Interpelacja w sprawie natychmiastowego uruchomienia realnej pomocy dla sadowników poszkodowanych przez kwietniowe przymrozki oraz opóźnień w uruchomieniu unijnego wsparcia kryzysowego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17450
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie natychmiastowego uruchomienia realnej pomocy dla sadowników poszkodowanych przez kwietniowe przymrozki oraz opóźnień w uruchomieniu unijnego wsparcia kryzysowego
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Zbigniew Ziobro
Data wpływu: 28-05-2026
Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację w sprawie dramatycznej sytuacji sadowników, którzy ponieśli ogromne straty w wyniku kwietniowych przymrozków, oraz w sprawie konieczności natychmiastowego uruchomienia krajowych instrumentów pomocy, niezależnie od długotrwałych procedur po stronie Komisji Europejskiej.
Z informacji przekazanych opinii publicznej wynika, że Komisja Europejska nie rozpatrzy w trybie natychmiastowym polskiego wniosku o uruchomienie nadzwyczajnego wsparcia dla sadowników poszkodowanych w wyniku wiosennych przymrozków. Według informacji podanych przez RMF FM polski wniosek ma zostać rozpatrzony dopiero w ramach tzw. pakietu jesiennego. Rzeczniczka Komisji Europejskiej miała przekazać, że „każdy wniosek, który wpływa teraz, zostanie rozpatrzony w ramach pakietu jesiennego”.
Jest to informacja niezwykle niepokojąca, ponieważ skala strat w wielu gospodarstwach sadowniczych jest katastrofalna. W wyniku bardzo niskich temperatur, sięgających miejscami nawet minus 10 stopni Celsjusza, sadownicy w niektórych regionach kraju mieli ponieść straty sięgające od 90 do 100 procent upraw. Oznacza to, że dla wielu rodzin utrzymujących się z sadownictwa obecny sezon może być w praktyce stracony, a bez szybkiej pomocy część gospodarstw może utracić płynność finansową.
Z informacji medialnych wynika również, że wstępny wniosek do Komisji Europejskiej został wysłany przez ministra rolnictwa i rozwoju wsi w dniu 7 maja 2026 roku. Komisja Europejska potwierdziła jego otrzymanie, jednak zaznacza, że jest to dopiero wstępny etap procedury, a Polska musi dostarczyć oficjalne szacunki strat. Jednocześnie KE wskazuje, że państwa członkowskie mogą korzystać z elastyczności w ramach swoich planów strategicznych oraz z pomocy państwa. Innymi słowy, jeżeli sadownicy potrzebują pieniędzy natychmiast, odpowiedzialność za realne i szybkie działania spoczywa przede wszystkim na polskim rządzie.
Szczególnie bulwersujące jest to, że według tych informacji ewentualne środki unijne mogą trafić do Polski dopiero najwcześniej pod koniec 2026 roku albo nawet na przełomie 2026 i 2027 roku. Dla poszkodowanych sadowników taka perspektywa jest dalece niewystarczająca. Gospodarstwa sadownicze ponoszą koszty już teraz: spłaty kredytów i leasingów, energii, nawozów, środków ochrony roślin, zatrudnienia pracowników, utrzymania infrastruktury, chłodni i maszyn. Pomoc wypłacona po wielu miesiącach nie rozwiąże problemu bieżącej płynności, a w wielu przypadkach może przyjść po prostu za późno.
Rząd Donalda Tuska nie może zasłaniać się wyłącznie procedurami unijnymi. Obowiązkiem państwa polskiego jest natychmiastowa reakcja w sytuacji klęski, która dotyka strategiczną część polskiego rolnictwa i bezpieczeństwa żywnościowego. Sadownicy nie potrzebują dziś komunikatów o „analizowaniu sprawy” ani czekania na jesienne pakiety w Brukseli. Potrzebują szybkich decyzji, jasnego harmonogramu, zaliczek, pomocy płynnościowej oraz uruchomienia środków krajowych.
W związku z powyższym wnoszę o podjęcie natychmiastowych działań osłonowych i interwencyjnych dla sadowników poszkodowanych przez kwietniowe przymrozki, w szczególności o uruchomienie krajowego programu pomocy, wypłatę zaliczek, przyspieszenie szacowania strat oraz przedstawienie jasnego harmonogramu wypłat.
Proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi potwierdza, że polski wniosek o wsparcie z unijnej rezerwy kryzysowej będzie rozpatrywany dopiero w ramach tzw. pakietu jesiennego, a jeśli tak, kiedy realnie sadownicy mogą otrzymać środki z tego źródła?
Czy rząd zamierza uruchomić natychmiastowy krajowy program pomocy dla sadowników, niezależnie od oczekiwania na decyzje Komisji Europejskiej?
Jaka jest aktualna skala strat w sadownictwie po kwietniowych przymrozkach, z podziałem na województwa oraz główne rodzaje upraw, i kiedy oficjalne szacunki zostaną przekazane Komisji Europejskiej?
Czy ministerstwo przewiduje wypłatę zaliczek, pomoc płynnościową, dopłaty do kredytów, odroczenie zobowiązań lub inne formy wsparcia dla gospodarstw, które utraciły znaczną część albo całość plonów?
Kiedy rząd przedstawi publiczny harmonogram działań pomocowych obejmujący zasady naboru wniosków, kryteria przyznawania pomocy oraz planowane terminy wypłat?
