Interpelacja nr 17520
Interpelacja w sprawie funkcjonowania ratunkowego dostępu do technologii lekowych oraz planowanych zmian w obszarze refundacji indywidualnej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie funkcjonowania ratunkowego dostępu do technologii lekowych oraz planowanych zmian w obszarze refundacji indywidualnej
Interpelacja nr 17520
do ministra zdrowia
w sprawie funkcjonowania ratunkowego dostępu do technologii lekowych oraz planowanych zmian w obszarze refundacji indywidualnej
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Ewa Kołodziej, Anna Wojciechowska
Data wpływu: 01-06-2026
Szanowna Pani Ministro,
do mojego biura poselskiego zwróciły się organizacje pacjentów, wskazując na istotne problemy związane z funkcjonowaniem ratunkowego dostępu do technologii lekowych. Mechanizm ten ma szczególne znaczenie dla osób znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji klinicznej, zwłaszcza pacjentów, którzy wyczerpali dostępne standardowe możliwości leczenia, a zastosowanie określonej terapii może stanowić dla nich realną szansę na zahamowanie postępu choroby, poprawę rokowania, wydłużenie życia lub uzyskanie istotnej odpowiedzi klinicznej.
Ratunkowy dostęp do technologii lekowych powinien być rozwiązaniem szybkim, przejrzystym, przewidywalnym oraz zapewniającym pacjentom bezpieczeństwo i ciągłość leczenia. Z informacji przekazywanych przez środowiska pacjenckie wynika jednak, że w praktyce mechanizm ten nie zawsze spełnia swoją podstawową funkcję. Wskazywane są w szczególności problemy dotyczące braku gwarancji kontynuacji terapii, różnic w stosowaniu przepisów w poszczególnych placówkach i regionach kraju, ograniczonej roli pacjenta w procedurze oraz braku jasnej i skutecznej ścieżki odwoławczej od decyzji odmownych.
Szczególne zaniepokojenie budzi sytuacja, w której dostęp do leczenia ratującego zdrowie lub życie pacjenta może być ograniczany nie tylko przez kwestie finansowe, ale również przez bariery organizacyjne, administracyjne oraz niejednolitą praktykę stosowania obowiązujących przepisów. Organizacje pacjentów zwracają także uwagę na potrzebę efektywniejszego wykorzystania dostępnego budżetu przeznaczonego na RDTL oraz na konieczność włączenia przedstawicieli pacjentów, ekspertów klinicznych i innych interesariuszy w prace nad ewentualnymi zmianami w tym obszarze.
Z uwagi na fakt, że ratunkowy dostęp do technologii lekowych dotyczy pacjentów znajdujących się często w bardzo ciężkiej sytuacji zdrowotnej, proszę o potraktowanie sprawy jako szczególnie istotnej społecznie. Dla wielu chorych RDTL nie jest jedynie procedurą administracyjną, lecz realną szansą na leczenie, poprawę stanu zdrowia i zachowanie nadziei.
W związku z powyższym, działając w interesie pacjentów i ich rodzin, zwracam się do Pani Minister z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia dostrzega problemy w obecnym funkcjonowaniu ratunkowego dostępu do technologii lekowych, w szczególności w zakresie braku gwarancji ciągłości leczenia, różnic w stosowaniu procedury w skali kraju oraz ograniczonej przejrzystości decyzji odmownych?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany legislacyjne lub organizacyjne dotyczące RDTL, a jeżeli tak, jaki będzie ich zakres oraz przewidywany harmonogram prac?
Czy planowane zmiany w obszarze refundacji indywidualnej i RDTL zostaną poddane prekonsultacjom z udziałem organizacji pacjentów, ekspertów klinicznych, przedstawicieli szpitali oraz innych interesariuszy systemu ochrony zdrowia?
Czy Ministerstwo Zdrowia rozważa wprowadzenie jasnej, skutecznej i dostępnej dla pacjenta ścieżki odwoławczej od decyzji odmownych dotyczących zastosowania terapii w ramach RDTL?
Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia w celu zapewnienia bardziej jednolitego stosowania procedury RDTL w skali kraju oraz efektywniejszego wykorzystania środków finansowych przeznaczonych na ten mechanizm?
Z wyrazami szacunku
Poseł na Sejm RP
Iwona Maria Kozłowska
Interpelacja nr 17520
do ministra zdrowia
w sprawie funkcjonowania ratunkowego dostępu do technologii lekowych oraz planowanych zmian w obszarze refundacji indywidualnej
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Ewa Kołodziej, Anna Wojciechowska
Data wpływu: 01-06-2026
Szanowna Pani Ministro,
do mojego biura poselskiego zwróciły się organizacje pacjentów, wskazując na istotne problemy związane z funkcjonowaniem ratunkowego dostępu do technologii lekowych. Mechanizm ten ma szczególne znaczenie dla osób znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji klinicznej, zwłaszcza pacjentów, którzy wyczerpali dostępne standardowe możliwości leczenia, a zastosowanie określonej terapii może stanowić dla nich realną szansę na zahamowanie postępu choroby, poprawę rokowania, wydłużenie życia lub uzyskanie istotnej odpowiedzi klinicznej.
Ratunkowy dostęp do technologii lekowych powinien być rozwiązaniem szybkim, przejrzystym, przewidywalnym oraz zapewniającym pacjentom bezpieczeństwo i ciągłość leczenia. Z informacji przekazywanych przez środowiska pacjenckie wynika jednak, że w praktyce mechanizm ten nie zawsze spełnia swoją podstawową funkcję. Wskazywane są w szczególności problemy dotyczące braku gwarancji kontynuacji terapii, różnic w stosowaniu przepisów w poszczególnych placówkach i regionach kraju, ograniczonej roli pacjenta w procedurze oraz braku jasnej i skutecznej ścieżki odwoławczej od decyzji odmownych.
Szczególne zaniepokojenie budzi sytuacja, w której dostęp do leczenia ratującego zdrowie lub życie pacjenta może być ograniczany nie tylko przez kwestie finansowe, ale również przez bariery organizacyjne, administracyjne oraz niejednolitą praktykę stosowania obowiązujących przepisów. Organizacje pacjentów zwracają także uwagę na potrzebę efektywniejszego wykorzystania dostępnego budżetu przeznaczonego na RDTL oraz na konieczność włączenia przedstawicieli pacjentów, ekspertów klinicznych i innych interesariuszy w prace nad ewentualnymi zmianami w tym obszarze.
Z uwagi na fakt, że ratunkowy dostęp do technologii lekowych dotyczy pacjentów znajdujących się często w bardzo ciężkiej sytuacji zdrowotnej, proszę o potraktowanie sprawy jako szczególnie istotnej społecznie. Dla wielu chorych RDTL nie jest jedynie procedurą administracyjną, lecz realną szansą na leczenie, poprawę stanu zdrowia i zachowanie nadziei.
W związku z powyższym, działając w interesie pacjentów i ich rodzin, zwracam się do Pani Minister z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia dostrzega problemy w obecnym funkcjonowaniu ratunkowego dostępu do technologii lekowych, w szczególności w zakresie braku gwarancji ciągłości leczenia, różnic w stosowaniu procedury w skali kraju oraz ograniczonej przejrzystości decyzji odmownych?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany legislacyjne lub organizacyjne dotyczące RDTL, a jeżeli tak, jaki będzie ich zakres oraz przewidywany harmonogram prac?
Czy planowane zmiany w obszarze refundacji indywidualnej i RDTL zostaną poddane prekonsultacjom z udziałem organizacji pacjentów, ekspertów klinicznych, przedstawicieli szpitali oraz innych interesariuszy systemu ochrony zdrowia?
Czy Ministerstwo Zdrowia rozważa wprowadzenie jasnej, skutecznej i dostępnej dla pacjenta ścieżki odwoławczej od decyzji odmownych dotyczących zastosowania terapii w ramach RDTL?
Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia w celu zapewnienia bardziej jednolitego stosowania procedury RDTL w skali kraju oraz efektywniejszego wykorzystania środków finansowych przeznaczonych na ten mechanizm?
Z wyrazami szacunku
Poseł na Sejm RP
Iwona Maria Kozłowska
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Kacperczyk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6098 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLD.050.9.2026.AK
Warszawa, 13 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 17520 Pani Iwony Marii Kozłowskiej, Posłanki na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej oraz grupy posłów w sprawie funkcjonowania ratunkowego
dostępu do technologii lekowych („RDTL”) oraz planowanych zmian w obszarze refundacji
indywidualnej, Minister Zdrowia uprzejmie informuje co następuje.
Procedura RDTL w obecnym kształcie, w którym środki na finansowanie leków pochodzą
z subfunduszu terapeutyczno-innowacyjnego Funduszu Medycznego, funkcjonuje od
26 listopada 2020 r. Istotą RDTL od początku jego istnienia jest możliwość sfinansowania
kosztów leków na potrzeby tych pacjentów, u których w toku dotychczasowego leczenia
zostały już wyczerpane dostępne technologie medyczne finansowane w danym wskazaniu
ze środków publicznych. Obecnie możliwość ubiegania się o sfinansowanie leku podawanego
w ramach RDTL na potrzeby danego pacjenta dotyczy wybranych świadczeniodawców (tj.
szpitali III stopnia referencyjności, szpitali ogólnopolskich, onkologicznych,
pulmonologicznych oraz pediatrycznych). Warunkiem uzyskania przez świadczeniodawcę
zgody na sfinansowanie leku stosowanego w RDTL jest obecnie przekazanie do właściwego
oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia opinii konsultanta krajowego w
dziedzinie medycyny właściwej ze względu na chorobę pacjenta, poświadczającej zasadność
wdrożenia terapii lub zgłoszenie do właściwego oddziału wojewódzkiego Narodowego
Funduszu Zdrowia zamiaru kontynuacji terapii wraz z potwierdzeniem skuteczności
dotychczasowej terapii lekiem stosowanym w ramach RDTL.
Chociaż RDTL na przestrzeni lat stał się ważną częścią systemu ochrony zdrowia,
zapewniającą licznej grupie pacjentów, u których w toku leczenia wyczerpano dostępne
opcje terapeutyczne finansowane ze środków publicznych, dostęp do leków
niefinansowanych w danym wskazaniu ze środków publicznych, Minister Zdrowia dostrzega
problemy związane z funkcjonowaniem RDTL. Dotyczą one przede wszystkim roli RDTL jako
swoistego pomostu do refundacji systemowej, która w ocenie Ministra Zdrowia jest obecnie
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
bardzo niewielka. Ponadto problematyczne wydają się również kwestie związane
z weryfikacją składanych przez świadczeniodawców wniosków, w tym również w zakresie
możliwości zastosowania u pacjenta terapii wnioskowanej w RDTL w ramach innego
mechanizmu finansowania (szczególnie w zakresie programów lekowych).
W związku z powyższym, Minister Zdrowia przygotował projekt aktu prawnego, który
w kompleksowy sposób odnosi się do kwestii związanych z finansowaniem ze środków
publicznych leków oraz środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
w ramach mechanizmów refundacji indywidualnej. Projektowane zmiany legislacyjne
zakładają modyfikację procedury RDTL, polegającą m.in. na jej ustandaryzowaniu w oparciu
o ustalony wzór wniosku oraz na kilkustopniowej ocenie wniosku o sfinansowanie leku w
ramach RDTL, przebiegającej z udziałem ekspertów klinicznych oraz, w uzasadnionych
przypadkach, Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji („AOTMiT”). Dodatkowo
należy podkreślić, że projektowane rozwiązania ustawowe przyczynią się do zwiększenia roli
RDTL jako rozwiązania przejściowego do refundacji systemowej leków. Jednocześnie należy
wskazać, że projektowane przepisy prawa przyczynią się również do optymalizacji
wydatkowania środków publicznych (dzięki ocenie eksperckiej wniosków możliwe będzie
skierowanie środków finansowych na nowe, bardziej obiecujące lub zaawansowane
technologie lekowe). Ponadto, dzięki wprowadzeniu do porządku prawnego obowiązku
publikacji przez Ministra Zdrowia wykazu leków podlegających finansowaniu w ramach
RDTL, pacjenci oraz lekarze uzyskają dostęp do cennego źródła wiedzy o technologiach
lekowych finansowanych w ramach RDTL, a jednocześnie zwiększona zostanie przejrzystość
tej procedury. Z uwagi na konieczność uproszczenia obiegu dokumentów wymaganych dla
ubiegania się o sfinansowanie leku w ramach RDTL, a przy tym usprawnienia procedury,
planowane są również działania zmierzające do pełnej elektronizacji RDTL.
