Interpelacja w sprawie petycji pracowników PKP Polskich Linii Kolejowych SA
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 17418
do ministra infrastruktury
w sprawie petycji pracowników PKP Polskich Linii Kolejowych SA
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 26-05-2026
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana Ministra w związku z petycją skierowaną do Ministerstwa Infrastruktury przez przedstawicieli związków zawodowych działających w PKP Polskie Linie Kolejowe SA, która dotyczy bezpieczeństwa ruchu kolejowego, stabilności zatrudnienia oraz sytuacji płacowej pracowników PLK. Autorzy petycji wskazują na planowane przez zarząd spółki zmiany w instrukcjach służbowych i organizacji pracy, które — w ich ocenie — mogą negatywnie wpłynąć na bezpieczeństwo podróżnych i pracowników, a także prowadzić do pogorszenia warunków pracy. Pismo zostało przekazane Panu Ministrowi 12 maja 2026 r.
Wśród najważniejszych postulatów podnoszonych przez stronę społeczną znajdują się: zaprzestanie oszczędzania na bezpieczeństwie w PKP PLK, niedopuszczenie do redukcji zatrudnienia — zwłaszcza na stanowiskach dyżurnych ruchu, nastawniczych, zwrotniczych i dróżników przejazdowych — oraz odstąpienie od zmian w instrukcjach służbowych i organizacji pracy, które mogłyby skutkować m.in. skróceniem czasu pracy części pracowników. Związki zawodowe wskazują także na potrzebę podwyższenia standardów i procedur związanych z bezpieczeństwem ruchu kolejowego, w tym nieobciążania dyżurnych ruchu dodatkowymi czynnościami niezwiązanymi bezpośrednio z prowadzeniem ruchu pociągów oraz niewycofywania oględzin rozjazdów i obchodów torów do czasu wdrożenia Systemu Automatyzacji Obchodów Torów.
W petycji poruszono również kwestie pracownicze, w tym przestrzegania postanowień Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy, wypłaty dodatków za zastępstwa na stanowiskach mistrza, automatyka prowadzącego zespół pracowników oraz uregulowania zaległych wynagrodzeń części pracowników zatrudnionych na posterunkach nastawniczych. Strona społeczna postuluje ponadto wzrost wynagrodzeń dla pracowników PKP PLK od 1 czerwca br., zmiany wzmacniające Straż Ochrony Kolei oraz zakończenie procedur umożliwiających przejęcie przez PKP PLK spółki PKP Telkol od PKP SA.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury przeanalizowało postulaty przedstawione w petycji związków zawodowych dotyczącej sytuacji w PKP Polskie Linie Kolejowe SA? Jakie stanowisko zajmuje ministerstwo wobec tych postulatów?
Czy ministerstwo posiada pełną wiedzę o planowanych zmianach w instrukcjach służbowych i organizacji pracy w PLK SA? Jeżeli tak, to czy dokonano oceny ich wpływu na bezpieczeństwo ruchu kolejowego oraz bezpieczeństwo pracowników?
Czy ministerstwo przewiduje działania nadzorcze wobec PKP PLK w celu zagwarantowania, że ewentualne zmiany organizacyjne nie będą prowadziły do obniżenia poziomu bezpieczeństwa ruchu kolejowego?
Czy w PKP PLK planowane są redukcje zatrudnienia lub likwidacja stanowisk pracy dyżurnych ruchu, nastawniczych, zwrotniczych i dróżników przejazdowych? Jeżeli tak, jaka jest skala tych planów i ich uzasadnienie?
Czy ministerstwo zamierza podjąć działania na rzecz wzmocnienia obsad na stanowiskach mających bezpośredni wpływ na prowadzenie ruchu pociągów oraz poprawy standardów i procedur bezpieczeństwa w PKP PLK?
Czy ministerstwo posiada informacje dotyczące przestrzegania w PKP PLK zapisów Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy, a zwłaszcza w zakresie prac wymagających wykonywania przez co najmniej dwie osoby? Proszę o przedstawienie stanowiska resortu w tej sprawie.
Czy ministerstwo zna problem niewypłacania lub opóźnień w wypłacie dodatków oraz zaległych wynagrodzeń części pracowników PLK SA? Jakie działania zostaną podjęte w celu wyjaśnienia tej sprawy?
Czy planowane są rozmowy Ministerstwa Infrastruktury, zarządu PKP PLK i strony społecznej dotyczące postulatów płacowych, w tym wzrostu wynagrodzeń pracowników spółki?
Jakie działania są obecnie rozważane w celu wzmocnienia Straży Ochrony Kolei, poprawy systemu awansów oraz zwiększenia zatrudnienia?
Na jakim etapie znajdują się procedury dotyczące ewentualnego przejęcia przez PKP PLK spółki PKP Telkol od PKP SA? Czy ministerstwo popiera takie rozwiązanie i jakie skutki dla pracowników oraz funkcjonowania Grupy Kapitałowej PLK SA są przewidywane?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Piotr Malepszak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (20)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13164 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-2-1.054.9.2026
Warszawa, 08 lipca 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 17418 Posłanki na Sejm RP, Pani Pauliny Matysiak,
uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Na wstępie informuję, że Ministerstwu Infrastruktury znane są postulaty organizacji
związkowych działających w PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dalej: „PLK S.A.”
lub „Spółka”), zawarte w wystąpieniu z dnia 12 maja 2026 r. Stanowisko Ministerstwa
Infrastruktury wobec podnoszonych postulatów, które są również przedmiotem pytań
zawartych w interpelacji, zostało przedstawione Stronie związkowej w odpowiedzi
udzielonej pismem z dnia 25 czerwca 2026 r., Nr DNW-2.055.41.2026.
Mając na względzie charakter pytań zawartych w powyższej interpelacji dotyczących
zagadnień pozostających w zakresie właściwości PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dalej:
„PLK S.A.” lub „Spółka”), Ministerstwo Infrastruktury zwróciło się do Spółki
o przekazanie swojego stanowiska.
Z informacji otrzymanych przez PLK S.A. wynika, że w zakresie zmian w instrukcjach
służbowych, w wyniku prowadzonego dialogu społecznego z jedną z organizacji
związkowych, wypracowano rozwiązanie służące opiniowaniu zmian do instrukcji przez
Stronę społeczną. Projekty zmian do instrukcji lub projekty nowych instrukcji, zgodnie
z obowiązującym wykazem instrukcji, uzgodnionym ze związkami zawodowymi, podlegają
procedurze konsultacyjnej. W ramach funkcjonującego w PLK S.A. Systemu Zarządzania
Bezpieczeństwem, wprowadzenie do stosowania nowej regulacji wewnętrznej lub zmiana
obowiązujących zapisów wymaga przeprowadzenia procesu oceny znaczenia zmiany
zgodnie z procedurą SMS/MMS-PR-03 „Zarządzanie zmianą”. Księga Systemu Zarządzania
Bezpieczeństwem, podlega każdorazowo obowiązkowi przeprowadzenia oceny znaczenia
zmiany. Opracowywany Raport z oceny znaczenia zmiany wskazuje czy zachodzi potrzeba
określenia dodatkowych środków kontroli ryzyka i w przypadku takiej potrzeby dokonuje
ich określenia, wskazuje ponadto czy zmiana została uznana jako mająca wpływ
na bezpieczeństwo oraz, czy jest znacząca lub nieznacząca.
Kwestia oceny wpływu wdrażanych zmian przez PLK S.A., jako zarządcę infrastruktury
kolejowej, na bezpieczeństwo ruchu kolejowego, jak również funkcjonujących w Spółce
procedur bezpieczeństwa pozostaje w gestii właściwego organu jakim jest Prezes Urzędu
Transportu Kolejowego.
-- 1 of 5 --
2
Odnosząc się do pytania poruszającego tematykę zatrudnienia w PLK S.A. na stanowiskach
odpowiadających za bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego, Spółka wyjaśniła,
że ewentualne zmiany w strukturze zatrudnienia wynikają przede wszystkim
z postępującej modernizacji infrastruktury kolejowej, wdrażania nowoczesnych systemów
sterowania ruchem kolejowym oraz optymalizacji procesów operacyjnych. Aktualnie
w Spółce wdrażane są rozwiązania obejmujące m.in. wprowadzenie cyfrowego rozkazu
obejmującego całą trasę przejazdu pociągu oraz zmiany wynikające z przekwalifikowania
przejazdów kolejowo-drogowych z kategorii „A” do kategorii „B” lub „C”. W odniesieniu
do stanowisk dyżurnych ruchu oraz nastawniczych planowane zmiany mają ograniczony
charakter i wynikają przede wszystkim z realizowanych procesów inwestycyjnych,
w szczególności związanych z tworzeniem oraz rozwojem Lokalnych Centrów Sterowania.
Wg zapewnień Spółki, poziom zatrudnienia w poszczególnych zespołach pracowniczych
jest stale monitorowany, a plan zatrudnienia ustalany jest z uwzględnieniem takich
parametrów jak wielkość infrastruktury (m.in. prognozowana liczba posterunków
przeliczeniowych) i pracochłonność z niej wynikająca z uwzględnieniem zapewnienia
ciągłości pracy.
Dbanie przez PLK S.A. o właściwy rozwój zawodowy pracowników, podnoszenie przez nich
kwalifikacji i wiedzy niezbędnej do wykonywania obowiązków są również elementami
przyczyniającymi się do utrzymania optymalnego poziomu zatrudnienia w pionach
związanych z działalnością podstawową Spółki. PLK S.A. prowadzi przygotowanie
zawodowe pracowników w oparciu o wewnętrzny system szkoleniowy. W okresie
od stycznia 2026 r. do maja 2026 r. skierowano na kursy kwalifikacyjne 639 pracowników
(w tym na stanowiska dyżurnych ruchu, nastawniczych, zwrotniczych i dróżników
przejazdowych), a do końca roku planuje się przeszkolić, a przez to zapewnić ciągłość
zatrudnienia, ponad 1.000 pracowników.
Z wyjaśnień PLK S.A. wynika, że Spółka nie przewiduje w bieżącym roku zwolnień
grupowych pracowników na podstawie przepisów ustawy z dnia 13 marca 2003 r.
o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn
niedotyczących pracowników. W przypadku zmian technologicznych (modernizacja
infrastruktury, automatyzacja procesów, itp.), zmian w przepisach lub zmian
organizacyjnych pracownicy nimi objęci otrzymają propozycje przekwalifikowania
na inne stanowiska zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami, a w przypadku braku takich
możliwości – na inne stanowiska po podwyższeniu kwalifikacji wymaganych na nowym
stanowisku, z uwzględnieniem wymagań zdrowotnych oraz indywidualnych predyspozycji
pracownika.
Spółka podkreśliła również, że wszelkie zmiany dotyczące obsady posterunków ruchu
są poprzedzane odpowiednimi analizami uwzględniającymi poziom obciążenia pracą oraz
ich wpływ na bezpieczeństwo prowadzenia ruchu kolejowego. W przypadku stwierdzenia
uzasadnionej potrzeby zwiększenia obsady, podejmowane są działania zmierzające
do jej zapewnienia.
Ustosunkowując się do pytania dotyczącego przestrzegania w PLK S.A. Zakładowego
Układu Zbiorowego Pracy (dalej: „ZUZP”), w tym w zakresie prac wymagających
wykonywania przez co najmniej dwie osoby, uprzejmie informuję, że Spółka stosuje się
do zasad zawartych w załączniku nr 14 do ZUZP dotyczących wykonywania prac
wymienionych w załączniku przez co najmniej dwie osoby, uwzględniając również
-- 2 of 5 --
3
interpretację Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej dotyczącą art. 225 § 1 Kodeksu
pracy, przedstawioną w piśmie nr DPR-IV-4102- -768/KZ/11 z dnia 5 października 2011 r.
PLK S.A. kieruje się stanowiskiem Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, w myśl którego
pracownik asekurujący nie zawsze musi znajdować się w bezpośrednim sąsiedztwie
pracownika asekurowanego, a dla spełnienia wymagań asekuracji wystarczające może być
zapewnienie kontaktu wzrokowego lub słuchowego, umożliwiającego szybkie ostrzeżenie
o zagrożeniu oraz udzielenie pomocy. Istnieje również możliwość stosowania rozwiązań
organizacyjnych ograniczających bezpośrednią bliskość pracowników. PLK S.A. stoi
na stanowisku, że obowiązek zapewnienia asekuracji ma charakter funkcjonalny i nie jest
związany z jednym, sztywnym sposobem jej realizacji, lecz powinien być każdorazowo
dostosowany do rodzaju wykonywanych prac oraz warunków ich wykonywania. Powyższe
podejście znajduje odzwierciedlenie w instrukcjach wewnętrznych Spółki. Wg informacji
PLK S.A. postanowienia zawarte w załączniku nr 14 do ZUZP obowiązują bez zmian
od momentu wejścia w życie postanowień ZUZP, tj. od dnia 1 marca 2005 r. i dotychczas
nie rodziły spraw spornych.
Odpowiadając na pytanie dotyczące wypłaty dodatków oraz zaległych wynagrodzeń części
pracowników PLK S.A., uprzejmie informuję, że z wyjaśnień Spółki w przedmiotowej
sprawie wynika, iż w 2025 r. prowadzone były kilkumiesięczne negocjacje ze Stroną
społeczną w zakresie likwidacji dodatków niewynikających z powszechnie obowiązujących
przepisów. W wyniku negocjacji wypracowano postanowienia protokołu dodatkowego
do ZUZP nr 16, który wszedł w życie od dnia 1 stycznia 2026 r. oraz protokołu
dodatkowego do ZUZP nr 18, który uszczegółowił postanowienia dotyczące zastępstw
za pracowników kierujących zespołami, tak by nie budziły one wątpliwości. Dokument jest
obecnie procedowany. W przypadku wejścia w życie ww. dokumentu, jego postanowienia
będą obowiązywały z mocą od dnia 1 stycznia 2026 r.
Natomiast sprawa wypłaty innych dodatków, w tym np. podnoszonych przez Stronę
społeczną dodatków pracowników posterunków nastawczych z tytułu dodatku za pracę
w warunkach uciążliwych (zgodnie z Załącznikiem nr 9 obowiązującym do dnia
31 grudnia 2025 r.) jest obecnie analizowana przez PLK S.A. Z wyjaśnień Spółki wynika,
że na obecnym etapie analiz brak jest podstaw do stwierdzenia, że w PLK S.A. występują
nieprawidłowości o charakterze systemowym w zakresie terminowości wypłaty
wynagrodzeń i świadczeń pracowniczych.
Odnosząc się do pytania dotyczącego ewentualnych rozmów Ministerstwa Infrastruktury,
Zarządu PLK S.A. i Strony społecznej w kwestii postulatów płacowych informuję, że w dniu
21 maja 2026 r. wypracowano w Spółce konsensus satysfakcjonujący obie Strony dialogu
i zawarto porozumienie wdrażające od dnia 1 lipca 2026 r. stosowną podwyżkę.
W odniesieniu do poruszonych w interpelacji kwestii dotyczących wzmocnienia Straży
Ochrony Kolei (dalej: „SOK”), uprzejmie wyjaśniam, że aktualnie podejmowane
są działania o charakterze legislacyjnym, których celem jest kompleksowe uregulowanie
funkcjonowania tej formacji. Inicjatywy te ukierunkowane są na zapewnienie
funkcjonariuszom SOK jednoznacznych podstaw prawnych do realizacji ustawowych
zadań. Efektem prac jest przygotowanie projektu ustawy zmieniającej przepisy dotyczące
funkcjonowania SOK.
-- 3 of 5 --
4
Powyższa inicjatywa legislacyjna dotyczy wprowadzenia zmian w szeregu kluczowych
aktów prawnych, w szczególności, ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie
kolejowym, której nowelizacja ma na celu doprecyzowanie roli i zadań SOK w systemie
bezpieczeństwa transportu kolejowego, a także wzmocnienie uprawnień funkcjonariuszy
SOK.
Ponadto zgłoszono propozycje zmian w ustawie z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze oraz
ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, mające na celu dostosowanie
ich do specyfiki działań podejmowanych przez SOK. Propozycje zmian objęły m.in. ustawę
z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia, ustawę z dnia 6 sierpnia 2010 r.
o dowodach osobistych oraz ustawę z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Odnosząc się do kwestii przywrócenia obiektywnego i przejrzystego systemu awansów
i zapewnienia realnych warunków rozwoju zawodowego, PLK S.A. wskazała, że czasowe
wstrzymanie awansów w 2024 r. było działaniem celowym i wynikało z konieczności
uporządkowania polityki kadrowo-płacowej w SOK. Celem było zlikwidowanie m.in.
kominów płacowych, ograniczenie uznaniowości oraz przeanalizowanie wcześniej
obowiązujących zasad awansowania i wynagradzania pracowników i funkcjonariuszy SOK.
Po uporządkowaniu tych zasad w 2025 r. w formacji zostały wznowione awanse
przyznawane w oparciu o przejrzyste kryteria. Obecnie przyjęte normy nie ograniczają
rozwoju zawodowego pracowników i funkcjonariuszy SOK.
W kwestii zwiększenia zatrudnienia odpowiadającego rzeczywistym potrzebom formacji
należy wskazać, że na podstawie przeprowadzonej analizy struktury etatowej formacji,
Kierownictwo Komendy Głównej SOK określiło potrzebę zwiększenia zatrudnienia
w formacji do ok. 4.000 etatów. Wzrost zatrudnienia wiąże się z koniecznością
zapewnienia wszystkim funkcjonariuszom właściwych warunków do pracy, zgodnych
z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Zwiększenie zatrudnienia jest ściśle związane
z możliwościami szkoleniowymi. Każdy nowozatrudniony pracownik musi przejść
stosowane przeszkolenie, a następnie w toku służby musi niezmiennie podnosić swoje
kwalifikacje poprzez cykliczne, specjalistyczne szkolenia. Na obecnym etapie baza
szkoleniowa SOK ogranicza możliwość zwiększenia stanu zatrudnienia miedzy innymi
z uwagi na ograniczenie możliwości przeprowadzenia szkoleń podstawowych dla około
200 funkcjonariuszy rocznie. Pozwala to na pokrycie corocznych potrzeb wynikających
ze zmian kadrowych w formacji. Mając świadomość tego problemu Komenda Główna SOK
rozpoczęła realizację projektu budowy nowoczesnego ośrodka szkoleniowego.
Niemniej jednak, dostrzegając problemy kadrowe w zakresie zatrudnienia Kierownictwo
SOK podejmuje systematyczne kroki w celu zwiększenia stanu etatowego formacji.
Komenda Główna SOK za pośrednictwem Biura Spraw Pracowniczych PLK S.A., w dniu 27
listopada 2025 r. wystąpiła do Prezesa Zarządu Spółki z wnioskiem o zwiększenie limitu
zatrudnienia w Komedzie Głównej SOK w grupie zawodowej funkcjonariuszy SOK.
W odpowiedzi na powyższy wniosek organ uprawniony podjął decyzję o ustanowieniu
dodatkowych 22 etatów dla SOK.
Odnosząc się do pytania dotyczącego przejęcia przez PLK S.A. spółki PKP Telkol Sp. z o.o.
od PKP S.A., uprzejmie wyjaśniam, że obecnie PLK S.A. oraz PKP S.A. realizują
postanowienia zawartego w dniu 3 czerwca 2024 r. Listu intencyjnego oraz Porozumienia
z dnia 22 stycznia 2025 r., zmierzając do przeprowadzenia i zakończenia analiz
-- 4 of 5 --
5
przedtransakcyjnych spółki PKP Telkol sp. z o.o. Wynik etapu analiz oraz ustalenia stron
będą determinowały dalsze decyzje związane z ewentualną transakcją sprzedaży
udziałów.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 5 of 5 --