Minister Stefan Krajewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5682 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Stefan Krajewski
Warszawa, 18 czerwca 2026 r.
znak sprawy: DBD.pp.058.10.2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 17450
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 17450 posłów Dariusza Mateckiego i Zbigniewa Ziobry
w sprawie natychmiastowego uruchomienia realnej pomocy dla sadowników
poszkodowanych przez kwietniowe przymrozki oraz opóźnień w uruchomieniu
unijnego wsparcia kryzysowego, uprzejmie informuję co następuje:
W dniu 6 maja 2026 r. wystąpiłem do pana Christophe’a Hansena, Komisarza
ds. Rolnictwa i Żywności Komisji Europejskiej z wnioskiem o uruchomienie
nadzwyczajnej pomocy UE dla producentów owoców, którzy ponieśli straty
spowodowane wystąpieniem tegorocznych przymrozków. W ramach
uzupełnienia tego wniosku w dniu 3 czerwca 2026 r. przekazano do Komisji
Europejskiej dodatkowe informacje m.in. na temat wielkości produkcji głównych
gatunków owoców, powierzchni ich upraw czy średnich cen, a także bardzo wstępne
szacunki poziomu strat w sadownictwie. Zostały one opracowane na podstawie
analizy Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – Państwowego
Instytutu Badawczego, a dane o poziomie strat mają charakter orientacyjny.
Obecnie Komisja Europejska oczekuje na uzupełniające dane dotyczące wielkości
strat w uprawach sadowniczych, które Polska ma przekazać najpóźniej do 30
października 2026 r. Dopiero na podstawie pełnych i zweryfikowanych informacji
służby Komisji dokonają oceny możliwości przyznania wsparcia z rezerwy kryzysowej
UE.
-- 1 of 3 --
2 | S t r o n a
Producenci rolni poszkodowani w wyniku niekorzystnych zjawisk atmosferycznych
na podstawie obowiązujących przepisów mogą ubiegać się o:
preferencyjny kredyty na wznowienie produkcji i odtworzenie środków trwałych.
Kredyt na wznowienie produkcji w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych
produkcji rolnej, w których wystąpiły szkody spowodowane niekorzystnymi
warunkami atmosferycznymi może zostać udzielony w terminie do 12 miesięcy od
daty sporządzenia protokołu przez komisję powołaną przez wojewodę.
Oprocentowanie tych kredytów wynosi 0,5% dla producenta rolnego, który w dniu
wystąpienia szkód posiadał ubezpieczone 50% powierzchni upraw rolnych, z
wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych, lub co najmniej 50% liczby zwierząt
gospodarskich, w przypadku pozostałych producentów rolnych oprocentowanie
obecnie wynosi 3,90% (rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowego
zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i
Modernizacji Rolnictwa - Dz.U. z 2015 r. poz. 187 z późn. zm.);
ulgę w opłaceniu bieżących składek na ubezpieczenie społeczne oraz regulowaniu
zaległości z tego tytułu w formie odroczenia terminu płatności składek i rozłożenia
ich na dogodne raty, a także umorzenie w całości lub w części bieżących składek na
wniosek złożony do KRUS (art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu
społecznym rolników – Dz.U. z 2025 r. poz. 1770);
odroczenie i rozłożenie na raty płatności z tytułu umów sprzedaży i dzierżawy
nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa oraz ulg w opłatach
czynszu, a także umorzenia raty płatności czynszu z tytułu umów dzierżawy (art. 23a
ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi
Skarbu Państwa, Dz.U. z 2025 r. poz. 826);
ulgę w podatku rolnym, na indywidualny wniosek producenta rolnego złożony do
wójta (art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, Dz.U. z
2025 r. poz. 111).
Obecnie nie są jeszcze dostępne oficjalne, szczegółowe dane dotyczące skali strat w
uprawach sadowniczych po wiosennych przymrozkach w 2026 r., ani w podziale na
województwa, ani według głównych rodzajów upraw.
Procedura powoływania gminnych komisji do spraw szacowania szkód została już w
pełni uruchomiona przez wojewodów, a prace komisji są w toku. Szacowanie strat
-- 2 of 3 --
3 | S t r o n a
odbywa się etapowo z uwagi na specyfikę poszczególnych upraw. Do czasu
zakończenia prac komisji oraz zatwierdzenia przez wojewodów sporządzonych
protokołów nie jest możliwe przedstawienie wiążących danych liczbowych.
Uruchomienie dodatkowej pomocy krajowej oraz szczegółowy wniosek do KE będą
mogły zostać przygotowane po oszacowaniu szkód przez komisje powołane przez
wojewodów. Oszacowanie szkód w poszczególnych gospodarstwach jest nie tylko
warunkiem uruchomienia pomocy nałożonym przepisami Komisji Europejskiej ale
również jest konieczna do sporządzenia Oceny Skutków Regulacji, która jest
niezbędnym elementem każdej regulacji prawnej przedkładanej Radzie Ministrów .
Na obecnym etapie Komisja Europejska nie wydała jeszcze przepisów
umożliwiających uruchomienie wsparcia z unijnej rezerwy kryzysowej. Komisja
Europejska m.in. na podstawie danych z Polski o wielkości szkód powstałych w
wyniku przymrozków podejmie decyzję o przyjęciu regulacji umożliwiających
uruchomienie wsparcia z unijnej rezerwy kryzysowej. Dopiero po przyjęciu regulacji
unijnych możliwe będzie opracowanie krajowego aktu prawnego wdrażającego te
przepisy oraz przygotowanie szczegółowego harmonogramu działań pomocowych.
Jednocześnie informuję, że podobnie jak w latach ubiegłych, również w tym roku
planowane jest uruchomienie wypłaty zaliczek z tytułu płatności bezpośrednich oraz
płatności obszarowych II filaru WPR. W najbliższym czasie podjęte zostaną prace
legislacyjne nad stosownymi rozporządzeniami.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --