AI oraz obserwacja skali ich wykorzystania w kampaniach są prowadzone przez
NASK, a szczegóły przedstawiono w dalszej części. Kompetencje w tym zakresie posiadają
już NASK i MSWiA, które realizują te zadania w oparciu o istniejące, skuteczne środki
działania.
Ministerstwo Cyfryzacji współpracuje z Państwową Komisją Wyborczą oraz NASK.
Współpraca ta dotyczy stosowania rozporządzenia (UE) 2022/2065 (akt o usługach
cyfrowych, DSA) oraz rozporządzenia (UE) 2024/900 o przejrzystości i targetowaniu
reklamy politycznej.
Ponadto Ministerstwo Cyfryzacji zwróciło się do NASK w celu doprecyzowania
odpowiedzi na pytania Pani Posłanki, w wyniku czego uzyskało niniejsze objaśnienie
mechanizmów działania państwa w tym zakresie:
Zagadnieniami wykorzystania sztucznej inteligencji w procesach wyborczych, ze
szczególnym uwzględnieniem zagrożeń dezinformacyjnych, zajmuje się Ośrodek Analizy
Dezinformacji NASK (OAD NASK). Prace Ośrodka wspierają pozostałe jednostki NASK –
w tym m.in. Zakład Analiz Audiowizualnych i Systemów Biometrycznych w Ośrodku
-- 1 of 4 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Badań nad Bezpieczeństwem Sztucznej Inteligencji NASK, który prowadzi badania nad
wykrywaniem treści wygenerowanych lub zmodyfikowanych za pomocą AI.
OAD NASK regularnie identyfikuje i zgłasza treści AI o charakterze dezinformacyjnym
administracji platform sieci społecznościowych. Odbywa się to przez dedykowane okna
zgłoszeniowe i punkty kontaktowe utworzone we współpracy z platformami X (dawniej
Twitter), Facebook oraz TikTok, co z kolei pozwala szybciej reagować na szczególnie
niebezpieczne incydenty. Za pomocą tego kanału zgłaszano m.in. treści wygenerowane
przez AI podczas kampanii wyborczej w 2025 roku.
W ubiegłorocznej kampanii wyborczej odnotowano liczne treści dezinformacyjne
tworzone z użyciem AI. Dominowały wśród nich materiały wykorzystujące wizerunek
kandydatów, najczęściej w celu ich dyskredytacji; pojawiały się również materiały
wykorzystujące wizerunek kandydatów do przeprowadzania oszustw finansowych.
Wykorzystanie materiałów generowanych przez AI w kampanii 2025 było przedmiotem
analiz OAD NASK – omówienie tych incydentów znajduje się m.in. w raporcie NASK
„Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w 2025 roku” oraz w raporcie
Ministerstwa Cyfryzacji „Parasol wyborczy – Wybory prezydenckie 2025”.
OAD NASK prowadzi również prace nad wykrywaniem trendów narracyjnych, które mogą
zostać wykorzystane lub wzmocnione w materiałach dezinformacyjnych w okresie
wyborczym. Analizowano m.in. sposoby użycia AI w materiałach dotyczących migracji,
Unii Europejskiej, wojny w Ukrainie i obywateli Ukrainy w Polsce oraz bezpieczeństwa
i wojska. Odnotowano dwa sposoby wykorzystania AI w tego typu materiałach. Pierwszy
typ to wpisy prezentowane jako autentyczne i nieujawniające udziału AI; drugi to
generowanie treści, w których użycie AI jest otwarcie komunikowane i stanowi integralny
element przekazu, m.in. o charakterze satyrycznym.
Według stanu przekazanego przez NASK nie zidentyfikowano dotąd dezinformujących
treści AI bezpośrednio powiązanych z nadchodzącymi wyborami parlamentarnymi w 2027
roku. OAD NASK nie wyklucza jednak zastosowania AI w dezinformacji wyborczej -
zarówno w generowaniu i zautomatyzowanej dystrybucji treści, jak i w tworzeniu oraz
modyfikacji materiałów audiowizualnych z wykorzystaniem wizerunków kandydatów
i kandydatek, w celu wpływania na ich odbiór społeczny.
II. Ramy regulacyjne z zakresu oznaczania treści, reagowania i przejrzystości
reklamy politycznej.
Ad 3) Czy rząd planuje wprowadzenie obowiązku oznaczania materiałów wyborczych
wygenerowanych lub istotnie przetworzonych przez sztuczną inteligencję?
Ad 4) Czy analizowane jest stworzenie szybkiej ścieżki reagowania wobec materiałów
typu deepfake publikowanych w trakcie kampanii wyborczych, w szczególności
w przypadkach naruszenia dóbr osobistych lub rozpowszechniania nieprawdziwych
informacji?
Ad 6) Czy Ministerstwo Cyfryzacji analizuje możliwość wprowadzenia obowiązków
przejrzystości dotyczących finansowania kampanii internetowych i reklam politycznych
publikowanych w mediach społecznościowych?
Ad 9) Czy ministerstwo analizowało rozwiązania wdrażane w innych państwach Unii
Europejskiej dotyczące ograniczania wpływu deepfake'ów i manipulacji AI na kampanie
wyborcze?
Ad 10) Czy rząd zamierza przedstawić kompleksowe propozycje regulacyjne dotyczące
wykorzystania sztucznej inteligencji w komunikacji politycznej przed kolejnymi wyborami
parlamentarnymi?
-- 2 of 4 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
Materię wykorzystania sztucznej inteligencji w komunikacji politycznej pokrywają trzy
uzupełniające się rozwiązania na poziomie prawa Unii Europejskiej, których zakres
dotyczy: oznaczania treści wygenerowanych przez AI, reagowania na treści
dezinformacyjne oraz przejrzystości reklamy politycznej. Ich zbieg zabezpiecza wyzwania,
o które pyta Pani Posłanka w interpelacji. Opisano je poniżej kolejno.
Obowiązek oznaczania materiałów wyborczych wynika z art. 50 rozporządzenia (UE)
2024/1689 (AI Act). Przepis nakłada obowiązki przejrzystości na dostawców i podmioty
stosujące systemy AI, które generują lub manipulują treść o charakterze deepfake – treść
taka musi zostać oznaczona jako sztucznie wygenerowana lub zmanipulowana. Fakt, że
jest to rozwiązanie na poziomie UE, jest zarazem odpowiedzią na pytanie o rozwiązania z
innych państw UE: obowiązek oznaczania jest jednolity dla całej Unii i wynika wprost z
aktu o AI, nie z rozproszonych rozwiązań krajowych. Państwa członkowskie mają
obowiązek ze sobą w tej materii współpracować i wymieniać się informacjami, ponadto
Komisja Europejska zobowiązana jest do zbierania i wydawania w ramach zaleceń
konkretnych, zaktualizowanych wytycznych.
W zakresie szybkiego reagowania na treści typu deepfakes, nie istnieje jeden, dedykowany
instrument; reagowanie na wyborcze deepfake'i wynika ze zbiegu równolegle
procedowanych regulacji. Najszybszym narzędziem do usuwania fałszywych treści ma być
procedura z nowelizacji ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, wdrażającej
DSA. Projekty dwóch ustaw wdrażających wpłynęły do Sejmu 9 czerwca br. (druki nr
2693 i 2694).
Nowelizacja wprowadza nakaz uniemożliwienia dostępu do treści nielegalnych w usłudze
dostawcy usług pośrednich – w momencie gdy, np. przy użyciu sztucznej inteligencji,
zostanie opublikowany film o charakterze treści nielegalnych (np. oszukańczy deepfake),
właściciel portalu (np. Facebook, X, Youtube) będzie miał prawny obowiązek natychmiast
go zablokować, by nie szerzyć dezinformacji. W celu realizacji tego obowiązku, wniosek
składa się do Prezesa UKE, a w zakresie treści na platformach udostępniania wideo (art. 4
pkt 22a ustawy o radiofonii i telewizji) – do Przewodniczącego KRRiT. Uprawnieni do
złożenia wniosku są: prokurator, Policja, organ KAS, usługobiorca oraz uprawniony
z tytułu praw autorskich i praw pokrewnych. Wniosek może dotyczyć wyłącznie treści,
których rozpowszechnianie może wyczerpywać znamiona czynów zabronionych z art. 11a
ust. 1 pkt 1 nowelizowanej ustawy (oraz nawoływania do nich lub ich pochwalania). Wśród
tych czynów są typy, które może wypełniać deepfake:
a) art. 190a § 2 k.k. – wykorzystanie wizerunku pokrzywdzonego, tak jakby uczynił
to on sam, wyrządzające szkodę majątkową lub osobistą;
b) art. 191a § 1 k.k. – utrwalanie lub rozpowszechnianie bez zgody wizerunku nagiej
osoby lub osoby w trakcie czynności seksualnej;
c) art. 202 § 1, 3–4c k.k. – prezentowanie, produkcja, rozpowszechnianie i
przechowywanie treści pornograficznych, w tym z udziałem małoletnich;
d) art. 286 § 1 i 2 k.k. – doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem
przez wprowadzenie w błąd.
Procedura o takim kształcie pozwala organom państwowym reagować na najpoważniejsze
nadużycia deepfake'ów przy zachowaniu szybkości i transparentności postępowania.
Mechanizm ten ma jednak wyraźną granicę – ma zastosowanie wyłącznie wobec treści o
charakterze potencjalnie karalnym. Materiał, który wprowadza w błąd albo narusza dobra
osobiste, ale nie wyczerpuje znamion czynu zabronionego, nie zostanie objęty tą ścieżką –
właściwe są dla niego cywilnoprawne środki ochrony dóbr osobistych (por. art. 23, 24 i
448 k.c.) przed sądem powszechnym, w tym w trybie zabezpieczenia. Oznaczenie treści z
art. 50 aktu o AI, opisane wyżej, obniża przy tym próg wykrywalności materiałów
spreparowanych i tym samym warunkuje skuteczność całej ścieżki reagowania.
-- 3 of 4 --
telefon +48 22 245 54 42 ul. Królewska 27
adres email sekretariat.BM@cyfra.gov.pl 00-060 Warszawa
www.gov.pl/web/cyfryzacja
W zakresie finansowania kampanii internetowych i reklam politycznych materię tę
reguluje rozporządzenie (UE) 2024/900. Nakłada ono obowiązki oznaczania reklamy
politycznej, w tym ujawniania danych sponsora, źródeł i kwot finansowania oraz informacji
o targetowaniu. Przedstawiono już senacki projekt ustawy o organach właściwych i
postępowaniach w sprawach reklamy politycznej oraz odpowiedzialności za naruszenie
obowiązków w tych sprawach (druk sejmowy nr 2769; skierowany do I czytania 2 lipca
2026 r.), który Ministerstwo Cyfryzacji zaopiniowało pozytywnie.
Projekt buduje model nadzoru z wiodącą rolą Państwowej Komisji Wyborczej – w okresie
kampanii referendalnej i ciszy przedreferendalnej oraz kampanii wyborczej i ciszy
wyborczej PKW jest wyłącznym organem właściwym w sprawach nadzoru nad
przestrzeganiem rozporządzenia. Znaczenie tego reżimu dla samych deepfake'ów jest
pośrednie: rozporządzenie 2024/900 obejmuje reklamę polityczną, czyli przekaz
rozpowszechniany zazwyczaj za wynagrodzeniem, więc materiał podpada pod nie tylko
wtedy, gdy spełnia definicję reklamy politycznej. Deepfake rozpowszechniany oddolnie,
poza płatnym łańcuchem reklamowym, pozostaje poza tym reżimem.
Jak wskazano w powyższych akapitach, rząd nie przygotowuje odrębnej kompleksowej
propozycji regulacyjnej dotyczącej AI w komunikacji politycznej. Kierunek wyznaczają
przepisy unijne, bezpośrednio oddziałowujące na porządek krajowy. Rolą prawa krajowego
jest z kolei zapewnienie ich skutecznego stosowania, poprzez wdrożenie DSA oraz
przyjęcie ustawy służącej stosowaniu rozporządzenia 2024/900. Rządowa ustawa
o systemach sztucznej inteligencji, wdrażająca AI Act, została przyjęta przez Sejm po
przyjęciu przez komisję poprawek Senatu.
III. Współpraca z platformami społecznościowymi.
Ad 5) Czy prowadzone są rozmowy z platformami społecznościowymi dotyczące
wykrywania oraz oznaczania materiałów politycznych generowanych przez AI?
Obowiązki w zakresie oznaczania treści generowanych przez AI, obejmujące treści
rozpowszechniane na platformach, będą wynikały wprost z art. 50 rozporządzenia (UE)
2024/1689 (akt o AI). Ośrodek Analizy Dezinformacji NASK identyfikuje i zgłasza treści AI
o charakterze dezinformacyjnym administracji platform społecznościowych poprzez
dedykowane okna zgłoszeniowe i punkty kontaktowe utworzone we współpracy z
platformami X, Facebook oraz TikTok, jak opisano w p. I.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Standerski
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów - Departament Spraw Parlamentarnych
-- 4 of 4 --