Projektowane zmiany legislacyjne w znaczący sposób przyczynią się do rozwiązania
najistotniejszych problematycznych kwestii. Dodatkowo, należy podkreślić, że
standaryzacja, a także elektronizacja RDTL, przyczyni się do zachowania spójności
procedury i wyeliminowania nierówności w dostępie do leków finansowanych w ramach tego
mechanizmu, które mogą obecnie wynikać m.in. z różnych stanowisk NFZ w zakresie
zasadności finansowania danego leku. Jednocześnie należy podkreślić, że obecnie nie
przewiduje się wprowadzenia do przepisów dotyczących RDTL zmian polegających na
umożliwieniu odwołania się przez pacjenta od negatywnych decyzji w sprawie finansowania
danego leku w ramach mechanizmu RDTL.
Odnosząc się do kwestii związanych z możliwością zaopiniowania projektu ustawy
regulującej mechanizmy refundacji indywidualnej przez podmioty zewnętrzne, Minister
Zdrowia uprzejmie informuje, że przedmiotowy projekt w dniu 30 czerwca 2026 r. został
skierowany do prekonsultacji z udziałem m.in. NFZ, AOTMiT, samorządów zawodowych,
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
przedstawicieli rynku farmaceutycznego, stowarzyszeń szpitali, a także Rzecznika Praw
Pacjenta oraz Rady Organizacji Pacjentów działającej przy Ministrze Zdrowia. Powyższe ma
na celu m.in. zidentyfikowanie potencjalnych trudności wdrożeniowych oraz ocenę
praktycznej wykonalności projektowanych regulacji. Projekt ten następnie zostanie
poddany standardowemu postępowaniu legislacyjnemu, w tym konsultacjom publicznym.
Z poważaniem,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kacperczyk
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLD.050.9.2026.AK
Warszawa, 13 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 17520 Pani Iwony Marii Kozłowskiej, Posłanki na Sejm
Rzeczypospolitej Polskiej oraz grupy posłów w sprawie funkcjonowania ratunkowego
dostępu do technologii lekowych („RDTL”) oraz planowanych zmian w obszarze refundacji
indywidualnej, Minister Zdrowia uprzejmie informuje co następuje.
Procedura RDTL w obecnym kształcie, w którym środki na finansowanie leków pochodzą
z subfunduszu terapeutyczno-innowacyjnego Funduszu Medycznego, funkcjonuje od
26 listopada 2020 r. Istotą RDTL od początku jego istnienia jest możliwość sfinansowania
kosztów leków na potrzeby tych pacjentów, u których w toku dotychczasowego leczenia
zostały już wyczerpane dostępne technologie medyczne finansowane w danym wskazaniu
ze środków publicznych. Obecnie możliwość ubiegania się o sfinansowanie leku podawanego
w ramach RDTL na potrzeby danego pacjenta dotyczy wybranych świadczeniodawców (tj.
szpitali III stopnia referencyjności, szpitali ogólnopolskich, onkologicznych,
pulmonologicznych oraz pediatrycznych). Warunkiem uzyskania przez świadczeniodawcę
zgody na sfinansowanie leku stosowanego w RDTL jest obecnie przekazanie do właściwego
oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia opinii konsultanta krajowego w
dziedzinie medycyny właściwej ze względu na chorobę pacjenta, poświadczającej zasadność
wdrożenia terapii lub zgłoszenie do właściwego oddziału wojewódzkiego Narodowego
Funduszu Zdrowia zamiaru kontynuacji terapii wraz z potwierdzeniem skuteczności
dotychczasowej terapii lekiem stosowanym w ramach RDTL.
Chociaż RDTL na przestrzeni lat stał się ważną częścią systemu ochrony zdrowia,
zapewniającą licznej grupie pacjentów, u których w toku leczenia wyczerpano dostępne
opcje terapeutyczne finansowane ze środków publicznych, dostęp do leków
niefinansowanych w danym wskazaniu ze środków publicznych, Minister Zdrowia dostrzega
problemy związane z funkcjonowaniem RDTL. Dotyczą one przede wszystkim roli RDTL jako
swoistego pomostu do refundacji systemowej, która w ocenie Ministra Zdrowia jest obecnie
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
bardzo niewielka. Ponadto problematyczne wydają się również kwestie związane
z weryfikacją składanych przez świadczeniodawców wniosków, w tym również w zakresie
możliwości zastosowania u pacjenta terapii wnioskowanej w RDTL w ramach innego
mechanizmu finansowania (szczególnie w zakresie programów lekowych).
W związku z powyższym, Minister Zdrowia przygotował projekt aktu prawnego, który
w kompleksowy sposób odnosi się do kwestii związanych z finansowaniem ze środków
publicznych leków oraz środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
w ramach mechanizmów refundacji indywidualnej. Projektowane zmiany legislacyjne
zakładają modyfikację procedury RDTL, polegającą m.in. na jej ustandaryzowaniu w oparciu
o ustalony wzór wniosku oraz na kilkustopniowej ocenie wniosku o sfinansowanie leku w
ramach RDTL, przebiegającej z udziałem ekspertów klinicznych oraz, w uzasadnionych
przypadkach, Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji („AOTMiT”). Dodatkowo
należy podkreślić, że projektowane rozwiązania ustawowe przyczynią się do zwiększenia roli
RDTL jako rozwiązania przejściowego do refundacji systemowej leków. Jednocześnie należy
wskazać, że projektowane przepisy prawa przyczynią się również do optymalizacji
wydatkowania środków publicznych (dzięki ocenie eksperckiej wniosków możliwe będzie
skierowanie środków finansowych na nowe, bardziej obiecujące lub zaawansowane
technologie lekowe). Ponadto, dzięki wprowadzeniu do porządku prawnego obowiązku
publikacji przez Ministra Zdrowia wykazu leków podlegających finansowaniu w ramach
RDTL, pacjenci oraz lekarze uzyskają dostęp do cennego źródła wiedzy o technologiach
lekowych finansowanych w ramach RDTL, a jednocześnie zwiększona zostanie przejrzystość
tej procedury. Z uwagi na konieczność uproszczenia obiegu dokumentów wymaganych dla
ubiegania się o sfinansowanie leku w ramach RDTL, a przy tym usprawnienia procedury,
planowane są również działania zmierzające do pełnej elektronizacji RDTL.
Projektowane zmiany legislacyjne w znaczący sposób przyczynią się do rozwiązania
najistotniejszych problematycznych kwestii. Dodatkowo, należy podkreślić, że
standaryzacja, a także elektronizacja RDTL, przyczyni się do zachowania spójności
procedury i wyeliminowania nierówności w dostępie do leków finansowanych w ramach tego
mechanizmu, które mogą obecnie wynikać m.in. z różnych stanowisk NFZ w zakresie
zasadności finansowania danego leku. Jednocześnie należy podkreślić, że obecnie nie
przewiduje się wprowadzenia do przepisów dotyczących RDTL zmian polegających na
umożliwieniu odwołania się przez pacjenta od negatywnych decyzji w sprawie finansowania
danego leku w ramach mechanizmu RDTL.
Odnosząc się do kwestii związanych z możliwością zaopiniowania projektu ustawy
regulującej mechanizmy refundacji indywidualnej przez podmioty zewnętrzne, Minister
Zdrowia uprzejmie informuje, że przedmiotowy projekt w dniu 30 czerwca 2026 r. został
skierowany do prekonsultacji z udziałem m.in. NFZ, AOTMiT, samorządów zawodowych,
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
przedstawicieli rynku farmaceutycznego, stowarzyszeń szpitali, a także Rzecznika Praw
Pacjenta oraz Rady Organizacji Pacjentów działającej przy Ministrze Zdrowia. Powyższe ma
na celu m.in. zidentyfikowanie potencjalnych trudności wdrożeniowych oraz ocenę
praktycznej wykonalności projektowanych regulacji. Projekt ten następnie zostanie
poddany standardowemu postępowaniu legislacyjnemu, w tym konsultacjom publicznym.
Z poważaniem,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kacperczyk
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --