Interpelacja nr 17444
Interpelacja w sprawie opóźnień w wypłatach świadczenia 800+ dla uchodźczyń z Ukrainy
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie opóźnień w wypłatach świadczenia 800+ dla uchodźczyń z Ukrainy
Interpelacja nr 17444
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie opóźnień w wypłatach świadczenia 800+ dla uchodźczyń z Ukrainy
Zgłaszający: Franciszek Sterczewski
Data wpływu: 28-05-2026
Szanowna Pani Ministro,
na początku pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę Polska wykazała się solidarnością. Jako sojusznik, najbliższy sąsiad, przyjęliśmy setki tysięcy uchodźczyń i uchodźców, a następnie stworzyliśmy system, który miał im umożliwić godne życie w naszym kraju. Niestety kolejne elementy tego systemu są obecnie rozmontowywane lub zaczynają działać nieprawidłowo. Taka sytuacja dotyczy m.in. wypłaty świadczeń przez ZUS. Zakład Ubezpieczeń Społecznych realizuje bowiem wypłaty świadczenia rodzinnego 800+. Uprawnieni do jego pobierania są także, zgodnie z zeszłoroczną nowelizacją, aktywni zawodowo Ukraińcy i Ukrainki, których dzieci chodzą do polskich szkół lub przedszkoli. Warunek ten nie dotyczy wypłaty 800+ na dzieci z niepełnosprawnościami oraz na dzieci będące obywatelami Polski. ZUS ma co miesiąc kontrolować, czy prawo do pobierania świadczenia nadal istnieje. Równocześnie w systemie zaszły kolejne zmiany wywołane wygaszeniem tzw. specustawy ukraińskiej, w wyniku czego wypłacanie 800+ dla osób z PESEL-em UKR zostało wstrzymane, a uprawnieni do świadczenia musieli złożyć nowe wnioski na okres świadczeniowy 2025/2026.
Należy zaznaczyć, że wobec wygaszania ośrodków zbiorowego zakwaterowania dla ukraińskich uchodźczyń i uchodźców, wiele osób musi radzić sobie w zupełnie nowej sytuacji finansowej. Także Ukrainki i Ukraińcy pracujący, niemieszkający w OZZ, ale zarabiający często kwoty w okolicach płacy minimalnej, polegają na 800+ jako wsparciu budżetu w bieżących wydatkach. Dlatego tak ważne jest, by osoby, które mają prawo do tego świadczenia, faktycznie otrzymywały je od ZUS. Dla nich i dla grup szczególnie wrażliwych (kobiet z niepełnosprawnością, matek dzieci z niepełnosprawnością, starszych kobiet wychowujących dzieci objęte tymczasową opieką itd.) kwestia przetrwania albo nieprzetrwania miesiąca. Według danych Fundacji AB Show ponad 60% uchodźczyń i uchodźców ma problemy finansowe, brakuje im środków na wynajem mieszkania (30%), na wyżywienie, zaspokojenie podstawowych potrzeb (ponad 40%).
I właśnie w tym kontekście należy odczytywać informacje organizacji pozarządowych, że w przypadku wielu wniosków o świadczenie 800+ ZUS przekroczył dwumiesięczny termin na ich rozpatrzenie. Od tych administracyjnych decyzji, inaczej niż w przypadku większości polskich świadczeniobiorców, naprawdę zależy bezpieczeństwo i jakość życia Ukrainek i Ukraińców. Według danych z 11 maja 2026 r. rodziny z Ukrainy złożyły 117,5 tys. wniosków o 800+, a na razie przyznano około 50,5 tys. świadczeń. To oznacza, że jeszcze ponad połowa wniosków nie została rozpatrzona.
W związku z powyższym zwracam się do ministerstwa z następującymi pytaniami:
1. Z czego wynikają opóźnienia w rozpatrywaniu ukraińskich wniosków o świadczenie 800+?
2. Ile czasu realnie zajmie ich rozpatrzenie?
3. W jaki sposób ZUS będzie przeprowadzać kontrole uprawnienia do świadczeń co miesiąc?
4. Jakie działania ministerstwo podejmuje, by comiesięczne kontrole nie spowodowały „przypadkowych” utrat świadczeń?
Z poważaniem Franciszek Sterczewski
Interpelacja nr 17444
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie opóźnień w wypłatach świadczenia 800+ dla uchodźczyń z Ukrainy
Zgłaszający: Franciszek Sterczewski
Data wpływu: 28-05-2026
Szanowna Pani Ministro,
na początku pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę Polska wykazała się solidarnością. Jako sojusznik, najbliższy sąsiad, przyjęliśmy setki tysięcy uchodźczyń i uchodźców, a następnie stworzyliśmy system, który miał im umożliwić godne życie w naszym kraju. Niestety kolejne elementy tego systemu są obecnie rozmontowywane lub zaczynają działać nieprawidłowo. Taka sytuacja dotyczy m.in. wypłaty świadczeń przez ZUS. Zakład Ubezpieczeń Społecznych realizuje bowiem wypłaty świadczenia rodzinnego 800+. Uprawnieni do jego pobierania są także, zgodnie z zeszłoroczną nowelizacją, aktywni zawodowo Ukraińcy i Ukrainki, których dzieci chodzą do polskich szkół lub przedszkoli. Warunek ten nie dotyczy wypłaty 800+ na dzieci z niepełnosprawnościami oraz na dzieci będące obywatelami Polski. ZUS ma co miesiąc kontrolować, czy prawo do pobierania świadczenia nadal istnieje. Równocześnie w systemie zaszły kolejne zmiany wywołane wygaszeniem tzw. specustawy ukraińskiej, w wyniku czego wypłacanie 800+ dla osób z PESEL-em UKR zostało wstrzymane, a uprawnieni do świadczenia musieli złożyć nowe wnioski na okres świadczeniowy 2025/2026.
Należy zaznaczyć, że wobec wygaszania ośrodków zbiorowego zakwaterowania dla ukraińskich uchodźczyń i uchodźców, wiele osób musi radzić sobie w zupełnie nowej sytuacji finansowej. Także Ukrainki i Ukraińcy pracujący, niemieszkający w OZZ, ale zarabiający często kwoty w okolicach płacy minimalnej, polegają na 800+ jako wsparciu budżetu w bieżących wydatkach. Dlatego tak ważne jest, by osoby, które mają prawo do tego świadczenia, faktycznie otrzymywały je od ZUS. Dla nich i dla grup szczególnie wrażliwych (kobiet z niepełnosprawnością, matek dzieci z niepełnosprawnością, starszych kobiet wychowujących dzieci objęte tymczasową opieką itd.) kwestia przetrwania albo nieprzetrwania miesiąca. Według danych Fundacji AB Show ponad 60% uchodźczyń i uchodźców ma problemy finansowe, brakuje im środków na wynajem mieszkania (30%), na wyżywienie, zaspokojenie podstawowych potrzeb (ponad 40%).
I właśnie w tym kontekście należy odczytywać informacje organizacji pozarządowych, że w przypadku wielu wniosków o świadczenie 800+ ZUS przekroczył dwumiesięczny termin na ich rozpatrzenie. Od tych administracyjnych decyzji, inaczej niż w przypadku większości polskich świadczeniobiorców, naprawdę zależy bezpieczeństwo i jakość życia Ukrainek i Ukraińców. Według danych z 11 maja 2026 r. rodziny z Ukrainy złożyły 117,5 tys. wniosków o 800+, a na razie przyznano około 50,5 tys. świadczeń. To oznacza, że jeszcze ponad połowa wniosków nie została rozpatrzona.
W związku z powyższym zwracam się do ministerstwa z następującymi pytaniami:
1. Z czego wynikają opóźnienia w rozpatrywaniu ukraińskich wniosków o świadczenie 800+?
2. Ile czasu realnie zajmie ich rozpatrzenie?
3. W jaki sposób ZUS będzie przeprowadzać kontrole uprawnienia do świadczeń co miesiąc?
4. Jakie działania ministerstwo podejmuje, by comiesięczne kontrole nie spowodowały „przypadkowych” utrat świadczeń?
Z poważaniem Franciszek Sterczewski
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Aleksandra Gajewska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
35
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
9.7 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (35)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9738 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.341.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 17444 Pana Posła Franciszka Sterczewskiego, w sprawie
opóźnień w wypłatach świadczenia 800+ dla uchodźczyń z Ukrainy, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Informuję, że zgodnie z ustawą z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w
wychowywaniu dzieci1 oraz ustawą z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy
w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa2 świadczenie wychowawcze
przysługuje obywatelom Ukrainy, którzy przybyli do Polski w związku z agresją Moskwy na
terytorium tego państwa po 23 lutego 2022 r., jeżeli:
— nadano im PESEL z oznaczeniem statusu cudzoziemca „UKR" (tzw. rejestr SPEC PESEL);
— umieszczono ich w rejestrze pobytu obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 23
lutego 2022 r. w związku ze zbrojną agresją Moskwy na terytorium ich państwa,
prowadzonym przez Komendanta Głównego Straży Granicznej, o którym mowa w art.
3 ust 3 tego aktu.
Na podstawie art. 26 ust. 3 ww. ustawy, w przypadku świadczeń przysługujących na
dziecko, również ono musi zostać wpisane do rejestru. W odniesieniu do
świadczeniobiorców, którzy przybyli z Ukrainy uciekając przed wojną ZUS jest zobowiązany
do weryfikacji ich uprawnień do świadczenia wychowawczego w oparciu o ww. rejestry.
Zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu
weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach
pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego
państwa3 (dalej jako „ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy”), w ustawie z dnia 11 lutego
2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci4 w art. 1 po ust. 2 dodaje się ust. 2a-
2g5
Na podstawie art. 14 ww. aktu przepisy ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym
nowelizacją, mają zastosowanie przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na
okres, który rozpocznie się 1 czerwca 2026 r. W sprawach dotyczących świadczenia
1 Dz. U. z 2026 r. poz. 508
2 Dz. U. z 2025 r. poz. 337
3 Dz. U. z 2025 r. poz. 1301
4 Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 oraz z 2025 r. poz. 619
5 „Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. c-f, za dany
miesiąc, jeżeli były aktywne zawodowo na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w miesiącu poprzedzającym ten
miesiąc". „2b. Jeżeli osoby, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. c-f, nie były aktywne zawodowo na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej w miesiącu poprzedzającym dany miesiąc, o którym mowa w ust. 2a, ale w tym miesiącu
podlegały ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 24 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 146, z późn.
zm.5)), nabywają prawo do świadczenia wychowawczego: 1) na okres 3 miesięcy albo 2) na okres 6 miesięcy, jeżeli
spełniają pozostałe warunki do świadczenia wychowawczego na troje lub więcej dzieci."
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wychowawczego za okresy, które rozpoczęły się przed 1 czerwca 2026 r., stosuje się
przepisy dotychczasowe.
Przepisy art. 1 ust. 2 lit. c-f ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. dotyczą cudzoziemców
przebywających na terytorium RP na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy,
posiadających kartę pobytu lub przebywających w Polsce na podstawie wizy krajowej.
Regulacje te nie dotyczą obywateli Ukrainy przebywających na terytorium RP na podstawie
ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie stosuje zatem
przepisu art. 14 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń
w postępowaniach o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego obywatelom
posiadającym status UKR.
Natomiast, w myśl art. 10 ust. 13 pkt b ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji
prawa do świadczeń, w ustawie z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy
w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, wprowadza się następujące
zmiany: w art. 26 po ust. 1 dodaje się ust. 1a i 1b (1a: „Świadczenie, o którym mowa w ust.
1 pkt 2, przysługuje, jeżeli wnioskodawca spełnia warunki, o których mowa w art. 1 ust. 2a
lub 2b ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci”).
Zgodnie z art. 22 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń,
przepisy art. 26 ust. 1 pkt 2 i ust. 3bd ustawy zmienianej art. 10, w brzmieniu nadanym tym
aktem, stosuje się przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na okres, który
rozpoczął się 1 czerwca 2025 r. W sprawach dotyczących świadczenia wychowawczego za
okresy, które rozpoczęły się przed 1 czerwca 2025 r., stosuje się natomiast przepisy
dotychczasowe.
Ponadto, na podstawie art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu
weryfikacji prawa do świadczeń, prawo do świadczeń, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt
2 ustawy zmienianej w jego dotychczasowym brzmieniu przysługuje do 31 stycznia 2026 r.
Osoby pobierające świadczenie, o którym mowa w ust. 1 mogą, od 1 lutego 2026 r., złożyć
wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wskazanego w art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy
zmienianej w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji
prawa do świadczeń.
Wskazane przepisy dotyczą obywateli Ukrainy przebywających na terytorium RP na
podstawie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Oznacza to, że na podstawie art. 23 ust.
1 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń, prawo do
świadczeń wychowawczych przyznanych obywatelom Ukrainy posiadającym status UKR na
okres od 1 czerwca 2025 r. do 31 maja 2026 r. wygasło 31 stycznia 2026 r. Jeżeli osoby,
które je utraciły chcą to prawo ponownie uzyskać, muszą, na podstawie art. 23 ust. 2 ww.
ustawy, zawnioskować o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego na okres
świadczeniowy 2025/2026.
Po nowelizacji ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci,
obywateli Ukrainy przebywających w Polsce na podstawie statusu UKR zobowiązano, od
1 lutego 2026 r., do powtórnego złożenia wniosków o przyznanie prawa do świadczenia
wychowawczego na okres świadczeniowy 2025/2026.
W okresie świadczeniowym trwającym od 1 czerwca 2025 r. do 31 maja 2026 r.
przyznawanie prawa do świadczeń dla obywateli Ukrainy za okres od 1 czerwca 2025 r. do
31 stycznia 2026 r. wymagało badania legalności pobytu w Polsce i uczęszczania dziecka do
placówki edukacyjnej w polskim systemie oświaty. Przyznawanie prawa do świadczeń od 1
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
lutego 2026 r. do 31 maja 2026 r. wymaga dodatkowo badania aktywności zawodowej
obywatela Ukrainy.
Wnioski o przyznanie prawa do świadczeń rozpatrywane są przez pracowników Centrum
Obsługi Świadczeń dla Rodzin w Białymstoku przy pomocy systemu informatycznego ZUS,
który wspomaga obsługę świadczeń dla rodzin.
Należy przy tym podkreślić, że konieczność obsługi nowych wniosków składanych przez
obywateli Ukrainy stanowi dodatkowy, nowy obowiązek nałożony na pracowników
Centrum Obsługi Świadczeń dla Rodzin.
Zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, od 1 lutego
2026 r. przyjmowane są wnioski w sprawie ustalenia prawa do świadczenia
wychowawczego na nowy okres świadczeniowy 2026/2027. Wnioski te składane są przez
obywateli polskich i wszystkich cudzoziemców (nie tylko obywateli Ukrainy), których od
nowego okresu świadczeniowego dotyczy konieczność badania aktywności zawodowej.
Wnioski te należało obsłużyć w ustawowym terminie do 30 czerwca 2026 r. zgodnie z art.
21 ust. 4 ww. ustawy.
Ww. warunki przysługiwania świadczenia wychowawczego obywatelom Ukrainy będącym
uchodźcami wojennymi, w tym warunek aktywności zawodowej, obowiązuje także od 5
marca 2026 r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu
rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem
zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw6.
Poniżej przekazuję dane, zgodnie ze stanem na 1 czerwca 2026 r., dotyczące obywateli
Ukrainy będących uchodźcami wojennymi, którzy wnioskowali o świadczenie
wychowawcze po 31 stycznia 2026 r. w ramach okresu świadczeniowego 2025/2026 oraz
objętych ustawą z dnia 12 września 2025 r., która wprowadziła obowiązek badania
aktywności zawodowej cudzoziemca przy ubieganiu się o świadczenie za okresy po 1 lutego
2026 r.
Co do liczby dzieci na wnioskach złożonych po 1 lutego 2026 r. informuję, że odnotowano
wpływ 97,2 tys. wniosków na 140,9 tys. dzieci. Po odjęciu powtarzających się par
wnioskodawca-dziecko pozostało 123,3 tys. postępowań. Rozpatrzeniem wniosku
zakończono 93,1 tys. postępowań. Istnieje kilka przyczyn skierowania spraw do
przeprowadzenia postępowania. Dotyczy to przypadków, w których wymagają one:
— wyjaśnienia spełnienia warunków przez rodzica (opieka faktyczna, koordynacja,
zamieszkanie w Polsce itp.), wnioskodawca nie ma potwierdzonej aktywności
zawodowej,
— przeprowadzenia postępowania w zakresie legalnego pobytu w Polsce,
— postępowania w związku ze złożeniem dodatkowych dokumentów przy wniosku,
— wyjaśnienia spełnienia warunków przez dziecko (uczęszczanie do placówki
oświatowej, potwierdzenie daty urodzenia itp.).
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
6 Dz.U. z 2026 r., poz. 203
-- 3 of 3 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.341.2026
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 17444 Pana Posła Franciszka Sterczewskiego, w sprawie
opóźnień w wypłatach świadczenia 800+ dla uchodźczyń z Ukrainy, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Informuję, że zgodnie z ustawą z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w
wychowywaniu dzieci1 oraz ustawą z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy
w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa2 świadczenie wychowawcze
przysługuje obywatelom Ukrainy, którzy przybyli do Polski w związku z agresją Moskwy na
terytorium tego państwa po 23 lutego 2022 r., jeżeli:
— nadano im PESEL z oznaczeniem statusu cudzoziemca „UKR" (tzw. rejestr SPEC PESEL);
— umieszczono ich w rejestrze pobytu obywateli Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 23
lutego 2022 r. w związku ze zbrojną agresją Moskwy na terytorium ich państwa,
prowadzonym przez Komendanta Głównego Straży Granicznej, o którym mowa w art.
3 ust 3 tego aktu.
Na podstawie art. 26 ust. 3 ww. ustawy, w przypadku świadczeń przysługujących na
dziecko, również ono musi zostać wpisane do rejestru. W odniesieniu do
świadczeniobiorców, którzy przybyli z Ukrainy uciekając przed wojną ZUS jest zobowiązany
do weryfikacji ich uprawnień do świadczenia wychowawczego w oparciu o ww. rejestry.
Zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu
weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach
pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego
państwa3 (dalej jako „ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy”), w ustawie z dnia 11 lutego
2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci4 w art. 1 po ust. 2 dodaje się ust. 2a-
2g5
Na podstawie art. 14 ww. aktu przepisy ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym
nowelizacją, mają zastosowanie przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na
okres, który rozpocznie się 1 czerwca 2026 r. W sprawach dotyczących świadczenia
1 Dz. U. z 2026 r. poz. 508
2 Dz. U. z 2025 r. poz. 337
3 Dz. U. z 2025 r. poz. 1301
4 Dz. U. z 2024 r. poz. 1576 oraz z 2025 r. poz. 619
5 „Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. c-f, za dany
miesiąc, jeżeli były aktywne zawodowo na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w miesiącu poprzedzającym ten
miesiąc". „2b. Jeżeli osoby, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. c-f, nie były aktywne zawodowo na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej w miesiącu poprzedzającym dany miesiąc, o którym mowa w ust. 2a, ale w tym miesiącu
podlegały ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 24 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 146, z późn.
zm.5)), nabywają prawo do świadczenia wychowawczego: 1) na okres 3 miesięcy albo 2) na okres 6 miesięcy, jeżeli
spełniają pozostałe warunki do świadczenia wychowawczego na troje lub więcej dzieci."
-- 1 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wychowawczego za okresy, które rozpoczęły się przed 1 czerwca 2026 r., stosuje się
przepisy dotychczasowe.
Przepisy art. 1 ust. 2 lit. c-f ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. dotyczą cudzoziemców
przebywających na terytorium RP na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy,
posiadających kartę pobytu lub przebywających w Polsce na podstawie wizy krajowej.
Regulacje te nie dotyczą obywateli Ukrainy przebywających na terytorium RP na podstawie
ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie stosuje zatem
przepisu art. 14 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń
w postępowaniach o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego obywatelom
posiadającym status UKR.
Natomiast, w myśl art. 10 ust. 13 pkt b ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji
prawa do świadczeń, w ustawie z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy
w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, wprowadza się następujące
zmiany: w art. 26 po ust. 1 dodaje się ust. 1a i 1b (1a: „Świadczenie, o którym mowa w ust.
1 pkt 2, przysługuje, jeżeli wnioskodawca spełnia warunki, o których mowa w art. 1 ust. 2a
lub 2b ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci”).
Zgodnie z art. 22 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń,
przepisy art. 26 ust. 1 pkt 2 i ust. 3bd ustawy zmienianej art. 10, w brzmieniu nadanym tym
aktem, stosuje się przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na okres, który
rozpoczął się 1 czerwca 2025 r. W sprawach dotyczących świadczenia wychowawczego za
okresy, które rozpoczęły się przed 1 czerwca 2025 r., stosuje się natomiast przepisy
dotychczasowe.
Ponadto, na podstawie art. 23 ust. 1 i 2 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu
weryfikacji prawa do świadczeń, prawo do świadczeń, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt
2 ustawy zmienianej w jego dotychczasowym brzmieniu przysługuje do 31 stycznia 2026 r.
Osoby pobierające świadczenie, o którym mowa w ust. 1 mogą, od 1 lutego 2026 r., złożyć
wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wskazanego w art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy
zmienianej w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji
prawa do świadczeń.
Wskazane przepisy dotyczą obywateli Ukrainy przebywających na terytorium RP na
podstawie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy. Oznacza to, że na podstawie art. 23 ust.
1 ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń, prawo do
świadczeń wychowawczych przyznanych obywatelom Ukrainy posiadającym status UKR na
okres od 1 czerwca 2025 r. do 31 maja 2026 r. wygasło 31 stycznia 2026 r. Jeżeli osoby,
które je utraciły chcą to prawo ponownie uzyskać, muszą, na podstawie art. 23 ust. 2 ww.
ustawy, zawnioskować o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego na okres
świadczeniowy 2025/2026.
Po nowelizacji ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci,
obywateli Ukrainy przebywających w Polsce na podstawie statusu UKR zobowiązano, od
1 lutego 2026 r., do powtórnego złożenia wniosków o przyznanie prawa do świadczenia
wychowawczego na okres świadczeniowy 2025/2026.
W okresie świadczeniowym trwającym od 1 czerwca 2025 r. do 31 maja 2026 r.
przyznawanie prawa do świadczeń dla obywateli Ukrainy za okres od 1 czerwca 2025 r. do
31 stycznia 2026 r. wymagało badania legalności pobytu w Polsce i uczęszczania dziecka do
placówki edukacyjnej w polskim systemie oświaty. Przyznawanie prawa do świadczeń od 1
-- 2 of 3 --
tel.222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
lutego 2026 r. do 31 maja 2026 r. wymaga dodatkowo badania aktywności zawodowej
obywatela Ukrainy.
Wnioski o przyznanie prawa do świadczeń rozpatrywane są przez pracowników Centrum
Obsługi Świadczeń dla Rodzin w Białymstoku przy pomocy systemu informatycznego ZUS,
który wspomaga obsługę świadczeń dla rodzin.
Należy przy tym podkreślić, że konieczność obsługi nowych wniosków składanych przez
obywateli Ukrainy stanowi dodatkowy, nowy obowiązek nałożony na pracowników
Centrum Obsługi Świadczeń dla Rodzin.
Zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, od 1 lutego
2026 r. przyjmowane są wnioski w sprawie ustalenia prawa do świadczenia
wychowawczego na nowy okres świadczeniowy 2026/2027. Wnioski te składane są przez
obywateli polskich i wszystkich cudzoziemców (nie tylko obywateli Ukrainy), których od
nowego okresu świadczeniowego dotyczy konieczność badania aktywności zawodowej.
Wnioski te należało obsłużyć w ustawowym terminie do 30 czerwca 2026 r. zgodnie z art.
21 ust. 4 ww. ustawy.
Ww. warunki przysługiwania świadczenia wychowawczego obywatelom Ukrainy będącym
uchodźcami wojennymi, w tym warunek aktywności zawodowej, obowiązuje także od 5
marca 2026 r., tj. od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu
rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem
zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw6.
Poniżej przekazuję dane, zgodnie ze stanem na 1 czerwca 2026 r., dotyczące obywateli
Ukrainy będących uchodźcami wojennymi, którzy wnioskowali o świadczenie
wychowawcze po 31 stycznia 2026 r. w ramach okresu świadczeniowego 2025/2026 oraz
objętych ustawą z dnia 12 września 2025 r., która wprowadziła obowiązek badania
aktywności zawodowej cudzoziemca przy ubieganiu się o świadczenie za okresy po 1 lutego
2026 r.
Co do liczby dzieci na wnioskach złożonych po 1 lutego 2026 r. informuję, że odnotowano
wpływ 97,2 tys. wniosków na 140,9 tys. dzieci. Po odjęciu powtarzających się par
wnioskodawca-dziecko pozostało 123,3 tys. postępowań. Rozpatrzeniem wniosku
zakończono 93,1 tys. postępowań. Istnieje kilka przyczyn skierowania spraw do
przeprowadzenia postępowania. Dotyczy to przypadków, w których wymagają one:
— wyjaśnienia spełnienia warunków przez rodzica (opieka faktyczna, koordynacja,
zamieszkanie w Polsce itp.), wnioskodawca nie ma potwierdzonej aktywności
zawodowej,
— przeprowadzenia postępowania w zakresie legalnego pobytu w Polsce,
— postępowania w związku ze złożeniem dodatkowych dokumentów przy wniosku,
— wyjaśnienia spełnienia warunków przez dziecko (uczęszczanie do placówki
oświatowej, potwierdzenie daty urodzenia itp.).
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
6 Dz.U. z 2026 r., poz. 203
-- 3 of 3 --